LÝ LUẬN     VĂN HỌC     BÌNH LUẬN     PHỎNG VẤN     VỤ ÁN LIÊN QUAN     TIỂU SỬ

"Khẳng định vai trò quyết định của tự do và phát triển không có nghĩa là khi có hai điều kiện ấy thì tự khắc sẽ có Bình đẳng và Bác ái mà không cần đến hoạt động khuyến thiện và nỗ lực tranh đấu của con người. Không thể lấy khát vọng thay cho qui luật, nhưng khát vọng đúng sẽ xúc tiến nhanh qui luật...." Đôi Điều Suy Nghĩ của Một Công Dân - Hà Sĩ Phu 1993

"Mọi hoạt động Tranh đấu của con người từ cổ chí kim , không có gì ra ngoài ý nghĩa của chữ QUYỀN CON NGƯỜI. "Quyền Con người" ngày nay đã trở thành vấn đề toàn cầu không nước nào có thể lẩn tránh, điều ấy đánh dấu một bước trưởng thành khổng lồ của văn minh nhân loại. Ở đâu có áp bức bất công, ở đâu con người bị đối xử phi lý đều có thể tìm nơi "Quyền Con Người" một điểm tựa để tranh đấu, ít nhất cũng là điểm tựa tinh thần. Mặt khác. từ ánh sáng chung nhất về "Quyền Con Người", con người có thể nhìn lại những trào lưu Tranh đấu của mình một cách có cơ sở khách quan, khoa học và sáng suốt hơn..." Chia Tay Ý Thức Hệ - Hà Sĩ Phu 1995

NHỮNG VỤ ÁN

Tư liệu lưu trữ

1. Vụ án “Cố ý làm lộ Bí mật Nhà nước” năm 1995
(cùng với Lê Hồng Hà và Nguyễn Kiến Giang)
2. Vụ “Vi phạm Luật xuất bản” năm 1999
3. Vụ án “Phản bội Tổ Quốc” năm 2000
(cùng với Mai Thái Lĩnh)
4. Vụ vu cáo của Báo An ninh Thế ,
rồi quản chế và đấu tố (2001-2003).
5. Những vụ Công an tiếp tục gây phiền nhiễu và gây sự
sau khi đã hết hạn quản chế (2003-2005).

1 - VUÏ AÙN “COÁ YÙ LAØM LOÄ BÍ MAÄT NHAØ NÖÔÙC” naêm 1995
Ñôn khieáu naïi Ñaëng thò Thanh Bieân
COÄNG HOØA XAÕ HOÄI CHUÛ NGHÓA VIEÄT NAM
Ñoäc laäp - Töï do - Haïnh phuùc
Kính göûi : - Vieän Kieåm saùt Nhaân daân toái cao
- Boä Noäi vuï, Cuïc An ninh ñieàu tra
- Toøa aùn Nhaân daân Haø noäi
- Cô quan An ninh ñieàu tra, Coâng an Haø noäi
- Cô quan An ninh ñieàu tra Laâm ñoàng

Toâi laø Ñaëng thò Thanh Bieân,53 tuoåi,caùn boä nghæ höu. Laø vôï oâng Nguyeãn Xuaân Tuï töùc Haø Só Phu nguyeân laø caùn boä nghieân cöùu khoa hoïc thuoäc Vieän Khoa hoïc Vieät nam, phoù tieán só Sinh hoïc, nay ñaõ nghæ höu.
Hai vôï choàng chuùng toâi ñeàu nguï taïi 4E Buøi thò Xuaân, Ñaø laït, Laâm ñoàng.
- Ngaøy 22/11/1995 choàng toâi töø Ñaø laït ñi Haø noäi thaêm gia ñình vaø baïn beø.
- Ngaøy 04/12/1995 choàng toâi bò cô quan An ninh ñieàu tra Haø noäi baét giöõ,vì “ñaõ coù haønh vi chieám ñoaït bí maät nhaø nöôùc”
- Ngaøy 22/8/1996 Toøa aùn nhaân daân Haø noäi ñöa choàng toâi ra xeùt xöû vì toäi danh “coá yù laøm loä bí maät nhaø nöôùc” , taïi Toøa aùn nhaân daân Haø noäi, vaø bò keát aùn 12 thaùng tuø.
- Hieän nay choàng toâi ñang bò giam giöõ taïi traïi giam B14, Haø noäi.

Thöa caùc oâng.
Ñaõ hôn moät thaùng nay toâi soáng trong tình traïng hoang mang lo laéng, maát heát loøng tin vaøo söï coâng minh chính tröïc cuûa phieân toøa vaø cuûa cô quan Anh ninh ñieàu tra Coâng an Haø noäi. Ai laø ngöôøi baûo veä chuùng toâi? Cô quan naøo baûo veä chuùng toâi ñeå bôùt ñi nhöõng noãi ñau, noãi oan öùc maø vôï choàng chuùng toâi ñaõ phaûi chòu ñöïng gaàn moät naêm nay?
Hoâm nay,30/9/1996, hoài 14g30 taïi traïi giam B14 Haø noäi toâi ñöôïc gaëp choàng toâi. Choàng toâi caên daën toâi : “Em ôû ngoaøi ñi ñöùng caån thaän, khoâng laïi bò toâng xe, vaø keû caép giaät tuùi”. Luùc ñoù coù söï giaùm saùt cuûa oâng quaûn giaùo Taâm. Phaûi chaêng hình aûnh bò toâng xe giaät tuùi do Coâng an baøy ra, roài ñöôïc keát thaønh toäi “ñaõ coù haønh vi chieám ñoaït bí maät nhaø nöôùc” ñaõ thaønh daáu aán, moät noãi ñau, noãi oan öùc cuûa choàng toâi : OÂng Haø Só Phu, caùn boä khoa hoïc giaøu loøng yeâu nöôùc, yeâu nhaân daân maø bò keát toäi oan uoång nhö vaäy !
Toâi khoâng theå caàm loøng ngoài chôø ñeán khi choàng toâi heát haïn tuø. Buoäc toâi phaûi caàm buùt vieát leân nhöõng ñieàu raát thaät trong phieân toøa xeùt xöû choàng toâi ñeå kính trình leân caùc quyù caáp laõnh ñaïo xem xeùt, huûy boû vuï aùn , traû laïi ngay töï do cho choàng toâi laø oâng Haø Só Phu.
1) Toâi xin pheùp trình baøy vaøi ñieàu toâi ghi nhaän ñöôïc töø trong phieân toøa ngaøy 22/8/1996 :
- OÂng chuû toïa Nguyeãn Sôn goïi : Bò caùo Nguyeãn Xuaân Tuï coù yù kieán gì veà baûn Caùo traïng ñaõ ñoïc ?
- OÂng Nguyeãn Xuaân Tuï noùi “Coù ” vaø oâng noùi : “ Ngay trang ñaàu baûn caùo traïng ñaõ ghi baét quaû tang toâi coù haønh vi chieám ñoaït bí maät nhaø nöôùc laø sai hoaøn toaøn vôùi thöïc teá.. Luùc ñoù toâi ñang ñi xe ñaïp veà phía Bôø hoà thì coù hai ngöôøi ngoài xe gaén maùy röôït saùt , toâng vaøo xe laøm toâi ngaõ. Toâi chöa kòp ñöùng vöõng daïy thì coù ngöôøi giaät tuùi, toâi chöa kòp keâu thì ñaõ thaáy ñoâng ngöôøi , trong ñoù coù nhieàu Coâng an vaây quanh. Coâng an daãn toâi vaø ngöôøi giaät tuùi veà ñoàn Coâng an Haøng Baøi. Keû giaät tuùi ñöôïc ngoài yeân. Moät Coâng an giaèng tuùi toâi ñoøi xem coù maát gì khoâng. Toâi noùi toâi khoâng maát gì caû nhöng toâi vaãn bò khaùm tuùi , luïc soaùt roài laäp bieân baûn laø toâi bò baét quaû tang ñang chieám ñoaït bí maät nhaø nöôùc. Thaät laø voâ lyù! Cöù laøm nhö toâi laø giaùn ñieäp bieät kích bò baét quaû tang ñang môû khoùa kho löu tröõ hoà sô quoác gia !”. OÂng Tuï khi noùi thì quay maët veà phía chuùng toâi, oâng coøn laáy tay laøm ñoäng taùc môû khoùa.
Chuû toïa Nguyeãn Sôn rung chuoâng noùi: “Bò caùo Nguyeãn Xuaân Tuï quay maët leân, khoâng ñöôïc keå daøi doøng, chæ ñöôïc pheùp noùi ñoàng yù hay khoâng ñoàng yù vôùi baûn Caùo traïng thoâi !”.
Caû phoøng xöû aùn moïi ngöôøi ngôù ra. Khoâng ngôø söï vieäc vuï aùn xaûy ra trôù treâu nhö vaäy.
Sau khi döï phieân toøa, ngaøy 23/8/1996 hoài 8g30 toâi tôùi cô quan An ninh gaëp oâng Trung taù Vuõ Hieàn laø ngöôøi kyù leänh baét choàng toâi. Toâi noùi : “Thöa oâng,ngaøy hoâm qua trong phieân toøa oâng ñaõ nghe roõ choàng toâi noùi roài chöù? Caùc oâng baøy troø toâng xe giaät tuùi choàng toâi, roài vu caùo traéng trôïn cho choàng toâi thaät vaäy sao? Toâi thaáy thaät xaáu hoå, thaät ñau xoùt cho caùc oâng, nhöõng ngöôøi naém quyeàn löïc vaø phaùp luaät maø phaûi laøm nhö theá ! Trong baûn Caùo traïng caùc oâng coøn ghi thu giöõ taïi nhaø toâi 32 ñóa vi tính, 3 baêng caùt xeùt, 265 taøi lieäu. Taïi sao caùc oâng laïi ghi laäp lôø nhö vaäy? Bieân baûn khaùm nhaø vaø bieân baûn khui môû nieâm phong toâi ñaõ trao taän tay caùc oâng ngaøy 18/12/1995 khoâng leõ caùc oâng khoâng ñoïc? Thöa oâng 32 ñóa vi tính thì 30 ñóa laø chöông trình cuûa maùy nhö caùc teäp tin ñieàu haønh, caùc phoâng chöõ ...v ...v...Coøn 2 ñóa kia laø ghi nhöõng lôøi bình veà caùc baøi vieát cuûa choàng toâi. Ba baêng caùtxeùt thì 1 baêng laø baêng traéng coøn 2 baêng cuõng ghi caùc lôøi bình veà baøi vieát cuûa choàng toâi. Coøn 256 taøi lieäu nhö trong baûn Caùo traïng ñaõ ghi maäp môø thì trong bieân baûn khaùm nhaø cuûa cô quan An ninh Laâm ñoàng ñaõ ghi roõ laø 3438 trang, nhöng taát caû khoâng coù taøi lieäu naøo laø taøi lieäu maät !”.
OÂng Trung taù Vuõ Hieàn noùi : ngaøy hoâm qua oâng baän, khoâng coù maët döï phieân toìa(!), trong ban Caùo traïng khoâng ghi “ñaõ coù haønh vi chieám ñoaït bí maät nhaø nöôùc” maø chæ ghi “coá yù laøm loä bí maät nhaø nöôùc”. Coøn caùc con soá ghi caùc hieän vaät trong baûn caùo traïng laø ñeå sau naøy traû laïi choàng toâi.
Buoåi khaùc,ngaøy 4/9/1996 taïi cô quan ñieàu tra Coâng an Haø noäi, oâng Vuõ Hieàn coøn ñe doïa toâi neáu traû lôøi phoûng vaán caùc baùo chí thì seõ bò baét. Vaø luoân nhaéc nhôû toâi “khoâng ñöôïc noùi, khoâng ñöôïc noùi”.
Toâi thieát nghó, neáu chieåu theo boä luaät toá tuïng hình söï cuûa nhaø nöôùc Vieät nam thì beân baét ngöôøi nhö theá laø ña vi phaïm vaøo ñieàu khoaûn naøo, haún caùc oâng coù theå chæ roõ cho toâi ñöôïc bieát !
2) Coøn veà söï keát toäi “coá yù laøm loä bí maät nhaø nöôùc” , toâi cuõng xin trình baøy nhöõng ghi nhaän raát thaät trong phieân toøa. Ba luaät sö baøo chöõa cho caùc bò caùo ñeàu ñaõ phaùt bieåu vaø cuøng chung yù :
* Phieân toøa xeùt xöû khoâng coù vaät chöùng.
* Ngöôøi giaùm ñònh böùc thö cuûa oâng Voõ vaên Kieät laø taøi lieäu toái maät cuûa nhaø nöôùc laïi khoâng coù maët taïi phieân toøa.
* Trong vuï aùn, coù 4 baûn photocopy böùc thö cuûa oâng Voõ vaên Kieät thì Coâng an ñaõ thu laïi caû, roài laïi ruùt ra khoûi hoà sô vuï aùn ñöa leân noäp cho vaên phoøng chính phuû .
* Nhö vaäy laø khoâng coù ñoä thieät haïi do vuï aùn gaây ra.
Caùc bò caùo ñeàu ñaõ chöùng minh ñöôïc raèng mình khoâng heà coá yù laøm loä bí maät nhaø nöôùc gì caû.
Beân Coâng toá khoâng baùc boû ñöôïc yù kieán naøo cuûa luaät sö cuõng nhö cuûa bò caùo. Phía luaät sö ñaõ ñeà nghò baõi boû phieân toøa, hoaëc ngöøng ñeå tieáp tuïc ñieàu tra, vì chöa ñuû yeáu toá caáu thaønh toäi phaïm. Luaät sö Traàn Laâm coøn noùi :” Neáu xeùt veà maët chính trò thì khoâng neân coù phieân toøa naøy seõ coù lôïi hôn”.
Kính thöa caùc quyù caáp laõnh ñaïo.
Toâi laø ngöôøi vôï cuûa moät ngöôøi choàng laø moät nhaø trí thöùc nghieân cöùu khoa hoïc. Toâi thaáy choàng toâi voâ toäi maø bò keát aùn oan nhö vaäy, thaät khoâng ñaønh loøng.
Kính ñeà nghò caùc caáp laõnh ñaïo xem xeùt laïi,huûy boû vuï aùn vaø traû laïi töï do cho choàng toâi laø Haø Só Phu.
Haø noäi ngaøy 30 thaùng 9 naêm 1996
Kính ñôn
Ñaëng thò Thanh Bieân

VEÀ VIEÄC OÂNG HAØ SÓ PHU BI BAÉT
Hoaøng Tieán
Toâi laø baïn oâng Haø Só Phu. Quaù trình baét oâng vaø xöû oâng taïi toaø aùn Haø Noäi ngaøy 22.8.1996, baùo chí khoâng ñöôïc töôøng thuaät, chæ ñöôïc ñöa vaøi tin vaén taét theo leänh treân, neân toâi thaáy mình coù traùch nhieäm phaûi trình baøy nhöõng ñieàu toâi bieát veà vuï aùn Haø Só Phu, vaø nhaân ñaây noùi vaøi ñieàu veà quyeàn töï do daân chuû ôû nöôùc mình.
Cuoái thaùng 11-1995, Haø Só Phu töø Ñaø Laït ra Haø Noäi. OÂng ñi thaêm hoï haøng vaø baïn beø quen bieát. Ngaøy 29.11.1995, toâi ñöôïc coâng an phöôøng Thanh Xuaân Baéc (nôi toâi cö truù) môøi ra ñoàn, hoûi veà taùc giaû Haø Só Phu vöøa ôû Ñaø Laït ra vaø nhöõng baøi vieát cuûa oâng. Do ñoù nhöõng caâu noùi baát nhaõ thieáu lòch söï cuûa ngöôøi coâng an, loøng töï troïng cuûa moät trí thöùc vaên ngheä só bò xuùc phaïm, toâi ñaõ phaûn öùng boû ra veà. Sau ñoù toâi ñaõ vieát ñôn göûi caùc caáp coù thaåm quyeàn noùi veà vieäc aáy.
Tröa ngaøy 4.12.1995, toâi ñang treân phoá Traàn Höng Ñaïo, boãng gaëp Haø Só Phu ñi xe ñaïp. Möøng quaù, vì toâi raát muoán gaëp Haø Só Phu ñeå baùo oâng bieát toâi bò coâng an hoûi. Coâng an ñang theo doõi oâng. roài toâi ruû oâng ñi aên côm buïi, vì vöøa lónh maáy chuïc ngaøn tieàn nhuaän buùt baøi baùo. Chuùng toâi vaøo moät quaùn aên bình daân ñaàu ñöôøng Tröông Haùn Sieâu vaø Nguyeãn Du. Khi chia tay, toâi coøn nhaéc oâng nhôù chieàu ñeán aên côm ôû nhaø moät ngöôøi baïn vaên, heïn töø tröôùc.
Buoåi ñoù chuùng toâi chôø maõi. Toái mòt cuõng khoâng thaáy Haø Só Phu ñeán. Chuùng toâi ñaønh ngoài aên vôùi nhau maø loøng daï thaáp thoûm. Linh tính nhö maùch baûo coù chuyeän gì khoâng hay ñaõ xaûy ra vôùi oâng ñaây.
Maáy hoâm sau chaùu gaùi teân Nhaøn ôû Ñeâ Toâ Hoaøng goïi ñieän cho toâi, chuù Tuï (töùc Haø Só Phu) ba hoâm nay khoâng veà nhaø. Theá laø coù chuyeän roài. Toâi baøn vôùi chaùu caùch ñi tìm. Tröôùc heát haõy ñeán coâng an giao caûnh hoûi xem maáy hoâm nay coù tai naïn giao thoâng gì. Teân tuoåi nhöõng ngöôøi bò naïn. Khoâng coù teân Haø Só Phu. Vaäy thì caùc chaùu ñeán coâng an thaønh phoá xem coù baét giöõ oâng Haø Só Phu xin baùo cho gia ñình bieát, vaø cho gia ñình göûi quaàn aùo ñoà aên. Coâng an Haø Noäi traû lôøi khoâng baét giöõ. Laï nhæ? Caùc chaùu ñaõ laøm ñôn trình baøy vôùi coâng an söï maát tích cuûa oâng chuù töø Ñaø Laït ra chôi, vaø yeâu caàu hoï tìm giuùp hoä. Coâng an Haø Noäi traû lôøi, hoï baän nhieàu vieäc, muoán tìm ngöôøi nhaø maát tích thì nhôø baùo ñaêng hoaëc ti vi.
Chaùu Nhaøn ñaõ ñeán ñaøi truyeàn hình, nhôø ñaêng tin tìm ngöôøi nhaø, noäp 200.000 ñoàng, seõ phaùt 3 laàn treân ti vi vaøo ngaøy hoâm sau. Chaùu hoà hôûi baùo tin cho toâi bieát, vaø toâi raát chaêm chuù theo doõi ti vi. Khoâng coù gì.
Toâi goïi ñieän hoûi. Chaùu cuõng khoâng hieåu sao. Chaùu ñeán ñaøi thì hoï traû laïi tieàn vaø noùi tröôøng hôïp naøy phaûi veà xin giaáy chöùng nhaän cuûa ñòa phöông laø maát tích thì hoï môùi phaùt. Thaät kyø quaëc!
Coâng an ñaõ huyùt coøi beân ñaøi roài. Toâi nghó, vieäc coâng an baét ngöôøi sau 24 giôø phaûi thoâng baùo cho gia ñình bieát, môùi phaûi luaät phaùp. Ñaèng naøy...Toâi goïi ñieän cho beø baïn quen bieát ôû caùc toaø baùo, nhôø can thieäp giuùp, ít nhaát laø phaûi baùo cho gia ñình ngöôøi ta bieát. Nhöng moïi nôi ñeàu töø choái, dính ñeán coâng an phieàn laém oâng aï. Toâi goïi ñieän cho oâng baïn coù chöùc quyeàn ôû thaønh phoá, nhôø baïn can thieäp beân coâng an laøm ñuùng thuû tuïc baét ngöôøi theo luaät ñònh, chöù sao laïi laøm nhö Maphia baét ngöôøi vaäy. Baïn toâi hoûi laïi: Coù thaät theá khoâng? Nhôõ vaên ngheä só caùc oâng giöõ nhau uoáng röôïu ba boán ngaøy chöa veà thì sao? Toâi khaúng ñònh Haø Só Phu khoâng nghieän röôïu, maø duø oâng coù ôû nhaø beø baïn cuõng phaûi ñieän cho gia ñình caùc chaùu bieát chöù.
Vaøi hoâm sau thì ñaøi nöôùc ngoaøi ñöa tin Haø Só Phu bò baét. Trong nöôùc baùo chí vaãn im re. Ngöôøi ta sôï haõi noùi ñeán tin baét Haø Só Phu. Baïn beø quen bieát cuûa Haø Só Phu, ai cuõng nôm nôùp coù theå hoï seõ ñeán baét mình.
Ngay caû toâi, vì toâi ñaõ phaûn öùng vôùi coâng an ñieàu tra. Toâi chuaån bò saün moät chieác ba loâ, daën doø con caùi, khi tình huoáng coâng an xòch ñeán baét ñi. Loøng nghó tôùi hoài kyù cuûa eùrenbourg döôùi thôøi Staline, luùc naøo cuõng chuaån bò saün moät chieác vali con. Baïn quen noùi: Khoâng ñeán noãi nhö theá ñaâu. Muoái maët daùm laøm theá. Nhöng bieát ñaâu ñöôïc, ôû moät ñaát nöôùc khoâng coù töï do ngoân luaän, töï do baùo chí, thì vieäc gì cuõng coù theå xaûy ra.
Nhöõng baøi vieát cuûa Haø Só Phu ñaõ thöùc tænh löông tri nhieàu ngöôøi. Taát caû môùi coù 3 baøi thoâi ("Daét tay nhau ñi döôùi taám bieån chæ ñöôøng cuûa trí tueä", "Ñoâi ñieàu suy nghó cuûa moät coâng daân", "Chia tay yù thöùc heä"). Ñeàu khoâng ñöôïc baùo chí in. Chæ chuyeàn tay nhau ñoïc. OÂng phaân tích tình hình theá giôùi, phaân tích tình hình trong nöôùc, chæ ra nhöõng sai laàm cuûa chuû nghóa Marx...v.v.. nhieàu yù kieán traùi tai nhöõng ngöôøi laõnh ñaïo. OÂng raát thaønh thaät, thöïc hieän quyeàn cuûa moät coâng daân trí thöùc, trình baøy nhöõng suy nghó cuûa mình tröôùc vaän meänh daân toäc. OÂng göûi cho nhöõng ngöôøi laõnh ñaïo cao nhaát nöôùc, caùc cô quan baùo chí, beø baïn quen bieát, ñeå xin yù kieán. Taám loøng oâng trong saùng, yù nghó oâng minh baïch, khoâng moät chuùt khuaát taát vaø khoâng coù gì vi phaïm luaät phaùp.
Nhöng baây giôø ngöôøi ta ñaõ baét oâng.
Khoâng khí khuûng boá lo ngaïi lan traøn trong trí thöùc vaên ngheä só. Laïi nhö caùi naêm naøo baét Döông Thu Höông tröôùc ñaïi hoäi 7- ñeå bòt moàm vaên ngheä só laïi. Baây giôø baét Haø Só Phu tröôùc ñaïi hoäi 8- ñeå bòt moàm giôùi trí thöùc laïi. Daân chuû töï do laïi bò xieát chaët - Ngoät ngat - Lo - aâu. Ngöôøi ta coá tìm moät trieát lyù ñeå töï an uûi: thì ñaõ bao giôø ta coù daân chuû töï do maø baûo sôï xieát chaët. Nghó theá maø thaáy yeân taâm thaät, maø saün saøng tinh thaàn chòu ñöïng moät khi tai hoaï aäp ñeán.
Vieäc baét Haø Só Phu maõi ñeán ngaõy thöù 12 coâng an môùi thoâng baùo cho gia ñình bieát, sau khi nhieàu ñaøi nöôùc ngoaøi ñaõ noùi aàm leân. Chaùu Nhaøn keå vôùi toâi, coù hai oâng coâng an ñeán giô caùi giaáy chuù Tuï (töùc Haø Só Phu) vieát veà, noùi chuù ñeán ôû choã coâng an, yeâu caàu chaùu ñöa caùc ñoà duøng cuûa chuù cho hai ñoàng chí coâng an caàm giaáy naøy mang veà. Caùc chaùu gaùi bình luaän: hoï baét giöõ thì noùi laø baét giöõ, laïi baét chuù chaùu vieát veà laø ñeán ôû choã coâng an, laøm nhö ôû gia ñình chuùng chaùu khoâng toát ñeïp baèng ôû choã coâng an hay sao. Toâi cöôøi baûo chaùu: ñeå hoï deã coù ñöôøng ruùt, hoï coù baét ngöôøi boá laùo ñaâu, ñaây laø oâng Haø Só Phu töï nguyeän doïn ñeán ôû vôùi hoï ñaáy chöù.
Thôøi haïn taïm giöõ theo luaät ñònh khoâng ñöôïc quaù 03 ngaøy ñeâm. Haø Só Phu laø leänh taïm giöõ, do trung taù Vuõ Hieàn coâng an Haø Noäi kyù. Giaáy naøy baø Haø Só Phu sau môùi nhaän ñöôïc, ghi lyù do: coù haønh vi chieám ñoaït taøi lieäu bí maät Nhaø nöôùc. Leänh taïm giöõ laø 3 ngaøy maø roài trôû thaønh 9 thaùng, môùi ñöôïc ñem ra xeùt xöû taïi toaø aùn Haø Noäi.
Toâi may maén coù tham döï phieân toaø. Veà caùi toäi danh goïi laø coù haønh vi chieám ñoaït taøi lieäu bí maät Nhaø nöôùc cuûa oâng Haø Só Phu, ñaõ bò oâng laät taåy tröôùc phieân toaø. OÂng ñang ñi xe ñaïp veà phía Bôø Hoà thì bò hai ngöôøi ñi xe maùy toâng vaøo sau xe laøm oâng ngaõ ra. Caùi tuùi treo ôû ghi ñoâng vaêng ra ñöôøng. Coù ngöôøi ñònh giaät laáy. OÂng keâu leân: Cöôùp! Cöôùp! Thì coâng an aäp ñeán. Baét taát caû vaøo ñoàn coâng an Haøng Baøi. Ñoøi khaùm chieác tuùi. OÂng hoûi lyù do. Hoï baûo xem coù maát gì khoâng. OÂng baûo khoâng maát gì caû. Nhöng roài hoï cöù khaùm vaø laáy ñöôïc hai baûn photocopie laù thö cuûa oâng Voõ Vaên Kieät göûi Boä Chính trò ñeà ngaøy 9-8-1995 coù in daáu toái maät.
Thì ra caùi haønh vi toâng xe, ngöôøi ngaõ, cöôùp tuùi, khoâng thaønh toäi danh maø laïi trôû thaønh caùi lyù do ñeå keát toäi coù haønh vi chieám ñoaït taøi lieäu bí maät Nhaø nöôùc cho ngöôøi bò haïi.
Laï luøng thay, vaø cuõng buoàn cöôøi thay cho loái baét ngöôøi keùm caûi tieán nhö coâng an Haø Noäi ñaõ laøm.
Nhôù laïi caùi laàn baét Döông Thu Höông, coâng an cuõng ñaïo dieãn lôùp kòch cho teân Taâm, Vieät Kieàu, ra saân bay ñi Myõ. Khaùm va li thaáy moät ñoáng nhöõng taøi lieäu phaûn ñoäng: thö oâng Nguyeãn Khaéc Vieän göûi Maët traän Toå quoác, baûn goùp yù caûu oâng Hoaøng Minh Chính göûi ñaïi hoäi Ñaûng laàn 7, kieán nghò cuûa caùc cuï nghæ höu quaän Ñoáng Ña göûi laõnh ñaïo Nhaø nöôùc...v.v. Teân Taâm khai nhaän ôû nhaø vaên Döông Thu Höông. Vaø Döông Thu Höông
bò baét. Ai cuõng hieûu raèng trong thôøi ñaïi khoa hoïc kyõ thuaät nhö ngaøy nay, chæ caàn moät caùi Fax leân giôøi laø ôû nöôùc ngoaøi ñaõ nhaän ñöôïc moät baûn sao y nhö nguyeân baûn; vaø coøn coå loã nhö vaøi chuïc naêm veà tröôùc thì cuõng ñaõ coù nhöõng maùy aûnh nhoû xíu baét raát nhaïy thu nhoû nhöõng taøi lieäu maät vaøo cuoän phim chæ baèng ngoùn tay, nheùt vaøo ñaâu chaúng ñöôïc, maø laïi phaûi keành caøng cho nhöõng baûn kieán nghò, baûn goùp yù, vaøo moät chieác va li ñeå coâng an saân bay baét ñöôïc. Meïo cuûa coâng an khoân, nhöng chæ ñaùnh löøa ñöôïc nhöõng ngöôøi nheï daï, chöù chöa ngoan, ñeå bòp noåi nhöõng ngöôøi coù suy nghó ñoâi chuùt.
Trong phieân toaø caû ba bò caùo (Haø Só Phu, Leâ Hoàng Haø, Nguyeãn Kieán Giang) vaø ba luaät sö (Ñaøm Vaên Hieáu- Haø Noäi, Nguyeãn Höõu Nhuaän- Haø Taây, Traàn Laâm - Haûi Phoøng) ñeàu caõi raát hay. Caùi quan troïng nhaát cuûa moät phieân toaø laø vaät chöùng laïi khoâng coù. (Töùc laø thö oâng Voõ Vaên Kieät göûi Boä Chính trò ngaøy 9-8-1995, toaø giaûi thích ñaõ göûi noäp leân vaên phoøng Chính phuû caát giöõ baûo quaûn.) Ngöôøi phoù vaên phoøng Chính phuû kyù coâng vaên xaùc nhaän laù thö Voõ Vaên Kieät laø taøi lieäu bí maät Nhaø nöôùc, cuõng khoâng coù maët taïi phieân toaø. Caùc luaät sö laäp luaän: khoâng moät ai, khoâng moät cô quan naøo ñöôïc quyeàn xaùc nhaän laø bí maät hay khoâng bí maät. Ñieàu naøy phaûi ñöôïc toaø xem xeùt vaø phaùn ñònh döïa treân luaät phaùp ñaõ ban haønh. Bò caùo Leâ Hoàng Haø nhaän tröôùc toaø coù ñoïc laù thö oâng Voõ Vaên Kieät, vì theá maø bò caùo khaúng ñònh, chæ theo luaät phaùp, noäi dung laù thö khoâng naèm trong 7 ñieàu ñöôïc goïi laø bí maät Nhaø nöôùc ñaõ ghi roõ trong saùch luaät. Laù thö noùi veà ñöôøng höôùng phaùt trieån kinh teá ñaát nöôùc, khu vöïc kinh teá nhaø nöôùc, khu vöïc tinh teá tö nhaân, tyû leä nhö theá naøo cho haøi hoaø. Nhöõng ñieàu ñoù sau naøy ñaõ bieán thaønh Baûn döï thaûo ñeå toaøn daân tham gia yù kieán. Coù gì laø bí maät.
Trôù treâu laø phieân toaø khoâng ñöôïc baøn vaøo noäi dung böùc thö . Chuû toaø Nguyeãn Sôn ñieàu khieån phieân toaø, chæ cho pheùp baøn veà hình thöùc coù in daáu toái maät ôû ñaàu böùc thö, vaø caên cöù vaøo coâng vaên cuûa vaên phoøng Chính phuû xaùc nhaän böùc thö la taøi lieäu bí maät Nhaø nöôùc. Thaät laø heát söùc khoù khaên cho caùc luaät sö tham gia vuï aùn. Thö laø thö tay cuûa oâng Voõ Vaên Kieät göûi caùc uyû vieân Boä Chính trò, beân chöõ kyù cuûa oâng Kieät khoâng coù daáu ñoû daáu ñen gì caû. Thì cuøng laém noù laø taøi lieäu bí maät cuûa Ñaûng, chöù sao laïi thaønh bí maät Nhaø nöôùc ñöôïc.
Caùc luaät sö cuõng chæ ra, kieåm saùt vieân buoäc toäi khoâng chöùng minh ñöôïc söï thieät haïi nghieâm troïng do vieäc laøm loä laù thö cuûa oâng Voõ Vaên Kieät göûi Boä Chính trò, ñöôïc goïi laø bí maät Nhaø nöôùc. Vì theá, theo caùc luaät sö, vuï aùn chöa ñuû yeáu toá caáu thaønh toäi phaïm.
Luaät sö Haûi Phoøng laø Traàn Laâm ñeà nghò hoäi ñoàng xeùt xöû neân baõi boû phieân toaø, hoaëc döøng laïi, tieáp tuïc ñieàu tra moät caùi gì lôùn hôn, ñaøng sau vuï vieäc naøy, neáu caùi ñoù thaønh toäi danh thì gaén vuï vieäc naøy vaøo, neáu khoâng thaønh thì töï noù seõ trieät tieâu.
OÂng Haø Só Phu noùi lôøi cuoái cuøng ñaõ ñaët moät caâu hoûi. Nhö baûn aùn keát luaän toäi oâng laø coá yù laøm loä bí maät Nhaø nöôùc, chòu khung aùn töø 9 thaùng ñeán 12 thaùng tuø giam, trong khi oâng chæ môùi caàm taøi lieäu, chöa kòp ñoïc, ñem photo laøm hai baûn, thì bò toâng xe vaø khaùm tuùi. Coâng an ñaõ laáy laïi caû hai baûn photo. Theá maø oâng bò keát aùn laø coá yù laøm loä bí maät Nhaø nöôùc. Vaäy taát caû moïi ngöôøi tham döï phieân toaø ngaøy hoâm nay chaúng hoaù ra cuõng dính vaøo toäi danh coá yù laøm loä bí maät Nhaø nöôùc caû ö?
Caû phieân toaø ñaõ baät cöôøi. Loái noùi cuûa Haø Só Phu vaãn raát Haø Só Phu nhö theá!
Caû lôøi baøn sau phieân toaø, kieåu daân daõ, baø coù caùi cuûa aáy, ai baûo baø ñeå noù ra thì ngöôøi ta doøm. Sao laïi ñi baét toäi caùi ngöôøi doøm, maø khoâng keát toäi caùi ngöôøi ñeå hôû. Laïi coù tieáng xì xaøo, ñaùng leõ Haø Só Phu bò 9 thaùng thoâi, thôøi gian giam giöõ vöøa heát haïn, nhöng vì lôøi noùi cuoái cuøng maø bò ñaåy leân khung aùn cao nhaát cuûa oâng. Moät lôøi noùi thaät, boäc loä moät nhaân caùch keû só, maø lónh theâm 3 thaùng tuø. Moät caùi giaù phaûi traû mang nhieàu yù nghóa ñaáy chöù.
Chuû toaø Nguyeãn Sôn, cuøng kieåm soaùt vieân cuoäc toäi Phuøng Tieán Laäp, khoâng baùc boû moät yù kieán naøo cuûa caùc luaät sö cuõng nhö cuûa caùc bò caùo, nhöng roài cöù tuyeân aùn theo aùn ñaõ vieát saün töø bao giôø: Leâ Hoàng Haø 2 naêm tuø giam, Haø Só Phu 12 thaùng tuø giam vaø Nguyeãn Kieán Giang 15 thaùng tuø cho höôûng aùn treo.
Thaät laø moät maøn kòch vuïng veà. Vuïng veà ngay töø khi maøn xöû aùn. Baûn caùo traïng quy toäi coá yù laøm loä bí maät Nhaø nöôùc, vieäc ñem xeùt xöû ñeå laøm taám göông raên ñe moïi ngöôøi chôù
laøm loä bí maät Nhaø nöôùc, haún phaûi xöû coâng khai, ñaêng baùo cho nhieàu ngöôøi tôùi döï, maø laáy ñoù laøm baøi hoïc ngaãm chung. Ñaèng naøy laïi xöû kín, raát ít baùo chí ñöôïc môøi. Daân chuùng thì ñöøng hoøng vaøo. Moïi ngöôøi toø moø taäp trung ñoâng ñuùc ôû coång toaø aùn phía ñöôøng Hai Baø Tröng, bò coâng an ra giaûi taùn. Thieáu daân chuû nhö vaäy, maø baùo chí naøo daùm ñöa tin.
Nghe ñaâu oâng Voõ Vaên Kieät vaø oâng Ñoã Möôøi khoâng muoán ñöa ra xöû. Nhö theá laø phaûi, vì ai laïi nôõ boû tuø nhöõng ngöôøi ñaõ ñoïc vaø truyeàn baù yù kieán cuûa mình. OÂng Ñoã Möôøi vaø oâng Voõ Vaên Kieät hieän nay ñöùng ñaàu Ñaûng vaø ñöùng ñaàu nhaø Nöôùc, coù yù kieán ñuùng, maø khoâng thöïc thi ñöôïc, thì traùnh sao khoûi bò mang tieáng laø ngöôøi nhu nhöôïc. Vua maø ñaõ nhu nhöôïc thì quaàn thaàn laán löôùt. Söï ñôøi laø theá.
Cuoäc soáng maát daân chuû vaø daân quyeàn ôû ñaát nöôùc ñaõ keùo daøi. Quoác hoäi ñang hoïp kyø thöù 10 cuûa khoaù 9, vöøa coâng boá treân ti vi, con soá 497 vuï baét ngöôøi oan trong naêm, tính trung bình moät ngaøy hôn 1 ngöôøi bò baét oan. Coâng an ñöôïc giao quyeàn quaù lôùn trong chieán tranh, vaãn theo quaùn tính con laên, ñeán nay chöa thu mình ñöôïc vaøo luaät phaùp.
Chæ keå sô qua nhöõng vuï aùn baét oan maø nhieàu ngöôøi bieát.
Naêm 1955, vöøa tieáp quaûn Haø Noäi ñöôïc ít laâu, daáy leân vuï aùn giaùn ñieäp Myõ phaù hoaïi hieän haønh. Bò caùo laø oâng Nguyeãn Phoå, con cuï Nguyeãn Vaên Vónh ngöôøi coù coâng truyeàn baù chöõ Quoác ngöõ trôû thaønh chöõ vieát cuûa daân toäc hoài ñaàu theá kyû, nhöng laâu nay ta vaãn coi laø moät ñaïi Vieät gian. Giaùn ñieäp Myõ Nguyeãn Phoå laø con moät ñaïi Vieät gian, ñaõ chæ ñaïo vieäc
ñoát nhaø maùy in Tieán Boä, thì ñuùng quaù ñi roài. Hôïp lyù quaù ñi roài. Ai coøn daùm nghi ngôø ñieàu gì. OÂng Leâ Quoác Thaân giaùm ñoác Sôû Coâng an Haø Noäi thôøi baáy giôø kyù leänh baét, cuøng caùc oâng Nguyeãn Thöïc tröôûng phoøng chính trò. Coâng an Haø Noäi, vaø oâng Traàn Nam Ñaêng töùc Leâ Haïp tröôûng phoøng chaáp phaùp Coâng an Haø Noäi thôøi gian 1955. Ba oâng naøy ñaõ laøm ruøm beng vuï aùn, xöû ôû saân sau Toaø aùn Thaønh phoá, vaøo ban ñeâm, treo ñeøn, caêng khaåu hieäu, roài sau ñoù phaùt thanh, ñaêng baùo, in aùp phích loaïi böôùm, tuyeân truyeàn raàm ró. Muïc ñích nhaèm ñeà cao thaønh tích cuûa coâng an, vaø ñeå toaøn daân naâng cao caûnh giaùc vôùi aâm möu phaù hoaïi cuûa ñòch.
OÂng Nguyeãn Phoå bò giam 17 naêm 1 thaùng 1ngaøy (Baûn aùn hình söï soá 271 ngaøy 26-11-1955 Toaø aùn Nhaân daân Haø Noäi). Ngoâi nhaø bieät thöï 25 phoá Nguyeãn Gia Thieàu bò thu giöõ, roài trôû thaønh truï sôû cuûa Ban ñoái ngoaïi Trung öông Ñaûng. Cuoái naêm 1972, oâng Phoå ñöôïc thaû. Sau ñoù oâng ñöôïc minh oan laø voâ toäi, theo baûn aùn giaùm ñoác thaåm soá 9HS1 cuûa Toaø aùn Nhaân daân Toái cao kyù ngaøy 28-3-1978. Vieäc ñoát nhaø in Tieán Boä laø döïng chuyeän. Giaùm ñoác nhaø maùy in Tieán Boä ñaõ xaùc nhaän vôùi caùn boä thanh tra ñi thaåm tra laïi vuï aùn theo ñôn keâu oan cuûa oâng Phoå: Khoâng coù vieäc nhaø in bò ñoát, hoài ñoù laøm theo yeâu caàu cuûa beân coâng an. OÂng Phoå laïi laø ngöôøi cuûa Boä Quoác phoøng, ñöa vaøo Haø Noäi hoaït ñoäng, vaø hieän nay ñöôïc nhaän löông höu quaân ñoäi theo quyeát ñònh soá 873/QÑ cuûa Boä Toång tham möu- Boä Quoác phoøng kyù thaùng 5- 1981, vaø ñöôïc ñeàn buø 100 trieäu (thaùng 8-1995)
OÂng baây giôø ñaõ ngoaøi 80, haøng xoùm vôùi toâi, oâng noùi tröôøng hôïp cuûa oâng laø muoân moät may maén ñöôïc minh oan, trong haøng vaïn nhöõng ngöôøi bò oan kieåu nhö oâng. Con caùi oâng nay thoaùt khoûi caùi lyù lòch phaûn ñoäng. Taøi saûn cuûa oâng ñöôïc ñeàn buø. Nhöng ngoâi nhaø cuûa oâng vaãn chöa laáy laïi ñöôïc. OÂng ñaõ laøm ñôn ñoøi laïi ngoâi nhaø, vaø hy voïng, tröôùc luùc haém maét, ñöôïc Nhaø nöôùc giaûi quyeát.
Ñieàu kyø laï laø, nhöõng ngöôøi taïo döïng leân vuï aùn khoâng heà bò tröøng phaït. Nhoùm oâng Leâ Quoác Thaân vaãn leân chöùc leân löông. Neáu khoâng vaáp phaûi vuï ñaïi taù tình baùo Nguyeãn Coâng Taøi (con nhaø vaên Nguyeãn Coâng Hoan), thì Leâ Quoác Thaân luùc aáy ñang laøm thöù tröôûng thöù nhaát Boä Coâng an kieâm bí thö Ñaûng ñoaøn haún seõ leân boä tröôûng.
Thôøi kyø caûi taïo tö saûn mieàn Baéc, coù moät saéc leänh do thuû töôùng Phaïm Vaên Ñoàng kyù naêm 1961, baét taäp trung caûi taïo nhöõng ngöôøi coù tö töôûng vaø haønh vi choáng ñoái chuû nghóa xaõ hoäi. Theá laø haøng loaït nhöõng ngöôøi trong cao traøo coâng tö hôïp doanh bò ñöa ñi caûi taïo. Roài phong traøo Nhaân vaên - Giai phaåm, haøng loaït vaên ngheä só bò ñöa ñi lao ñoäng caûi taïo.
Tieáp ñeán vuï aùn Xeùt laïi choáng Ñaûng, haøng loaït caùn boä trung cao caáp bò ñöa ñi taäp trung caûi taïo. Taát caû ñeàu khoâng coù aùn. Thôøi haïn laø 3 naêm. Nhöng thöôøng laø gaáp 2-3 laàn caùi 3 naêm ñoù, vôùi lyù do mô hoà: chöa tieán boä, hoaëc chöa caûi taïo toát. aáy laø chöa keå tröôùc ñaáy, luaät Caûi caùch Ruoäng ñaát ñaõ gieát oan haøng maáy ngaøn ngöôøi (Chính phuû chöa coâng boá con soá).
OÂng Phaïm Vaên Ñoàng khi kyù caùi saéc leänh mô hoà vaø roäng nghóa ñoù, coù bieát ñaâu raèng sau chöõ kyù cuûa oâng, haøng ngaøn haøng vaïn gia ñình ñaõ phaûi ly taùn, cha boû con, choàng boû vôï. Con caùi mang caùi lyù lòch phaûn ñoäng khoâng xin ñaâu ñöôïc vieäc laøm, hoïc leân cao laïi caøng khoù. Noùi ngay moät ngöôøi noåi tieáng nhö tieán só luaät sö Nguyeãn Maïnh Töôøng chæ vì phaùt bieåu ôû Maët traän Toå quoác, sau nhöõng toån thaát caûi caùch ruoäng ñaát, ñeà nghò ñöôïc laøm moät cuoäc boû phieáu tín nhieäm Chính phuû. Theá laø bò voâ hieäu hoaù. Caùc chöùc vò giaùo sö, luaät sö khoâng ñöôïc duøng. Ñeán möùc oâng muoán ñi daïy Phaùp vaên ñeå kieám soáng, maø khoâng coù ai daùm ñeán hoïc. OÂng soáng luûi thuûi nhö caùi boùng, veà giaø vieát cuoán hoài kyù "Un Excommunier" (coù theå dòch "Ngöôøi bò ñuoåi khoûi coäng ñoàng" hoaëc "Ngöôøi bò ruùt pheùp thaàn coâng") in ôû beân Phaùp, maø roài sôï bò trong nöôùc ñaøn aùp, ñaõ chuaån bò tuyeät thöïc cho ñeán cheát, neáu coâng an rôø ñeán.
OÂng Phaïm Vaên Ñoàng hieän nay ñaõ ngoaøi 90. OÂng an höôûng tuoåi giaø ôû toaø bieät thöï beân Hoà Taây, höôûng caûnh traêng trong gioù maùt. Toâi raát muoán nhöõng haøng chöõ naøy loït ñeán tai oâng, tröôùc khi oâng nhaém maét xuoâi tay, ñeå oâng nhìn ra moät söï thaät laø: loøng mong muoán söï toát ñeïp nhieàu khi laïi laø vieäc ñoäc aùc.
Vuï coâng an baét giöõ nhaø vaên nöõ Döông Thu Höông ñaõ phaûi traû giaù. Söï phaûn öùng cuûa trí thöùc vaø vaên ngheä trong nöôùc bò o beá vaãn im re, nhöng buø vaøo ñaáy laø söï coâng phaãn cuûa trí thöùc nöôùc ngoaøi, nhaát laø ôû Phaùp. Baø Mitterand, phu nhaân toång thoáng Phaùp baáy giôø, sang nöôùc ta, tuy bò coâng an töø choái khoâng cho gaëp nhaø vaên Döông Thu Höông, nhöng baø ñaõ gaây moät aùp löïc vôùi giôùi caàm quyeàn. Roài sau ñoù, baèng söùc eùp ngoaïi giao, coâng an ñaõ phaûi thaû Döông Thu Höông. Thieáu töôùng coâng an Quang Phoøng, ngöôøi chæ ñaïo vuï Döông Thu Höông, bò thaûi hoài veà höu.
Sau khi oâng Leâ Ñöùc Thoï maát, vuï aùn xeùt laïi - choáng Ñaûng ñaõ ñöôïc oâng Nguyeãn Trung Thaønh tröôûng ban baûo veä Ñaûng, ngöôøi ñöùng thöù hai sau Leâ Ñöùc Thoï chæ ñaïo vuï aùn, do löông taâm thöùc tænh ñaõ laøm ñôn trình baày vôùi Boä Chính trò söûa sai cho 38 caùn boä Ñaûng ñaõ bò xöû trí oan.
Söï maát daân chuû vôùi daân, ñaõ daãn ñeán söï maát daân chuû trong Ñaûng. Toâi ñaõ ñöôïc ñoïc tôø ñôn cuûa oâng Leâ Lieâm, nguyeân trung öông uyû vieân Ñaûng (thôøi kyø Leâ Duaån), kieán nghò vieäc voâ côù khai tröø oâng ra khoûi trung öông, khoâng laäp hoäi ñoàng kyû luaät, khoâng hoûi yù kieán caù nhaân. Toâi cuõng ñaõ ñöôïc ñoïc laù thö oâng Voõ Nguyeân Giaùp göûi Boä Chính trò thanh minh moät soá vaán ñeà khi giao ban noùi khoâng ñuùng veà oâng, vôùi yeâu caàu giao ban ñeán caáp naøo thì laù thö cuûa oâng cuõng ñöôïc göûi tôùi caáp ñoù ñeå thanh minh. Toâi cuõng ñaõ ñoïc laù thö cuûa baø Vuõ Ñình Huyønh göûi Trung öông toá caùo vieäc baét giöõ oâng Vuõ Ñình Huyønh, coâng an ñaõ duøng giaây thöøng troùi giaät caùnh khuyûu oâng Huyønh ñöa oâng ra xe (chaéc coù leänh cuûa Leâ Ñöùc Thoï, ñeå traán aùp oâng Huyønh) vaø baø ñoøi minh oan cho choàng. Vieäc baét oâng Ñaëng Kim Giang thì nhö moät vuï baét coùc. Baø Giang ñi tìm choàng khaép nôi, ñeán caû dinh Hoà Chuû Tòch hoûi, cuõng khoâng bieát. Ngöôøi ta maùch baø ñeán Leâ Ñöùc Thoï. Baø ñeán hoûi. Leâ Ñöùc Thoï baûo: "Chò yeân taâm, anh ñang ngoài vieát kieåm ñieåm, vieát xong thì veà".
Nhöõng ñaûng vieân coù chöùc coù quyeàn coøn bò ñoái xöû maát daân chuû nhö vaäy, noùi chi ñeán daân thöôøng thaáp coå beù mieäng. Söï maát daân chuû vaø töï do ôû nöôùc ta ñaõ ñeán möùc baùo ñoäng. Noù ñaõ thaønh vaät caûn laøm xaõ hoäi trì treä vaø gaây nhöõng toäi aùc.
Toâi khaån thieát ñeà nghò caùc nhaø laõnh ñaïo Vieät Nam cho thöïc thi daân chuû vaø daân quyeàn, cuï theå nhö sau:
1. Coâng nhaän quyeàn laøm baùo tö nhaân vaø xuaát baûn tö nhaân. Coù nhö theá daân môùi coù phöông tieän ñeå thöïc hieän daân chuû vaø daân quyeàn. Neáu khoâng, noùi daân chuû vaø daân quyeàn chæ laø noùi xaïo.
2. Baõi boû ban Vaên hoaù Tö töôûng. Thöïc chaát noù laø ban doø thaùm tö töôûng trí thöùc vaên ngheä só vaø ban kieåm soaùt tö töôûng caùc giaùm ñoác xuaát baûn vaø toång bieân taäp caùc baùo.
3. Buoäc coâng an phaûi tuaân theo luaät phaùp. Nghieâm trò thaät naëng nhöõng coâng an baét ngöôøi oan. Khoâng xöû lyù noäi boä maø ñöa ra xeùt xöû taïi toaø ñeå laøm göông cho moïi ngöôøi. (Coù theá thì môùi xoaù ñöôïc con soá 497 vuï baét oan - theo coâng boá cuûa Quoác hoäi hoïp kyø thöù 10 khoaù 9 thaùng 11 naêm 1996)
Vaøi lôøi thaønh thaät noùi thaúng cuûa moät coâng daân nhaø vaên cao tuoåi, ñaõ tham gia Caùch maïng Thaùng 8, khaùng chieán choáng Phaùp vaø choáng Myõ, cho tôùi ngaøy nay. Nhöõng lôøi noùi coù theå traùi tai nhöõng nhaø caàm quyeàn luùc naøy. Nhöng thuoác ñaéng giaõ taät, vôùi loøng mong moûi goùp phaàn xaây döïng moät ñaát nöôùc phaùt trieån khoâng thua keùm caùc nöôùc baïn trong vuøng vaø treân theá giôùi.
Ngöôïc laïi, neáu nhöõng nhaø laõnh ñaïo Vieät Nam hieän nay phieàn loøng muoán tröøng phaït, thì keû vieát naøy, xin saün saøng laõnh chòu nhöõng hình phaït vôùi taám loøng thanh thaûn ñaõ noùi thaät ñöôïc noãi loøng mình.
Haø Noäi, ngaøy 6 thaùng 11 naêm 1996
Hoaøng Tieán
Caûm Xuùc Ñaàu Naêm :
Haø Só Phu - Moät Nhaân Caùch Thôøi Ñaïi
Hoaøng Tieán
Coù ai ñoù ñaõ vieát: "Cuoäc soáng ñaâu phaûi chæ tính baèng naêm thaùng. Nhieàu khi nhöõng kyû nieäm veà caùc cuï giaø kia laïi choùng phai môø trong kyù öùc chuùng ta hôn chuoãi ngaøy ngaén nguûi cuûa tuoåi thanh xuaân buøng chaùy leân vì nghóa caû". Theá heä chuùng toâi lôùn leân trong khoùi löûa cuûa cuoäc chieán tranh choáng Phaùp, keá tieáp laø choáng Myõ, keùo daøi ñeán moät phaàn ba theá kyû. Chuùng toâi lao vaøo cuoäc chieán ñaáu vôùi taám loøng cuûa nhöõng hieäp só "Mong xaùc trong da ngöïa boïc thaân theá trai ...". Nhöõng baøi haùt cuûa thuôû thieáu thôøi töøng laøm rung ñoäng loøng ai: "Xeáp buùt nghieân leân ñöôøng tranh ñaáu. Xeáp buùt nghieân coi thöôøng coâng danh nhö phuø vaân. Sôn haø xao xuyeán, giuïc ta tieán. Moät loøng yeâu non soâng. Vì daân ta lieàu thaân ...". Nhö löûa ñöôïc töôùi theâm daàu, chuû nghóa quoác teá voâ saûn du nhaäp vaøo ta vôùi nhöõng khaåu hieäu vaø nhöõng lôøi ca: "Vuøng leân hôõi caùc noâ leä ôû theá gian. Vuøng leân hôõi ai cöïc khoå baàn haøn ... Ñaáu tranh naøy laø traän cuoái cuøng. Keát ñoaøn laïi ñeå ngaøy mai: Internationale, ñoù laø xaõ hoäi töông lai ...".
" Moät xaõ hoäi khoâng ngöôøi boùc loät ngöôøi", "Laøm tuøy theo söùc höôûng tuøy theo nhu caàu". Thaät laø phôi phôùi. Suïc soâi. Nhieät tình. Lyù töôûng. Nhìn ñaâu cuõng thaáy nhöõng saéc maøu röïc rôõ. Nhaát laø töông lai. Töông lai thuaàn moät maøu hoàng, gioáng moät coâ gaùi tuyeät ñeïp, voâ cuøng quyeán ruõ.
Nhöng ñeán naêm 1950, khi caùc ñoaøn coá vaán töø phöông baéc cuûa Mao Chuû Tòch göûi sang giuùp ñôõ Vieät Nam, thì chuùng toâi nhö vôõ ra moät ñieàu gì. Tröôùc coøn lôø môø ôû nhöõng caûm nhaän. Cuøng caàm suùng choáng ngoaïi xaâm ñaáy, nhöng coù phaân bieät, taïch taïch seø (tieåu tö saûn) khoâng theå ñöôïc coi nhö noâng daân vaø coâng nhaân. Roài chænh huaán. Hoïc taäp laäp tröôøng giai caáp. Ñaáu tranh tö töôûng ñòch ta. Roài caûi caùch ruoäng ñaát (Trung Quoác goïi laø thoå caûi). Moät ñòa chuû ñaàu tieân bò mang baén laø moät phuï nöõ. Baø Nguyeãn Thò Naêm ôû Thaùi Nguyeân. Maëc duø baø ñaõ töøng nuoâi haøng tieåu ñoaøn boä ñoäi. Ngöôøi ta goïi ñoù laø cuoäc caùch maïng long trôøi lôû ñaát! Maø ñuùng laø long trôøi lôû ñaát thaät. Vì noù laøm tan naùt loøng ngöôøi. Vôï toá choàng. Con ñaáu toá cha. "Thaèng kia! Maøy coù bieát tao laø ai khoâng ?". Ñòa chuû: "Thöa oâng, oâng laø con cuûa con aï". Nhöõng luaân thöôøng ñaïo lyù, nhöõng giaù trò veà taâm linh saâu thaúm trong coõi loøng ngöôøi Vieät Nam töø bao ñôøi, bò ñaûo loän tuøng pheøo heát caû.
Nhöng hoài aáy coù chieán thaéng Ñieän Bieân Phuû.
Vaø ngöôøi ta lyù giaûi laø nhôø caûi caùch ruoäng ñaát !?
Nhöõng caùn boä tham gia thoå caûi raát haõnh dieän, ñeo huy hieäu rieâng, vaø löu truyeàn caâu noùi: "Phi thoå caûi, baát thaønh caùn boä" (khoâng qua caûi caùch ruoäng ñaát, khoâng trôû thaønh caùn boä ñöôïc). Cho ñeán ñôït 5 cuûa caûi caùch ruoäng ñaát thì môùi toùe toøe loe ra sai laàm. Khi nhöõng chi boä ñaûng do oâng Hoaøng Quoác Vieät toå chöùc vaø keát naïp ôû khaép caùc laøng xaõ ñeàu bò quy laø phaûn ñoäng Quoác Daân Ñaûng, vaø vieäc toá ñòa chuû, leo thang ñeán caùc uûy vieân trung öông vaø caû ngöôøi trong Boä Chính Trò, yeâu caàu ñöa veà ñeå noâng daân hoûi toäi, thì söï vieäc ñaõ quaù laø nghieâm troïng. Nghe ñaâu soá caùn boä côõ tænh uûy vieân bò hy sinh trong 9 naêm khaùng chieán choáng Phaùp khoâng baèng trong maáy ñôït caûi caùch ruoäng ñaát. Con soá bò gieát oan leân ñeán haøng ngaøn, coøn soá bò baét giam thì voâ keå. Cho ñeán nay vaãn chöa coù moät coâng trình nghieân cöùu thoáng keâ nhöõng toån thaát cuûa caûi caùch ruoäng ñaát.
Tieáp theo laø ñôït baét taäp trung caûi taïo nhöõng phaàn töû nguïy quaân nguïy quyeàn, nhöõng nhaø tö saûn toû ra ngoan coá trong phong traøo coâng tö hôïp doanh. Roài tieáp laø vuï aùn Nhaân Vaên - Giai Phaåm. Roài tieáp nöõa laø vuï aùn Xeùt Laïi - Choáng Ñaûng.
Phong traøo hôïp taùc hoùa noâng thoân khoâng phuø hôïp vôùi loøng daân vaø neàn kinh teá noâng nghieäp chaâu AÙ ñaõ laøm ñình treä saûn xuaát noâng nghieäp. Ngöôøi laøm ra gaïo maø bò ñoùi. Noùi ra thaät ñau loøng, nhieàu nôi, chính quyeàn caáp giaáy cho daân ñi aên xin, nhö ôû Thanh Hoùa, ôû Ngheä An. Toâi ñaõ ñöôïc chính maét nhìn thaáy nhöõng giaáy tôø ñoù, khi ngöôøi daân ñi aên xin chìa ra cho toâi xem, vaø yeâu caàu giuùp ñôõ.
Moät ñieàu gì baát oån trong toå chöùc xaõ hoäi.
Treân theá giôùi thì nhöõng bieán ñoäng ôû Hungari, ôû Ba Lan. Roài ñaïi hoäi laàn thöù 20 Ñaûng Coäng Saûn Lieân Xoâ cuøng teân tuoåi Khô-ruùp-xoáp choáng suøng baùi Xít-ta-lin. Tieáp ñeán nhöõng vuï raïn nöùt ôû Ñoâng AÂu. Tieáp ñeán nöõa laø coâng cuoäc caûi toå ôû Lieân Xoâ cuøng teân tuoåi Gôùc-ba-choáp.
Noäi tình Trung Quoác thì coù söï baét bôù tieâu dieät laãn nhau giöõa Mao Traïch Ñoâng, Löu Thieáu Kyø, Laâm Böu. Roài Trung Quoác coâng kích Lieân Xoâ, roài hai beân noå suùng vuøng bieân giôùi laøm raùch toang khaåu hieäu: "Voâ saûn toaøn theá giôùi lieân hieäp laïi !".
AÁy theá nhöng ôû Vieät Nam vaãn hoâ to: "Chuû nghóa Maùc Leânin voâ ñòch muoân naêm !", "Chuû nghóa Maùc Leânin baùch chieán baùch thaéng muoân naêm !".
Caû daân toäc nhö bò thoåi buøa meâ. Nhìn ñaâu cuõng thaáy ñòch phaù hoaïi. Ñôøi soáng thaáp keùm. Ñaïo ñöùc xuoáng caáp. Nhöõng keá hoaïch 5 naêm phaù saûn. Laïi ñòch phaù hoaïi. Laïi laäp tröôøng giai caáp khoâng kieân ñònh. Phaûi chuyeân chính voâ saûn maïnh meõ hôn nöõa. Phaûi thaúng tay traán aùp moïi keû thuø hôn nöõa. Vaäy maø ñôøi soáng vaãn khoâng naâng leân. Teä naïn xaõ hoäi caøng nhieàu. Kinh teá nhöõng naêm ñaàu sau giaûi phoùng mieàn Nam sa suùt caøng nghieâm troïng.
Sai laàm ôû ñaâu ?
Môùi chæ daùm ñoå loãi cho caùn boä thieáu naêng löïc quaûn lyù. Ñoå loãi cho caùn boä maát phaåm chaát caùch maïng, tha hoùa, quan lieâu. Môùi suy nghó ñeán ñaáy. Môùi daùm suy nghó ñeán ngöôõng aáy. Chöa coù ai daùm ñoäng ñeán caùi voøng kim coâ Maùc-Leânin chuïp leân ñaàu daân toäc töø maáy chuïc naêm nay.
Nhieàu trí thöùc Vieät Nam ñaõ lôø môø nhaän ra nguyeân uûy. Nhöng maáy ai daùm thaùo caùi voøng kim coâ ñaët treân ñaàu mình. Haø Só Phu ñaõ laøm caùi vieäc ñoäng trôøi aáy.
OÂng ñang ôû Haø Noäi, bò ñaåy vaøo moät phaân vieän khoa hoïc ôû moät vuøng ñaát xa xoâi, cao nguyeân Lang Biang. Ñeán moät nôi tòch mòch, caùch ly nhöõng thaønh phoá ñoâng ñuùc, nhoän nhaïo, ñaày caùm doã, oâng ñaõ töï thaùo ñöôïc caùi voøng kim coâ treân ñaàu oâng, ñeå ñöôïc caùi quyeàn töï do tö duy cuûa moät con ngöôøi soáng coù traùch nhieäm vôùi thôøi cuoäc, vôùi coäng ñoàng. OÂng ñaõ so göôm vôùi sö toå Maùc veà nhöõng luaän ñieåm cô baûn cuûa hoïc thuyeát Maùc. Ñaáu tranh giai caáp coù ñuùng laø ñoäng löïc phaùt trieån xaõ hoäi hay khoâng? Giai caáp coâng nhaân coù laøm ñöôïc vai troø laõnh ñaïo caùch maïng hay khoâng? Chuyeân chính voâ saûn laø toát hay laø xaáu? Coù thaät coù chuû nghóa xaõ hoäi khoa hoïc treân ñôøi naøy hay laø phaûn khoa hoïc ?... vaân vaân ... Maø ñöôøng göôm cuûa oâng vung leân loang loaùng, xem ra khoâng keùm phaàn saéc saûo. (Haõy ñoïc: "Daét Tay Nhau Ñi Döôùi Taám Bieån Chæ Ñöôøng Cuûa Trí Tueä", "Ñoâi Ñieàu Suy Nghó Cuûa Moät Coâng Daân" vaø "Chia Tay YÙ Thöùc Heä" ).
OÂng muoán lyù giaûi nhöõng sai laàm ôû trong nöôùc, cuõng nhö laøm cho phe xaõ hoäi chuû nghóa suïp ñoå treân theá giôùi, laø nhöõng sai laàm töø trong hoïc thuyeát. Chuû nghóa Maùc, ñöôïc Leânin tieáp thu vaø boå sung thaønh chuû nghóa Maùc-Leânin, coù nhöõng khuyeát taät töø trong loøng noù. Caùi goác baát caäp ñoù taát seõ daãn ñeán nhöõng sai laàm khi öùng duïng. Khoâng theå naøo khaùc ñöôïc.
Nhöõng baøi vieát cuûa Haø Só Phu, khoâng ñöôïc baát cöù moät tôø baùo naøo ñaêng caû, maëc duø trong nöôùc hieän nay coù hôn 500 tôø baùo vaø taïp chí, nhöng laïi bò pheâ phaùn tuøm lum treân caùc tôø baùo lôùn. Khoâng cho caõi. Nhö vaäy, ta ñuû hình dung ñöôïc söùc maïnh nhöõng baøi vieát cuûa Haø Só Phu ñaõ laøm caùc nhaø laõnh ñaïo coù coâng an vaø quaân ñoäi trong tay phaûi lo sôï ñeán theá naøo.
Haø Só Phu cho raèng, muoán ñoåi môùi tö duy, phaûi ñoåi môùi töø goác. Nghóa laø phaûi töø boû chuû nghóa Maùc-Leânin. OÂng ñi ñeán moät keát luaän roát raùo veà tình hình trong nöôùc. Baây giôø maø coøn noùi yeâu chuû nghóa xaõ hoäi töùc laø khoâng yeâu nöôùc. Maø chuû nghóa xaõ hoäi, duø laø chuû nghóa khoa hoïc ñi nöõa, thì noù laø theá naøo, laø caùi gì ? Khoâng coù moâ hình, vaø khoâng ñöôïc thöïc teá kieåm nghieäm. Noù chæ laø nieàm öôùc mô cuûa cuï Maùc sö toå, cuõng nhö tröôùc kia cuï Khoång Töû töøng öôùc mô moät theá giôùi ñaïi ñoàng, caùc cuï Thomas More, Saint Simon, Fourier, Robert Owen ñeàu laø nhöõng nhaø xaõ hoäi chuû nghóa khoâng töôûng vó ñaïi cuûa nhaân loaïi.
Nhöõng baøi vieát cuûa Haø Só Phu ôû nhöõng nöôùc coù töï do daân chuû haún seõ laø moät ñieàu lyù thuù lôùn. Noù seõ ñöôïc tranh caõi treân baùo chí moät caùch coâng khai ñeå naâng cao söï hieåu bieát cho toaøn daân. Raát tieác laø nhöõng nhaø laõnh ñaïo Vieät Nam khoâng quen nghe nhöõng yù kieán traùi tai, laïi ñuïng chaïm ñeán nhöõng tín ñieàu thaønh kính thôø phuïng laâu nay, neân coá voâ hieäu hoùa oâng, vaø cuoái cuøng duøng bieän phaùp baïo löïc baét giam oâng.
Caùi thaùi ñoä baûo veä chuû nghóa Maùc-Leânin moät caùch soát saéng quaù ö laø khaùc thöôøng aáy, ñaõ ñöôïc Haø Só Phu bình phaåm raát ñuùng tim ñen raèng: "Nhöõng anh to moàm hoø heùt baûo veä söï voâ ñòch cuûa chuû nghóa vaø ñoäc quyeàn chính trò cuûa Ñaûng chaúng qua chæ laø döïng caùi bình phong ñeå giöõ nguyeân gheá ñaëc quyeàn ñaëc lôïi cuûa hoï, chöù hoï thieát gì chuû nghóa. OÅn ñònh chính trò nghóa ñen laø oån ñònh gheá".
Neáu lòch söû ñaõ taïo neân nhaân vaät cuûa noù, thì ôû thôøi ñieåm naøy ñaõ taïo neân khuoân maët Haø Só Phu. OÂng teân thaät laø Nguyeãn Xuaân Tuï, voùc ngöôøi nhoû thoù, ñi tu nghieäp ôû nöôùc baïn Tieäp Khaéc veà, ñöôïc Vieän Haøn Laâm Khoa Hoïc Tieäp Khaéc phong hoïc vò Phoù Tieán Só Sinh Vaät Hoïc, coù caùch noùi hoùm hænh thaâm traàm cuûa ngöôøi chaâu AÙ hoøa troän vôùi caùi tö duy loâ-gích saùng suûa cuûa chaâu AÂu. Ta haõy cuøng nghe ñoâi caâu ñoái Haø Só Phu laøm trong tuø:
Queân ñieàu quoác luaät gaøi then saét
Ñeå chöõ daân quyeàn naûy neùt son
Ngaøy gioã cha ôû trong tuø:
-Nhôù gioã cha, thaép neùn höông thaàm, ñem chí khí baùo ñeàn coâng döôõng duïc
-Yeâu ñaát meï, môû con ñöôøng lôùn, laáy buùt nghieân trang traûi nôï tang boàng.
OÂng ngöôøi laøng Hoà, beân kia soâng Hoàng, laø moät laøng coå, coù ngheà veõ tranh daân gian noåi tieáng, thuoäc huyeän Thuaän Thaønh vuøng Kinh Baéc xa xöa. Vuøng ñaát coù mang nhieàu daáu aán neàn vaên hieán laâu ñôøi cuûa ñaát nöôùc, töøng saûn sinh ra nhöõng taøi naêng xuaát chuùng cho coäng ñoàng.
Moät thaønh coâng khoâng bao giôø ñôn leû. OÂng ñöôïc coå vuõ vaø khích leä cuûa ngöôøi vôï taâm ñaéc, baø Haø Só Phu, ngöôøi phuï nöõ ñaõ trôû thaønh baïn chieán ñaáu cuûa oâng khi oâng gaëp hoaïn naïn. Toâi ñaõ ñöôïc bieát nhöõng haønh ñoäng can tröôøng cuûa baø Haø Só Phu trong nhöõng ngaøy oâng Haø Só Phu bò giam giöõ. Thaät voâ cuøng caûm ñoäng vaø raát ñaùng kính phuïc. Ñeán caû coâng an baét giöõ oâng Haø Só Phu cuõng phaûi toû loøng caûm phuïc baø. Ngoaøi ra oâng coøn ñöôïc söï ñoàng tình hoã trôï cuûa beø baïn beân oâng. Nhöõng ngöôøi baïn taâm giao, ñoàng caûm, ñoàng chí höôùng, ñoù laø caùc nhaø vaên Buøi Minh Quoác vaø Tieâu Dao Baûo Cöï, cuøng ôû cao nguyeân Ñaø Laït. Nhöõng baøi vieát cuûa caùc anh ñaõ laøm vuøng cao nguyeân tónh laëng röïc saùng leân, toûa aùnh haøo quang ñi khaép nôi. Ngoaøi Haø Noäi, ngöôøi ta goïi caùc anh baèng moät danh xöng thaân yeâu: ba nhaø hieàn só treân cao nguyeân.
Baøi vieát ngaén nguûi hoâm nay veà Haø Só Phu, môùi chæ laø nhöõng caûm xuùc sô khôûi cuûa moät ngöôøi cuøng thôøi, thaáy ôû oâng moät nhaân caùch thôøi ñaïi, ñaõ tieáp noái ñöôïc caùi tieát thaùo só khí cuûa cha oâng Chu Vaên An, Nguyeãn Tröôøng Toä, Phan Chu Trinh, Phan Boäi Chaâu ... thaät ñaõ khoâng phaûi tuûi hoå vôùi tieàn nhaân vaø khoâng phaûi theïn thuøng vôùi mai haäu.
Toâi bieát raèng seõ coù nhieàu ngöôøi vieát veà Haø Só Phu, moãi ngöôøi moät giaùc ñoä, ñeå cuøng nhau khaéc hoïa chaân dung moät nhaân vaät thôøi ñaïi. Vaø sau naøy chaéc chaén haäu theá seõ coù nhöõng coâng trình nghieân cöùu ñaùnh giaù veà oâng moät caùch ñaày ñuû hôn nhieàu nhöõng baøi vieát ngaén nguûi ngaøy hoâm nay.
Xin caûm ôn quí vò ñaõ chuù yù laéng nghe.
Haø Noäi, ngaøy 15 thaùng 1 naêm 1997
Hoaøng Tieán
Nhaø A-11, Phoøng 420,
Khu Taäp Theå Thanh Xuaân Baéc, Haø Noäi
Ñieän thoaïi : 84 8 543 852

Haø Só Phu, bieåu töôïng cuûa trí tueä
vaø töï do tö töôûng
Haø Só Phu, Só Phu Baéc Haø, Só Phu naøo? Ai laø Só Phu? Khi noùi chuyeän vôùi Haø Só Phu veà yù nghóa cuûa buùt hieäu naøy, baïn beø thöôøng neâu ra nhieàu caùch giaûi thích nhöng anh chæ cöôøi, khoâng xaùc nhaän. Tuy nhieân, trong buùt hieäu ñoù nhaát ñònh coù lyù töôûng vaø hình aûnh cuûa keû só ñích thöïc trong truyeàn thoáng vaên hoaù phöông Ñoâng. Ñoù laø ngöôøi trí thöùc hoaøi baõo mang trí tueä vaø taøi naêng cuûa mình ra phuïc vuï cho ñôøi, cho ñaát nöôùc.
Haø Só Phu Nguyeãn Xuaân Tuï ñeán vôùi taïp chí Langbian vaø Hoäi Vaên ngheä Laâm ñoàng ôû Ñaø laït töø naêm 1988 vôùi caùc baøi thô ngaén kyù buùt hieäu Tuù Xuaân. Ñoù laø nhöõng baøi thô tröõ tình hay chaâm bieám vôùi gioïng ñieäu hôi coå cuûa moät nhaø Nho.
Ñaây cuõng laø ñieàu hôi laï laøm baïn beø thích thuù vì anh voán laø moät nhaø khoa hoïc töï nhieân. Anh toát nghieäp phoù tieán só sinh hoïc ôû Tieäp khaéc vaù coâng taùc ôû phaân vieän Ñaø laït cuûa Vieän Khoa hoïc Vieät nam.
Thôøi gian naøy anh laø Vieän phoù cuûa Phaân vieän naøy. Do ñaáu tranh vôùi nhöõng vieäc laøm khoâng ñuùng trong khoa hoïc cuûa nhöõng ngöôøi laõnh ñaïo ôû ñaây, anh bò voâ hieäu hoaù, cho ngoài chôi xôi nöôùc.
Anh khoâng theå hoaït ñoäng khoa hoïc ñöôïc, maëc duø trong lónh vöïc chuyeân moân cuûa mình, anh ñaõ coù coâng trình ñöôïc quoác teá thöøa nhaän vaø öùng duïng. Anh ñaõ coá gaéng töï laøm vieäc ôû nhaø nhöng laøm theá naøo nghieân cöùu coù hieäu quaû ñöôïc khi phaûi laøm phoøng voâ truøng treân traàn nhaø veä sinh vaø ñeå chai loï thí nghieäm treân ñaàu giöôøng nguû trong moät caên nhaø toái taêm chaät choäi.
Vôùi ñôøi soáng khoù khaên, öùng duïng khoa hoïc cuûa anh chæ coøn laø nuoâi naám vaø ñi laøm bia thueâ cho tö nhaân. Anh coøn phaûi phuï baùn quaùn cho vôï. Thænh thoaûng toâi ñeán thaêm, thaät buoàn cöôøi vaø ñau loøng thaáy anh baùn haøng, loùng ngoùng thoái tieàn leû cho maáy ñöùa beù mua baùnh keïo vaø ngaån ngô khoâng bieát moät moùn haøng taïp hoùa giaù bao nhieâu. Chöa keå coù luùc anh coøn caëm cuïi ñoùng saùch cho thueâ truyeän vaø phuï böng phôû cho vôï baùn.
Söï beá taéc treân lónh vöïc nghieân cöùu khoa hoïc töï nhieân ñaõ ñöa anh chuyeån höôùng sang nghieân cöùu khoa hoïc xaõ hoäi.
Thaùng 9-1988 baïn beø gaàn guõi ñaõ chia seû vôùi anh nhöõng suy nghó ñaàu tieân trong baøi “Daét tay nhau. ñi döôùi nhöõng taám bieån chæ ñöôøng cuûa trí tueä”. Baøi vieát sau ñoù ñöôïc hoaøn chænh vaø phoå bieán trong giôùi baïn beø. Vôùi moät baøi vieát ngaén goïn chæ coù 10 trang, anh taäp trung phaân tích nhöõng nghòch lyù trong cheá ñoä Xaõ hoäi chuû nghóa, moät cheá ñoä töï nhaän laø öu vieät nhaát nhöng laïi laøm nhöõng ñieàu toài teä nhaát, hoaøn toaøn traùi ngöôïc vôùi nhöõng ñieàu reâu rao. Anh keát luaän baøi vieát baèng caùch yeâu caàu quay ngöôïc caùc taám bieån chæ ñöôøng cuûa cheá ñoä, vaø keâu goïi haõy “daét tay nhau, ñi döôùi nhöõng taám bieån chæ ñöôøng cuûa Trí tueä”.
Thaät laï luøng, trong moät xaõ hoäi ñoäc quyeàn tö töôûng, ñoäc quyeàn chaân lyù, ñoäc quyeàn ngoân luaän, ñoäc quyeàn thoâng tin baùo chí, baøi vieát 10 trang cuûa Haø Só Phu khoâng ñöôïc ñaêng ôû ñaâu laïi lan truyeàn ñi khaép nôi treân ñaát nöôùc, ñeán taän Boä Chính trò Trung öông Ñaûng Coäng saûn Vieät nam, gaây neân moät chaán ñoäng lôùn.
Laäp töùc, nhaø caàm quyeàn tung ra moät chieán dòch ñeå pheâ phaùn, boâi nhoï baøi vieát vaø taùc giaû. Trong voøng hôn 2 naêm coù hôn 30 baøi ñaêng treân caùc loaïi baùo chí cuûa trung öông vaø ñòa phöông, vaø caû saùch, moå xeû ñaû kích baøi vieát cuûa anh. Ngöôøi ta ñaõ huy ñoäng nhieàu nhaø nghieân cöùu lyù luaän, pheâ bình cuûa cheá ñoä, keå caû giaùo sö trieát hoïc Traàn ñöùc Thaûo ñeå laøm coâng vieäc traán aùp naøy. Ngöôøi ta coøn noùi trong caùc hoäi nghò caùn boä, thoâng baùo trong caùc baûn tin noäi boä, ñöa caû vaøo trong caùc vaên baûn chuaån bò cho Ñaïi hoäi Ñaûng laàn thöù 7. Anh nhö moät voõ só bò troùi tay ñeå cho moät ñaùm ñoâng ñoái thuû tha hoà quaàn thaûo. Tuy nhieân, caøng veà sau, ngöôøi ta nhaéc ñeán töïa baøi vieát vaø teân cuûa anh nhö moät boùng ma ñe doaï cheá ñoä, duø coù ngöôøi chöa heà ñöôïc ñoïc baøi vieát vaø hoï cuõng chöa bieát gì veà anh. Duø theá, Ñaïi hoäi Ñaûng laàn thöù 7 cuõng phaûi laáy khaåu hieäu “Trí tueä, Daân chuû, Ñoåi môùi, Ñoaøn keát” , ñöa Trí tueä leân haøng ñaàu vaø chính thöùc thöøa nhaän lieân minh coâng-noâng-trí.
Maët khaùc nhöõng ngöôøi tieán boä vaø taâm huyeát cuõng nhanh choùng chuyeàn tay nhau baøi vieát naøy maëc duø vaøo thôøi ñieåm ñoù söï thoâng tin, sao chuïp taøi lieäu coøn raát khoù khaên. Baøi vieát ngaén nhöng ñaày söùc naëng ñaõ coù taùc duïng lôùn, lay ñoäng nhaän thöùc vaø löông tri cuûa nhieàu ñoái töôïng, nhaát laø trí thöùc, keå caû moät soá ñaûng vieân vaø nhöõng ngöôøi bình thöôøng.
Ma vaên Khaùng trong tieåu thuyeát “ Ñaùm cöôùi khoâng coù giaáy giaù thuù” ñaõ ñöa noäi dung baøi vieát naøy vaøo thaønh tö töôûng cuûa moät nhaân vaät trong taùc phaåm. Trong cuoán tieåu thuyeát “Nöûa ñôøi nhìn laïi” (vieát töø 1988 ñeán 1992) toâi cuõng ñaõ ñöa Haø Só Phu thaønh moät trong 3 nhaân vaät coù buùt hieäu hay teân thaät ngoaøi ñôøi vaøo taùc phaåm cuûa mình (hai nhaân vaät kia laø nhaø thô Höõu Loan vaø giaùo sö Nguyeãn Baït Tuî). Toâi hy voïng neáu taùc phaåm cuûa toâi ñöôïc xuaát baûn, tröôøng hôïp cuûa Haø Só Phu vaø hai ngöôøi kia seõ ñöôïc ghi nhaän vaø löu giöõ laâu daøi trong loøng ngöôøi ñoïc neáu hoï vaãn coøn bò vaây buûa trong söï böng bít cuûa cheá ñoä.
Thaùng 4-1991, vuï raéc roái tröïc tieáp ñaàu tieân ñeán vôùi anh laø luùc anh ra Haø noäi ñeán thaêm Döông Thu Höông ñuùng vaøo luùc Döông Thu Höông ñang bò khaùm nhaø vaø baét giöõ. Anh cuõng ñaõ bò baét vaø moät vieân chöùc cao caáp cuûa Boä noäi vuï ñaõ thaåm vaán anh trong suoát 10 ngaøy lieàn nhöng roài anh ñöôïc thaû. Sau ñoù anh veà Ñaø laït vaø bò Coâng an Laâm ñoàng theo roõi giaùm saùt chaët cheõ.
May maén thay, trong moät dòp tình côø, baøi “Daét tay nhau ñi döôùi nhöõng taám bieån chæ ñöôøng cuûa Trí tueä” ñöôïc ñöa ra nöôùc ngoaøi, vaø laàn ñaàu tieân, thaùng 5-1993, ñöôïc chính thöùc coâng boá treân tôø Thoâng luaän ôû Phaùp vaø sau ñoù nhieàu baùo khaùc ôû haûi ngoaïi ñaõ ñaêng laïi. Laäp töùc ngöôøi ñoïc ôû haûi ngoaïi, nhaát laø trí thöùc, keå caû du hoïc sinh Vieät nam ôû caùc nöôùc Ñoâng Aâu, nhanh choùng höôûng öùng baøi vieát cuûa anh, vaø teân tuoåi anh ñaõ baét ñaàu ra khoûi voøng raøo kieàm toaû cuûa nhaø caàm quyeàn Vieät nam, ñöôïc theá giôùi bieát ñeán.
Ñöôïc ñoâng ñaûo baïn beø vaø ngöôøi ñoïc khaép nôi coå vuõ, anh tieáp tuïc vieát “ Ñoâi ñieàu suy nghó cuûa moät coâng daân” (Nhaø xuaát baûn Tin, Paris, xuaát baûn muøa thu 1993, trong ñoù coù in laïi baøi “Daét tay nhau ñi döôùi nhöõng taám bieån chæ ñöôøng cuûa Trí tueä” vaø moät soá caâu ñoái, thô vaø maáy baøi chính luaän ngaén).
“Noäi dung nhöõng baøi cuûa Haø Só Phu ñeàu nhaèm pheâ phaùn ñöôøng loái cuûa Ñaûng caàm quyeàn vaø ñeà nghò loái thoaùt cho Vieät nam. Nhöng ñaëc ñieåm laø taùc giaû duøng phöông phaùp khoa hoïc vaø lyù luaän ñeå raø soaùt ñeán taän goác cuûa vaán ñeà. Anh goïi laø tö duy heä thoáng. Noùi caùch khaùc, anh ñaët vaán ñeà moät caùch caên baûn vaø toaøn dieän. Ñi töø khoa hoïc ñeán trieát lyù, ñoái chieáu Ñoâng – Taây ñeå suy nghó veà baûn chaát con ngöôøi vaø xaõ hoäi, veà quy luaät tieán hoaù cuûa nhaân loaïi, töø ñoù ñaùnh giaù vaø vaïch ra nhöõng sai laàm cô baûn cuûa Chuû nghóa Xaõ hoäi khoa hoïc” (Töïa cuûa NXB Tin).
Môùi ñaây, thaùng 8-1995, anh laïi cho coâng boá baøi “ Chia tay YÙ thöùc heä” döôùi daïng baûn thaûo, ñaøo saâu theâm suy nghó cuûa mình veà nhöõng vaán ñeà ñaõ ñaët ra töø hai baøi tröôùc.
“ Theo ñieàu toâi nhaän thöùc ñöôïc thì…baûn chaát cuûa doøng tö töôûng Maùc-Leâ veà xaõ hoäi laø doøng tö töôûng Phong kieán phuïc höng, coäng vôùi aûo töôûng Coäng saûn nguyeân thuyû (hoaëc aûo töôûng noâ leä) trong côn khuûng hoaûng taêng toác cuûa neàn Vaên minh coâng nghieäp.
… Traøo löu Coäng saûn ñaõ xuaát hieän nhö moät taát yeáu lòch söû vaø voâ cuøng chính ñaùng, nhöng phaûi nhaän raèng ñoù chæ laø moät naác thang vaên hoaù thaáp cuûa tieán trình ñaáu tranh baát taän cho Quyeàn Con ngöôøi. Muoán tìm loái ra laïi phaûi baét ñaàu töø caùi nhìn Vaên hoaù, ôû taàm vaên hoaù cao hôn.
… Neáu ñuû taàm vaên hoaù, chuùng ta seõ laøm cho YÙ thöùc heä aáy moät daáu son ñeå laïi. Baèng khoâng, neáu chuùng ta khoâng ñuû taàm vaên hoaù, YÙ thöùc heä seõ ñöôïc chia tay trong uaát haän, hoaëc ngöôïc laïi, cöù len leùn ruùt lui khoûi lòch söû khoâng moät lôøi tuyeân boá, nhö moät keû khoân vaët hay moät teân ñaïi bòp naøo ñoù ra ñi, khoâng troáng khoâng keøn, ñeå laïi treân non nöôùc naøy moät moùn nôï.
… Khoâng bieát moät khi ñaõ nhaän roõ xu theá cuûa Thôøi ñaïi vaø nguyeän voïng cuûa nhaân daân, thì moät Ñaûng Coäng saûn tröôûng thaønh töø phong traøo Daân toäc, giöõa luùc ñang naém quyeàn trong tay, lieäu coù theå vì Daân toäc maø vöùt boû taám bình phong, coâng khai töø boû cheá ñoä Phong kieán Ñaûng trò ñaày ñaëc quyeàn ñaëc lôïi, ñeå chuû ñoäng chuyeån sang moät theå cheá thaät söï tieâu bieåu cho tính thoáng nhaát Daân toäc vaø ña nguyeân Daân chuû hay khoâng?
… “Ñoåi môùi” laø gì? Neáu khoâng phaûi laø caû moät Daân toäc thöùc tænh, töï vöôït qua mình maø ñi leân?
(Trích Lôøi môû ñaàu vaø Thay lôøi keát cuûa baøi Chia tay YÙ thöùc heä).
Toâi coù haân haïnh cuøng vôùi baïn beø gaàn guõi nhaát cuûa Haø Só Phu ôû Ñaø laït ñoïc vaø tham gia yù kieán vaøo baûn thaûo caùc baøi vieát cuûa Haø Só Phu khi caùc doøng chöõ anh môùi vieát coøn noùng hoåi treân maët giaáy.
Haø Só Phu coù phong caùch haønh vaên raát ñaëc saéc : ngaén goïn, khuùc trieát nhöng thaâm traàm,ñoâi khi chaâm bieám cay ñoäc kieåu só phu Baéc Haø, coù luùc huøng traùng hay baøng baïc chaát thô tröõ tình. Anh vieát vaên chính luaän nhöng ñoïc raát loâi cuoán.
Ñieàu quan troïng hôn laøtö töôûng ñoäc laäp, saùng taïo vaø trieät ñeå trong caùc baøi vieát cuûa anh. Anh khoâng leä thuoäc kinh ñieån, ít trích daãn kieåu “taàm chöông trích cuù”. Anh lyù giaûi moïi vaán ñeà döôùi aùnh saùng cuûa Trí tueä vaø Löông tri cuûa moät ngöôøi trí thöùc chaân chính ñi tìm chaân lyù, gaït boû sang beân moïi ñònh kieán, raøng buoäc baát cöù ôû ñaâu tôùi.
Caùc baøi vieát cuûa Haø Só Phu ngaøy caøng ñöôïc ñoâng ñaûo baïn ñoïc höôûng öùng. Thö töø cuûa nhieàu ngöôøi khoâng quen bieát ôû trong vaø ngoaøi nöôùc gôûi tôùi baøy toû caûm tình vaø söï ngöôõng moä ñoái vôùi anh tôùi taáp bay ñeán caên nhaø beù nhoû cuûa anh ôû soá 4E Buøi thò Xuaân Ñaø laït.
Ñaøi, baùo nöôùc ngoaøi thöôøng xuyeân phaùt thanh, ñaêng taûi caùc baøi vieát vaø nhaéc nhôû ñeán teân anh nhö moät trí thöùc caáp tieán haøng ñaàu. Nhaø caàm quyeàn haàu nhö khoâng theå chòu noåi. Teân anh thöôøng ñöôïc neâu ra trong caùc thoâng baùo noäi boä cuûa Ñaûng veà vaán ñeà dieãn bieán hoaø bình vaø coù luùc anh ñaõ ñöôïc neâu leân haøng ñaàu trong danh saùch cuûa nhöõng ngöôøi coù tö töôûng phaûn ñoäng nguy hieåm.
Cuoái thaùng 11-1995 Haø Só Phu ra Baéc thaêm queâ vaø gia ñình, Coâng an Haø noäi theo roõi saùt anh trong nhöõng ngaøy naøy, vaø ñeán 5-12-1995 ñaõ baét giöõ anh taïi moät ñòa ñieåm ñeán nay chöa ai bieát. 17g30 ngaøy 6-12-95 Coâng an Laâm ñoàng ñaõ thöïc hieän leänh khaùm nhaø cuûa Coâng an Haø noäi, luïc soaùt nhaø anh taïi Ñaø laït cho tôùi 4 giôø saùng ngaøy 7-12-95, laáy ñi hôn 3000 trang tö lieäu vaø moät soá ñóa vi tính, baêng vide1o, caùt-xeùt.
Chò Thanh Bieân, vôï anh, ñaõ laøm ñôn vaø ñeán sôû Coâng an Laâm ñoàng phaûn khaùng. Maáy ngaøy sau, thoâng qua Coâng an Laâm ñoàng, Coâng an Haø noäi môùi chính thöùc thoâng baùo cho chò Thanh Bieân bieát vieäc baét giöõ Haø Só Phu vôùi toäi danh “coù haønh vi chieám ñoaït taøi lieäu bí maät cuûa nhaø nöôùc”.
Thaät laø khoâi haøi! Haø Só Phu töùc Nguyeãn Xuaân Tuï, moät caùn boä khoa hoïc 55 tuoåi ñaõ veà höu, söùc khoeû oám yeáu, ñuû thöù beänh taät, laïi coù khaû naêng chieám ñoaït caùi gì bí maät cuûa nhaø nöôùc Xaõ hoäi chuû nghóa huøng maïnh ñang cai trò treân ñaát nöôùc Vieät nam! Roõ raøng laø ngöôïc laïi, nhaø nöôùc ñang chieám ñoaït töï do cuûa coâng daân Haø Só Phu. Moät ñieàu nghòch lyù cuûa cheá ñoä kieåu anh ñaõ phaân tích trong baøi “Daét tay nhau…” nhöng cöïc kyø nghieâm troïng vaø haøi höôùc laïi ñang ñöôïc chöùng minh cuï theå vaø vaän vaøo chính baûn thaân anh. Nhaø nöôùc cuõng muoán chôi chöõ vaø chôi khaêm caây buùt chaâm bieám Haø Só Phu chaêng?
Toäi nghieäp chò Thanh Bieân, ngöôøi baïn ñôøi cuûa Haø Só Phu.Caû hai anh chò ñeàu ñaõ coù moät ñôøi vôï, ñôøi choàng nhöng khoâng coù con rieâng, vaø ly hoân. Ñeán nay, sau gaàn 10 naêm veà chaép vaù cho nhau, hai ngöôøi vaãn khoâng coù con. Trong noãi buoàn ñoù, hoï chia seû vaø chaêm soùc nhau tha thieát, taän tình. Anh ñaõ töøng vaát vaû lo cho chò khi chò bò beänh naëng phaûi veà Saøi goøn giaûi phaãu. Chò taûo taàn vôùi chieác quaùn taïp hoaù beù nhoû vaø chaêm lo cho choàng töøng mieáng aên thöùc uoáng, taïo moïi ñieàu kieän vaø uûng hoä choàng trong coâng vieäc nghieân cöùu, vieát laùch, duø chò bieát ñoù laø moät coâng vieäc nguy hieåm. Nhieàu luùc chò phaûi nhoát anh trong nhaø, khoaù cöûa beân ngoaøi ñeå anh yeân tónh vieát, khoâng bò quaáy raày.
Sau khi bò khaùm nhaø, thöùc suoát moät ñeâm caêng thaúng laøm vieäc vôùi hôn möôøi coâng an, qua ñieän thoaïi chò baùo tin cho toâi trong tieáng ñaày nöôùc maét. Giôø ñaây chò ñaõ ñoùng cöûa nhaø ra Haø noäi tìm caùch thaêm nuoâi choàng, nhöng sau 3 tuaàn anh bò giöõ, coâng an Haø noäi vaãn chöa cho chò gaëp maët choàng. Chò vieát thö vaøo cho bieát, ôû Haø noäi chò caûm thaáy raát ñôn ñoäc vì chung quanh ai cuõng lo lao vaøo laøm aên kinh teá. Chò ñònh neáu phaûi ôû laïi Haø noäi laâu daøi, chò seõ phaûi ñi laøm thueâ caùi gì ñoù ñeå coù ñieàu kieän thaêm nuoâi vaø ñoøi thaû töï do cho choàng.
Tröôùc ñaây, khi noùi chuyeän vôùi baïn beø thaân veà vôï vaø gia ñình, Haø Só Phu thöôøng laåy Kieàu ñuøa raèng “Nghó mình coâng ít toäi nhieàu”. Ñoù cuõng laø taâm traïng thöïc cuûa chuùng toâi, nhöõng keû bò coi laø “beû naïng choáng trôøi”, chæ mang laïi cho gia ñình noãi lo aâu phieàn muoän hôn laø nieàm vui vaø nhöõng tieän nghi vaät chaát nhö bao nhieâu ngöôøi ñaøn oâng khaùc.
Ñoái vôùi toâi, vaø chaéc cuõng nhö nhieàu baïn beø thaân thieát khaùc cuûa Haø Só Phu, vaø caû nhöõng ngöôøi ngöôõng moä anh, leân tieáng veà vieäc Haø Só Phu bò baét laø tình caûm, löông tri vaø traùch nhieäm, duø ôû trong nöôùc vieäc leân tieáng ñoù coù theå phaûi traû giaù.
Laøm theá naøo coù theå im laëng khi Haø Só Phu, moät ngöôøi trí thöùc chaân chính, chæ vì phaùt bieåu tö töôûng cuûa mình veà nhöõng vaán ñeà quan troïng cuûa ñaát nöôùc vaø thôøi ñaïi moät caùch oân hoaø, ñaày taâm huyeát laïi phaûi chòu tuø ñaày?
Nhöõng ngöôøi Coäng saûn töï cho laø ñaõ ñöôïc lòch söû giao phoù söù meänh laõnh ñaïo caùch maïng, laõnh ñaïo ñaát nöôùc. Thöïc ra nhöõng ngöôøi Coäng saûn ñaõ giaønh ñöôïc quyeàn ñoù trong moät giai ñoaïn lòch söû vaø ñaõ coù nhöõng ñoùng goùp nhaát ñònh cho ñaát nöôùc (duø cuõng coù nhöõng ngöôøi khoâng thöøa nhaän söï ñoùng goùp naøy). Tuy nhieân, vieäc naém quyeàn laõnh ñaïo ñoù khoâng phaûi moät laàn laø maõi maõi. Nhöõng ngöôøi laõnh ñaïo phaûi ngang taàm vôùi ñaát nöôùc vaø ñöôïc söï chaáp nhaän cuûa ña soá nhaân daân. Neáu khoâng theá, sôùm hay muoän, nhaát ñònh nhöõng ngöôøi laõnh ñaïo khoâng xöùng ñaùng seõ bò loaïi boû. Lòch söû raát coâng bình vaø nghieâm khaéc. Bao nhieâu trieàu ñaïi, cheá ñoä ñaõ höng pheá theo thôøi gian. Laøm sao nhöõng ngöôøi Coäng saûn coù theå cöù töï maõi hoâ muoân naêm?
Lieân xoâ laø caùi noâi cuûa cheá ñoä Coäng saûn, laø nöôùc ñöùng ñaàu huøng maïnh cuûa heä thoáng Xaõ hoäi chuû nghóa toaøn theá giôùi, sau 75 naêm ñaõ xuïp ñoå tan taønh treân ñaát nöôùc Xoâ vieát ña soá nhaân daân ñaõ khoâng coøn chaáp nhaän cheá ñoä Coäng saûn, taïi sao nhöõng ngöôøi Coäng saûn Vieät nam vaãn “baûo hoaøng hôn vua”, vaãn coøn coá neâu leân ñònh höôùng Xaõ hoäi chuû nghóa khi chöa roõ hình thuø noù nhö theá naøo? Taïi sao, nhö Haø Só Phu noùi, nhöõng ngöôøi Coäng saûn qua soâng roài vaãn cöù vaùc thuyeàn treân vai maø ñi, khoâng chòu can ñaûm tuyeân boá chia tay YÙ thöùc heä, moät YÙ thöùc heä ngoaïi lai tuy coù moät soá ñoùng goùp cho ñaát nöôùc trong moät giai ñoaïn, nhöng cuõng ñaõ taøn phaù ñaát nöôùc ñeán taän cuøng?
Nhöõng ngöôøi Coäng saûn Vieät nam muoán ñoäc quyeàn chaân lyù, ñoäc quyeàn yeâu nöôùc nhöng ñieàu ñoù khoâng theå ñöôïc. Boä maùy thoâng tin tuyeân truyeàn baùo chí huøng haäu cuûa caû cheá ñoä khoâng traán aùp noåi baøi vieát 100 trang cuûa Haø Só Phu neân phaûi duøng tôùi baïo löïc nhaø tuø . Traán aùp khoâng phaûi luùc naøo cuõng chæ ñöa tôùi sôï haõi maø coøn taïo ra söï caêm phaãn vaø phaûn khaùng. Cai trò baèng söï sôï haõi khoâng phaûi laø moät phöông caùch laâu beàn. Taát caû moïi cheá ñoä ñoäc taøi treân theá giôùi naøy ñeàu ñaõ thöû nghieäm vaø cuoái cuøng ñaõ thaát baïi. Nhöõng ngöôøi Coäng saûn, trong moät giai ñoaïn, töøng ñaáu tranh cho ñoäc laäp daân toäc vaø coâng baèng xaõ hoäi taát phaûi thaáu hieåu hôn ai caû veà ñieàu naøy.
Toâi tin trong nhöõng ngöôøi Coäng saûn ñang caàm quyeàn hieän nay vaãn coù nhöõng ngöôøi coù löông tri vaø thöïc taâm yeâu nöôùc. Toâi tin trong nhöõng ngöôøi trí thöùc cuûa boä maùy caàm quyeàn, nhöõng ngheä só, nhaø vaên, nhaø baùo cuûa heä thoáng vaên hoïc ngheä thuaät, thoâng tin baùo chí nhaø nöôùc hieän nay vaãn coù nhöõng ngöôøi thaät söï muoán coù töï do saùng taïo, töï do tö töôûng, töï do ngoân luaän, töï do baùo chí vaø xuaát baûn. Nhöõng ngöôøi naøy seõ leân tieáng vaø baøy toû thaùi ñoä veà tröôøng hôïp Haø Só Phu vì Haø Só Phu ñaõ trôû thaønh moät bieåu töôïng cuûa Trí tueä vaø Töï do tö töôûng ñang bò vuøi daäp.
Duø ñaát nöôùc Vieät nam vaãn coøn ngheøo naøn laïc haäu, duø ñang thôøi kinh teá thò tröôøng, con ngöôøi nhaát ñònh khoâng phaûi chæ laø con vaät kinh teá. Duø Ñoâng hay Taây, duø vôùi ñaëc thuø naøo, moät quoác gia noùi toân troïng Nhaân quyeàn maø khoâng toân troïng töï do tö töôûng vaø caùc quyeàn daân chuû cuûa nhaân daân thì thöïc chaát chæ coi con ngöôøi nhö con vaät, noùi gì ñeán vieäc xaây döïng chieán löôïc con ngöôøi.
Haø Só Phu tin vaøo quy luaät cuûa lòch söû vaø khoâng chaáp nhaän thaùi ñoä ñöùng beân leà hay ngoài chôø. Anh tin vaøo con ngöôøi vaø trí tueä neân ñaõ doàn heát tinh löïc vaø taâm huyeát vaøo caùc baøi vieát cuûa mình. Anh cho raèng vieäc naâng cao nhaän thöùc cuûa quaàn chuùng laø vaán ñeà cô baûn ñeå chuyeån bieán tình theá veà laâu veà daøi. Anh daán thaân nhöng khoâng laøm chính trò chuyeân nghieäp. Anh chæ laø lyù luaän, baøy toû quan ñieåm, phaân tích tình hình moät caùch saùng suoát, saéc beùn vaø can ñaûm. Anh ñeà nghò nhöõng giaûi phaùp, loái thoaùt cho daân toäc vaø cho caû Ñaûng Coäng saûn ñang caàm quyeàn chæ vì thaät söï ñau loøng vaø öu tö cho vaän nöôùc. Haø Só Phu laø bieåu töôïng cuûa Trí tueä, töï do tö töôûng trong thôøi kyø môùi cuûa ñaát nöôùc vaø thôøi ñaïi.
Ñaøn aùp Haø Só Phu vaø nhöõng ngöôøi ñaáu tranh cho töï do daân chuû laø bieåu hieän cuûa söï thoaùi hoùa, ñi ngöôïc doøng lòch söû, laø daáu hieäu suy yeáu cuûa moät cheá ñoä ñaõ khoâng coøn chính nghóa ñeå toàn taïi.
Ñaø laït, cuoái thaùng 12-1995
Tieâu dao BAÛO CÖÏ

NHÖÕNG PHAÙT HIEÄN MÔÙI
TÖØ MOÄT PHIEÂN TOØA
Phieân toaø ngaøy 22/8/96 xöû Leâ Hoàng Haø, Haø Só Phu vaø Nguyeãn Kieán Giang ñaõ ñöôïc dö luaän trong vaø ngoaøi nöôùc bình luaän nhieàu. Duø noäi dung phieân toøa bò böng bít , nhöng qua nhöõng thoâng tin toái thieåu vaø keát quaû chính thöùc ñöôïc Thoâng taán xaõ Vieät nam thoâng baùo, dö luaän chung ñeàu ñaùnh giaù ñoù laø moät phieân toaø luùng tuùng, baát coâng vaø khoâng hieäu quaû nhö nhaø nöôùc mong muoán.
Sau phieân toaø moät soá thoâng tin môùi ñöôïc tieát loä giuùp chuùng ta phaùt hieän theâm moät soá vaán ñeà môùi raát höõu ích cho tình hình chung.
Tröôøng hôïp Haø Só Phu bò baét theá naøo laø moät ñieàu bí aån maõi cho ñeán khi ra toaø, Haø Só Phu môùi coù dòp coâng khai noùi ra. Trong luùc ñi xe ñaïp treân ñöôøng phoá Haø noäi, oâng ñaõ bò hai ngöôøi ñi xe honda cheøn ngaõ vaø ñònh giaät laày tuùi xaùch. OÂng ñaõ la leân “aên cöôùp,aên cöôùp!” . Laäp töùc coù Coâng an ñeán can thieäp ngay. Nhöng thay vì baét keû cöôùp, coâng an laïi ñöa oâng veà ñoàn, khaùm xeùt tuùi xaùch, tìm thaáy trong ñoù caùi goïi laø “taøi lieäu bí maät”, töùc böùc thö cuûa oâng Voõ vaên Kieät gôûi Boä Chính trò ngaøy 9-8-96. Sau ñoù coâng an baét giöõ oâng luoân.
Nhö theá vaán ñeà ñaõ roõ vaø ngöôøi daân mieàn Baéc khoâng laï gì “troø cineùma” coå loã só naøy, nhöng ngöôøi ta ngaïc nhieân khi ñaõ ñeán thôøi kyø ñoåi môùi, môû cöûa roài maø boån cuõ vaãn coøn ñöôïc dieãn laïi.Thì ra ñoåi môùi cuõng khoâng phaûi deã daøng. Coù nhieàu ngoùn ngheà cuõ vaãn phaûi xaøi laïi. Ñaây cuõng laø moät loaïi “bí maät cuûa nhaø nöôùc”, vì töø khi bò baét, Haø Só Phu khoâng ñöôïc noùi ra vaø vôï oâng hai laàn vaøo thaêm cuõng khoâng ñöôïc hoûi choàng, nhieàu laàn hoûi coâng an nhöng coâng an töø choái khoâng chòu traû lôøi.
Khi oâng Chaùnh aùn hoûi “trình ñoä vaên hoaù” cuûa Haø Só Phu, Haø Só Phu traû lôøi “ Toâi khoâng bieát trình ñoä vaên hoaù cuûa toâi ra sao, trình ñoä naøy khoù maø noùi ñöôïc. Nhöng chaéc oâng hoûi veà hoïc vaán thì toâi coù hoïc vò Phoù tieán só Sinh hoïc taïi nöôùc Coäng hoaø XHCN Tieäp khaéc”. Thaät laø caùch noùi chaâm bieám kieåu Haø Só Phu khoâng laãn vaøo ñaâu ñöôïc. Theá nhöng vò Chaùnh aùn laïi gaëng hoûi : “Nhö theá anh ñaõ hoïc heát lôùp 10 chöa?” . Toaøn theå cöû toaï cuûa phieân toaø nghieâm troïng naøy (maø haàu heát ñeàu laø ngöôøi cuûa nhaø nöôùc) ñeàu khoâng nhòn ñöôïc, phaûi cöôøi oà.
Coù ngöôøi ngaïc nhieân khoâng hieåu taïi sao nhaø nöôùc laïi boá trí moät Chaùnh aùn nhö theá ñeå chuû toaï phieân toaø xöû 3 nhaø trí thöùc noåi tieáng veà lyù luaän. Thaät ra ñaây laø moät hieän töôïng ñaùng möøng. Ngöôøi ta nhôù laïi phieân toaø xöû Hoaøng Minh Chính- Ñoã Trung Hieáu, caùch Hoaøng Minh Chính ñoái ñaùp vôùi Chaùnh aùn moät caùch keû caû, aùt gioïng ñeán noãi ngöôøi nghe nhieàu khi khoâng bieát ai xöû ai. Sau ñoù moïi ngöôøi coøn bieát ñeán laù thö cuûa oâng Hoaøng Minh Chính göûi hai oâng Chaùnh aùn sau khi oâng heát haïn tuø, yeâu caàu hai ñieàu :
- Coâng khai hoaù toaøn boä hai phieân toaø xöû oâng baèng caùch cho caùc nhaø baùo, caùc nhaø nghieân cöùu vaø baát cöù ai cuõng ñeàu ñöôïc töï do tieáp caän caùc baêng ghi aâm vaø baêng hình maø toaø aùn ñaõ ghi laïi töø A ñeán Z.
- Coâng daân Hoaøng Minh Chính saün saøng tranh luaän coâng khai vôùi oâng Chaùnh thaåm Nguyeãn Quang Ñaåu ñaõ ngoài gheá Chaùnh aùn toaø sô thaåm taïi Haø noäi ngaøy 8-11-95, vaø thaåm phaùn Vuõ khaéc Xöông ngoài gheá chaùnh aùn toaø phuùc thaåm toái cao kieâm chung thaåm ngaøy 18-12-95.
(Cuoäc tranh luaän nhaèm laøm roõ söï thaät veà tính hôïp phaùp hay phi phaùp cuûa hai phieân toaø keå treân. Toaøn boä chi phí cuoäc tranh luaän ñoù coâng daân Hoaøng Minh Chính töï nguyeän ñaûm nhaän heát).
Coù leõ sau söï vieäc naøy, caùc thaåm phaùn töû teá khoâng ai daùm ngoài gheá Chaùnh aùn phieân toaø xöû Leâ Hoàng Haø-Haø Só Phu- Nguyeãn Kieán Giang vì sôï seõ bieán thaønh troø cöôøi cho thieân haï. Chæ coù thaåm phaùn hoûi Haø Só Phu “hoïc heát lôùp 10 chöa” thuoäc loaïi ñieác khoâng sôï suùng” môùi ñuû taàm côõ chuû toaï phieân toaø naøy thoâi.
Phieân toaø coù 3 luaät sö bieän hoä cho hai oâng Haø Só Phu vaø Leâ Hoàng Haø. oâng Nguyeãn Kieán Giang töï bieän hoä. Caùc luaät sö cuõng nhö oâng Nguyeãn Kieán Giang ñeàu taäp trung phaân tích hai vaán ñeà : khoâng coù gì goïi laø taøi lieäu bí maät vaø khoâng coù ai coá yù tieát loä bí maät nhaø nöôùc. Caùc lyù leõ neâu ra ñeàu heát söùc thuyeát phuïc.
Thaùi ñoä cuûa ba oâng Leâ Hoàng Haø, Haø Só Phu, Nguyeãn Kieán Giang ñeàu heát söùc ñaøng hoaøng, ñónh ñaïc, ñeàu khaúng ñònh mình voâ toäi vaø baùc boû nhöõng luaän ñieäu buoäc toäi do coâng toá ñöa ra.
Sau phieân toaø, giôùi thaïo tin cung ñình cho bieát Ban tö töôûng vaên hoaù trung öông ñaõ göûi cho Boä Chính trò moät baùo caùo veà phieân toaø vôùi hai nhaän ñònh quan troïng :
- Chöa coù phieân toaø naøo caùc luaät sö laïi bieän hoä moät caùch haêng haùi, nhieät tình nhö phieân toaø naøy.
- Caùc lyù leõ buoäc toäi neâu ra ñeàu “ñaày söùc khoâng thuyeát phuïc” .
Thaät laø yù nghóa.Töø xöa, döôùi cheá ñoä naøy, coù luaät sö naøo daùm haêng haùi bieän hoä cho caùc bò caùo bò keát toäi phaûn ñoäng veà chính trò? Coù maø om xöông. Vaø caùc lyù leõ cuûa luaät sö, bò caùo thì “ñaày söùc thuyeát phuïc”, trong khi coâng toá buoäc toäi laïi “ñaày söùc khoâng thuyeát phuïc” ! Haø Só Phu khi bieát ñöôïc chaéc raát thuù vò vôùi troø chôi chöõ naøy.
Nhö theá, phieân toaø ngaøy 22-8-96 xöû 3 oâng Leâ Hoàng Haø, Haø Só Phu, Nguyeãn Kieán Giang thaät laø moät hieän töôïng ñaùng möøng.Ñaây thaät söï laø moät böôùc tieán cuûa daân chuû. Trong phieân toaø xöû nhöõng ngöôøi baát ñoàng chính kieán vôùi cheá ñoä naøy, coâng lyù vaø söùc maïnh thuoäc veà caùc bò caùo chöù khoâng thuoäc veà toaø aùn cuûa nhaø nöôùc. Ñuùng nhö dö luaän chung ñaõ nhaän ñònh, phieân toaø luùng tuùng, loá bòch vaø khoâng hieäu quaû nhö nhaø nöôùc mong muoán.
Toát nhaát laø haõy coâng khai hoaù moïi chuyeän, thöïc hieän nhaø nöôùc phaùp quyeàn, thöïc hieän coâng lyù cuûa nhaân daân chöù khoâng phaûi coâng lyù cuûa nhaø nöôùc ñoäc taøi. Chæ coù moät cheá ñoä daân chuû thöïc söï môùi ñöa quoác gia ñeán tieán boä vaø phoàn vinh, trong ñoù nhöõng ngöôøi trí thöùc taøi naêng vaø nhieät taâm vôùi ñaát nöôùc nhö Leâ Hoàng Haø, Haø Só Phu, Nguyeãn Kieán Giang, Hoaøng Minh Chính, Ñoã Trung Hieáu vaø nhieàu ngöôøi khaùc nöõa seõ goùp phaàn xöùng ñaùng cuûa mình chöù khoâng phaûi maát bao nhieâu thôøi gian vaøo ngoài trong nhaø ñaù.
Ñaø laït cuoái thaùng 9-1996
Tieâu Dao BAÛO CÖÏ

HAØ SÓ PHU VAØ NHAÂN CAÙCH CUÛA
NGÖÔØI TRÍ THÖÙC DAÙM SOÁNG
TRUNG THÖÏC
Haø Só Phu vieát khoâng nhieàu. Ba tieåu luaän trieát hoïc-chính trò cuûa oâng chæ khoaûng 200 trang maø nhieàu ngöôøi ñaõ bieát : Daét tay nhau ñi döôùi nhöõng taám bieån chæ ñöôøng cuûa trí tueä, Ñoâi ñieàu suy nghó cuûa moät coâng daân vaø Chia tay YÙ thöùc heä. Söï saâu saéc, tính trí tueä, tính thuyeát phuïc, tính trieät ñeå, tính tieàn phong theå hieän roõ trong noäi dung nhöõng baøi vieát. Vì theá nhieàu ngöôøi, ñaëc bieät laø giôùi trí thöùc trong vaø ngoaøi nöôùc ñaõ chia seû, kính phuïc vaø ngöôõng moä oâng.
Uy tín vaø tình caûm coâng chuùng daønh cho oâng ngaøy moät cao. Trong nöôùc, nhöõng baøi vieát cuûa oâng duø bò caám ñoaùn vaãn ñöôïc nhaân baûn, chuyeàn tay nhau ñoïc ngaøy caøng nhieàu. ÔÛ haûi ngoaïi, toaøn taäp taùc phaåm cuûa oâng ñöôïc xuaát baûn, caùc cô quan truyeàn thoâng giôùi thieäu veà oâng moät caùch roäng raõi vaø giôùi trí thöùc tìm ñoïc, ngöôõng moä oâng ngaøy caøng ñoâng ñaûo. Vieäc oâng bò baét, bò ñöa ra toaø xeùt xöû ñaõ laøm daáy leân moät laøn soùng phaûn öùng maïnh meõ trong nöôùc vaø nhieàu nôi treân theá giôùi. Luùc oâng heát haïn tuø ñöôïc traû töï do, baïn beø ñaõ ñi ñoùn oâng, ôû Haø noäi töø traïi giam, roài ôû Saøi goøn vaø Ñaø laït vôùi hoa vaø tình caûm noàng nhieät. Baïn beø ôû nhieàu nöôùc goïi ñieän veà chia vui
vaø hoûi thaêm söùc khoeû, caùc ñaøi baùo nöôùc ngoaøi lieân tuïc phoûng vaán vaø ñöa tin. Ñoù laø söï kieän chöa töøng coù ôû ñaát nöôùc naøy maáy chuïc naêm qua.
Haø Só Phu coù ñöôïc nhöõng ñieàu treân tröôùc heát laø do giaù trò tö töôûng cuûa oâng. Maët khaùc khoâng keùm phaàn quan troïng laø do nhaân caùch vaø thaùi ñoä haønh xöû cuûa oâng tröôùc nhöõng tình huoáng hieåm ngheøo ñeå giöõ vöõng quan ñieåm vaø caùch soáng cuûa mình. Ñoù laø ñöùc tính vaø khí phaùch cuûa keû só chaân chính phöông ñoâng. : Phuù quyù baát naêng daâm, baàn tieän baát naêng di, uy vuõ baát naêng khuaát. Ñoù laø caùch vöôït qua thöû thaùch cuûa ngöôøi trí thöùc trung thöïc trong hoaøn caûnh Vieät nam hieän nay maø söï löïa choïn vaø caùch soáng, veà moät maët, coøn khoù khaên hôn trong thôøi kyø chieán tranh aùc lieät.
Töø khi coâng boá baøi vieát ñaàu tieân “Daét tay nhau…” naêm 1988, Haø Só Phu ñaõ traûi qua nhieàu thöû thaùch. Naêm 1991 ôû Haø noäi, luùc ñeán thaêm Döông Thu Höông, oâng ñaõ bò goïi thaåm vaán suoát 10 ngaøy.Naêm 1993, vuï moät ngöôøi baïn möôïn taøi lieäu cuûa oâng ñi photo ôû Ñaø laït oâng cuõng bò goïi leân thaåm vaán. Nhö moïi ngöôøi ñaõ bieát, baøi vieát cuûa oâng bò baùo chí nhaø nöôùc lieân tuïc ñaû kích trong maáy naêm lieàn. OÂng thöôøng xuyeân bò giaùm saùt vaø ñoâi khi ñöôïc “tranh thuû” baèng caùch taëng quaø trong dòp teát, môøi ñi aên vôùi caùn boä laõnh ñaïo cuûa ngaønh Coâng an. Duø theá, oâng vaãn tieáp tuïc vieát, tieáp tuïc doøng tö töôûng traøo soâi cuûa mình tröôùc vaän nöôùc.
Nhöõng baøi vieát cuûa oâng, ban ñaàu coù tính caùch lyù luaän cô baûn, mang tính toång keát chung, nhöng daàn daàn khi ñi vaøo nhöõng vaán ñeà cuï theå, caàn phaûi ñuïng chaïm ñeán caù nhaân moät soá ngöôøi laõnh ñaïo, oâng cuõng ñaõ khoâng do döï maëc duø ñaõ coù baïn beø khuyeân laø vieäc ñoù raát nguy hieåm.
Töø khi bò baét, cho ñeán luùc ra toaø, vaøo traïi giam vaø ngay caû khi ñöôïc traû töï do, oâng vaãn thöôøng xuyeân ñoái dieän vôùi nhöõng thöû thaùch ngaøy caøng gay gaét.
Luùc môùi bò baét, ngöôøi ta hoûi oâng coù phaûi vieát vì muoán noåi tieáng khoâng, oâng traû lôøi : Tö töôûng trieát hoïc toâi oâm aáp maáy chuïc naêm qua, neáu noäi dung khoâng coù giaù trò thì ngöôøi vieát ra muoán noåi tieáng cuõng khoâng ñöôïc maø chæ laø moät thaèng heà, neáu noäi dung coù giaù trò thì khoâng muoán noåi tieáng cuõng khoâng ñöôïc. Ngöôøi ta hoûi baøi vieát cuûa oâng göûi cho ai, oâng ñaùp : Tö töôûng laø phaûi coù giao löu. Toâi tieác khoâng coù ñieàu kieän ñeå in 70 trieäu baûn cho 70 trieäu ngöôøi Vieät nam neân xin ñöøng hoûi toâi göûi cho ai. Khi laàn ñaàu vôï vaøo thaêm, oâng caûm ñoäng öùa nöôùc maét nhöng ñaõ traán tónh ngay , noùi vôùi coâng an : Toâi khoùc vì thöông vôï toâi chöù khoâng phaûi Haø Só Phu khoùc vôùi Coâng an ñaâu nheù!
Luùc ra toaø, nôi quyeát ñònh soá phaän cuûa caù nhaân, thaùi ñoä cuûa bò caùo seõ boäc loä baûn lónh, nhaân caùch vaø khí phaùch cuûa con ngöôøi, khoâng ai che daáu ñöôïc.
Khi nghe baûn caùo traïng buoäc toäi oâng ñaõ coù haønh vi “chieám ñoaït taøi lieäu bí maät cuûa nhaø nöôùc”, oâng bình luaän moät caùch mæa mai : Toâi nghe vaø hình dung thaáy mình coù daùng daáp cuûa moät teân giaùn ñieäp ñoät nhaäp vaøo cô quan löu tröõ cuûa Nhaø nöôùc, uy hieáp ngöôøi baõo veä vaø beû khoaù ñeå laáy taøi lieäu. Aáy theá maø baây giôø toaø laïi caûi toäi danh thaønh “coá yù tieát loä bí maät nhaø nöôùc”, tuyø tieän nhö theá laø töï maâu thuaãn vaø chöùng toû vieäc treân chæ laø vu caùo.
Khi noùi lôøi cuoái cuøng tröôùc phieân toaø, oâng ñaõ toá caùo vieäc baét oâng laø moät kòch baûn vuïng veà, toá caùo quaù trình toá tuïng khoâng ñaûm baûo nguyeân taéc vaø luaät phaùp nhö coá tình trì hoaõn vieäc môøi luaät sö ( oâng chæ ñöôïc gaëp luaät sö 10 phuùt tröôùc phieân toaø), khoâng trao cho oâng caùc vaên baûn ñuùng thôøi gian quy ñònh.
Chuû toaï phieân toaø ñaõ caét lôøi oâng vaø hoûi coù tính caùch gôïi yù : Coù phaûi anh ñònh noùi mong toaø xeùt xöû coâng minh khoâng? Ñaây laø caâu hoûi maø oâng hieåu, vaø sau naøy coù ngöôøi xaùc nhaän, laø tuyø caùch traû lôøi cuûa oâng maø oâng seõ ñöôïc traû tö do ngay hay phaûi ôû tuø theâm 3 thaùng. ( Vì tröôùc ñoù Vieän Kieåm saùt ñaõ ñeà nghò möùc aùn 9 thaùng ñeán moät naêm tuø, ñeå hôïp phaùp hoaù vieäc oâng ñaõ bò taïm giam 9 thaùng ). Tuy nhieân, phaûn öùng cuûa oâng hoaøn toaøn traùi ngöôïc vôùi yù muoán cuûa chuû toaï phieân toaø. Tröôùc heát, oâng phaûn ñoái chuû toaï ñaõ caét lôøi bò caùo trong lôøi noùi sau cuøng (ñieàu ñoù sai luaät).Tieáp ñoù oâng noùi : Vieäc xöû naëng hay hay nheï ñoái vôùi toâi khoâng phaûi ñieàu quan troïng. Vaán ñeà laø toâi phaûi noùi söï thaät, phaûi laø moät ngöôøi trung thöïc! Chuû toaï coøn hoûi oâng coù nguyeän voïng caù nhaân gì khoâng. OÂng traû lôøi : Toâi khoâng coù nguyeän voïng gì veà caù nhaân, nhöng ngay töø khi môùi bò baét, toâi chæ coù nguyeän voïng laø ñaát nöôùc ñang caàn ñoaøn keát ñeå xaây döïng thì ñöøng neân gaây ra nhöõng toån thaát khoâng ñaùng coù.
Sau naøy, khi veà traïi giam, moät tuø thöôøng phaïm bieát chuyeän ñaõ baûo oâng noùi theá laøm gì cho thieät thoøi. OÂng ñaùp: Moät caâu noùi ôû nôi ñoù coù giaù trò hôn moät traêm caâu ôû nôi khaùc. Ba thaùng chöù hôn nöõa toâi vaãn noùi.OÂng ñuøa theâm : Moät mieáng giöõa laøng hôn moät saøng xoù beáp ! ÔÛ traïi giam coù moät chuyeän töôûng nhö ñôn giaûn nhöng laøm oâng raát khoù nghó. Traïi toå chöùc cho phaïm nhaân laøm baùo töôøng vaø yeâu caàu oâng tham gia vieát baøi. Thaät oaùi oaêm. Ngöôøi ñaõ vieát “Chia tay YÙ thöùc heä”, ñoøi nhöõng ngöôøi caàm quyeàn töø boû chuû nghóa Coäng saûn, seõ vieát gì trong tôø baùo töôøng cuûa traïi giam xaõ hoäi chuû nghóa naøy. Vaø traïi giam khoâng phaûi laø choã coù theå ñuøa ñöôïc. Cuoái cuøng oâng noùi : Toâi laø ngöôøi coù tö töôûng phi maùcxít neân khoâng theå vieát gì phuø hôïp vôùi baùo töôøng cuûa traïi giam xaõ hoäi chuû nghóa (caùc traïi giam phaûi ñem baùo töôøng ñi thi ñeå chaám giaûi!). Tuy nhieân toâi cuõng coù khieáu vieát chöõ, toâi seõ ñaûm nhaän trình baøy toaøn boä phaàn hình thöùc thaät ñeïp cho tôø baùo. OÂng döï tính neáu bò eùp quaù hay bò ñoái xöû thoâ baïo oâng seõ tuyeät thöïc ñeå phaûn ñoái vaø ñöa ra lôøi tuyeân boá “Ngöôøi caàm buùt chæ coù theå vieát trong töï do!”. Nhöng vieäc ñoù roài cuõng qua.
Vaø baây giôø, khi oâng ñaõ trôû veà caên nhaø beù nhoû cuûa mình ôû 4E Buøi thò Xuaân Ñaø laït, tình hình khoâng phaûi ñaõ deã daøng. OÂng vaãn bò giaùm saùt chaët cheõ, vaø nhieàu baùo –ñaøi nöôùc ngoaøi lieân tuïc goïi ñieän thoaïi veà phoûng vaán. OÂng seõ khoâng noùi hay seõ noùi gì. Coù nhöõng vieäc maø ngöôøi ngoaøi, nhaát laø haûi ngoaïi, khoù thoâng caûm ñöôïc. ÔÛ moät ñaát nöôùc nhö Vieät nam hieän nay, ñaáu tranh cho töï do khoâng phaûi laø töï do muoán noùi gì thì noùi. Noùi theá naøo ñeå Haø Só Phu vaãn laø Haø Só Phu maø nhaø nöôùc khoâng xem laø khieâu khích, vaø baïn beø khaép nôi treân theá giôùi khoâng ñaùnh giaù sai hoaëc hieåu laàm. Ñoù khoâng chæ laø ngheä thuaät maø chính laø trí tueä vaø nhaân caùch.
Coù leõ toâi ñaõ vieát khaù nhieàu veà Haø Só Phu, nhöng toâi vaãn coøn muoán vieát veà oâng, vaø vaãn chöa vieát heát nhöõng ñieàu toâi ñaõ hieåu vaø cuøng oâng chia seû.
Thöïc ra , oâng chæ laø moät ngöôøi trí thöùc trung thöïc, luoân baên khoaên veà vaän nöôùc, vaø muoán ñem trí tueä cuûa mình goùp phaàn soi saùng ñöôøng ñi cuûa ñaát nöôùc. OÂng phaùt bieåu yù kieán cuûa mình thaúng thaén, nhöng oân hoaø.
Haø Só Phu , cuõng chæ ñôn giaûn coù theá !. Ï Tieâu Dao BAÛO CÖÏ

COÄNG HOØA XAÕ HOÄI CHUÛ NGHÓA VIEÄT NAM
Ñoäc laäp - Töï do - Haïnh phuùc
Kính göûi : - Toång Bí thö Ñaûng Coäng saûn Vieät nam
- Chuû tòch nöôùc Coäng hoøa Xaõ hoäi chuû nghóa Vieät nam
- Chuû tòch Quoác hoäi nöôùc CHXHCN Vieät nam.
- Thuû töôùng Chính phuû nöôùc CHXHCN Vieät nam
- Vieän tröôûng Vieän kieåm saùt nhaân daân toái cao
- Chaùnh aùn Toøa aùn nhaân daân toùi cao
- Chuû tòch Uíy ban Trung öông MTTQ Vieät nam
Teân toâi laø Phaïm Vuõ Sôn , cöïu chieán binh choáng Phaùp, choáng Myõ, choáng Poân-Poát vaø choáng Taøu, 67 tuoåi, ôû soá nhaø P102 - C20 Thanh Xuaân Baéc, Haø noäi.
Thaùng 8 /1996 , Toøa aùn nhaân daân Thaønh phoá Haø noäi ñaõ tuyeân phaït tuø oâng Leâ Hoàng Haø 2 naêm tuø, oâng Haø Só Phu 12 thaùng tuø, oâng Nguyeãn Thanh Huyeân 15 thaùng tuø treo , veà toäi tieát loä bí maät nhaø nöôùc, vi phaïm khoaûn 1 ñieàu 92 boä luaät hình söï nöôùc CHXHCN Vieät nam. Vieäc xeùt xöû ñaõ gaây dö luaän khoâng ñoàng tình roäng raõi ôû trong nöôùc.
Toâi laø moät cöïu chieán binh, ñaõ chieán ñaáu baûo veä ñaát nöôùc trong nhieàu naêm, coù nhieàu baên khoaên neân ñaõ coá gaéng ñi saâu tìm hieåu vaán ñeà naøy. Cho tôùi nay, toâi ñaõ coù ñieàu kieän nghieân cöùu caùc taøi lieäu coù lieân quan tôùi vuï aùn. Ba baûn baøo chöõa cuûa caùc Luaät sö Ñaøm vaên Hieáu (ñoaøn Luaät sö Haø noäi) , Traàn Laâm (ñoaøn Luaät sö Haûi Phoøng), Nguyeãn Höõu Nhuaän (ñoaøn Luaät sö Haø taây). Toâi ñaõ ñöôïc ñoïc thö cuûa oâng Nguyeãn vaên Ñaøo (coù 50 tuoåi Ñaûng, ñaõ kinh qua caùc chöùc vuï Bí thö Thaønh uûy Haø noäi, Bí thö Tænh uûy Nam ñònh, Bí thö Tænh uûy Ninh Bình, nguyeân Thuù tröôûng Boä Noäi thöông, Boä Ngoaïi giao, Phoù Chuû nhieäm Uíy ban Keá hoaïch nhaø nöôùc) göûi caùc ñoàng chí laõnh ñaïo Ñaûng vaø Nhaø nöôùc, ñaõ nhaän xeùt : “Vieäc ñöa ra toøa xeùt xöû naøy laø moät vieäc laøm voâ chính trò raát coù haïi ñeán noäi boä caáp cao cuûa Ñaûng “. Toâi cuõng ñaõ ñoïc caùc baøi phaùt bieåu pheâ phaùn phieân toøa cuûa caùc oâng Thanh Giang, uûy vieân Thöôøng vuï Hoäi Ñòa chaát Vieät nam , oâng Hoaøng Tieán nhaø vaên , oâng Traàn Baù cöïu chieán binh. Ñaëc bieät, toâi cuõng ñöôïc ñoïc baùo caùo cuûa Ban Tö töôûng Vaên hoùa nhaän xeùt nhöõng thieáu soùt cuûa phieân toøa.
Hieän nay oâng Haø Só Phu ñaõ ra khoûi traïi giam, oâng Leâ Hoàng Haø ñaõ ñöôïc traû laïi töï do sôùm 4 thaùng so vôùi kyø haïn , nhöng vôùi tö caùch moät ngöôøi coâng daân, toâi vaãn thaáy caàn ñeà ñaït vôùi caùc vò laõnh ñaïo cuûa Ñaûng vaø Nhaø nöôùc :
1) -Toâi thaáy roõ raèng thö cuûa oâng Voõ Vaên Kieät göûi caùc Uíy vieân Boä Chính Trò neâu trong hoà sô vuï aùn hoaøn toaøn khoâng phaûi laø taøi lieäu bí maät nhaø nöôùc , caên cöù vaøo phaùp leänh baûo veä bí maät nhaø nöôùc ñaõ quy ñònh.
2) -Thaåm phaùn tuyeân aùn phaït tuø laø hoaøn toaøn traùi phaùp luaät .

Ñeå baûo veä quyeàn cuûa caùc coâng daân, ñeå baûo veä uy tín cuûa Ñaûng, cuûa Nhaø nöôùc, toâi traân troïng ñeà nghò :
1/ - Nhaø nöôùc huûy boû baûn aùn xöû tuø ba oâng Leâ Hoàng Haø , Haø Só Phu , vaø Nguyeãn Thanh Huyeân.
2/ - Khoâi phuïc danh döï cho ba oâng treân ñaây.
3/ - Toå chöùc ruùt kinh nghieäm trong caùc cô quan ñieàu tra, kieåm saùt vaø Toøa aùn, ñeå traùnh töø nay veà sau khoâng xaûy ra nhöõng vuï xeùt xöû sai laàm raát khoâng coù lôïi trong dö luaän xaõ hoäi.

Neáu laøm ñöôïc nhöõng vieäc treân ñaây, toâi tin raèng uy tín cuûa Ñaûng, cuûa Nhaø nöôùc , cuûa Toøa aùn seõ ñöôïc naâng cao, vaø taêng theâm loøng tin cuûa caùn boä vaø nhaân daân ñoái vôùi cheá ñoä.
Xin göûi lôøi chaøo kính troïng.
Haø noäi ngaøy 2 thaùng 12 naêm 1997
Cöïu chieán binh Phaïm Vuõ Sôn

Buøi Minh Quoác
LÖÔNG TRI - SÖÙC MAÏNH VOÂ ÑÒCH
Göûi caùc ñoàng nghieäp Hoaøng Tieán, Ma Vaên Khaùng, Hoaøng Quoác Haûi
Toâi vöøa nhaän ñöôïc tin, hoâm 10-11-96 môùi roài, ba anh ñaõ vaøo thaêm anh Haø Só Phu ñang ngoài tuø, tieáp luoân laïi nhaän ñöôïc baøi:Veà vieäc oâng Haø Só Phu bò baét” cuûa anh Hoaøng Tieán. Toâi ñoïc ngay moät maïch. Khoù noùi heát nieàm xuùc ñoäng cuûa toâi. Giöõa ñeâm ñoâng Ñaø Laït giaù laïnh maø caûm thaáy nhö ñöôïc tieáp theâm löûa aám, nhöõng muoán keâu to leân cuøng caùc ñoàng nghieäp trong caû nöôùc: Ñaây laø caùi maø ngöôøi trí thöùc Vieät Nam chuùng ta baây giôø caàn laøm ngay! Ñaây laø caùi maø ñoàng baøo chuùng ta caàn laøm ngay!
Anh Hoaøng Tieán cho bieát baøi ñaõ göûi cho Ban chaáp haønh Hoäi Nhaø Vaên vaø maáy tôø baùo. Hy voïng caùc baùo aáy seõ ñaêng ñeå roäng ñöôøng thaûo luaän. Nhöng trong khi chôø ñôïi, toâi cuõng ñaõ photocopy göûi cho caùc baïn höõu.
Chaéc caùc anh coøn nhôù, treân dieãn ñaøn ñaïi hoäi laàn thöù 5 cuûa Hoäi nhaø vaên Vieät Nam thaùng 3 naêm ngoaùi taïi hoäi tröôøng Ba Ñình , anh Hoaøng Phuû Ngoïc Töôøng ñaõ noùi raát xoùt xa veà tình traïng voâ caûm cuûa soá ñoâng caùc nhaø vaên chuùng ta tröôùc tai hoaï cuûa ñoàng nghieäp. Vaø tình traïng voâ caûm noùi chung trong xa õhoäi khi moãi con ngöôøi thôø ô tröôùc tai hoaï cuûa ñoàng baøo, ñoàng loaïi. Ñoù laø tình traïng heát söùc nguy hieåm, laø maûnh ñaát maøu môõ cho söï naûy nôû vaø baønh tröôùng baïo quyeàn. Anh Töôøng neâu leân moät daãn chöùng noùng hoåi luùc aáy laø tröôøng hôïp nhaø vaên Döông Thu Höông bò baét oan, trong khi caùc nhaø vaên ôû ngoaøi nöôùc haøng traêm ngöôøi leân tieáng thì haàu heát caùc nhaø vaên trong nöôùc laïi im laëng, thaäm chí coù ngöôøi coøn caàm buùt bieän hoä toâ veõ cho caùi coøng saét coøng vaøo tay chò Huông.
Haø Só Phu, con ngöôøi vaø taùc phaåm cuûa anh aáy, chuùng ta ñeàu bieát, thaät ñaùng traân troïng theá naøo. Anh Ma Vaên Khaùng töøng möôïn gaàn nhö toaøn boä baøi “Daét tay nhau ñi döôùi taám bieån chæ ñöôøng cuûa trí tueä” ñöa vaøo cuoán tieåu thuyeát “Ñaùm cöôùi khoâng coù giaáy giaù thuù” vôùi bieát bao taâm ñaéc. Anh Haø Só Phu raát tin töôûng vaø hy voïng vaøo caùc nhaø vaên trong Hoäi ta, neân khi toâi ra döï ñaïi hoäi laàn thöù 5, ñaõ göûi toâi ñem taëng ñaïi hoäi moät baûn saùch cuûa anh aáy nhan ñeà “Ñoâi ñieàu suy nghó cuûa moät coâng daân”. Toâi ñaõ trao cho ñaïi hoäi ngay sau khi phaùt bieåu treân dieãn ñaøn vaø tin chaéc ban laõnh ñaïo Hoäi cuøng caùc anh chò hoäi vieân laàn hoài ñeàu coù ñoïc. Baûn thaân toâi ñoïc Haø Só Phu thaáy caùc luaän ñieåm cuûa anh aáy raát thuyeát phuïc. Toâi coù ñem tôùi moät soá cuï caùch maïng laõo thaønh ñeå xin yù kieán, khoâng nhöõng caùc cuï khoâng phaûn baùc gì maø coøn gaät guø taùn ñoàng. Coù cuï baûo:”Thaèng naøy daùm so “göôm” vôùi Maùc sö toå, maø xem ra ñöôïc laém!”
Haø Só Phu, Nguyeãn Kieán Giang, Leâ Hoàng Haø- ba nhaø lyù luaän saéc saûo vaø khaúng khaùi ñaõ daùm ñem chuû nghóa Maùc-Leânin ra xem xeùt ñeán taän goác, bò ñöa ra toøa xeùt xöû vôùi yù ñoà hieån nhieân laø nhaèm ñaøn aùp töï do tö töôûng, töï do ngoân luaän. Söï vuïng veà ñeán haøi höôùc cuûa phía baét ngöôøi, buoäc toäi, xeùt xöû ñaõ phôi baøy roõ reät tính kòch heà cuûa moät theá löïc ñaõ caùo chung veà maët lòch söû maø vaãn coá keùo daøi söï toàn taïi. Sau phieân toaø xöû caùc oâng Hoaøng Minh Chính, Ñoã Trung Hieáu, phieân toaø xöû (khoâng coù xeùt) caùc oâng Haø Só Phu, Nguyeãn Kieán Giang, Leâ Hoàng Haø laïi cung caáp theâm moät baèng chöùng cho söï thaát baïi thaûm haïi cuûa baïo quyeàn tröôùc söùc maïnh cuûa löông tri. Maëc duø bò böng bít toái ña, caùi söï thaät huøng hoàn naøy cöù lan toaû vaø ngaøy caøng ngaám saâu vaøo giôùi trí thöùc vaø nhaân daân ta.
Maáy chuïc naêm roøng, khoâng ngaøy naøo ngöôøi ta khoâng nghe khoâng nhìn thaáy caùi khaåu hieäu “Chuû nghóa Maùc-Leâ Nin voâ ñòch muoân naêm”. Haø Só Phu coù moät veá xuaát ñoái (chöa thaáy ai ñoái) raát lyù thuù:”Nhaø voâ ñòch luoân sôï ñòch voâ nhaø”. Nhöõng ngöôøi luoân giöông cao gaøo to khaåu hieäu kia, trôù treâu thay, laïi phaûi tìm moïi caùch laån traùnh moät cuoäc ñoái thoaïi coâng khai, bình ñaúng, bình tónh vaø oân hoaø vôùi caùc ñoái thuû lyù luaän chæ loi thoi maáy anh caùn boä höu trí ngheøo khoå chaúng coù gì ngoaøi caây buùt. Roát cuoäc chæ coøn moãi caùch baûo veä söï voâ ñòch cuûa chuû nghóa baèng coøng saét. Nhöng coøng saét coøng tay thì ñöôïc chöù laøm sao coøng noåi caùi ñaàu vaø con tim. Ñeá quoác Myõ vôùi söùc maïnh quaân söï khoång loà ñeán theá xaâm löôïc nöôùc ta maø thua, laø thua tröôùc söùc maïnh löông tri cuûa daân toäc ta vaø cuûa nhaân loaïi. Vaäy neân khoâng phaûi laø “Chuû nghóa Maùc-Leânin voâ ñòch muoân naêm” maø laø “Söùc maïnh cuûa löông tri voâ ñòch muoân naêm”. Hoài naøo tôùi giôø ñaõ theá, vaø maõi maõi vaãn theá, khoâng gì cöôõng noåi.
Coù moät luùc naøo ñoù töôûng nhö löông tri yeân nguû tröôùc söï hoaønh haønh ngaám ngaàm vaø veânh vaùo cuûa baïo quyeàn cuøng doái traù, caëp song sinh. Hoài treû, toâi raát thích maáy caâu thô naøy cuûa nhaø thô Nguyeãn Ñình Thi (nay laø oâng quan to nhaát trong giôùi vaên ngheä):
Em baûo anh: boùng toái khoâng ñaùng sôï
Noù coù nhieàu nanh vuoát vaø maët naï
Nhöng maét noù muø khoâng theå nhìn xa
Nhöõng keû aùc trong loøng chuùng sôï ta
AÁy theá maø roài vaãn cöù coù voâ khoái ngöôøi cam taâm caàm buùt trau nanh chuoát vuoát toâ veõ maët naï cho noù ñaáy, trong khi hoï bieát thöøa ñaâu laø saùng ñaâu laø toái, ñaâu laø thaät ñaâu laø giaû. Y nhö caùi anh chaøng thi só noï trong baøi thô “Baùnh veõ” cuûa nhaø thô Cheá Lan Vieân vieát luùc cuoái ñôøi:
Chöa caàm leân neám, anh ñaõ bieát laø baùnh veõ
theá nhöng anh vaãn ngoài vaøo baøn cuøng beø baïn
caàm leân nhaám nhaùp
chaû laø neáu anh töø choái
chuùng seõ baûo anh phaù roái
ñeâm vui
baûo anh khoâng coøn coù khaû naêng nhai
vaø ñöa anh töø nay ra khoûi tieäc…
theá thì coøn dòp ñaâu nhai thöù thieät?
Roát cuoäc anh laïi ngoài vaøo baøn
nhö khoâng coù gì xaûy ra heát
Trôøi ôi, ñaõ bao nhieâu naêm tröôøng kyø dieãn ra caùi caûnh theâ thaûm aáy, neáu baäc ñaøn anh khoâng kòp tieát loä tröôùc luùc nhaém maét xuoâi tay thì keû haäu sinh naøy coøn laâu môùi nhaän ra.
“Nhö khoâng coù gì xaûy ra heát”! –nhö khoâng heà coù caùi troø heà baùnh veõ, nhö khoâng heà coù vieäc ñaày ñoaï haøng traêm vaên ngheä só trí thöùc trong vuï “Nhaân vaên giai phaåm”, haøng traêm caùn boä trung cao caáp cuûa Ñaûng vaø Nhaø Nöôùc trong vuï “ Xeùt laïi –choáng Ñaûng”… Vaø nhieàu, nhieàu nöõa, keùo daøi cho tôùi nay, nhö anh Hoaøng Tieán ñaõ chæ roõ qua con soá maø Quoác hoäi vöøa coâng boá, naêm 1996 tính trung bình moãi ngaøy hôn moät ngöôøi bò baét oan.”Nhö khoâng coù gì xaûy ra heát”! – thaät kinh khuûng, trong khi ñuû moïi chuîeân ñaõ vaø ñang xaûy ra, ñeán cuï Nguyeãn Coâng Hoan soáng laïi vieát haøng traêm thieân “Ñoáng raùc môùi”, “Böôùc ñöôøng cuøng” môùi cuõng khoâng xueå, coøn Xuaân Toùc Ñoû cuûa Vuõ Troïng Phuïng thì chaéc chaén laø phaûi cuùi ñaàu phuû phuïc toân caùc baäc Xuaân Theû Ñoû laøm ñaïi sö phuï.
Caùi loái haønh xöû “nhö khoâng coù gì xaûy ra heát” cuûa trí thöùc ta thaät ñaéc toäi vôùi nhaân daân vôùi lòch söû.
Nhöng ñaâu phaûi ai cuõng theá, ai cuõng theá ñöôïc maõi.
Chính caùi caûm thöùc toäi loãi khoâng ai troán traùnh ñöôïc ñaõ khieán nhaø vaên Böûu Tieán böôùc leân dieãn ñaøn ñaïi hoäi laàn thöù 4 hoäi Nhaø vaên Vieät Nam noùi lôøi xin loãi anh em Nhaân Vaên Giai Phaåm vì anh ñaõ tham gia ñaùnh Nhaân Vaên- Giai Phaåm. Anh Böûu Tieán noùi lôøi aáy ñeå thay lôøi vónh bieät, vì anh bieát tuoåi cao söùc yeáu chaúng coøn soáng ñöôïc bao laâu. Hôn hai naêm sau, anh ra ñi. Toâi nghó anh ñaõ ra ñi vôùi löông taâm nheï nhoõm. Cuõng chính ñeå löông taâm ñöôïc nheï nhoõm maø oâng Nguyeãn Trung Thaønh – nhaân vaät quan troïng soá 2 sau oâng Leâ Ñöùc Thoï thöïc hieän vieäc ñaày ñoaï haøng traêm caùn boä cuøng thaân nhaân hoï trong vuï : “Xeùt laïi choáng Ñaûng”- ñaõ vieát ra nhöõng doøng minh chöùng laø hoï bò oan vaø ñeà nghò giaûi oan cho hoï.

ÔÛ ñaïi hoäi laàn thöù 4 Hoäi nhaø vaên Vieät Nam, traøng voã tay daøi nhaát laø daønh cho nhaø vaên Traàn Ñoä, tuy oâng vaéng maët. OÂng luùc aáy laø tröôûng ban Vaên hoaù Vaên ngheä trung uông Ñaûng vöøa bò maát choã bôûi moät ñoøn raát ngoït veà toå chöùc: saùp nhaäp Ban Vaên hoaù Vaên ngheä trung öông vôùi Ban tuyeân huaán trung öông thaønh Ban Vaên hoaùTö töôûng trung öông. OÂng coù leõ laø moät trong soá raát hieám caùn boä Ñaûng ñöôïc ñoâng ñaûo anh chò em nhaø vaên nhìn nhaän khoâng phaûi nhö nhìn caùc caùn boä tuyeân huaán vaø An ninh vaên hoaù,caùc vò “gaùc coång tö töôûng” luoân xoi moùi coâng vieäc cuûa hoï. Laø ngöôøi ñöôïc giao phaûi caàm caùi ñaàu moái sôïi daây troùi vaên ngheä só, oâng laïi thöïc söï day döùt veà sôïi daây troùi ñoù, vaø coá gaéng trong quyeàn haïn cuûa mình tìm caùch gôõ moái. Nghò quyeát 05 ñöôïc Boä chính trò thoâng qua chính laø do oâng daøy coâng chuaån bò, laøm baät ra lôøi tuyeân boá “côûi troùi” töø mieäng toång bí thö Nguyeãn Vaên Linh, ñaõ ñem laïi moät khoâng khí môùi hoà hôûi chöa töøng coù cho giôùi vaên ngheä. Noäi caùi teân nghò quyeát ñaõ thaáy ñaët vaán ñeà raát truùng vaø raát…hoùm: “Ñoåi môùi vaø naâng cao trình ñoä laõnh ñaïo…” Nhöng nhöõng vò caùn boä Ñaûng quen thoùi kieâu ngaïo töï cho mình laø cha thieân haï, caùi gì cuõng muoán xía vaøo laõnh ñaïo chæ ñaïo duø hieåu bieát raát lô mô, thì laïi raát aám aùch trong buïng tröôùc maáy chöõ “naâng cao trình ñoä…”. AÁy theá , taïi ñaïi hoäi 4, sau khi giaùo sö Nguyeãn Vaên Haïnh, phoù Ban Vaên hoaù Tö töôûng trung öông ñoïc heát baøi phaùt bieåu cuûa oâng Traàn Ñoä, ca ûhoäi tröôøng ñaõ voã tay ran hoài laâu, raát laâu. Tröôùc traøng voã tay aáy, giaùo sö Nguyeãn Vaên Haïnh ñaõ noùi moät caâu xöùng ñaùng ñöôïc ghi ñaäm neùt vaøo lòch söû caùc ñaïi hoäi cuûa Hoäi ta. OÂng noùi: toâi thaáy ñaïi hoäi chuùng ta cho tôùi hoâm nay ñaõ bieåu hieän söï thöùc tænh löông tri cuûa moät boä phaän daân toäc. Caû hoäi tröôøng laïi voã tay daøi hôn nöõa.
Töôûng cuõng neân nhaéc laïi moät caâu khaùc caàn phaûi ghi ñaäm neùt trong lòch söû caùc ñaïi hoäi cuûa vaên giôùi nöôùc nhaø, taùc giaû laø nhaø vaên Nguyeãn Ñình Thi ,oâng ñaõ sung söôùng baät leân khi ñöôïc taùi nhaäm chöùc Toång thö kyù taïi ñaïi hoäi laàn thöù ba 1983: caùc nhaø vaên chuùng ta laø nhöõng haït buïi, nhöng laø nhöõng haït buïi laáp laùnh aùnh saùng cuûa Ñaûng.
Caùc anh aï, toâi nghó, chuùng mình ñuùng laø nhoû nhoi nhö nhöõng haït buïi thaät, nhöng cuûa ñaùng toäi, ñoù laø nhöõng haït buïi coù löông tri.
Taïi ñaïi hoäi 4, caùc “haït buïi” aáy duø sao cuõng ñaõ cöïa quaäy ñoâi chuùt ñeå töï phaùt saùng caùi löông tri cuûa mình.
Vaø caâu chuyeän naøy khoâng chæ laø chuyeän cuûa giôùi nhaø vaên.
Chính trong giôùi caùch maïng laõo thaønh, söï baát oån noäi taâm, söï cöïa quaäy cuûa löông taâm, löông tri caøng döõ doäi.

Haø Só Phu trong “Chia tay yù thöùc heä” goïi heä thoáng cai trò hieän nay laø “trieàu ñaïi phong kieán”-vaø laø “trieàu ñaïi phong kieán cuoái cuøng”. Nhöng tröôùc anh, töø 1988, moät cuï caùch maïng laõo thaønh Nam Boä ñaõ goïi laø “Phong kieán traù hình”.(YÙ kieán cuûa cuï ñaêng treân tôø “Truyeàn thoáng khaùng chieán”- cô quan ngoân luaän cuûa Caâu laïc boä Nhöõng ngöôøi khaùng chieán cuõ TP HCM). Nhaø söû hoïc coäng saûn Ñaøo Phan nghieân cöùu saâu vaøo kho vaên kieän Ñaûng ñaõ phaùt hieän moät söï kieän maø baáy laâu haàu heát ñaûng vieân trong Ñaûng keå caû ñaûng vieân trung cao caáp khoâng heà hay bieát: cuï Hoà bò :Traàn Phuù”ñaûo chính” naêm 1930. Ngaøy 3-2-1930 laäp Ñaûng, thoâng qua :”Chính cöông vaø Ñieàu leä vaén taét” do cuï Hoà soaïn thaûo, laäp ra Ban chaáp haønh trung öông ñaàu tieân. Thaùng 10-1930, Traàn Phuù boû “Chính cöông vaø ñieàu leä vaén taét” cuûa cuï Hoà, thay theá baèng “Luaän cöông chính trò” do mình soaïn, thay theá gaàn hai phaàn ba thaønh vieân trong Ban chaáp haønh trung öông ñaàu tieân. Cuï Hoà maáy naêm aáy chæ laøm coâng vieäc nhö moät “Hoäp thö” (theo lôøi cuï phaøn naøn trong thö göûi trung öông)
Theá laø, söï tuyø tieän veà toå chöùc ñaõ xuaát hieän ngay töø khi Ñaûng coøn tröùng nöôùc.
Theá laø, trong moät caùi Ñaûng khoâng ngaøy naøo khoâng nghe theùt laùc döõ daèn vaø tuïng nieäm thaønh kính veà nguyeân taéc, thì söï tuyø tieän veà nguyeân taéc, söï baát chaáp luaät phaùp laïi baét ñaàu töø chính caùi anh naém toå chöùc. Thì cöù xem Leâ Ñöùc Thoï ñaáy.
Vì ñaâu, vì ñaâu laïi coù chuyeän ngöôïc ngaïo ñeán vaäy keùo daøi suoát maáy chuïc naêm roøng? Coøn nhöõng gì nöõa ñaây trong lòch söû Ñaûng bò böng bít?
Cuoäc ñoåi môùi tö duy hoaù ra khoâng deã chòu, hoaøn toaøn khoâng chuùt naøo deã chòu. Moät haønh trình gian nan gaáp boäi thöûô tìm ñöôøng. Phaûi tö duy laïi töø goác. Töø chuû nghóa. Töø Ñaûng vaø laõnh tuï. Töø daân toäc. Toaøn nhöõng thöù baáy laâu chæ ñöôïc pheùp ñaët leân baøn thôø maø khaán vaùi, xöng tuïng. Lieäu coù theå töø boû nhöõng tín nieäm sai laàm ñaõ thaâm caên coá ñeá taän trong maùu trong xöông? Lieäu coù daùm can ñaûm döùt da döùt thòt mình ra maø nghó? Vaät vaõ. Ñôùn ñau. Ñaéng cay, chua xoùt. Ngoù yù nhö ñaõ lìa maø tô loøng coøn bieát bao vöông vaán. Nhöng laøm sao khaùc ñöôïc, tröôùc caùi nhu caàu töï thaân cuûa moät cuoäc loät xaùc tinh thaàn khoâng cöôõng noåi?
Nhöõng ñeâm daøi maát nguû cuûa tuoåi baûy taùm möôi, ngoù trôøi cao, ngoù ñaát daøy, ngoù caû coõi hö voâ mình saép phaûi böôùc vaøo maø cuùi ñaàu suy ngaãm. Coøn coù gì phaûi kieâng kî trong suy ngaãm, ôû caùi tuoåi naøy? Laät leân, laät xuoáng, laät qua, laät laïi, maët phaûi, maët traùi. Chuû nghóa maø mình nguyeän toân thôø suoát ñôøi, truùng choã naøo, traät choã naøo? Hay laø traät raùo troïi? Ñaûng maø mình hieán daâng caû ñôøi ñeå gaây döïng vun ñaép, neáu goïi söï vaät cho ñuùng teân, noù laø Ñaûng gì? Ñaûng cuûa coâng nhaân hay thöïc ra laø cuûa noâng daân? Xöng danh laø Ñaûng theo chuû nghóa Maùc-Leânin nhöng trong ñaûng coù ñöôïc maáy moáng goïi laø “naém vöõng” chuû nghóa Maùc-Leâ nin? Caùi thaèng bí thö thaønh uyû baây giôø, voán laø chieán só caûnh veä kieâm caàn vuï cho mình, khi keát naïp coøn hoâ “xin theà tröôùc baùc Hoà, tröôùc ba oâng Taây”, noù bieát gì veà chuû nghóa Maùc-Leâ nin? Ñaûng coù coâng vôùi daân toäc, nhöng coù toäi khoâng? Coâng ñeán ñaâu, toäi ñeán ñaâu?Vaø daân toäc? Daân toäc mình coù nhieàu ñöùc tính öu vieät thaät ñaáy, nhöng coù choã naøo khoán naïn khoâng? Coù gì ñoù baát oån chaêng trong baûn tính daân toäc ñaõ laø nguyeân nhaân daãn ñeán ñaïi bi kòch naøy? Chuû nghóa Xtalin, chuû nghóa Mao noù ñaõ thaâm nhieãm vaøo caùi Ñaûng naøy nhö theá naøo vaø gaây hoaï cho daân toäc naøy nhö theá naøo? Maáy cha khoa hoïc xaõ hoäi baáy laâu aên côm cuûa daân, nhaän tieàn laøm ñuû caùc thöù ñeà taøi khoa hoïc caáp nhaø nöôùc X,Y, Z gì ñoù maø sao vaãn laøm lô tröôùc caùc chuyeän heä troïng naøy? Cuoäc caûi caùch ruoäng ñaát vaø chænh ñoán toå chöùc laøm cheát oan bieát bao maïng ngöôøi tan naùt bao gia ñình vôùi tính voâ luaân chöa töøng coù trong lòch söû daân toäc ñaõ ñöa moät boïn toá ñieâu (toá caû cha meï chuùng) thaønh caùn boä noøng coát cho leo leân maõi, leân maõi, sao cuõng chöa coù moät coâng trình khoa hoïc naøo ñoäng ñeán? Ñöôøng loái giai caáp trong coâng taùc caùn boä laø gì? Taïi sao Ñaûng töï nhaän laø hieän thaân cuûa trí tueä maø ñoái xöû teä maït vôùi trí thöùc coù heä thoáng nhö vaäy? Taïi sao trong Ñaûng khoâng thieáu gì ngöôøi taøi ñöùc maø nhöõng thaèng vöøa doát vöøa beâ boái laïi cöù luoân leo leân ñaàu ngöôøi ta maø laõnh ñaïo?.v.v.?
Töï vaán. Caät vaán. Nghó vaø nghó…
Nghó thì phaûi noùi, phaûi vieát. Noùi vôùi ai? Vieát göûi cho ai? Nhöõng chuîeân ñoäng trôøi naøy chæ coù göûi leân treân. Treân laïi ñuùt ngaên keùo, sau vaøi lôøi ghi nhaän ñaõi boâi treân maûnh giaáy in saün.
Theá laø phaûi chia seû, phaûi baøn thaûo vôùi moät ai ñoù. Cuõng chöa ñöôïc.Ngoài noùi xoù vôùi nhau thì ñöôïc caùi tích söï gì ? Caàn phaûi baøy toû coâng khai. Uyû vieân boä chính trò coøn vieát saùch cho in phaùt tuøm lum noùi sai caû ñöôøng loái, mình sao laïi khoâng coù quyeàn phaùt bieåu yù kieán rieâng? Quyeàn baûo löu yù kieán rieâng maø khoâng gaén vôùi quyeàn trao ñoåi phoå bieán yù kieán aáy thì caùc yù kieán ñuùng ñaén cuûa thieåu soá luoân bò trieät tieâu ngay töø maàm moáng moïi khaû naêng trôû thaønh söï ñuùng ñaén cuûa ña soá, vaø ña soá cöù ruùc maõi vaøo laàm laïc.

Nhu caàu töï do tö töôûng, töï do ngoân luaän böùc xuùc ngay töø trong Ñaûng. Caøng ngaøy caøng böùc xuùc. Caøng cao tuoåi caøng böùc xuùc. Löông tri caøng quaãy maïnh, caøng böùc xuùc. Khoâng theå mang theo veà theá giôùi beân kia caùi gaùnh naëng gheâ sôï cuûa haøng ñoáng caâu hoûi khoâng lôøi ñaùp, cuûa bao ñieàu nung naáu thieâu ñoát taâm can maø khoâng ñöôïc noùi ra.
Toâi keå anh nghe moät chuyeän.
Toâi coù moät cuï baïn vong nieân. Toâi may maén ñöôïc gaàn cuï töø trong chieán tranh. Cuï laø moät trong soá khoâng nhieàu caùn boä laõnh ñaïo maø toâi khaâm phuïc caû ñöùc laãn taøi. Laõnh ñaïo moät ñòa phöông laø vuøng chieán tröôøng troïng ñieåm cuûa mieàn Nam, cuï luoân ñaët cô quan chæ ñaïo ôû tuyeán tröôùc cho saâu saùt, khoâng sôï aùc lieät, khoâng sôï hy sinh. Chieán dòch Maäu Thaân, cuï vaøo naèm haún trong thaønh phoá. Coù laàn, trong moät traän caøn, toâi bò bom vuøi. Bôùi ñaát ngoi leân ñöôïc, leát qua traûng tranh ruùc vaøo moät buïi tre beân böïc soâng. Hoaù ra trong buïi tre laø caên haàm chöõ A cuûa cuï, vôùi moät chieán só baûo veä. Treân trôøi, maùy bay phaûn löïc gaàm ruù quaàn ñaûo neùm bom lieân tuïc. Ngoù qua cöûa haàm phía sau, thaáy beân kia soâng boä binh Myõ vöøa ñöôïc maùy bay tröïc thaêng ñoå xuoáng ñang giaøn ñoäi hình. Cuï vaãn bình tónh nhìn toâi cöôøi cöôøi, baûo:”AÙc lieät hung, höû? Mi laïc haäu quaù, böõa ni heã thaáy noù boå nhaøo laø phaûi chaïy nhanh ra khoûi luoàng bom…”

Sau chieán tranh, laøm bí thö moät tænh lôùn, cuï ñaõ cheøo choáng giöõa soùng gioù hieåm ngheøo ñeå laùch khoûi nhöõng quy ñònh voâ lyù cuûa trieàu ñình maø thöïc hieän hôïp taùc hoaù theo caùch rieâng sao cho daân ñôõ khoå, nhö ñònh giaù traâu boø noâng cuï theo thò tröôøng, xoùa boû aên chia saûn phaåm theo ñònh löôïng ñeå chia theo naêng suaát lao ñoäng. Khi ñöôïc môøi ñi tham quan Lieân Xoâ, cuï töø choái, noùi:”Toâi khoâng ñeán moät ñaát nöôùc ñaõ voâ ôn vôùi ñoàng chí Xtalin.” Cuï thuoäc vaø trích giaûng cho toâi nghe baèng tieáng Phaùp töøng ñoaïn trong taùc phaåm cuûa Maùc, Leâ Nin, Xtalin. AÁy vaäy maø roài cuï raát uûng hoä Gooùc-ba-choáp.
Ñoïc Haø Só Phu, Löõ Phöông, cuï raát taùn thaønh, laïi coøn giôùi thieäu cho maáy oâng baïn laõo thaønh cuøng ñoïc. Coù laàn, moät anh baïn treû quan chöùc lôùn trong laøng baùo vaãn thöôøng tôùi lui choã cuï, caèn nhaèn rieâng vôùi toâi:”OÂng cuï daïo naøy khaùc quaù, oâng cuï laïi choáng Maùc-Leânin môùi kyø chôù!”. Toâi hoûi cuï:”Thaèng K noù than, anh baây giôù choáng Maùc-LeâNin, coù phaûi khoâng?”. Cuï ñónh ñaïc cöôøi,ñaùp raát nghieâm trang:”Tao khoâng choáng Maùc-Leânin thì tao ñoåi môùi caùi gì?”
Toâi nghó moät ngöôøi nhö cuï, loøng yeâu daân nöôùc hieån nhieân khoâng ôû ñaàu moâi choùt löôõi maø ñaõ ñöôïc minh chöùng baèng caû cuoäc ñôøi. Tröôùc kia cuï tin theo vaø heát loøng baûo veä chuû nghóa Maùc-Leânin laø cuõng bôûi heát loøng yeâu daân yeâu nöôùc maø thoâi. ÔÛ tuoåi gaàn ñaát xa trôøi, cuï phaûi noùi ra vôùi lôùp haäu sinh söï chieâm nghieäm baèng xöông maùu caû moät ñôøi cho löông taâm ñöôïc nheï nhoõm khi veà vôùi toå tieân. Coù vaäy thoâi.
Coøn nhôù, naêm 1945 sau khi caùch maïng thaùng Taùm thaønh coâng, cuï Phan Khoâi ñöôïc Maët traän Vieät Minh môøi ra döï vaø phaùt bieåu taïi cuoäc mít tinh lôùn ôû Ñaø Naüng chaøo möøng ngaøy tuyeân boá ñoäc laäp. Cuï tuyeân boá taùn thaønh ñoäc laäp daân toäc nhöng khoâng taùn thaønh coäng saûn vì ñieàu kieän kinh teá cuûa Vieät Nam khoâng phuø hôïp vôùi con ñöôøng coäng saûn. (Xin ñoïc phaàn “Phan Khoâi nieân bieåu”trong saùch “Chöông daân thi thoaïi” do nhaø xuaát baûn Ñaø Naüng vöøa taùi baûn thaùng 9-1996). Vaø oâng Phaïm Vaên Ñoàng thì ñaõ vieát theá naøy vaøo naêm 1948:”Thöïc daân phaûn ñoäng Phaùp hay tuyeân truyeàn noùi chuû tòch Hoà Chí Minh laø coäng saûn, laø ñoäc taøi. ÔÛ nöôùc Vieät Nam ngaøy nay, chæ ngöôøi maát trí khoân môùi chuû tröông coäng saûn, ñi ngöôïc vôùi ñieàu kieän kinh teá xaõ hoäi Vieät Nam,laøm traùi vôùi yù nguyeän toaøn daân Vieät Nam. Coøn noùi Hoà Chuû tòch laø ñoäc taøi thì thaät laø mæa mai: trong moät böùc thö göûi cho thanh nieân Vieät Nam, Ngöôøi vieát:”Sau ñaây laø maáy yù kieán giuùp caùc baïn thaûo luaän. “Hoà chuû tòch laø daân chuû. Ngöôøi beânh vöïc quyeàn lôïi cuûa moïi ngöôøi Vieät Nam, nhaân quyeàn, daân quyeàn, taøi quyeàn cuûa ngöôøi giaøu vaø ngöôøi ngheøo, cuûa ngöôøi löông vaø ngöôøi giaùo, cuûa ngöôøi trung chaâu vaø thöôïng du.” (Xin ñoïc cuoán “Hoà chuû tòch, hình aûnh cuûa daân toäc”, trang 28, taùc giaû Phaïm Vaên Ñoàng, Lieân ñoaøn Vaên hoaù Khaùng chieán mieàn Nam Trung boä xuaát baûn naêm 1948).
Laïi noùi tieáp veà oâng cuï baïn vong nieân cuûa toâi.
Cuï vieát cho moät ngöôøi baïn maø cuï coi laø tri aâm nhöõng suy nghó môùi cuûa mình veà chuû nghóa Maùc-Leânin. Ngöôøi baïn naøy, trong moät luùc thieáu bình tónh sao ñoù vaøo moät thôøi ñieåm chính trò noäi boä caêng thaúng, ñaõ ñem thö cuûa cuï ñi baùo caùo caáp uyû. Bí thö tænh uyû lieàn ra moät thoâng baùo quy keát ngöôøi tieàn nhieäm cuûa mình laø coù tö töôûng choáng Ñaûng, moãi laàn cuï veà thaêm ñòa phöông ñeàu ngaám ngaàm cho ngöôøi theo doõi caûn trôû kheùo caùc cuoäc tieáp xuùc roäng raõi giöõa cuï vaø baø con, ñoàng chí. Maø caùi anh bí thö tænh uyû aáy laø ngöôøi nhö theá naøo? Anh ta voán töø moät du kích tröôûng thaønh leân, toû ra xuaát saéc trong khaùng chieán, chính oâng cuï ñaõ chuù yù boài döôõng ñaøo taïo caát nhaéc tieán cöû anh ta töø ñoäi tröôûng ñoäi coâng taùc, bí thö xaõ, leân bí thö huyeän roài daàn daàn leân bí thö tænh, vaøo trung öông. Vôï anh ta laø giaùm ñoác moät coâng ty quoác doanh laøm aên raát beâ boái bò baùo chí phanh phui, nhöng anh ta vaãn yeân vò ngoài gheá “uyû” heát khoaù naøy sang khoaù khaùc.

Toâi keå sô veà hai göông maët caùn boä Ñaûng cao caáp ñoái nghòch nhau treân vaán ñeà chuû nghóa Maùc-Leânin ñeå caùc anh cuøng tieän nhaän xeùt. Giöõa hai ngöôøi aáy, ai am hieåu chuû nghóa Maùc-Leânin hôn ai chaúng noùi caùc anh cuõng ñaõ roõ. Tröôùc kia hai ngöôøi cuøng thuoäc phaùi:”Yeâu nöôùc thì phaûi yeâu chuû nghóa xaõ hoäi”, nay moät ngöôøi thuoäc phaùi”Yeâu nöôùc thì khoâng yeâu chuû nghóa xaõ hoäi”, noùi theo caùch noùi cuûa oâng Phaïm Vaên Ñoàng laø ñeå khoûi bò rôi vaøo haïng ngöôøi “maát trí khoân”, coøn ngöôøi kia thuoäc phaùi “Thaèng naøo ña nguyeân tao baén boû meï”.
Nhaân daân mình gaàn ñaây coù caâu “Chaân gheá cao hôn chaân lyù”,”Chaân gheá ñeø chaân lyù”.
Ñeå chaën cöùng moïi ngaû ñöôøng tìm kieám chaân lyù, ngöôøi ta duy trì chuû nghóa Maùc-Leânin nhö moät quoác giaùo, chaêng caùi löôùi theùp Maùc-Leânin leân voøm trôøi tö duy cuûa caû daân toäc trong khi khoâng ngaøy naøo khoâng noùi ñeán trí tueä maø khoâng bieát ngöôïng. Haø Só Phu nhaän xeùt raát ñuùng raèng maáy anh to moàm hoø heùt baûo veä söï voâ ñòch cuûa chuû nghóa vaø ñoäc quyeàn chính trò cuûa Ñaûng chaúng qua chæ laø döïng caùi bình phong ñeå giöõ nguyeân gheá ñaëc quyeàn ñaëc lôïi cuûa hoï chöù hoï thieát gì chuû nghóa. OÅn ñònh chính trò nghóa ñen laø oån ñònh gheá.
Thö ñaõ hôi daøi, nhöng coøn nhieàu ñieàu muoán noùi. Xin hieán caùc anh moät phuùt thö daõn baèng baøi thô vui cuûa Haø Só Phu vieát caùch ñaây hôn saùu naêm(toâi photocopy luoân baûn vieát tay cuûa taùc giaû) :
VÔÏ CHOÀNG VOÕ SÓ NGOÏNG
Voõ só Ngoïng, moät laàn voâ ñòch
Moät laàn thoâi, maø thích caû ñôøi!
Huy chöông vaøng choeù treo chôi.
Heã ai thaùch ñaáu anh thôøi maéng ngay:
-“Ñôøi ñaõ coù ta ñaây chuùa teå,
Coøn baøy troø ñaáu ñeå naøm chi?
Ñaáu tranh laøo coù hay gì.
Ñeå ta töï nuyeän, ta thì khoûe ra!
Naøng voõ ngheä toân ta naøm chuû.
Phaûi dieät ngay nhöõng nuõ gian tham!
Thaáy gheá voâ ñòch thì ham,
Baøy troø thi ñaáu coát naøm haïi ta!”
Bieát anh vaäy, chaúng ma naøo ñaáu,
Anh töï reøn ñeán … nhaõo baép cô.
Chaân run, maét cuõng lôø ñôø,
Moät ngaøy maáy löôït, tay sôø… huy chöông!
Vôï thaáy theá, raát thöông beøn baûo:
-“Mình ôi mình, danh haõo laøm chi!
Xuoáng ñaây, ñaáu vôùi em ñi,
Voõ khoâng thöôïng… voõ ngoài chi thöôïng taàng?”
*
Nghe nôøi, noøng cuõng naâng naâng…(!)
5/1990
Haø Só Phu
Nhìn vaøo ñaâu cuõng gaëp nhöõng bieåu hieän ngoàn ngoän cuûa tính kòch heà maø cuï Maùc ñaõ toång keát, töôûng ñaâu chæ ñuùng vôùi caùc theá löïc quaù”ñaùt” beân chaâu AÂu, ai ngôø… Daân ta baây giôø haøng ngaøy vöøa laøm khaùn giaû (baát ñaéc dó) cuûa moät ñaïi haøi kòch, vöøa laø naïn nhaân cuûa moät ñaïi bi kòch maø chính cuï Maùc baùo ñoäng töø traêm naêm tröôùc:”Söï ngu doát, ñoù laø caùi söùc maïnh quyû söù, vaø chuùng toâi sôï raèng noù seõ coøn laø nguyeân nhaân cuûa nhieàu bi kòch”. Thöïc ra baûn thaân söï ngu doát naøo coù toäi tình gì, noù chæ laø tình caûnh thöông taâm cuûa caùi boä phaän nhaân loaïi bò aùp böùc bò boùc loät. Bi kòch chæ baét ñaàu khi nhöõng keû ngu doát ñöôïc trao quyeàn löïc-caùi quyeàn löïc phaûi traû gia ùbaèng maùu cuûa haøng tròeäu sinh linh löông thieän môùi coù. Vaø sau khi gaây ra bieát bao thaûm hoaï baèng caùi thöù quyeàn löïc khoâng ai kieåm soaùt, baûn thaân noù trôû thaønh nhaân vaät “vó vó ñaïi” cuûa moät taán kòch heà bôûi muoán giöõ quyeàn ñeán “muoân muoân naêm” vaø keùo daøi bi kòch cho muoân daân khoâng bieát ñeán bao giôø.
Theo nhaän xeùt cuûa rieâng toâi,vaán ñeà bao truøm cuûa ñaát nöôùc ta hieän nay laø xaõ hoäi bò ñaët döôùi moät guoàng maùy cai trò khoâng coù cô cheá haõm, caáu truùc cuûa baûn thaân noù caøng vaän haønh caøng laøm teâ lieät moïi khaû naêng töï kieåm soaùt töï ñieàu chænh, vaø khoâng heà coù heä thoáng kieåm soaùt töø phía ngöôøi bò trò.
Coù yù kieán noùi ñoù laø tình traïng Ñaûng trò. Noùi theá chæ ñuùng moät phaàn, ñuùng vôùi caùi voû beà ngoaøi, vaø thaät oan cho gaàn hai trieäu ñaûng vieân. Ñaûng coù hai trieäu ñaûng vieân, nhöng haàu heát hoï naøo coù quyeàn gì ngoaøi caùi quyeàn thænh thoaûng ñi hoïp nghe phoå bieán chæ thò caáp treân, coù yù kieán coù thaéc maéc gì thì may maén laém ñöôïc ghi laïi vaø ñuùt ngaên keùo. Hoï coøn maát töï do hôn ngöôøi daân thöôøng vì bò troùi buoäc baèng ñuû thöù nguyeân taéc trong khi caáp treân cuûa hoï thì coù theå noùi traí laøm traùi nghò quyeát maø vaãn ung dung ngoài gheá! Ñuùng nhö ñaùnh giaù cuûa oâng Traàn Ñoä, nguyeân tröôûng ban Vaên hoaù Vaên ngheä trung öông Ñaûng, phoù chuû tòch Quoác hoäi: Ñaûng khoâng nhöõng khoâng coøn söùc chieán ñaáu maø khoâng coøn caû söùc soáng.
Quyeàn löïc trong Ñaûng (töø ñoù laø quyeàn löïc nhaø nöôùc) thaâu toùm trong tay moät thieåu soá ñaëc quyeàn ñaëc lôïi. Ai laø ñaïi bieåu ñi döï ñaïi hoäi caáp treân, ai vaøo caáp uyû, vaøo thöôøng vuï, ai ngoài ôû Hoäi ñoàng, ôû Quoác hoäi, ai giöõ sôû naøy boä noï ban kia, ñeàu do söï saép ñaët kín nheïm cuûa moät thieåu soá aáy.
Theá laø Ñaûng chæ coøn caùi danh. Thöïc chaát, döôùi caùi danh xöng chung naøy ñang toàn taïi hai ñaûng: moät ñaûng cuûa thieåu soá ñaëc quyeàn ñaëc lôïi vaø nhöõng keû aên theo noùi leo, moät ñaûng cuûa ña soá ñaûng vieân thöôøng khoâng quyeàn khoâng tieàn. Giöõa ñaûng vieân cuûa hai ñaûng naøy laøm gì coøn chuùt naøo goïi laø lyù tuôûng chung, laø tình ñoàng chí, hoï ñaõ trôû neân hoaøn toaøn xa laï vôùi nhau töø suy nghó, leõ soáng ñeán möùc soáng, caùch soáng. Söï giaøu sang, quyeàn theá pheø phöôõn cuûa ñaûng vieân ôû phía naøy döïa treân söï cuøng khoán veà kinh teá, nhu nhöôïc veà chính trò cuûa ñaûng vieân ôû phía kia.
Gaàn ñaây, caùc quan chöùc khoâng thaáy xöng ñaày tôù nhaân daân nöõa. Cuï Hoà tröôùc khi maát daën roõ trong di chuùc:”Trong Ñaûng phaûi thöïc haønh daân chuû”.Nhöng laáy ai thöïc haønh lôøi cuï daën? Thieåu soá chöùc quyeàn thì mieäng noùi taäp trung daân chuû, tay thì chæ laøm daân chuû hình thöùc, nghóa laø chæ coù taäp trung, ñoäc ñoaùn, chuyeân quyeàn. Coøn ña soá ñaûng vieân thöôøng thì khoâng bieát naém laáy quyeàn daân chuû, luùc naøo cuõng nhaéc ñeán cuï Hoà nhöng coù lôøi di chuùc quan troïng nhaát cuûa cuï thì khoâng nhôù maø laøm. Cuï daën phaûi”chænh ñoán Ñaûng” nhöng ngöôøi ta æm ñi, lôø ñi. (Khoâng heà thaáy ñaûng vieân naøo ñaët vaán ñeà truy cöùu traùch nhieäm veà toäi baát kính naøy ñoái vôùi di chuùc cuûa laõnh tuï). Maõi hai möôi naêm sau, caùc phaàn bò æm ñi môùi ñöôïc coâng boá. Nhöng xem ra, vieäc chænh ñoán coù veû laïi laø chænh ñoán ngöôïc. Loaïi boû nhau baèng nhöõng thuû ñoaïn aùm muoäi tinh vi, ngöôøi taøi ñöùc bò ra rìa, keû voâ taøi thaát ñöùc nhoi leân, boïn cô hoäi moïc nhö naám sau möa. Taøi gioûi coâng lao lôùn nhö Voõ Nguyeân Giaùp,uy tín trong nöôùc vaø treân theá giôùi chæ ñöùng sau cuï Hoà, maø roài nhö anh Hoaøng Tieán cho bieát ñaáy ,cuõng bò ngöôøi ta thoâng tin meùo moù veà mình trong caùc cuoäc giao ban (thöïc chaát laø moät kieåu lôïi duïng toå chöùc ñeå tuyø tieän noùi xaáu ñoàng chí sau löng-maø naïn nhaân cuûa leà thoùi quaùi gôû naøy khoâng chæ coù mình töôùng Giaùp). Tieâu chuaån laáy ñöùc taøi ñeå choïn ngöôøi chæ coøn laø nhöõng myõ töø trong nghò quyeát, coøn “aên caùnh”, “deã baûo” môùi laø nhöõng tieâu chuaån coù giaù trò thöïc. Ñaïi hoäi tænh ñaûng boä ôû Laâm Ñoàng, ôû Quaûng Nam-Ñaø Naüng kyø noï(khoaù 7), bí thö cuõ chæ ñöôïc soá phieáu vaøo haïng gaàn choùt vaø choùt, bôûi döôùi söï laõnh ñaïo “saùng suoát” cuûa ñoàng chí ñaõ xaûy ra quaù nhieàu beâ boái baùo chí caùc nôi chæ noùi ñöôïc phaàn naøo, vaäy maø khi hoïp caáp uyû môùi vaãn cöù ñöôïc baàu laïi laøm bí thö, thaät laø moät thaùch thöùc ngoaïn muïc ñoái vôùi ñaïi hoäi cuûa caû moät ñaûng boä tænh, ñaûng vieân böïc töùc laém nhöng cuõng cöù im re, chæ daùm than vaõn nôi goùc nhaø væa phoá vôùi nhau.
Nghò quyeát ñaïi hoäi naøo cuõng ghi phaûi thöïc hieän quyeàn giaùm saùt cuûa nhaân daân ñoái vôùi Ñaûng vaø nhaø nöôùc.
Nhöng laøm theá naøo ngöôøi daân thöïc hieän ñöôïc quyeàn giaùm saùt aáy khi coâng cuï cuûa hoï laø laù phieáu thì ñaõ bò voâ hieäu hoaù baèng moät ñieàu luaät vi hieán: caùc öùng cöû vieân phaûi qua “hieäp thöông” ôû Maët traän Toå Quoác- moät cô quan khoâng do daân cöû. Thaäm chí duø ñaõ duøng raøo caûn”hieäp thöông” ñeå deã beà saép ñaët, maø coù ngöôøi trong hieäp thöông khoâng hoäi ñuû tín nhieäm laïi ñöôïc choïn vaøo danh saùch, ngöôøi ñöôïc tín nhieäm cao hôn bò gaït ra. ÖÙng cöû vieân naøo ñaõ ñöôïc choïn ngaàm tröôùc maø ngoù boä coù theå bò thaát cöû ôû vuøng naøy thì cho ñoåi qua ñöùng danh saùch ôû vuøng khaùc, nôi chaúng maáy ngöôøi daân bieát vò aáy laø ai. Caùc ñaïi bieåu goïi laø daân cöû aáy, thì vöøa laøm haønh phaùp vöøa laøm laäp phaùp, ñaù boùng laø hoï maø thoåi coøi cuõng hoï, xuaân thu nhò kyø môùi hoïp moät laàn tröôùc haøng nuùi vaán ñeà, veà ñòa phöông coù tieáp xuùc vôùi cöû tri cuõng laø cöû tri choïn loïc, ñôn thö cuûa daân cöù chaát cao maõi cao maõi maø söï giaûi quyeát chaúng nhuùc nhích ñuôïc bao nhieâu.
Laøm theá naøo ngöôøi daân thöïc hieän ñöôïc quyeàn giaùm saùt khi trong tay hoï chaúng coù laáy ñöôïc moät tôø baùo cuûa mình?
Toång bí thö Nguyeãn Vaên Linh vöøa hoâ “côûi troùi” ñöôïc maáy thaùng thì sôïi daây troùi ñaõ laïi thít chaët hôn. Toång bieân taäp Nguyeân Ngoïc bò maát chöùc. Roâi laàn löôït nhöõng Toâ Hoaø, Kim Haïnh, Theá Thanh… Khoâng bieát coøn tieáp dieãn ñeán bao giôø caùi caûnh caùc Toång bieân taäp haøng tuaàn phaûi ngoài giao ban ñeå nghe ñaïi dieän caáp uyû uoán naén tin naøy baøi noï.
Khoâng coù ñieàu khoaûn cho ra baùo laäp nhaø xuaát baûn tö nhaân thì luaät baùo chí, luaät xuaát baûn vi phaïm hieán phaùp.
Nhaø caùch maïng coäng saûn laõo thaønh Nguyeãn Vaên Traán (töùc Baûy Traán, daân thöôøng goïi yeâu laø oâng giaø chôï Ñeäm), ngöôøi ñöôïc Ñaûng giao laøm tôø baùo tieáng Phaùp “LE PEUPLE” (Daân chuùng) ra coâng khai khoâng phaûi xin pheùp töø naêm 1936 döôùi cheá ñoä thuoäc ñòa, vì quaù ñau xoùt cho quyeàn töï do ngoân luaän cuûa ngöôøi daân döôùi cheá ñoä “öu vieät” cuûa ta bò töôùc ñoaït (ñuùng hôn laø bò voã nôï), ñaõ khoâng quaûn caùi tuoåi 83 giaø yeáu, ngoài vieát caû moät cuoán saùch 500 trang vôùi nhan ñeà tha thieát :”Vieát cho meï vaø Quoác hoäi” chæ ñeå cuoái cuøng yeâu caàu Quoác hoäi ra moät saéc leänh cho ngöôøi daân ñöôïc ra baùo maø khoâng phaûi xin pheùp.
Moät soá baïn beø ñoàng chí cuõ cuûa toâi trong giôùi ñöông quyeàn thöôøng ñöa ra vôùi toâi moät lyù leõ: môû roäng daân chuû laø loaïn, laø boïn tay sai ñeá quoác chính trò xoâi thòt ôû nöôùc ngoaøi seõ veà naém quyeàn, seõ laøm thòt chuùng ta,maø noù laøm thòt oâng tröôùc ñaáy. Boïn chính trò xoâi thòt thì nôi naøo thôøi naøo chaúng coù, ñöùa aùo traéng ñöùa theû ñoû, nhöng toâi chaúng sôï mình bò laøm thòt, toâi chæ buoàn cöôøi cho maáy ngöôøi vöøa to mieäng hoâ “caùch maïng laø söï nghieäp cuûa quaàn chuùng” maø laïi coi daân nhö moät luõ muø (thöïc ra laø hoï sôï daân ñöôïc töï do). Boä 70 trieäu daân Vieät Nam laø moät luõ muø heát caû hay sao maø laïi cöù nheø boïn tay sai ñeá quoác, boïn chính trò xoâi thòt ñeå baàu cho noù naém quyeàn roài laøm thòt laïi mình?
Nhöõng ngöôøi coäng saûn ôû moät soá nöôùc Ñoâng AÂu gaàn ñaây laïi ñöôïc nhaân daân tín nhieäm, chöùng toû ña nguyeân ña ñaûng ñaâu coù gì ñaùng sôï ñoái vôùi Ñaûng coäng saûn. Ña nguyeân ña ñaûng chæ ñaùng sôï vôùi thöù coäng saûn xoâi thòt ñoäc taøi theû ñoû tim ñen, coøn nhöõng ngöôøi coäng saûn chaân chính thöïc loøng vì daân vì nöôùc, thöïc loøng muoán thöïc hieän, vaø ñuû baûn lónh thöïc hieän hoaø giaûi hoaø hôïp ñaïi ñoaøn keát daân toäc thì khoâng nhöõng khoâng sôï maø coøn saün saøng chaáp nhaän moät cuoäc thi ñua chính trò, saøng loïc chính trò minh baïch qua laù phieáu töï do cuûa ngöôøi daân.
Tuy nhieân, thoâi thì…
Thoâi thì, tröôùc maét neáu nhöõng ngöôøi caàm quyeàn hieän nay sôï quyeàn giaùm saùt cuûa nhaân daân thì haõy thöû chaáp nhaän quyeàn Ñaûng giaùm saùt Ñaûng.
Giaû duï theá naøy, lieäu neân chaêng:
Ñaûng taùch ra laøm hai
Moät Ñaûng cuûa caùc quan chöùc ñaëc quyeàn ñaëc lôïi.
Moät Ñaûng cuûa ñaûng vieân thöôøng.
Moät Ñaûng theo con ñöôøng xaõ hoäi chuû nghóa,chuyeân chính voâ saûn, quoác doanh laø chuû ñaïo, baét daân ñoùng thueá buø loã cho caùi chuû ñaïo ñoù, vaø giöõ hai boä maùy Ñaûng-Nhaø nöôùc song truøng.
Moät Ñaûng chuû tröông daân giaøu nöôùc maïnh xaõ hoäi coâng baèng vaên minh, nhaø nöôùc daân chuû phaùp quyeàn, ñaåy maïnh tö nhaân hoaù.
Moãi Ñaûng ñöa ra moät cöông lónh, moät giaøn nhaân söï rieâng cuûa mình cho daân töï do löïa choïn. Nhö theá ñaâu coù sôï boïn tay sai ñeá quoác ôû ngoaøi veà xía voâ? Daân choïn ñaûng naøo thì ñaûng aáy caàm quyeàn, coøn ñaûng kia giaùm saùt. Laøm vaäy, choáng tham nhuõng hieäu quaû hôn laø caùi chaéc.

Caùc anh ôi, chuùng ta suy nghó ñaõ nhieàu, traên trôû ñaõ nhieàu. Vaø coøn traên trôû caû ñôøi. Nhöng chaúng leõ cöù traên trôû hoaøi maø khoâng laøm gì, hoaëc laøm nhöõng vieäc voâ thöôûng voâ phaït?
Phaûi laøm gì chöù, baèng caây buùt, taát nhieân. Chuùng mình coù gì khaùc ngoaøi trang giaáy vaø caây buùt, vaø döùt khoaùt khoâng duøng vuõ khí naøo khaùc ngoaøi caây buùt.
Söï theå ñaõ roõ raøng laø khoù loøng troâng chôø vieäc ban phaùt töï do daân chuû töø phía nhöõng ngöôøi caàm quyeàn. Daân chuû töï do laø moùn nôï maø nhöõng ngöôøi caàm quyeàn maát chaát caùch maïng ñaõ voã nôï nhaân daân, laø moùn nôï maø chuùng ta, vôùi tö caùch laø nhöõng ngöôøi caùch maïng, ñaõ maéc nôï nhaân daân. Töø thuôû neám maät naèm gai ñöôïc nhaân daân ñem xöông maùu ra ñuøm boïc che chôû, chuùng ta ñaõ höùa heïn vôùi nhaân daân caùc quyeàn aáy. Nay khoâng cuøng vôùi nhaân daân, tieàn phong guông maãu ñi tröôùc nhaân daân ñaáu tranh ñoøi traû moùn nôï aáy cho daân, thì chuùng ta mang toäi lôùn.
Chuùng ta thöôøng noùi vôùi nhau: trí thöùc nöôùc mình heøn quaù. Moät oâng nhaø vaên maø toâi vaø caùc anh ñeàu bieát, ñi ñaâu gaëp ai ngöôøi ta chöa kòp noùi gì ñaõ voäi töï nhaän mình laø thaèng heøn. Nhaø vaên Nguyeãn Ñöùc Sôn (Sao Treân Röøng) bình luaän veà hieän töôïng naøy: caùi thaèng aáy noù laøm theá ñeå ñöôïc tieáp tuïc heøn hôn nöõa.
Nhöng xem ra, chuùng ta ñaõ heøn ñeán möùc khoâng theå heøn hôn.
Moät soá anh em trong chuùng ta maáy naêm qua ñaõ toû ra khoâng bieát sôï. Vì löông tri hoï khoâng cheát. Tieâu bieåu laø nhöõng Hoaøng Minh Chính, Nguyeãn Hoä, Döông Thu Höông, Haø Só Phu, Nguyeãn Kieán Giang, Leâ Hoàng Haø, Chaân Tín, Nguyeãn Ngoïc Lan, Hoà Hieáu.v.v Vaø vöøa roài, chính caùc anh, khi ñi thaêm Haø Só Phu, caùc anh ñaõ toû ra khoâng bieát sôï. Anh Hoaøng Tieán ñaõ noùi thaúng saün saøng chaáp nhaän söï ñaøn aùp, vôùi loøng thanh thaûn. ÔÛ Ñaø Laït, anh Tieâu Dao Baûo Cöï baïn toâi cuõng moät tinh thaàn aáy.
Coù moät caâu hoûi cöù daøy voø toâi maõi.
Vì sao, vì sao moät daân toäc baát khuaát ñeán vaäy, kieân cöôøng ñeán vaäy tröôùc moïi theá löïc ngoaïi xaâm maø laïi cöù cuùi ñaàu nín nhòn, cam chòu döôùi aùch aùp böùc cuûa moät theá löïc noäi xaâm? (Toâi coi guoàng maùy cai trò ñoäc taøi laø theá löïc noäi xaâm nguy haïi nhaát cho neàn ñoäc laäp, bôûi luoân nhôù lôøi Cuï Hoà daïy raèng nöôùc ñöôïc ñoäc laäp maø daân khoâng ñöôïc töï do haïnh phuùc thì ñoäc laäp cuõng khoâng nghóa lyù gì).
Caùi trôû löïc bí aån naøo ñaõ ngaên chaën nguoàn söùc maïnh cuûa löông tri daân toäc trong ñaáu tranh giaønh ñoäc laäp chuyeån hoaù thaønh söùc maïnh trong ñaáu tranh giaønh töï do daân chuû?
Toâi khoâng tin daân toäc ta laø moät daân toäc cam chòu tröôùc theá löïc noäi xaâm.

Phaûi chaêng, söù meänh heä troïng nhaát cuûa ngoøi buùt chuùng ta, laø baèng moïi theå loaïi, phaûi goùp phaàn taïo döïng moät ñôøi soáng tinh thaàn nhaèm giaûi maõ cho ñöôïc caùi oå khoaù bí aån kia, ñaëng môû thoâng caùnh cöûa cho söï chuyeån hoaù nguoàn söùc maïnh cuûa löông tri daân toäc trong cuoäc ñaáu tranh giaønh ñoäc laäp thaønh söùc maïnh trong cuoäc ñaáu tranh giaønh töï do daân chuû. ÔÛ ñaây, moät laàn nöõa, löông tri daân toäc laïi hoäi tuï vôùi löông tri nhaân loaïi.
Vöøa vieát taùc phaåm daøi hôi, chuùng ta vöøa caàn leân tieáng veà nhöõng vaán ñeà caáp baùch, phaûi khoâng caùc anh? Caáp baùch nhaát laø vaán ñeà ra baùo tö nhaân, xuaát baûn tö nhaân.
Moãi ngöôøi chuùng ta caàn coù tieáng noùi cuûa mình, ñaõ ñaønh. Nhöng taïi sao chuùng ta khoâng cuøng nhau ñi tôùi moät tieáng noùi chung, cuøng nhau kyù teân vaø vaän ñoäng nhöõng ai ñoàng yù cuøng kyù teân, döôùi moät vaên baûn yeâu caàu Quoác hoäi sôùm söûa luaät baùo chí xuaát baûn hieän haønh, boå sung ñieàu khoaûn ñaûm baûo quyeàn ra baùo tö, laäp nhaø xuaát baûn tö khoâng phaûi xin pheùp? Toâi cho ñaây laø vieäc bình thöôøng, coù theû vaø raát caàn laøm, gioáng nhö tröôùc ñaây chuùng ta ñaõ cuøng nhau kyù teân ñoøi ñi chieán ñaáu giaønh ñoäc laäp.
Raát mong ñöôïc trao ñoåi yù kieán vôùi caùc anh. Vaø vôùi taát caû caùc ñoàng nghieäp cuøng baïn ñoïc gaàn xa ñaõ ñoïc böùc thö ngoû naøy.
Ñaø Laït,16-11-1996

Thö Haø Só Phu
Ñaø laït ngaøy 18 thaùng 5 naêm 1998
Kính guûi anh Leâ Hoàng Haø
Nghe tin anh ñöôïc traû töï do, maø laïi ñöôïc “töï do” tröôùc haïn maáy thaùng thì laïi caøng möøng. Toâi ñöôïc thaû tröôùc, neáu bình thöôøng ra (nhö ôû nhöõng nôi bình thöôøng treân haønh tinh naøy) thì toâi ñaõ ra Haø noäi ñeå thaêm , ñeå ‘noå saâm-banh’ vaø möøng vôùi anh roài, caùi tình ngöôøi töï nhieân laø phaûi theá. Song, caùi töï nhieân bình thöôøng aáy ta chöa coù ñöôïc, maëc duø coù vaên baûn naøo caám ñoaùn ñaâu ! Nhöng thoâi , caùi söï maát töï do moät caùch phi vaên baûn aáy cuõng laø moät trong nhöõng neùt “ñaäm ñaø baûn saéc daân toäc” cuûa ta hieän nay, chöa deã gì khaùc ñöôïc !
Vaäy xin anh haõy thaàm naâng coác vôùi toâi beân nhöõng doøng chöõ naøy.
Thaùng 1 naêm nay, sau khi ôû tuø ra anh ñaõ göûi moät ñôn leân caùc caáp laõnh ñaïo coù thaåm quyeàn toái cao, trình baøy roõ söï phi lyù cuûa vuï aùn vaø ñeà nghò huûy noù ñi. Nhieàu caùn boä, trí thöùc, ñaûng vieân ... nhö caùc oâng Nguyeãn vaên Ñaøo (nguyeân Thöù tröôûng boä Noäi thöông roài Ngoaïi thöông), caùc cöïu chieán binh Phaïm Vuõ Sôn, Traàn Baù ..., caùc nhaø vaên Hoaøng Tieán, Buøi Minh Quoác, Tieâu Dao Baûo Cöï ... ñaõ coù nhöõng baøi vieát göûi leân Trung öông phaân tích kyõ vuï vieäc naøy. AÂúy laø chöa keå nhöõng baøi vieát cuûa ngöôøi Vieät mình ôû nöôùc ngoaøi, vì lyù do “teá nhò” chöa caàn ñeà caäp ôû ñaây (coù lôïi cho ta thì ta goïi laø yeâu nöôùc, baát lôïi cho ta thì ta goïi laø phaûn ñoäng). Caùc luaät sö Xaõ hoäi chuû nghóa cuûa chuùng ta , nhöõng ngöôøi chaéc chaén traêm phaàn traêm khoâng phaûi laø phaûn ñoäng, ñaõ noùi trong phieân toøa raèng khoâng neân coù vuï xeùt xöû naøy vì noù thieáu cô sôû phaùp lyù vaø gaây phaûn taùc duïng .
Tröôùc nhöõng ñôn töø, yù kieán aáy cuûa moïi ngöôøi, chaéc khoâng khoûi coù nhieàu ngöôøi ñaët ra caâu hoûi : Vaäy yù kieán vaø phaûn öùng cuûa Haø Só Phu trong vieäc naøy theá naøo ? Ngaøy toâi coøn bò giam ,ngay caû moät caùn boä an ninh cao caáp cuõng ñaõ deø chöøng tröôùc vôùi toâi veà khaû naêng toâi seõ kieän caùo sau khi ñöôïc thaû. Vaäy maø ñeán baây giôø toâi vaãn khoâng noùi gì .
Hieän nay, maëc duø ñöôïc “baûo veä” raát caån maät, toâi vaãn giöõ thaùi ñoä bình thaûn, khoâng kieän caùo gì, khoâng noùi roõ loøng mình vôùi ai . Nhöng giöõa toâi vôùi anh, laø hai ngöôøi tuy tröôùc ñaây chöa coù quan heä quen bieát , nhöng nhôø “vuï aùn” naøy cuõng ñaõ may maén ñöôïc gheùp laïi thaønh hai ngöôøi trong cuoäc (taát nhieân cuøng vôùi anh Nguyeãn Kieán Giang nöõa), thì giöõa hai ngöôøi “trong cuoäc” cuõng neân taâm söï vôùi nhau moät chuùt, phaûi khoâng thöa anh Leâ Hoàng Haø ?
Tröôùc heát phaûi khaúng ñònh ngay raèng toâi traân troïng nhöõng lyù leõ xaùc ñaùng vaø thaùi ñoä thaúng thaén, xaây döïng ,chaân thaønh, thöôïng toân phaùp lyù trong vaên baûn noùi treân cuûa anh vaø cuûa caùc anh em khaùc. Tröôùc toøa aùn , chaéc anh coøn nhôù, toâi cuõng ñaõ boäc loä thaùi ñoä thöôïng toân phaùp luaät nhö theá moät caùch kieân quyeát. Toâi noùi roõ tính phi phaùp cuûa vieäc baét bôù : coâng an gaây ra moät vuï toâng xe giaät tuùi cuûa coâng daân, roái laáy côù baét vaøo ñoàn, khaùm tuùi xem “coù bò maát gì khoâng“ vaø “ ñeå xem trong tuùi anh coù caùi gì maø keû gian kia ñònh laáy”! (ÔÛ ñaây toâi laø coâng daân bò naïn , ñaõ ñöôïc nhaø nöôùc baûo veä vaø saên soùc hôi quaù möùc). Toâi ñaõ noùi raèng nhö vaäy laø gaây ra moät tieàn leä raát nguy hieåm, coâng daân naøo cuõng coù theå bò khaùm xeùt baát kyø luùc naøo maø ngöôøi caàm quyeàn thích khaùm. Neáu toâi coù quyeàn , toâi chæ caàn thueâ moät thaèng treû con ñöùng thaäp thoø ngoaøi cöûa nhaø anh, roài toâi ñeán veùo tai hoûi noù ñònh laøm gì, noù baûo noù muoán vaøo nhaø anh aên caép, theá laø toâi coù côù xoäc vaøo khaùm nhaø anh ñeå xem “anh coù bò maát gì khoâng” vaø ñeå xem anh “coù caùi gì maø keû gian muoán laáy”. Theá laø toâi coù theå “möôïn” ñi taát caû nhöõng gì cuûa anh maø toâi thaáy laø caàn ñeå ñieàu tra, moät cuoäc möôïn khoâng coù ngaøy traû laïi !
Taïi cuoäc baét toâi, chæ trong nhaùy maét maø ngöôøi bò chieám ñoaït ñaõ chuyeån hoùa thaønh keû ñi chieám ñoaït vaø ngöôïc laïi. Bieân baûn luùc baét toâi ngöôøi ta coá tình khoâng giao cho toâi moät baûn , sau naøy toâi ñoøi maõi maø ngöôøi ta cöù queân hoaøi (Tính hay queân theá maø laïi laøm ngheà baét ngöôøi thì coù nguy hieåm khoâng ?).
Vieäc môøi luaät sö cuûa toâi cuõng vaäy. Toâi yeâu caàu môøi luaät sö (coù teân ñích danh) tröôùc ngaøy xöû moät thaùng. Luaät sö Nguyeãn Theá Huøng ôû ngay Haø noäi (veà sau toâi môùi bieát chính laø luaät sö ñang laøm vieäc vôùi anh veà vuï cuûa chuùng ta) vaäy maø hoï laøm nhö khoâng bieát , roài cöù lyù do naøy lyù do khaùc , cuoái cuøng chæ 10 phuùt tröôùc khi ra vaønh moùng ngöïa toâi môùi ñöôïc tieáp xuùc laàn ñaàu tieân vôùi luaät sö ! ( Nhöõng thuû tuïc naøy neáu ta xem trong luaät thì seõ thaáy raát yeân taâm vì thaáy khoâng coù luaät phaùp ôû ñaâu laïi quyù troïng daân quyeàn nhö ôû Vieät nam mình, nhöng luaät ôû ta maø cöù nhìn vaøo caâu chöõ coâng khai thì ...!!!). (Tieän ñaây toâi muoán nhôø anh vaø baïn beø ôû Haø noäi gaàn Trung öông nhaén vôùi caùc ñaïi bieåu quoác hoäi raèng ñöøng caém cuùi xuoáng vaên baûn maø say söa quaù vôùi vieäc theâm con chöõ naøy bôùt con chöõ kia nhö ngöôøi laøm ngheà söûa ‘ morasse’ nhö theá laøm gì. Khi con taøu ñònh höôùng ñaõ chuyeån baùnh thì choã naøo gheá goã choã naøo gheá ñeäm, cöûa soå neân sôn maøu gì chæ laø chuyeän vaët.)
Neáu laø Bao Coâng , nhaân vaät huyeàn thoaïi cuûa khaùt voïng phaùp trò, thì khi thaáy phaïm nhaân toá giaùc ra nhöõng ñieàu nhö theá chaéc Bao Coâng ñaõ coù traùt ñoøi ngay nhöõng keû baét ngöôøi nhö theá ñeå xeùt hoûi vaø cuoái cuøng thì keû ngoaøi tuø vaø keû trong tuø chaéc ñaõ phaûi ñoåi choã cho nhau. Nhöng anh töôûng töôïng neáu caû Bao Coâng laãn teân lính baét ngöôøi noï ñeàu chæ laø nhöõng maét xích thöøa haønh nhöõng coâng ñoaïn khaêng khít cuûa moät keá hoaïch chung thì tình hình laøm sao coù theå khaùc hôn ñöôïc (Moät hoâm xem TiVi thaáy caùnh sinh vieân hoï baûo doøng doõi Bao Coâng baây giôø ñaõ thaønh Bao Caáp, Bao Che vaø Bao Caosu caû roài maø toâi khoâng nhòn ñöôïc cöôøi vì toâi nghó ñeán caùi tính ñaøn hoài chun daõn sieâu ñaúng cuûa luaät phaùp). Tam quyeàn khoâng phaân laäp maø chæ phaân coâng thoâi thì söï theå taát nhieân phaûi theá.
Khi toâi giaønh thôøi giôø tröôùc toøa cho vieäc toá giaùc ñoù, Chaùnh aùn ñaõ gaït ñi vaø hoûi kheùo raèng : coù phaûi nguyeän voïng cuûa anh muoán toøa xeùt xöû cho anh ñöôïc coâng minh chöù gì. Toâi ñaõ noùi :” Caùc oâng xöû toâi naëng nheï theá naøo toâi khoâng quan taâm, ñoái vôùi toâi ñieàu quan troïng laø toâi phaûi laø moät ngöôøi trung thöïc.”. Thaáy keû phaïm nhaân chæ coù moät nguyeän voïng quyeát laøm ngöôøi trung thöïc, baát keå vì trung thöïc maø phaûi chòu toäi naëng nheï ra sao maëc loøng, baø Hoäi thaåm nhaân daân gaät gaät ñaàu (chaéc laø gaät ñaàu tröôùc nguyeän voïng aáy cuûa toâi).
Nhöng ai noùi gì thì noùi, phieân toøa vaãn tuyeân aùn nhö moïi ngöôøi ñaõ roõ, nhö con taøu ñaõ noå maùy laø phaûi tôùi ga cuoái cuøng, thôï laùi taøu laø ai cuõng vaäy thoâi, chaïy eâm moät tyù hay xoùc moät tyù chæ laø chuyeän kyõ thuaät.Theo nhaän ñònh cuûa nhieàu ngöôøi (trong ñoù coù nhieàu anh em coâng an) thì vì noùi nhöõng lôøi toá giaùc khoù chòu ñoù tröôùc toøa maø toâi bò theâm ba thaùng tuø ! Neáu vaäy thì cuõng chaúng sao , vì ngay töø luùc ñoù toâi ñaõ choïn cho mình thaùi ñoä thaúng thaén ñeán cuøng nhöng khoâng choáng aùn, vì maáy leõ sau ñaây :
1) Tröôùc toøa aùn, khi ñaõ tuyeân boá raèng vieäc toøa xöû naëng nheï theá naøo khoâng phaûi laø ñieàu toâi quan taâm thì ñieàu ñoù ñaõ haøm yù baát chaáp keát quaû xeùt xöû , vaø seõ khoâng caàn gì ñeán söï choáng aùn. Ñeán nay toâi vaãn giöõ thaùi ñoä ñoù.Ñaáy laø lyù do thöù nhaát.
2) Xöa nay söï choáng aùn ñöôïc ngaàm hieåu laø : caáp döôùi coù theå xöû sai, nhöng hy voïng caáp treân nghieân cöùu kyõ hôn seõ xöû ñuùng hôn. Nhöng trong vuï naøy toâi khoâng hy voïng nhö theá. Toâi hieåu raèng vieäc naøy taát ñaõ coù söï nhaát trí chæ ñaïo caån thaän kyõ löôõng, coâng vieäc naøy laø töø treân xuoáng, khoâng phaûi töø döôùi leân, neân choáng aùn leân caáp treân laø voâ ích. Ñoù laø yù nghó thöù hai.
3) Duø coù baøy ra côù naøy côù khaùc thì ai cuõng hieåu raèng caû ba “ phaïm nhaân hình söï “ naøy (Haø Só Phu, Leâ Hoàng Haø, Nguyeãn Kieán Giang) ñeàu laø ba ngöôøi vieát lyù luaän, ôû nhöõng möùc ñoä khaùc nhau ñaõ pheâ phaùn yù thöùc heä Chuyeân chính Voâ saûn. Ai cuõng hieåu raèng moät xaõ hoäi ñaõ choïn moät heä tö töôûng coù saün laøm cöông lónh quaùn xuyeán toaøn boä ñôøi soáng xaõ hoäi, roài hieán ñònh noù, luaät hoùa noù, vaät chaát hoùa noù thaønh guoàng maùy quyeàn löïc ... thì quyeàn “töï do tö töôûng” chæ coøn coù nghóa laø töï do tuaân theo, töï do nhaûy nhoùt, töï do hoùt líu lo trong caùi voøng yù thöùc heä aáy. Caùi ñoù ngöôøi ta goïi laø “YÙ thöùc heä trò”.
Ñaõ “YÙ thöùc heä trò” thì YÙ thöùc heä laø khuoân pheùp cao nhaát, laø caùi ñöôïc “thöôïng toân” cuûa xaõ hoäi aáy, khoâng coù caùi gì ñöôïc pheùp ñöùng cao hôn noù, laøm gì coù theå coù söï “thöôïng toân phaùp luaät” ?. Phaùp luaät cuøng laém laø ôû ngoâi vò “trung toân” thoâi, ñeå laøm caùi chöùc naêng heát söùc thieâng lieâng laø moät coâng cuï saéc beùn baûo veä YÙ thöùc heä thöôïng toân kia, ñieàu ñoù veà cô baûn ñaõ phuû ñònh nguyeân taéc phaùp trò roài. Moät khi anh ñaõ va ñuïng vaøo caùi oâng “thöôïng toân” thì maáy anh “ trung toân” söùc maáy maø daùm ñöùng ra caõi cho anh ñöôïc ? Ñaáy laø caùi leõ thöù ba khieán toâi khoâng vieän gì ñeán phaùp lyù ñeå khieáu naïi nöõa.
4) Khi ra tuø, veà nhaø toâi môùi bieát vôï toâi ñaõ laøm ñöôïc moät vieäc raát coù yù nghóa. Sau khi döï phieân toøa , bieát roõ choàng mình ñaõ bò boá trí baét moät caùch möu meïo teä haïi nhö theá naøo, bieát roõ vieäc laøm cuûa choàng mình töø tröôùc chí sau laø vieäc trong saùng cuûa ngöôøi trí thöùc, vôï toâi ñaõ vieát moät ñôn keâu oan chaân thaønh vaø thoáng thieát göûi ñeán caùc cô quan Haønh phaùp vaø Tö phaùp (coù leõ vôï toâi cuõng nghó raèng cô quan Laäp phaùp chaúng coù quyeàn gì thieát thöïc neân khoâng göûi), yeâu caàu huûy vuï aùn vaø traû töï do ngay cho ngöôøi bò giam. Toâi göûi anh nguyeân vaên laù ñôn ñoù ñeå anh xem (ñôn vieát ngaøy 30-9-1996). Nhöng vieát ñeå maø vieát thoâi, chöù con taøu phaûi ñeán ga naøo thì noù cöù ñeán ga ñoù, con taøu chuyeân chính coù phaûi laø thöù deã phanh laïi ñaâu. Moät laàn nöõa, yù nghó cuûa toâi veà söï baát löïc cuûa coâng lyù vaø tình ngöôøi ñaõ ñöôïc chöùng thöïc. Ñaáy laø lyù do thöù tö khieán toâi khoâng baän taâm khieáu naïi gì nöõa.
Caû 4 lyù do treân ñeàu coù veû buoàn, noù nghieâng veà phía tuyeät voïng. Theá maø toâi khoâng buoàn vì toâi coøn hai lyù do khaùc ñeå maø vui.
5) Anh Hoàng Haø aï, toâi cöù thích thuù maõi caùi toäi danh “laøm loä bí maät” ! Mình duø vaên doát vuõ daùt thì cuõng mang danh keû theo ñoøi khoa hoïc. Maø khoa hoïc laø gì, neáu khoâng phaûi laø coâng vieäc coá tình laøm loä heát bí maät naøy ñeán bí maät khaùc cuûa töï nhieân vaø xaõ hoäi, cöù laøm loä ra nhöõng bí maät cuûa giôøi ñaát vaø cuûa loøng ngöôøi. Suoát ñôøi laøm khoa hoïc maø chöa “laøm loä” ñöôïc caùi gì coù ích cho daân cho nöôùc thì buoàn quaù. Bieát raèng nhieàu vaán ñeà chöa theå ñaùnh giaù ngay hoâm nay, nhöng laøm khoa hoïc maø ñöôïc tieáng laø keû “laøm loä bí maät” thì möøng quaù roài, vieäc gì maø caõi. Coøn vieäc laøm loä caùi baøi vieát cuûa oâng Voõ vaên Kieät (vôùi tö caùch ñaûng vieân noùi vôùi ñaûng cuûa mình) thì ñeán nay khaép theá giôùi keå ñaõ haøng vaïn ngöôøi ñaõ ñoïc (vaø nguoàn laøm loä taát nhieân laø töø Trung öông, töùc laø töø nôi ñaõ chuû tröông quy toäi chuùng ta), maø chaéc chaúng ai tìm thaáy trong vaên baûn ñoù moät “bí maät nhaø nöôùc” naøo, chæ coù toâi laø ngöôøi cuõng ñöôïc maéc caùi toäi “coá yù laøm loâ übí maät nhaø nöôùc” laø chöa ñoïc thoâi ! Chuyeän khoâi haøi nhö chuyeän con nít nhö vaäy thaät chaúng ñaùng tranh caõi nöõa !
6) Ñieàu cuoái cuøng , ñieàu naøy toâi ñaõ noùi vôùi ngöôøi só quan an ninh hoûi cung : toâi baûo löu yù kieán ñaõ trình baøy tröôùc toøa raèng toâi khoâng coù caùi toäi “coá yù laøm loä bí maät nhaø nöôùc”, nhöng toâi khoâng choáng aùn vì toâi nghó ñaây laø cuoäc xung ñoät noäi boä, nhö anh em trong nhaø noùng leân maø ñaùnh nhau, thì phaûi ngaên khoâng ñeå oâng aáy ñaùnh mình ñau hôn, roài löïa lôøi löïa luùc maø khuyeân can, maø chæ ra cho oâng aáy bieát oâng aáy ñaùnh mình laø sai, chöù kieän caùo laøm gì cho theâm meät . Toâi noùi ñaïi yù nhö vaäy khoâng bieát ngöôøi só quan kia coù hieåu heát ñieàu toâi noùi khoâng. Baûn chaát cuûa vuï aùn naøy laø Ñaûng Coäng saûn vaø Nhaø nöôùc Vieät nam tröøng trò ngöôøi daùm pheâ phaùn YÙ thöùc heä cuûa Ñaûng. Theá laø chæ vì moät anh ngoaïi lai maø ngöôøi ruoät thòt ñaùnh nhau, tröøng trò nhau. Con chaùu maùu muû Laïc Hoàng , tröø nhöõng keû röôùc nhöõng thöù taøn aùc ôû beân ngoaøi veà ,döïa vaøo ñoù ñeå aên treân ngoài troác ra, coøn toaøn laø ngöôøi yeâu ñaát nöôùc mình caû, neáu khoâng coù caùi lyù thuyeát ñaáu tranh giai caáp cöïc ñoan töø ôû ñaâu nhaäp vaøo thì nhöõng ngöôøi cuøng yeâu ñaát nöôùc aáy,cuøng vöøa ra khoûi tai hoïa chieán tranh thaûm khoác, nhaát ñònh ñaõ ñoaøn keát , nhaát ñònh ñaõ thöông yeâu nhau heát möïc roài.
Nay coù ngöôøi anh em ruoät thòt cuûa mình, vì tieâm nhieãm caùi beân ngoaøi maø ñaùnh ngöôøi beân trong, maø coá söùc ñaåy ngöôøi mình khoâng thích thaønh thuø ñòch, thì nhöõng ngöôøi tænh taùo phaûi bình tónh, noùi raèng : Anh ñaùnh toâi laø anh noùng, anh sai ñaáy,toâi seõ giaûi thích anh nghe, anh nghó laïi ñi ! Chöù kieän nhau thì ai phaân xöû cho mình, chaúng leõ laïi nhôø anh haøng xoùm ?
Taát nhieân vieäc ngöôøi anh noùng naûy kia bao giôø bieát nghó laïi, coù nghó laïi ñöôïc khoâng thì coøn nhôø vaøo aâm ñöùc, vaøo hoàng phuùc cuûa gia ñình aáy (vì caùi gheá lôïi quyeàn chính laø muï phuø thuûy gian aùc luùc naøo cuõng keø keø beân caïnh). Nhöng cöù nghó theá laø trong loøng toâi aám laïi, deïp choâng gai ñi : vöøa löïa lôøi baûo nhau vöøa phaûi bieát chôø ñôïi nhau chöù bieát laøm sao . Nhieàu ngöôøi laõnh ñaïo cuõng ñaõ noùi “phaûi bieát chôø ñôïi nhau”, nhöng quan troïng khoâng phaûi chæ laø chuyeän “chôø” maø phaûi “bieát chôø”. “ Bieát chôø ” thì khoâng phaûi laø haù mieäng ñeå “chôø ... sung “ ,” bieát chôø” cuõng laø bieát laøm roõ : treân con ñöôøng tieán hoùa cuûa daân toäc hieän nay thì ai chôø ai ñaây ? (cöù laêm laêm khaåu hieäu Ai thaéng ai thì laïi khoâng thaéng ñöôïc mình! Khoâng thaéng ñöôïc mình thì nghìn naêm ta vaãn cöù laø ta thoâi, caøng hieän ñaïi hoùa caøng löu manh hoùa). Anh coù nhôù trong lôøi tuyeân aùn cuoái cuøng, Chaùnh aùn ñaõ goïi chuùng ta laø “boïn chuùng” ?,toâi coá neùn ñi moät tieáng cöôøi, toâi khoâng ñau xoùt gì cho mình chæ ñau xoùt cho ñaát nöôùc. Cöù nghó mieân man theá khieán toâi khoâng voäi gì trong vieäc yeâu caàu söûa sai cho mình baây giôø. Chuyeän ñaâu coøn ñoù, bí thö Tænh uûy Kim Ngoïc ñaõ ñöôïc truy thöôûng roài... Toâi nghó caùch öùng xöû cuûa anh vaø cuûa toâi ñeàu caàn thieát caû.
Khoâng caàn “noå saâm banh” anh Hoàng Haø nheù, nhöng môøi anh cöù naâng ly leân, soùng saùnh tình ngöôøi, chuùc anh mau phuïc hoài söùc khoûe vaø heïn ngaøy taùi ngoä.
Moät “Ngöôøi trong cuoäc“ tình côø cuûa anh
Haø Só Phu

Toâi Chaáp Nhaän Moïi Khoù Khaên Thaùch Thöùc Ñeå Thöïc Hieän Quyeàn Töï Do Tö Töôûng Cuûa Con Ngöôøi
------------------------------------------------------------------------
Haø Só Phu vaø nhöõng taùc phaåm cuûa oâng laø ñeà taøi ñöôïc moät soá ñoaøn theå vaø baùo chí taïi Coäng Hoøa Lieân Bang Ñöùc choïn cho cuoäc hoäi thảo ngaøy 24/01/1997 taïi thaønh phoá Mainz. Nhaân dòp naøy, ban toå chöùc ñaõ lieân laïc vôùi oâng Haø Só Phu, ñeà nghò oâng ñoùng goùp moät baøi tham luaän cho cuoäc hoäi tho. Baøi tham luaän döôùi ñaây do chính oâng Haø Só Phu ñoïc vaø ñöôïc anh Nguyeãn Vaên Thaønh cuûa nhoùm Thieän Chí thu baêng ñeå phaùt trong cuoäc hoäi thaûo.
Ñöôïc bieát nhöõng ngöôøi Vieät Nam quan taâm ñeán tình hình ñaát nöôùc saép toå chöùc cuoäc hoäi thaûo, nhaân nhöõng baøi vieát veà lyù luaän cuûa toâi, toâi raát möøng. Vì ñoái vôùi moät ngöôøi nghieân cöùu, moät ngöôøi caàm buùt, thì phaàn thöôûng quyù giaù nhaát laø taùc phaåm cuûa mình ñöôïc cuoäc ñôøi quan taâm, xem xeùt, kho cöùu, pheâ phaùn, bình luaän. Vaø neáu vieäc hoäi tho aáy laïi coù phaàn ích lôïi thieát thöïc cho xaõ hoäi hieän taïi, cho ñaát nöôùc mình thì caøng sung söôùng bieát bao! Nhöõng baøi vieát töø trong maùu thòt aáy cuûa toâi ñaõ ñem laïi cho toâi khaù nhieàu phieàn phöùc, nhöng toâi ñaõ vui loøng chaáp nhaän!
Tröôùc heát, cho toâi ñöôïc nhôø dieãn ñaøn cuûa cuoäc hoäi thaûo naøy göûi lôøi caùm ôn cuøng nhöõng caûm kích cuûa toâi vaø cuûa gia ñình toâi tôùi taát caû nhöõng toå chöùc quoác teá, nhöõng taäp theå vaø nhöõng caù nhaân hoaït ñoäng vaên hoùa xaõ hoäi noåi tieáng, nhöõng baïn beø ñaùng quyù ôû trong nöôùc vaø ôû khaép moïi nôi trong suoát moät naêm qua ñaõ quan taâm theo doõi vuï aùn cuûa chuùng toâi, ñaõ leân tieáng, ñaõ beânh vöïc, ñaõ daønh cho chuùng toâi nhöõng söï giuùp ñôõ chí tình vaø coù hieäu quaû, giuùp chuùng toâi vöôït qua nhöõng phuùt thöû thaùch hieåm ngheøo.
Ngay trong ñeâm bò xeùt hoûi ñaàu tieân, tröôùc nhöõng caûnh saùt ñieàu tra, toâi ñaõ noùi roõ vieäc laøm cuûa toâi. Toâi noùi: "toâi hieåu raèng neáu coù nhaän thöùc ñuùng thì con ngöôøi coù theå traùnh ñöôïc raát nhieàu sai laàm. Vaø muoán coù nhaän thöùc ñuùng thì phi suy nghó, phi nghieân cöùu vaø trao ñoåi. Khoâng coù giao löu sao coù theå goïi laø tö töôûng ! Caùc oâng ñaõ coâng nhaän quyeàn töï do tö töôûng, maø laïi caên vaën toâi raèng baøi vieát aáy ñaõ ñöôïc laøm thaønh maáy baûn, ñaõ ñöa cho nhöõng ai ö ? Noùi thöïc, toâi muoán coù caû maáy chuïc trieäu baûn ñeå moïi ngöôøi cuøng ñoïc vaø cuøng trao ñoåi ! Nhöng caùc oâng haún bieát toâi laøm gì coù khaû naêng ñoù vaø soá ñoäc giaû cuûa caùi moân lyù luaän khoa hoïc khoâ khan thì laøm gì coù nhieàu. Baøi vieát naøo toâi cuõng göûi cho caùc cô quan lyù luaän cuûa ñaûng vaø nhaø nöôùc, chaúng coù gì phaûi daáu dieám caû. Toâi chaáp nhaän moïi khoù khaên thaùch thöùc ñeå thöïc hieän quyeàn töï do tö töôûng cuûa con ngöôøi".
Moät chò caùn boä cao caáp cuûa Boä Noäi Vuï cuõng tôùi thaêm ngay ñeâm ñaàu tieân aáy, hoûi toâi raèng coù phi toâi vieát laø vì ñoäng cô muoán noåi tieáng phaûi khoâng ? Toâi noùi: "Chuyeän noåi tieáng ñaâu phaûi chuyeän muoán hay khoâng muoán, ñaõ phaûi nghieân cöùu maø khoâng coù giaù trò hoïc thuaät gì, thì caøng muoán noåi tieáng, caøng trôû thaønh thaèng heà, thì muoán sao ñöôïc". Chò hoûi toâi coù nguyeän voïng gì caàn ñeà ñaït khoâng? Toâi noùi: "Toâi khoâng coù nguyeän voïng caù nhaân gì. Nhöng ñaát nöôùc ñang caàn moät tinh thaàn ñaïi ñoaøn keát ñeå laøm ñieàu ñaïi nghóa cho daân toäc, thì mong ñöøng gaây ra nhöõng toån thaát khoâng ñaùng coù, khoâng caàn phaûi coù".
Sau moät ñeâm khoâng nguû, saùng hoâm sau toâi laïi ñöôïc hoûi: "Baây giôø oâng lo laéng nhaát ñieàu gì ? OÂng coù thaáy ñaây laø vieäc nghieâm troïng khoâng?" Toâi noùi: "Ñoái vôùi toâi thì vieäc taäp trung suy nghó ñeå vieát xong ba baøi lyù luaän aáy laø quan troïng, ngoaøi ra khoâng coù gì laø quan troïng caû". Ngöôøi cnh saùt laïi noùi: "Nhöng oâng caàn phi toàn taïi ñeå truyeàn baù nhöõng tö töôûng aáy nöõa chöù !" Toâi noùi: "Ñaáy laø nhöõng ñöùa con tinh thaàn cuûa toâi. Chuùng maïnh hn toâi nhieàu. Chuùng coù cuoäc soáng töï thaân cuûa chuùng. Toâi dính vaøo chæ laøm yeáu chuùng ñi maø thoâi". Khi ra toøa chaùnh aùn hoûi: "Coù phi oâng muoán ñöôïc toøa xöû cho coâng minh chöù gì ?" Toâi noùi: "Vieäc caùc oâng xöû naëng hay xöû nheï, khoâng phi laø ñieàu quan troïng. Vaán ñeà laø toâi phaûi laø moät ngöôøi trung thöïc."
Bôûi ra ñôøi töø phong traøo yeâu nöôùc giaønh ñoäc laäp cho daân toäc, neân nhöõng ngöôøi coäng sn ñaõ hình thaønh thoùi quen nhìn nhöõng gì phi coäng saûn laø baùn nöôùc, laø thieáu nhaân caùch, laø öa baïo löïc, laø ñoái laäp vôùi nhaân daân. Neân khi xaõ hoäi ñaõ chuyeån sang giai ñoaïn daân chuû hoùa, giaønh quyeàn laøm chuû thaät söï cho nhaân daân, töùc quyeàn laøm chuû cho nhöõng ngöôøi bò ñaûng laõnh ñaïo, thì ngöôøi coäng saûn khoâng khoûi luùng tuùng baát ngôø tröôùc thöïc tieãn laø nhöõng caùi phaåm chaát yeâu nöôùc, nhaân caùch, ñoaøn keát vaø xaây döïng khoâng coøn laø ñoäc quyeàn cuûa baát cöù phe phaùi naøo. Traùi laïi, nhöõng phaåm chaát aáy luoân thuoäc veà nhöõng ngöôøi bieát ñaët ñng phaùi cuûa mình, chuû thuyeát cuûa mình, thaáp hn nhaân daân, thaáp hôn xu theá cuûa daân chuû tieân tieán cuûa thôøi ñaïi.
Nhieàu caùn boä an ninh nhieàu laàn ñaõ toû yù toân troïng nhöõng baøi vieát cuûa toâi, vaø toû nhaõ yù muoán toâi coäng taùc. Toâi noùi: "Toâi laø caùn boä khoa hoïc, nghæ höu roài, muoán nghæ ngi thoâi, chaúng coäng taùc vieäc gì vôùi ai caû". Hoài thaùng 4 naêm 1991, trong moät laàn thaåm vaán, oâng thieáu töôùng Quang Phoøng hoûi toâi: "OÂng noùi oâng khoâng laøm chính trò vaø qua thaåm tra chuùng toâi cuõng bieát oâng khoâng laøm chính trò, nhöng neáu roài ñaây coù nhöõng löïc löôïng chính trò laïi muoán oâng laøm ngoïn côø thì oâng nghó sao?" Toâi noùi : "Chaúng coù ai ngu gì maø ñaët toâi laøm ngoïn côø vì toâi seõ laøm hoûng vieäc cuûa hoï ngay. Toâi chæ coù chuùt naêng löïc suy nghó ñeå laøm khoa hoïc vaø vaên chöông thoâi !". Laàn naøy ra toøa, 10 phuùt tröôùc khi khai maïc, toâi môùi ñöôïc gaëp luaät sö cuûa mình. Tröôùc maët ñoâng ngöôøi, luaät sö treû aáy vaén taét : "Chuyeän naøy cuûa oâng cuõng coù möùc ñoä thoâi, neáu tröôùc toøa oâng coù thaùi ñoä vöøa phi, oâng coù theå ñöôïc hoaøn toaøn khoan hoàng. Nhöng chuùng toâi bieát raèng neáu trong maáy ngaøn trang maø thu ñöôïc ôû nhaø oâng ôû Ñaø Laït, chæ caàn coù moät chuùt gì dính líu tröïc tieáp veà chính trò thì chaéc haún oâng ñaõ bò chuyeån sang ñieàu 74 vaø ñieàu 80 roài, töùc toäi laøm giaùn ñieäp vaø toäi phaù hoaïi nhaèm choáng chính quyeàn nhaân daân. Nhöng ñaõ khoâng coù nhöõng caùi ñoù, vaäy laø oâng coù theå yeân taâm". Nhöng roài, haún laø vì tröôùc toøa toâi ñaõ quyeát laø moät ngöôøi noùi tieáng noùi trung thöïc, neân ñaõ khoâng theå ñöôïc tha boång nhö oâng luaät sö hy voïng.
Bieát chuyeän naøy coù ngöôøi tieác cho toâi ñaõ khoâng choïn moät thaùi ñoä meàm moûng hôn ñeå ñöôïc xöû nheï hôn. Ngöôïc laïi, coù ngöôøi laïi gaät guø taám taét : "Caùi giaù töï do tö töôûng ôû nöôùc ta maø coù moät naêm tuø thoâi thì reû quaù roài coøn gì, cöù thöû laø maáy naêm tröôùc ñaây maø xem !" Nhöng maø toâi phaûi ngaên ngay khoâng cho oâng baïn toâi coâng boá caùi lôøi bình aáy, keûo nhaø nöôùc laïi töôûng laø reû thaät maø naâng giaù leân thì khoán.
Chaúng phaûi toâi lo xa ñaâu ! Maáy ngaøn trang taøi lieäu noùi laø ñeå taïm giöõ ñieàu tra, cuõng nhö chieác tuû ñöïng maáy caùi thöù hoùa chaát maø toâi duøng trong vieäc nghieân cöùu sinh vaät cuûa toâi vaø chieác maùy vi tính vaãn coøn bò nieâm phong ñoù, ñaùng leõ phaûi ñöôïc giaûi toûa ngay sau giai ñoaïn ñieàu tra, maø nay vaãn coøn bò ngaâm toâm vaø bieát ñaâu, baát thaàn noù laïi seõ chaúng laø nhöõng caùi côù ñeå tieáp tuïc hình söï.
Tröôùc nhaø ñeå xe cuõ, lieàn vôùi caùi chieác quaùn nhoû laø choã ñeå vôï choàng toâi vaø caùc chaùu ôû vaø sinh soáng. Saùng nay vöøa bò moät ñoaøn ñaïi bieåu ñaûng vaø chính quyeàn choã phöôøng toâi ôû tôùi yeâu caàu doïn ñi cho phöôøng laøm choã hoäi hoïp. Böïc mình quaù, toâi ñaõ noùi thaúng ra raèng, vieäc laøm aáy laø thieáu tính ngöôøi. Vì khoâng coù choã aáy thì chuùng toâi soáng laøm sao ñöôïc !
Nhöng ngoài vaøo baøn, vieát böùc thö naøy, toâi cm thaáy nheï nhoõm, vì chöõ nghóa ñaõ laøm cho toâi coù theå trôû veà vôùi söï boâng lôn. Trong taám tình ñôøi voán ñaày bi kòch, toâi nhö ñaõ ñöôïc choïn ñoùng vai anh chaøng boâng lôn ñaày lyù thuù. Toâi ñaõ vuøi ñaàu trong nhöõng phaïm truø trieát hoïc nghieâm tuùc, nhöng roài laïi quyeát ñònh chôû nhöõng suy tö trieát hoïc cuûa mình baèng chính con thuyeàn boâng lôn.
Trieát lyù daêm caâu, cöôøi theá söï
Vaên chöng maáy chöõ, khoùc nhaân tình
Cuõng vì vaäy, neân maëc duø bieát cuoäc hoäi thaûo ñöôïc toå chöùc ñaây laø vieäc seõ raát nghieâm tuùc, seõ coù raát nhieàu trí tueä vaø taám loøng nghieâm tuùc, heát söùc coù traùch nhieäm höôùng veà ñaát nöôùc, toâi vaãn xin maïn pheùp taïm gaùt moät beân bieát bao ñieàu nghieâm tuùc chaát chöùa trong loøng ñeå ñeán vôùi beø baïn vieãn phöông treân con thuyeàn boâng lôn. Mong sao con thuyeàn nhoû boâng lôn cuûa toâi vaãn tôùi beán bôø ñuùng heïn !
Thö baát taän ngoân.
Ñaø laït, ngaøy 20/01/1997 Haø Só Phu

LIBRARY > ASIA AND THE PACIFIC > SOUTH-EAST ASIA > VIET NAM
AI INDEX: ASA 41/007/1996 22 August 1996 News Service 152/96
AI INDEX: ASA 41/07/96
22 AUGUST 1996

VIETNAM: AMNESTY INTERNATIONAL AGAINST THE TRIAL OF HA SI PHU AND LE HONG HA
Amnesty International today condemned the trial of two prominent Vietnamese dissidents, Le Hong Ha and Ha Si Phu, who are accused by the authorities of divulging state secrets and face 15 years imprisonment under the Vietnamese criminal code.
Le Hong Ha and Ha Si Phu face conviction today for questioning the political views of the Vietnamese government. This is not a crime, its a fundamental right: the right to freedom of expression, Amnesty International said.
The human rights organisation believes that both Ha SI Phu and Le Hong Ha are prisoners of conscience, detained by Vietnamese authorities solely because of their peaceful political dissident. As their trial commenced, the organization called on the Vietnamese authorities to release them.
Trials in Viet Nam, especially for political cases are routinely unfair. It is likely that Le Hong Ha and Ha Si Phu will not have access to the defence lawyer of their choice, and will be denied the right to call and question witnesses.
Ha Si Phu (also known as Nguyen Xuan Tu) is a 56-year-old writer and scientist, who has lived in Dalat with his family since 1975. He declined an invitation to be a member of the Communist Party of Viet Nam, but often wrote for official publications. In recent years he became increasingly critical of the Vietnamese Government. One of his best known critiques is Farewell to Ideology which he wrote in 1995. Ha Si Phu gave interviews in 1995 to a number of foreign radio stations, in which he called for political change in Viet Nam. He was arrested on 5 December last year.
Le Hong HA is a former high-ranking member of the Communist Party of Viet Nam, who was expelled in June 19954 at the request of the President Le Duc Anh. He was arrested in December 1995, shortly after Ha Si Phu, apparently because of his peaceful political views, notably his support for party dissidents Hoang Minh Chinh and Do Trung Hieu who were arrested earlier in 1995.

ENDS.../ E-mail this page Printer friendly

Back to Top ^^
AI INDEX: ASA 41/007/1996 22 August 1996
ABOUT AI | NEWS | LIBRARY | ACT NOW | CAMPAIGNS | RESOURCES & LINKS | CONTACT US | SITEMAP

© Copyright Amnesty International

Grâce aux interventions de notre comité, de nombreuses personnalités et instances politiques suisses se sont préoccupés du sort de M.Ha Si Phu. Ainsi , le parti Démocrate-chrétien genevois et la Ville de Genève ont invité l’écrivain à venir en Suisse. Ci-après l’extrait de la lettre de la Ville de Genève du 13 juin 1997 Ecouter la bande sonore
Ville de Genève CONSEIL ADMINISTRATIFCher Monsieur,C’est avec un grand soulagement que nous avons appris, par l’intermédiaire du Comité Suisse-Vietnam, votre récente libération, après plusieurs mois de détention.Votre engagement personnel en faveur de la liberté d’expression, ainsi que votre renommée littéraire, soulèvent notre admiration et méritent d’être largement soutenus.Pour ces raisons, le Conseil administratif serait heureux de vous inviter officiellement à Genève, siège de plusieurs organisations internationales et non-gouvernementales qui œuvrent pour la paix et le respect des droits de l’homme. Si nécessaire, la ville de Genève pourra assumer vos frais de séjour.Nous espérons vivement pouvoir vous recevoir prochainement dans notre ville lors d’un de vos prochains voyages en Europe et, dans l’attente de vos nouvelles, nous vous prions de croire, cher Monsieur, à l’assurance de notre considération distinguée.Le secrétaire général: Jean Erhardt Le Maire: Michel Rossetti
Le Cosunam estime que soutenir un écrivain comme Ha sI Phu est l’occasion de faire comprendre aux derniers idéologues du parti communiste vietnamien la voix de la raison et de la liberté dans une dialectique qui leur est familier . Dans ce sens, les écrits de Ha Si Phu mérite sinon l’adhésion tout au moins notre respect et notre attention.L’interview clandestin qui suit nous fait mieux comprendre la situation et la personnalité de Ha Si Phu.Le Comité Organisateur (CO) : Pourriez vous nous parler des conditions de vie des opposants emprisonnés ainsi que leurs familles ?Ha Si Phu (HSP) : Dans la logique normale, au moment où la Constitution du Vietnam reconnaît le droit à la liberté de pensée et le droit d’être informé du citoyen, pour tous les cas que j’ai connus, ces personnes sont innocentes.Cependant, avec la façon actuelle d’appliquer la loi de l’Etat comme de tout autre pays dit socialiste, il suffit de penser, parler, écrire autrement ou différemment du Parti pour se retrouver face à un motif d’inculpation, dans un système qui place le délit ‘’d’opinion’’ comme une atteinte grave à la sécurité de l’Etat. Tout le monde sait que l’implication dans un tel crime signifie ....sans délai : l’existence de l’intéressé est considérée comme terminée, même vivant, il ne peut rien faire, quoique cette punition soit écrite ou non, mais la punition non écrite est plus importante, parce que le système d’administration s’est basé sur une idéologie pour déclarer qu’il détient directement le pouvoir de façon générale et absolue. Ce système possède une méthode très subtile pour administrer l’être humain grâce à la gestion de l’identité, de la nourriture, des relations et des conditions de subsistance. Comme moyens, il existe la gestion par la police, par les services de l’information, par les organes annexes du parti dans la région, par des gens qui désirent apporter leur concours aux gens du pouvoir afin d’être admis dans le système, puis la gestion de la masse. Avec un tel réseau, le cadre ou le citoyen, que je qualifie de ‘’non fidèle à la religion’’, c’est-à-dire qui s’exprime contre Marx et Lénine, ne peut jamais s’échapper, avec leur famille, de l’étau dressé par ce système immuable ; celui qui, avant de tomber en défaveur, avait une maison ou un peu de fortune privée, peut encore survivre , tandis que celui qui dès l’origine était défavorisé dans la dispute des pouvoirs et profits, doit faire face à des difficultés insurmontables.CO : Quel est votre impression en apprenant l’existence de la campagne ‘’ Nous ne n’oublions pas ’’ visant à soutenir ceux qui luttent pour la liberté et la démocratie au Vietnam ?HSP : A mon avis, le fait de s’intéresser à la patrie, de vouloir faire de tel sorte que notre Vietnam ne cède en rien aux autres pays est le droit de chaque Vietnamien, qu’il soit à l’intérieur ou à l’extérieur du pays. En même temps, c’est aussi un devoir auquel personne ne peut s’opposer. Personnellement, j’apprécie beaucoup l’initiative qui crée cette campagne. Les vietnamiens vivant loin de la patrie l’aiment tous. Mais je sais que la compréhension réciproque entre ceux à l’intérieur et à l’extérieur du pays reste à présent limitée à cause de la restriction de l’information, toutefois, je pense que ce fait ne peut nous empêcher de nous révéler nos idées. Je réfléchis justement au Secrétaire Général du Parti Communiste Vietnamien Do Muoi lui même qui a déclaré qu’il faut ‘’passer par dessus les divergences’’ pour adopter l’objectif commun comme point identique ! Je pense que les gens ordinaires et innocents que nous sommes n’ont rien fait pour être inquiétés, c’est pourquoi, malgré la méconnaissance mutuelle des détails entre nous, rien ne peut nous en empêcher, nous pouvons nous entretenir sur des sujets d’utilité publique. Néanmoins, je pense qu’il ne suffit pas d’avoir une volonté et un courage, car le résultat dépend de la méthode employée. Entre des gens de bonne volonté, le fait de s’entraider en sentiments et en paroles est pour moi très précieux. En somme, je suis enchanté à propos de cette campagne et reste dans l’attente des bons résultats des mouvements dont nos compatriotes à l’étranger prennent l’initiative.CO : Pendant votre internement, votre famille a-t-elle eu des problèmes avec les autorités ? HSP : Le cas de ma famille ne fait pas d’exception avec la règle générale dont j’ai déjà abordé, c’est-à-dire qu’elle subit le même sort que les familles ‘’non fidèles à la religion’’, mais pour nous, nous acceptons de bon cœur les circonstances de notre existence et n’avons rien à parler de nous. Cependant, j’aimerais m’étendre un peu sur le côté intellectuel ayant trait directement à mes écrits et à mon procès. Je pense que j’ai plus de chance que MM. Hoang Minh Chinh, Nguyen Kien Giang, Nguyen Huu Dang, Phung Cung à l’époque, du fait que mes articles, qu’aucun ouvrage ou magazine n’a osé publier, ont été lus par des cadres, des membres du parti et des intellectuels qui, d’une manière ou d’une autre, ont exprimé leur soutien, à tel point que même un ami membre du parti, instruit et occupant une fonction officielle importante ma confié :’’ Si vous écrivez de telle manière que notre pays abandonne définitivement son masque marxiste et léniniste, ce serait un grand bonheur pour le peuple’’. Cela me réjouit, mais le nombre de gens qui comprend cela n’occupe qu’une place infime parmi les 70 millions d’habitants, tant de documents officiels me critiquant publiquement, tant de conférences où l’on m’insulte ouvertement.Malgré les débats où il n’y a pas d’interlocuteur, le régime a fait intervenir la police et c’est pourquoi je fus arrêté. Naturellement, pas mal de gens, se référant à ces informations en sens unique ou d’autres plus avisés mais craignant d’être impliqués, s’éloignent de moi. Durant une année où j’étais en prison, ma femme a beaucoup peiné ; non seulement elle dut se rendre au Nord, alors que sa petite auberge à Da Lat, fermée pour la circonstance, ne rapporta rien, que chaque trajet par avion coûta nos deux mois de pensions, mais encore, arrivée dans la capitale, elle déplaça souvent son lieu de séjour, n’osant pas et ne voulant pas se fixer dans un seul endroit.Jusqu’à ce jour j’ignore la suite de cette affaire et j’ai perdu beaucoup de lettres que mes amis m’avaient adressées. Mon ordinateur, l’armoire renfermant les produits chimiques et mes expériences biologiques restent toujours scellés. Telle est ma situation . Mais, nous essayons de passer par dessus tous les événements que je viens de rapporter pour vivre calmement, dans l’amour de l’être humain et de la vie.
HA SI PHU, POETE ET DISSIDENT DU VIETNAMHa Si Phu, de son vrai nom Nguyen Xuan Tu, naquit le 22 Avril 1940 au village de Dong Ho, circonscription de Thuan Thanh, province de Bac Ninh (Nord Vietnam). Selon le principe communiste de partage des classes, sa famille est classée comme appartenant à la classe des "agriculteurs moyens de bas niveau" c’est-à-dire celle qui n’a volé personne, lors de la phase de réformes agraires déclenchée par Ho Chi Minh lorsqu’il contrôlait tout le Nord Vietnam. Il débutait dans la vie comme enseignant, se débrouillait et arrivait à obtenir le diplôme de doctorat en biologie en Tchécoslovaquie. Nommé sous-directeur de l’agence à Dalat de l’Institut des Sciences du Vietnam en 1988, il n’avait pu rien faire, faute de moyens parce qu’il s’était opposé aux agissements non conformes à la science de la part des gens du parti responsables du service. Certains disaient qu’il était mis à la retraite anticipée parce qu’il refusait d’adhérer au parti.C’était à partir de 1988 que, sous le pseudonyme de Tu Xuan, Ha Si Phu commençait à écrire quelques courts poèmes dans le magazine Langbiang avec une teneur quelque peu satirique sur sa vie et celle des personnes de son entourage, mêlée toutefois d’un caractère positif. C’est ce caractère qui a décidé le remplacement de Tu Xuan par Ha Si Phu, les poèmes cédant alors la place aux articles de discussion dont les plus importants "Main dans la main marchons sous les panneaux de l’intelligence", "Quelques réflexions d’un citoyen" et "Adieu à l’idéologie" furent écrits de 1988 à 1995.Le trait le plus saillant de tous ces articles se situe dans son style de légère moquerie, ou bien à travers les exemples, les témoignages, les procédés de poser le problème, ou bien par la manière d’emploi de mot, d’arrêt de phrase, donnant ainsi aux lecteurs un vif plaisir. D’autre part, ces écrits ne se présentent pas uniquement sous forme de prose, mais des fois sous forme de langage parlé et de dialogue, ce qui facilite la compréhension du lecteur.Rien que le titre "Main dans la main marchons sous les panneaux de l’intelligence" déjà (1988) arrive à attirer l’attention des lecteurs. Exactement comme a dit l’auteur "l’article ne fait que d’évoquer et d’ouvrir, de fournir certaines connaissances de base pour y réfléchir mais ne solutionne aucun problème concret dans son ensemble". L’auteur entre dans le sujet en évoquant neuf points irraisonnables du système communiste qui créent le phénomène de la "société renversée". En voici quelques-uns :• Pour le système dit "un million de fois plus démocratique", la réalité est que le régime s’empêtre dans le problème de la démocratie;• Pour le système dit "symbole de la vérité", le régime est toujours en train de trouver un remède pour guérir le mensonge;• Le système socialiste est décrit comme plein de vie, tandis que le capitalisme est "en agonie". Pourtant dans tous les cas où les nations sont divisées en deux, et peu importe la manière dont elles furent divisées, la moitié du "côté agonisant" reste toujours meilleure que l’autre moitié, en capacité de travail comme en qualité de production.Dans cet écrit, Ha Si Phu a avancé certaines constatations exactes sur la "pierre de base du socialisme scientifique qui est la lutte des classes et son outil : la dictature du prolétariat". L’auteur pose légèrement le problème de changement obligatoire, décrit le phénomène où les gens s’emparent du pouvoir et s’y agrippent, mentent, sophistiquent avec la complicité d’intellectuels corrompus. Cet écrit n’est pas tout simplement une étude sur la théorie, parce que plus tard, l’auteur déclare fermement "Mais non ! Nous devons nous en sortir ! (sortir de la maladie de mensonge). Avec l’article "Quelques réflexions d’un citoyen" (1993), Ha Si Phu a encore une fois confirmé son attitude pour lui-même et pour les autres: "Etant un Vietnamien éduqué et cultivé, nul ne peut se permettre d’un semblant d’ignorance, de se cacher dans un coin pour s’occuper seul de son profit, mais il faut se tenir au milieu d’un endroit bien éclairé et exposer sérieusement et clairement ses idées hautement motivées par le sentiment de responsabilité, par l’intelligence". Quelle est la signification de cette confirmation si ce n’est une ouverte déclaration d’union? Et quelle est son opinion dans cette déclaration? Ceci : l’effondrement des régimes socialistes de l’Europe de l’Est et de l’URSS a un caractère originel, absolu et total. Il insiste sur un certain nombre de constatations mettant en évidence les erreurs fondamentales des concepts philosophiques, sociaux et politiques du marxisme léninisme dont sont bourrés les communistes depuis des décennies passées. Ha Si Phu indique ouvertement que la forme de l’économie socialiste, dont l’infrastructure est l’économie du marché et la superstructure est un jeu de malignes tricheries, entraîne ceci : "Ceux qui détiennent et l’argent et le pouvoir abuseront de ces deux structures pour se livrer au jeu de "cache cache" : ils se cachent parfois sous celle ci, parfois sous celle là, et aucune loi ne peut les punir". Et "On est arrivé à cette situation : la personne qui représente les ouvriers est l’homme du patron (il s’agit du vrai patron, car l’ouvrier est patron seulement en titre). La révolution a été échangée clandestinement et le prolétariat est la classe qui a été trahie la première". Dans cet article, l’auteur n’hésite pas à manifester sa colère. Il s’emporte à cause du phénomène d’inertie et de résignation autour de lui, de la tendance du peuple "à chercher le moyen de vivre tout d’abord", de la malhonnêteté des "dirigeants de la révolution". "Quand nous essayons d’utiliser la dictature du prolétariat pour combattre le capitalisme mais sans résultat, l’homme s’en serait servi comme moyen pour se faufiler à travers la frontière de la libre concurrence afin de devenir capitalisme ! Et si ce pressentiment devenait la réalité, l’effort du socialisme serait d’avoir fourni à l’humanité une voie de plus pour se transformer en capitalisme, une sorte de capitalisme malhonnête et maladif...""...Comment s’opposer au socialisme? Le socialisme est inexistant, comment peut-on s’opposer à quelque chose qui n’existe pas au monde? Et puis, si cette doctrine n’est qu’une aspiration, pourquoi m’obligez-vous à avoir la même aspiration que vous? Je peux prouver que le socialisme n’est qu’une utopie à laquelle Marx et Lénine s’opposaient énergiquement déjà". (Extrait de la lettre du 2.9.94 adressée par Ha Si Phu au professeur Phan Dinh Dieu, coopérateur du comité central du Front de la patrie du Vietnam - session IV).Avec "Adieu à l’idéologie" (1995), on distingue clairement la réaction décisive de l’écrivain de façon dure et absolue. Dans cet écrit où certains pensent reconnaître un caractère érudit dans le raisonnement, sa plume garde toujours le style ironique pointé de mépris:"Le marxisme léninisme est en train de se retirer hors de la vie sociale, le parti reste encore là, mais l’âme marxiste léniniste continue pas à pas de quitter ses membres. Cette doctrine s’enfuit vers les régions encore peu éclairées par la lumière de la démocratie pour y établir sa défense, des régions où les pensées féodales persistent à vivre tant bien que mal, dans des monts et forêts asiatiques, de génération en génération. Dans sa vie en exil (du fait que sa patrie ne l’accepte plus), il a perdu sa qualité d’être le drapeau guidant la guerre contre le soi-disant capitalisme agonisant, mais il est employé comme une technique pour gouverner, un outil pour cette fin. A partir d’une doctrine internationale, il s’est réduit en un système national ayant un caractère interne comme principe. Il était "la fin", il est à présent "le moyen". Non seulement il est un moyen de gouverner, mais encore il s’est transformé en moyen pour transporter les prolétaires dirigeants vers le monde capitaliste, trahissant ainsi son propre objectif au début. La classe des travailleurs qui n’en est pas consciente assez tôt sera sombrée comme un amoureux abandonné, seul devant les dangers d’un monde en compétition folle de capitaux accumulés au début, notamment lorsque la génération des communistes fondateurs n’existe plus".Ces quelques phrases simples montrent le soin apporté par l’écrivain à l’emploi des mots. On peut dire que le contenu de l’article "Adieu à l’idéologie" a frappé directement et efficacement la philosophie et la politique marxistes léninistes, la pensée de Ho Chi Minh, les dirigeants communistes, les organismes du parti. On y retrouve des teneurs déjà abordées dans les autres écrits mais développées plus amplement et d’autres complètement nouvelles. Sans entrer dans les témoignages décrits par l’auteur, le lecteur peut toujours se faire un résumé comme suit:"La substance des pensées de Marx Lénine sur la société se rapporte à des pensées de féodalité et de renaissance additionnées avec l’illusion du communisme primitif (ou illusion d’esclavage) en pleine crise de croissance de la civilisation industrielle."La doctrine marxiste léniniste n’est pas quelque chose de très élevée et de très lointain qu’on ne peut atteindre, elle n’est en fait qu’une espérance qui a été dépassée, une nouvelle autre forme de la mode industrielle du féodalisme, laquelle avait été dépassée par l’histoire depuis des siècles. Elle n’est pas cette sorte de "plan secret de guide" plein de mystères à tel point que pendant tout un siècle plus tard personne n’arriverait à en comprendre l’exactitude, mais elle est tout simplement des prévisions non sérieuses qui n’ont jamais existé dans la vie. Dans un monde civilisé et informatique, un tel système de pensée se désagrège de lui même sans avoir besoin d’être attaqué".Pour ce qui concerne Ho Chi Minh et "sa pensée", quoique l’écrivain emploie des mots très modérés et polis à son égard, le lecteur réalise immédiatement qu’il ne suffit que quelques phrases de son article pour balayer tous les mythes: "Utiliser des troupes de fantômes puis n’arriver pas à les diriger, ce fait a laissé un drame au peuple comme à sa vie privée... "Ho Chi Minh n’est pas un penseur ..." L’oncle Ho possède beaucoup de caractères traditionnels typiquement vietnamiens, dont la tradition de la pratique, sans pensée spéciale ni orthodoxie; il n’accorde pas d’importance aux raisonnements (sauf pour sophistiquer si nécessaire). Il rassemble un peu de tout, recourt à Confucius, Marx. Lénine, Bouddha, Jésus, Sun Yat Sen....pourvu qu’il arrive au but".Quant au niveau de réflexion de Ho Chi Minh, l’auteur est bref : "Maintes fois, l’oncle Ho s’est référé aux autres leaders en matière de pensée. Par exemple, il montre du doigt les portraits de Staline , de Mao Tsé Tung pour calmer la pensée des cadres en disant: "Je peux commettre l’erreur mais jamais ces messieurs !....Je n’écris pas de raisonnements parce que l’oncle Mao l’a déjà fait !.." Ce qui est digne d’attention, c’est que l’écrivain, qui se trouve juste au centre d’un milieu où la vie est excessivement dure, a le courage d’exposer sa fidèle vision sur le sort du peuple, suite à la soumission des dirigeants dans leurs pourparlers dans l’ombre avec les étrangers : notre peuple pourrait être une bande de canards, les dirigeants de notre pays en seraient le propriétaire, et les Américains, le marchand de canards."Si tous les deux, propriétaire et marchand gagnent beaucoup, la bande de canards doit prendre garde et ne jamais s’empresser de se bousculer pour profiter de la poignée de grains jetés par le client"."....Pour savoir à quel point le paravent est important, essayons de l’arracher pour le jeter, des gens vont s’élancer et le reprendre bien serré dans leurs bras pour le protéger, mieux même que s’il s’agissait de la protection de leurs proches. Et, si nous arrivons à nous en débarrasser, tout le Vietnam brillera vivement. C’est à partir de ce moment que tout travail peut commencer dans la transparence, que toute chose porte sa vraie signification...."" ...Comportons nous en hommes de bien pour laisser le marxisme léninisme quitter notre peuple d’une façon officielle, comme une séparation à l’amiable. Cette doctrine a pénétré au pays par une voie secrète, notre pays est à présent indépendant, il vaut mieux la reconduire par la porte principale. Laissons-la nous quitter d’une façon claire...."(Extrait de l’article "Adieu à l’idéologie")

Qua Ñaø laït, theâm nhôù Traïng Quyønh
Ha Si Phu ( Cuoái thaùng 7-1997)
Trong chuyeán ñi thaêm Vieät nam vöøa qua , baø Ngoaïi tröôûng Hoa Kyø coù ñeà caäp ñeán vaán ñeà caùc tuø nhaân chính trò, tuø nhaân löông taâm, tuø nhaân toân giaùo. Sau ñoù maáy hoâm ñaïi dieän nhaø nöôùc Vieät nam tuyeân boá moät caùch raát thaønh taâm raèng ñaõ coá ñi tìm khaép caû nöôùc maø khoâng thaáy coù moät tuø nhaân löông taâm, cuõng chaúng coù moät tuø nhaân chính trò hay tuø nhaân toân giaùo naøo ñeå phoùng thích caûí. Thaät ñaùng tieác. Toaøn laø tuø hình söï thoâi.
Caû theá giôùi loaøi ngöôøi ngôø ngheäch luùc aáy môùi böøng tænh,ñeå nhaän ra caùi leõ raát thoâng thöôøng laø khi moät theå cheá ñaõ “daân chuû gaáp trieäu laàn” thì laøm gì coù nhöõng thöù tuø aáy !
Thaät vaäy, laøm sao con ngöôøi coøn coù theå bò ñi tuø chæ vì thöïc hieän nhöõng quyeàn coâng daân vaø quyeàn con ngöôøi, khi maø ôû nôi ñoù Ñaûng laõnh ñaïo toái cao ñaõ quyeát chí ñöùng veà phía ngöôøi daân ñeå “baûo veä nhöõng quyeàn töï do tö töôûng, töï do ngoân luaän, töï do tín ngöôõng ...” ?
Nhöõng caùn boä caáp döôùi,khi ñaõ bieát thöôïng caáp cuûa mình voán raát quyù troïng söï daân chuû ,heát söùc yeâu meán nhöõng ngöôøi trung thöïc nhö theá thì hoï ñaâu coù daùm töï tieän xuùc phaïm daân quyeàn vaø nhaân quyeàn nöõa; (coù muoán laøm baäy thì hoï thaø ñi buoân ma tuùy, chöù daïi gì chaïm ñeán nhöõng ngöôøi coù suy nghó ñoäc laäp, chaïm ñeán nhöõng ngöôøi töï do tö töôûng hay töï do ngoân luaän ñeå maéc toäi choáng laïi caùi baûn chaát daân chuû cuûa cheá ñoä?). Toâi giaûi thích kyõ nhö vaäy ñeå caùc quyù vò ôû caùc nöôùc phi Xaõ hoäi chuû nghóa coù theå hieåu vì sao ôû Vieät nam tuyeät nhieân khoâng coù nhöõng thöù tuø nhö baø Albright nhaéc tôùi.
Ñaáy laø chuyeän tuø. Baây giôø ñeán chuyeän ngoaøi tuø.
Bieát Ñaûng raát quyù nhöõng ngöôøi coù suy nghó ñoäc laäp, bieát laéng nghe nhöõng yù kieán khaùc nhau,( baùc Hoà vaãn hay ñem lôøi baùc Mao daïy caùn boä raèng “ngöôøi noùi khoâng coù toäi, ngöôøi nghe phaûi laáy ñoù ñeå raên mình”), neáu coù söï khaùc bieät thì phaûi bieát chôø ñôïi nhau. Theá laø laàn naøy leân Ñaø laït toâi vöõng taâm ñeán thaêm maáy vò nhaø vaên “daùm noùi” ôû ñaát cao nguyeân. Theo ñòa chæ döôùi baøi vieát cuûa Haø Só Phu toâi tôùi thaêm oâng. Nhöng vöøa böôùc chaân tôùi chieác coång khu chung cö cuûa Haø Só Phu thì moät chieác khaåu hieäu ñaäp vaøo maét toâi, toâi ñoïc ñi ñoïc laïi töøng chöõ nhö sôï mình nhìn nhaàm :
” Caûnh giaùc phaùt hieän, vaø cöông quyeát ñaáu tranh vaïch maët phaàn töû choáng phaù coâng cuoäc xaây döïng vaø phaùt trieån ñaát nöôùc !”.
Noäi dung vaø hình thöùc cuûa taám khaåu hieäu laøm toâi run baén caû ngöôøi. Caùc ñoäng töø ñeàu raát maïnh, nhaát laø chöõ “vaïch maët”! Nhöng gheâ sôï hôn laø chöõ “phaàn töû choáng phaù” , vì khoâng phaûi laø “nhöõng phaàn töû” moät caùch chung chung maø chæ moät chöõ “phaàn töû” thoâi, nghóa laø ñích danh chæ vaøo moät con ngöôøi cuï theå ,moät caùch raát xaùc ñònh ! Khaåu hieäu vieát raát caån thaän baèng sôn ñoû treân taám baûng traéng, khoâng phaûi khaåu hieäu in saün haøng loaït , vaäy laø noù ñöôïc vieát ra ñeå taëng rieâng cho oâng baïn cuûa toâi, ñoùng chaën ngay tröôùc ngoõ ra vaøo nhaø oâng !
Baát giaùc trong loøng toâi taùi hieän caùi khoâng khí ñaáu toá thôøi Caûi caùch ruoäng ñaát , vôùi moät ñaùm quaàn chuùng ñöôïc kích ñoäng, giô haøng ngaøn naém tay leân trôøi ñeå “Cöông quyeát ñaáu tranh vaïch maët teân ñòa chuû ñaàu xoû” Nguyeãn thò X. naøy, hoaëc “ñaû ñaûo teân phuù noâng ngoan coá” Nguyeãn vaên Y. noï...!.
Toâi töï hoûi :Sao caùi coâng cuoäc Xaây döïng vaø phaùt trieån ñaát nöôùc , caùi söï nghieäp khoång loà ñaõ ñöôïc 70 trieäu con ngöôøi ñoàng taâm nhaát chí maø phaûi maát coâng thieát keá rieâng moät caùi khaåu hieäu cho moät phaàn töû “choáng phaù” nhoû con coâ ñôn ôû nôi heo huùt naøy laøm gì ? Vaø nhöõng baøi vieát taâm huyeát cuûa moät con ngöôøi, daùm vieát baèng xuùc ñoäng cuûa caû cuoäc ñôøi chaúng leõ coù theå quy thaønh hoaït ñoäng “choáng phaù” ñöôïc ö ? Giöõa luùc Daân toäc ñang caàn chaét chiu gaây döïng moät khoâng khí Dieân hoàng thì khoâng bieát ai ñaõ ñeà xöôùng ra caùi hoaït ñoäng kyø thò raát thaát ñöùc naøy?
Nhöng nghó vaäy thì nghó chöù toâi coøn bieát laøm gì hôn laø “gaøi soá luøi”, raûo böôùc nhanh veà phía hoà Xuaân höông, ñeå troán khoûi côn aùc moäng “caûi caùch” ñaõ truøm leân queâ toâi töø maáy chuïc naêm veà tröôùc ... Nhöõng ngaøy ñaàu thaùng 7,tröôùc khi rôøi Ñaø laït toâi coøn ñöôïc bieát tin taùc giaû baøi thô khaùng chieán noåi tieáng “Meï vaãn ñaøo haàm döôùi taàm ñaïi baùc...” vaø baøi “Cuoäc ñôøi vaãn ñeïp sao...” cuõng vöøa bò baét vaø bò khaùm nhaø chæ vì ñaõ ñoïc moät cuoán “hoài kyù” gì ñoù töø nöôùc ngoaøi (khoâng bieát ñeán nay, cuoái thaùng 7, oâng ñaõ ñöôïc tha chöa). Coøn oâng nhaø vaên coù caùi teân Tieâu Dao thì cuõng phaûi ngöøng “tieâu dao” ñeå haøng ngaøy leân laøm vieäc vôùi cô quan An ninh vì cuõng vöøa vieát moät baøi “hoài kyù” gì ñoù ... Thoâi oâng Tieâu Dao ôi, Ñaûng noùi phaûi “kheùp laïi quaù khöù” roài maø caùc oâng coøn cöù maát coâng “hoài kyù” laøm gì nöõa (cho duø laø caùi quaù khöù môùi toanh cuûa oâng maáy thaùng tröôùc ñaây!). Caû caùc oâng trong nöôùc laãn caùc oâng ngoaøi nöôùc neân uoáng “thuoác queân” ñi ! Caùi vieäc oân laïi quaù khöù laø vieäc phaûi ñöôïc ñònh höôùng raát chaët cheõ vaø cuõng ñaõ coù moät ñoäi nguõ chuyeân traùch roài !
Toâi cuõng ñöôïc bieát nhöõng ngöôøi caàm buùt noùi treân ñeàu bò caét ñieän thoaïi, bò caám gaëp nhau (?),
bò moät ñoäi quaân vöøa chuyeân nghieäp vöøa khoâng chuyeân nghieäp theo roõi suoát ngaøy ñeâm, ñoâi khi ñeán möùc trô traùo nhöng taát caû ñeàu phi vaên baûn, phi tang chöùng ! Cuï Nguyeãn vaên Chaán ôû Saøigoøn thì vöøa bò “keû troäm” leûn vaøo nhaø laáy caép maát saùch vôû vaø baûn thaûo vaø cuõng bò “canh phoøng” suoát ngaøy! AÂu cuõng laø nhöõng thöù tuø giam loûng caû thoâi ! Chaúng leõ chuùng ta ñònh xaây döïng moät xaõ hoäi phaùp trò theo “kieåu chaâu AÙ” nhö theá naøy chaêng ? Chaúng leõ nhöõng meïo taøi tình nhö theá naøy laïi mua ñöôïc chöõ “Tín” thöïc söï cuûa moïi ngöôøi chaêng ?
Mua ñöôïc chaêng ?Thöa raèng ... cuõng mua ñöôïc !
Vì theá toâi môùi thöông caû caùi nhaân loaïi naøy (ñöông nhieân coù toâi trong ñoù) cöù nheï daï caû tin : thaáy maáy “ngöôøi daùm noùi” ñöôïc nhaø nöôùc goïi leân “hoûi chuyeän” thì laïi baûo theá laø ñaõ coù “ñoái thoaïi” roài, thaáy tyû leä ñaûng vieân trong Quoác hoäi giaûm xuoáng coøn coù 85 phaàn traêm(!) ñaõ töôûng coù söï nhuùc nhích roài ( muoán tyû leä bao nhieâu maø Ñaûng chaúng ñaïo dieãn ñöôïc,noù cuõng deã daøng nhö vieäc chuyeån hoùa taát caû tuø chính trò thaønh tuø hình söï thoâi!), thaáy baét ñaàu coù internet thì töôûng raèng ñaõ coù thieän yù veà thoâng tin roài, thaáy caùi soá ñoâng voâ thöôûng voâ phaït ñöôïc nôùi loûng ñaõ töôûng ngöôøi caàm quyeàn saép chaáp nhaän daân chuû roài, nghóa laø “thaáy ñoû thì töôûng laø chín” !; chöù coù bieát ñaâu raèng khi caùnh cöûa ñöôïc môû theâm ra moät chuùt thì coù nghóa laø taát caû nhöõng choã ñaùng môû nhaát ñaõ bò khoùa chaët laïi hôn tröôùc roài !
Cuõng nhö Traïng Quyønh: Traïng chæ yeân taâm doõng daïc tuyeân boá cho lính traùng Phuû Chuùa ñöôïc quyeàn tha hoà theo leänh cuûa Chuùa maø “ ò ” ra nhaø Traïng khi Traïng ñaõ nghó ra caùi meïo “ cho ò nhöng maø caám ñaùi !” ñeå voâ hieäu hoùa lôøi tuyeân boá kia. Môû caùi cöûa “ñaïi tieän” nhöng laïi bòt caùi cöûa “tieåu tieän” thì chæ laø chuyeän “ñaùnh ñoá” nhau thoâi, sao coù theå coi laø thieän yù “môû cöûa” ñöôïc. OÂi caùi löôõi khoâng xöông ñoùng môû thaät muoân ñöôøng laét leùo!
Meïo Traïng Quyønh sôû dó laøm cho ngöôøi daân haû daï vì Traïng Quyønh ôû theá yeáu bò Chuùa laán aùt, chöù keû ñaõ ôû ngoâi Thieân töû maø coøn giôû meïo Traïng Quyønh ra thì giöôøng coät xaõ taéc seõ hoùa thaønh ñoà cuûa “phöôøng cheøo” chöù coøn ñaâu trang troïng ñeå thu phuïc nhaân taâm ñöôïc nöõa ?
Nhaân loaïi ngôø ngheäch cuûa toâi (laïi xin thöa raèng ñöông nhieân coù toâi trong ñoù), toâi muoán thöa vôùi Ngöôøi raèng : nheï daï caû tin hay roäng löôïng quaù cuõng laø moät toäi loãi ñaáy, vì noù nuoâi beùo söï trí traù , toøng phaïm vôùi söï trí traù , vaø vì theá maø cuoái cuøng chính noù phaù vôõ maát loøng tin vaø nhöõng hy voïng chính ñaùng cuûa con ngöôøi !.
H.N.Ñ
-------------------------------------------------------------------------------
Boå sung : Ba thaùng sau khi göûi cho baïn beø nhöõng doøng taâm söï naøy thì toâi ñöôïc bieát tình hình coøn trôû neân xaáu hôn, laïi coù theâm nhöõng meïo môùi : OÂng Quoác oâng Cöï ñaõ chính thöùc bò quaûn cheá, taám khaåu hieäu ôû coång nhaø oâng Phu thì ñöôïc bí maät chuyeån sang phía ñoái dieän kín hôn vaø xa hôn moät chuùt, moät kieåu baùn aâm baùn döông, nhöng vieäc coâ laäp hoï ra khoûi theá giôùi thoâng tin soâi ñoäng thì vaãn ñöôïc kieân trì khoâng suy xuyeån. (Trong danh muïc phaân loaïi tuø nhaân cuûa theá giôùi maø thieáu moät loaïi tuø laø “tuø giam loûng”, thì haún laø moät thieáu soùt lôùn, phaûi theá khoâng thöa caùc nhaø trí thöùc XHCN ?).
Toâi ñöôïc ñoïc maáy caâu thô cuûa thi só hoï Buøi, chaéc laø vieát töø ngaøy chöa bò quaûn cheá :
Trí thöùc hay laø Trí nguû ñaây,
Thöùc maø nhö nguû, maëc ñôøi lay.
Nguû maø giaû boä nhö ngöôøi thöùc,
Thöùc thaät laøm sao thoaùt ñoïa ñaày?.

2 - Vuï “VI PHAÏM LUAÄT XUAÁT BAÛN” naêm 1999”
Thö moät ngöôøi daân keå chuyeän
Haø Só Phu

Thaønh phoá Hoà Chí Minh, ngaøy 3 thaùng 11 naêm 1998
Kính göûi oâng X,
Tröôùc heát xin oâng tha loãi vì böùc thö ñöôøng ñoät naøy cuûa moät ngöôøi chöa quen bieát. Toâi vieát, chæ vì chuùt löông taâm cuûa moät ngöôøi daân heát söùc bình thöôøng tröôùc söï vieäc xaûy ra vôùi gia ñình oâng baø Nguyeãn Xuaân Tuï ôû Ñaø Laït chieàu ngaøy 31 thaùng 10 naêm 1998. Toâi bieát hieän nay gia ñình oâng baø Tuï vaãn bò caét ñieän thoaïi, vaãn bò Coâng an ngaøy ñeâm canh gaùc, vieäc thoâng tin chaéc khoâng theå deã daøng, neân toâi töï nguyeän laøm moät vieäc khoâng lieân quan ñeán mình, nhö moät nhu caàu töï thaân cuûa toâi, neáu coù thöøa thì oâng cuõng coi nhö moät kyû nieäm cho vui.
Khoaûng 1 giôø chieàu ngaøy 31 thaùng 10, tình côø toâi ñöôïc chöùng kieán moät ñaùm ñoâng ngöôøi xoân xao tröôùc cöûa quaùn baø Tuï (4E Buøi Thò Xuaân, daïo naøy thöôøng do caäu Quyù con trai oâng Tuï ngoài baùn). Hoûi ra thì môùi bieát caäu Quyù boãng döng bò moät thanh nieân khoaûng 19-20 ñeán ñònh haønh hung, thanh nieân naøy laêm laêm trong tay moät caùi chai thuûy tinh vaø moät caùi ly thuûy tinh! Caäu Quyù khoâng hieåu duyeân côù gì, sôï quaù boû quaùn chaïy xuoáng phía hoà Xuaân Höông, thanh nieân kia ñuoåi theo.
Moät luùc sau, (chaéc coù ngöôøi baùo tin) oâng baø Tuï töø döôùi nhaø ñi leân quaùn, maáy ngöôøi xung quanh cho bieát thanh nieân kia say röôïu töï nhieân ñeán caø khòa, caäu Quyù chæ noùi “ Anh say roài, veà nguû ñi”. Nhöng khoâng hieåu sao gaõ thanh nieân kia cöù baùm theo ñe doaï.
Roài gaõ thanh nieân kia töø phía hoà ñi leân. Gaëp haén, baø Tuï noùi: “Baùc chöa bieát ñaàu ñuoâi ra sao, nhöng thoâi baùc xin loãi chaùu, neáu anh Quyù coù gì sai baùc seõ maéng anh Quyù”. (Coù leõ gaõ thanh nieân cuõng ôû ñaâu ñoù quanh khu chung cö). Traû lôøi laïi lôøi noùi oân toàn cuûa baø Tuï, gaõ haèm haèm xoâng vaøo ñaùnh baø Tuï. Moät anh haøng xoùm kòp thôøi ñaåy haén ra, haén ñi veà quaùn bi-a phía beân kia ñöôøng, nôi coù maáy gaõ cuøng boïn (neáu toâi khoâng nhaàm thì nhöõng ngöôøi laøm nhieäm vuï canh gaùc oâng Tuï ñoùng “truï sôû” ôû ñoù). Moät thanh nieân laøm ngheà söûa xe ñaõ ñi xe maùy ñoùn caäu Quyù töø Hoà Xuaân Höông veà. OÂng baø Tuï baét caäu Quyù ñoùng cöûa quaùn laïi, roài caû gia ñình veà nhaø (qua moät caùi saân).
Caâu chuyeän theá töôûng ñaõ xong, nhöng baát thaàn thanh nieân kia laïi töø quaùn bi-a ñi xuoáng, duøng heát söùc ñaïp tung taám cöûa quaùn (ñaõ khoaù) cuûa oâng baø Tuï, roài xoâng vaøo duøng gaïch phaù tan caùc tuû haøng, nhöõng maûnh kính 5 ly baén tung toeù. Xong vieäc haén laïi quay veà quaùn bi-a.
Luùc naøy oâng baø Tuï leân quaùn moät laàn nöõa, thaáy quaùn ñaõ bò phaù phaùch nhö vaäy, môùi la leân. Thanh nieân kia laïi töø “truï sôû “ bi-a löø löø ñi xuoáng. Laàn naøy haén xoâng thaúng ñeán tröôùc maët baø Tuï, coøn hung haêng hôn tröôùc, vöøa tay vöøa chaân ñaù thaúng vaøo baø Tuï, nhöng hai ngöôøi haøng xoùm khoeû maïnh ñaõ cheït laáy coå haén vaø vaät haén ngaõ ra. Haén xoâng ñeán oâng Tuï vaø hoûi “ OÂng muoán gì?”. OÂng Tuï nhìn thaúng vaøo maët haén qua caëp kính laõo, töø toán noùi moät ñieàu gì ñoù, khieán haén bôùt hung haêng ñi, roài moïi ngöôøi laïi loâi haén ra. Haén laïi veà quaùn bi-a. (Vaøo giôø naøy caùc “nhaân vieân an ninh maëc aùo daân “ nhaát ñònh phaûi coù maët taïi ñoù! Neáu hoï ngaïi loä maët khoâng xuoáng can thieäp, thì saün maùy boä ñaøm sao hoï khoâng goïi caùc baïn ñoàng nghieäp maëc saéc phuïc cuûa hoï xuoáng giaûi quyeát giuùp nhæ?)
Coù ngöôøi ñaõ noùi ñuøa: “Coù caû moät tieåu ñoäi thay nhau gaùc töø saùng ñeán toái, oâng Tuï tha hoà maø ñöôïc ñaûm baûo an ninh”. Nhöng toâi thaáy ngay tröôùc maét raèng ñieàu ñoù chaúng ñuùng tí naøo. Hoï giöõ caùi an ninh gì chöù chaúng phaûi an ninh cuûa ngöôøi daân!
Trong luùc dieãn bieán, moïi ngöôøi xung quanh ñaõ goïi ñieän thoaïi cho coâng an phöôøng, nhöng khi moät coâng an maëc saéc phuïc tôùi thì moïi chuyeän ñaõ xong roài. Toâi thaáy moïi ngöôøi böôùc vaøo quaùn, chaéc laø laäp bieân baûn. Toâi coøn ñöôïc bieát chieàu ñoù caäu Quyù sôï khoâng daùm ñi ñoùn con ôû nhaø maãu giaùo veà, phaûi nhôø ngöôøi ñoùn. (Caäu Quyù naøy thaáy noùi laø boä ñoäi veà, nhöng tính hieàn vaø nhaùt nhö con gaùi). Sau ñoù, toâi môùi ñöôïc bieát theâm: gaõ thanh nieân kia laø con cuûa toå phoù an ninh vaø em cuûa ñoäi tröôûng töï veä chöù khoâng phaûi ai xa laï! Baø Tuï bò ñaùnh vaøo tay, may khoâng coù gì traàm troïng. Luùc bò ñaùnh, baø Tuï coøn noùi: “Thaät voâ lyù, giöõa thaèng beù naøy vaø nhaø toâi xöa nay chaúng coù xích mích gì, boãng döng töø ñaâu naûy ra cô söï naøy? Chaúng leõ coù ai xuùi duïc noù?”
AÂ'y, caâu chuyeän maø toâi vöøa chöùng kieán vaø nghe xung quanh xì xaøo laø nhö vaäy. Nhöõng chuyeän vaët laøm khoå ngöôøi daân theá naøy choã naøo maø chaúng coù, nhöng chuyeän xaûy ra vôùi gia ñình oâng Tuï thì hôi khaùc, vì toâi bieát khaû naêng töï veä cuûa nhöõng ngöôøi trí thöùc töû teá thöôøng keùm laém, heã bò taùch ra khoûi moâi tröôøng nhaân aùi laø hoï thaønh vaät hy sinh cho ñuû moïi thöù tai quaùi treân ñôøi. Chuyeän raéc roái oan traùi cuûa oâng Tuï ôû Haø Noäi thì toâi chæ ñöôïc bieát sô qua, coøn vieäc oâng ôû ñaây ñang bò ngöôøi nhaø nöôùc theo doõi xít xao, thì chuùng toâi bieát caû. Nhöng chæ bieát nghe, bieát nhìn, chöù chaúng ai daùm noùi gì.
Toâi cuõng ñöôïc bieát choã ôû cuûa gia ñình oâng Tuï (caùi laùn ñeå xe cuõ phía sau quaùn), hoï ñaõ ôû 5-6 naêm, nay ñaõ xin mua vôùi giaù cao ñeå coù ñuû choã ôû cho gia ñình, nhöng vaãn chöa ñöôïc mua. Khi oâng Tuï bò tuø veà, vôï choàng laõo giaùm ñoác caïnh nhaø thöøa theá ñaùnh hoâi, giaønh giaät khoâng ñöôïc thì haén phaù (coù leõ vôï choàng haén ñöôïc tuyeân truyeàn trong noäi boä raèng oâng Tuï laø thaønh phaàn baäy baï trong xaõ hoäi neân cöù vieäc tha hoà baét naït, nhöng nhieàu ngöôøi cho bieát ñaõ thaáy vôï choàng oâng Tuï traû lôøi hoï baèng söï khinh bæ nhö theá naøo). Coù laàn chò vôï giaùm ñoác gaây goå vôùi ngöôøi chaùu oâng Tuï, roài ñem caû oâng Tuï ra maø chöûi “thaèng noï con kia” (oâng Tuï chaéc ñaùng tuoåi chuù cuûa chò ta). Thaät chaúng coøn gì ñeå bình luaän nöõa, coù leõ Trôøi Phaät baét oâng baø Tuï phaûi tu cho troøn chöõ “nhaãn”, hay oâng bieát ñaáy laø caùi giaù ñöông nhieân phaûi traû cho nhöõng baøi vieát ñaày aép tö töôûng cuûa mình?
Tuy chöa ñöôïc ñoïc caùc baøi vieát cuûa oâng Tuï (maø chæ nghe noùi laïi), nhöng toâi coù nhaän xeùt raèng nhöõng ngöôøi quyù troïng oâng Tuï ñeàu laø ngöôøi coù nhaân caùch caû. Toâi bieát khi oâng Tuï môùi ôû tuø veà, coù moät cuï giaø ngoaïi 90 choáng gaäy ñeán nhaø, cuï chæ noùi moät caâu vaén taét: “ OÂng chaúng coù tieàn baïc gì cho toâi, nhöng toâi ñeán chaøo oâng vì quyù oâng caùi nhaân caùch”. Ñoaïn, oâng cuï boùp tay oâng Tuï thaät maïnh roài xin caùo lui.
Trong caâu chuyeän baïo haønh thoâ bæ cuûa thanh nieân kia toâi khoâng daùm suy luaän, vì cuõng coù theå laø theá naøy, cuõng coù theå laø theá khaùc, chöa neân voõ ñoaùn, ngôø oan cho ai cuõng phaûi toäi. Chæ coù ñieàu chaéc chaén laø an ninh cuûa gia ñình oâng Tuï thaät deã bò xuùc phaïm vaø gaõ thanh nieân ñaõ haønh hung gia ñình oâng Tuï naøy roài cuõng chaúng bò toäi vaï gì, gioáng nhö nhöõng keû ñaõ giaät tuùi cuûa oâng Tuï ôû Haø Noäi, gioáng nhö chò vôï giaùm ñoác (Vieän khoa hoïc!) ñaõ chöûi bôùi oâng baø Tuï vaäy thoâi. Coù khi chuùng coøn ñöôïc khen cuõng neân. Ngöôøi daân chuùng toâi lo ngaïi ñoäi nguõ naøy ngaøy caøng ñoâng. Vôùi caùch öùng xöû oân toàn vaø ung dung cuûa oâng baø Tuï, toâi tin caâu chuyeän cuï theå naøy roài cuõng qua ñi. Nhöng ñieàu coøn dai daúng laø tình caûnh moät trí thöùc, moät phoù tieán syõ khoa hoïc, nhö oâng Tuï, maø loït vaøo choã naøy hình nhö khoâng phaûi choã cuûa oâng.
Ta neân coi taán bi kòch “ba cuøng” baát ñaéc dó naøy laø ñieàu day döùt hay cuõng chæ neân coi nhö moät “ chuyeän thöôøng ngaøy ôû huyeän” (thaáy noùi hai ngöôøi baïn cuûa oâng Tuï, oâng Quoác vôùi oâng Cöï, laïi coøn khoå hôn nöõa kia!).
Thöa oâng! Do thích vaên chöông maø toâi may maén ñöôïc bieát taùc phaåm cuûa oâng vaø tìm ñöôïc ñòa chæ cuûa oâng. Theo nhö caùi chaát nhaân vaên maø toâi caûm nhaän ñöôïc trong taùc phaåm cuûa oâng, toâi tin laø thö cuûa toâi ñaõ göûi khoâng laàm ñòa chæ. Chæ mong oâng giöõ cho moät ñieàu: oâng xem xong, ghi laïi noäi dung chính roài huyû thö naøy ñi. Lôõ ra phieàn cho toâi ñaõ ñaønh, lôõ phieàn caû ngöôøi ñaùnh maùy giuùp toâi thì aân haän. Ngöôøi toát buïng deã gaëp tai vaï laém oâng aï. Neáu thaáy mình coøn chuùt tình ngöôøi thì phaûi lo giöõ thaân mình. Laï theá ñaáy, thaèng löu manh thì cöù ñi nhôn nhôn tröôùc maët moïi ngöôøi nhö oâng chuû, trong khi söï nhaân aùi cöù phaûi laøm caùch giaám giuùi nhö aên troäm. Sao laïi theá, thöa oâng? Hay chæ mình toâi laø heøn keùm neân môùi nghó ra nhö vaäy? Nhöng vieát ñöôïc cho oâng theá naøy toâi thaáy nheï nhoõm. Neáu caùc oâng laø baïn cuûa oâng baø Tuï, caùc oâng coù theå kieåm chöùng laïi tình hình xem sao.
Moät laàn nöõa xin ñöôïc tha thöù vì söï giao löu khoâng bình thöôøng naøy.
Kính chuùc bình an
Moät Ngöôøi Daân
(Xin coù lôøi nguyeàn: Ñöùa naøo boùc troäm, laáy troäm thö naøy, xin Trôøi Phaät quaät coå noù!)

Haø Só Phu bò "Hoäi Thaûo Trieát Hoïc" (ñaáu toá)
Taøi lieäu sau ñaây tuy cuõ, nhöng chuùng toâi chæ vöøa môùi nhaän ñöôïc. Söï chaäm treã naøy chöùng toû ba ngöôøi hieàn Ñaø laït bò chính quyeàn vaây buûa ñeán möùc naøo!
Moät baûn tin raát ngaén nhöng raát ñaày ñuû. Vaø 3 baøi thô.
Töø baûn tin vaø nhöõng baøi thô toaùt ra chí khí göông maãu cuûa moät trí thöùc vieät nam hieän ñaïò. Saùng suoát, cöông nghò Lôùn tieáng nhöng khoâng bao giôø to tieáng. Vaø luoân luoân giöõ vöõng nuï cöôøi trong nhöõng hoaøn caûnh toài teä nhaát.
Xin traân troïng göûi tôùi caùc baïn.
Tin Nhaø Paris 17-09-1999
Ñôït ñaøn aùp môùi (töø 15-3 ñeán heát thaùng 4-1999)
1) Moät cuoäc “hoäi thaûo trieát hoïc” (ñaáu toá) taïi phöôøng. Sau ñoù aùp taûi veà nhaø, ñoïc leänh khaùm nhaø vì toäi vi phaïm luaät xuaát baûn, vì coù ba thö rieâng göûi caùc oâng Hoaøng Minh Chính, Leâ Hoàng Haø, Traàn Ñoä, maø caùc böùc thö naøy ñaõ xuaát hieän treân maïng Internet.
Tòch thu caùc thö töø, baûn thaûo, baøi vieát ñaõ coâng boá vaø chöa coâng boá. Tòch thu toaøn boä thieát bò vi tính (goàm maùy tính, baøn phím, maøn hình, printer laser, caùc ñóa meàm, taât caû trò giaù khoaûng 30 trieäu ñoàng). Khoâng phaûi taïm thu maø ra quyeát ñònh tòch thu!
2) Moät cuoäc “hoäi thaûo trieát hoïc” (ñaáu toá) taïi toå daân phoá, vu caùo nhaän tieàn nöôùc ngoaøi “ñeå choáng phaù”, quyeát nghò thu hoài choã garage maø gia ñình ñaõ xin thueâ hoaëc mua ñeå laøm choã ôû cho gia ñình taùm naêm naî Quyeát nghò naøy taïm hoaõn chöa thi haønh.
3) Hoûi cung lieân tuïc moät thaùng röôõi taïi CA Thaønh phoá. Caêng thaúng ñeán möùc suùt 3kg vaø taùi phaùt nhieàu beänh taät, töø ñoù söùc khoûe khoâng hoài phuïc. Ñöôïc khuyeán caùo töø nay khoâng ñöôïc vieát laùch gì nöõa.
4) Ngoaøi ra, vieäc caét ñieän thoaïi, canh gaùc tröôùc nhaø vaø theo doõi töøng böôùc vaãn tieáp tuïc chaët cheõ hôn.
Noùi chung laïi, ñôït naøy naëng neà hôn ñôït moät naêm tuø nhieàu.


Maát Thoâng Haønh (1)
”Chia vui vôùi baùc Traàn Ñoä”
Ngôø ñaâu thö vaøo xa loä
Neân Nöôùc ra leänh khaùm Nhaø
Vi tính tòch thu toaøn boä!
Thu heát baûn thaûo, thö töø
Hoûi cung naêm tuaàn coù dö
”Hoäi thaûo trieát hoïc” hai buoåi
Taïi phöôøng vaø toå daân cö
Nhöõng töôûng “chia vui” moät tyù
Khoâng ngôø bò suït ba kyù
Maát toi 30 trieäu ñoàng
Baùc Ñoä Coù ñeàn khoâng nhæ?
Ñieän thoaïi vaãn bò caét roài
Vi tính laïi tòch thu noát
Coi nhö töôùc giaáy thoâng haønh
Ñeå Vaøo theá kyû Haêm moát.
Thoâi ñaønh ôû laïi moät mình
Hì huïc chöõa caên nhaø doät!
Ngoài buoàn keå chuyeän con voi
Ngaøy mai toâi xin keå noát...
22.4.1999
(1) Kyû nieäm ñôït bò “phaït vi phaïm haønh chính, vi phaïm luaät xuaát baûn” töø 15.3 ñeán 22.4.1999
***

Baét ñeàn oâng Traàn Ñoä
Maáy chöõ “chia vui” chöûa heát nhôøi
Khaùm nhaø, vi tính boãng ñi toi
Ba möôi trieäu leû coâng daønh duïm
Boán chuïc ngaøy dö, thaåm vaán hoaøi.
Töôùng quaân Traàn Ñoä gaây neân söï
Maïng Neùt In tô khoù hoûi trôøi
Vuï naøy truy cöùu theo hình söï
Baùc phaûi ñeàn thoâi, baùc Ñoä ôi!
22.4.1999
***
Söûa sai baùc
Baùc khoâng ôû laïi moät mình ñaâu
Ñaûng ta ñaõ coá ôû laïi roài
Khoâng giöõ baùc laïi thì buoàn quaù
Ñaûng ta ôû laïi moät mình thoâi
Lam Vieät

Laù thö töø Ñaø Laït
Haø Só Phu göûi oâng Hoaøng Minh Chính

Kính göûi baùc Hoaøng Minh Chính
Tröôùc heát xin hoûi thaêm söùc khoûe baùc cuøng gia ñình. Sau nöõa xin boäc loä vôùi baùc moät taâm söï rieâng, raát rieâng thoâi. Nhöõng laàn nhaän ñöôïc quaø baùc göûi cho, taát nhieân toâi raát vui vì qua nhöõng doøng thö baùc vieát, toâi ñöôïc chia seû nhöõng tình caûm quí meán maø nhöõng ngöôøi hieåu bieát vaø coù nhaân caùch nhaát ñaõ daønh cho anh em chuùng toâi, nhöõng ngöôøi taïm bò caùch ly khoûi cuoäc ñôøi thöôøng vôùi caû moät khí quyeån thoâng tin soâi ñoäng.
Nhöng vieäc nhaän quaø laëp laïi nhieàu laàn khieán toâi baên khoaên. Baèng linh caûm, toâi e raèng ñaõ xaûy ra ñieàu naøy : coù theå caùc anh em baïn höõu, nhöõng vò caùch maïng laõo thaønh... ñaõ vì quí, vì thöông chuùng toâi, maø goùp tieàn giuùp ñôõ?
Coù phaûi theá khoâng baùc Chính ?
Neáu theá thì khoâng ñöôïc ! Taát caû nhöõng ngöôøi nhö chuùng ta, phaàn lôùn cuoäc ñôøi ñaõ quen vôùi söï tuùng thieáu vaø khoâng yeân oån veà vaät chaát, nay ôû tuoåi höu thì nhu caàu vaät chaát aáy laïi caøng ít ñi. Caû ngöôøi giuùp vaø ngöôøi ñöôïc giuùp ñeàu khoâng saün tieàn vaø ñeàu khoâng caàn nhieàu tieàn laøm gì. Hôn nöõa chuùng ta ñang soáng trong moät moâi tröôøng cöïc kyø ñaëc bieät :
Raát nhieàu keû ñaõ quen cöôùp khoâng cuûa daân tieàn trieäu, tieàn tyû ; quen gaén baïc tyû vôùi nhöõng ñieàu phi nghóa...thì chính nhöõng keû aáy luoân rình xem nhöõng ngöôøi nhö chuùng ta coù ñöôïc ai taëng cho chuùt tieàn baïc naøo khoâng ? Ñeå roài vu cho ta ñuû moïi tieáng xaáu treân ñôøi (duø chæ laø nhöõng moùn tieàn khoâng ñaùng ñeå puoác-boa cho ngöôøi gaùc coång moät ñeâm haønh laïc cuûa hoï). Gioáng nhö tröôùc ñaây nhöõng keû ñoäc quyeàn sa ñoïa tình aùi laïi hay cho tay chaân ñi dình xem caùc caëp yeâu nhau coù hoân nhau khoâng ñeå baét veà kieåm thaûo.
Baùc thöû töôûng töôïng xem, nhöõng baøi lyù luaän trieát hoïc vaø xaõ hoäi hoïc maø toâi vaét ra töø caû cuoäc ñôøi ñaêm chieâu suy nghó cuûa mình, saün saøng ñoåi baèng cuoäc soáng cuûa mình, maø hoï noùi moät caùch tænh bô raèng : Haø Só Phu vieát thueâ nhöõng baøi aáy cho boïn phaûn ñoäng ñeå moãi thaùng ñöôïc traû coâng...50 ñoâla ! (Toâi xin vieát laïi baèng chöõ laø naêm möôi ñoâla !). Coù ngöôøi coøn giôû luaän ñieäu : neáu boïn phaûn ñoäng leân naém chính quyeàn thì oâng Tuï oâng Quoác lieäu coù giaønh noåi moät chöùc boä tröôûng khoâng maø cöù roái leân ! Toâi khoâng buoàn giaûi thích, maø chæ thöông thay cho hoï - theá giôùi soáng cuûa hoï laø vaäy ! Nhöng hoï laø gì khoâng quan troïng, vaán ñeà laø do söï ñoäc quyeàn thoâng tin aáy maø nhieàu ngöôøi löông thieän cuõng hieåu sai ñi ! Vì sao maø nhöõng lôøi taâm huyeát ñaùng traân troïng nhö baøi cuûa trung töôùng Traàn Ñoä, cuûa tieán só Phan Ñình Dieäu, tieán só Nguyeãn Thanh Giang...maø ngöôøi ta coù theå deã daøng qui ngay thaønh nhöõng "laäp tröôøng baäy baï" ? Bôûi vì, trong cuoäc "toång khuûng hoaûng nhaân caùch" hieän nay, nhaân caùch laø thöù raát ít gaëp, thaäm chí laø chuyeän hoang ñöôøng coøn nhöõng yù nghó taàm thöôøng vaø baån thæu (nheï nhaøng nhaát thì cuõng laø söï thôø ô vaø "phaûi ñaïo") thì phoå caäp nhö moät thöù muøi phaûi coù ñeå caùc con kieán nhaän nhau laø ñoàng loaïi, noù coù giaù trò nhö moät thöù giaáy thoâng haønh, nhö moät thöù chöùng chæ laøm ngöôøi...khoâng phaûn ñoäng ! Ngöôøi khoâng phaûn ñoäng thì ít nhaát cuõng ñöôïc sinh soáng bình thöôøng, ñöôïc quyeàn khinh vaø haønh haï nhöõng "keû phaûn ñoäng", (töø ñaáy ñeán naïn Hoàng veä binh cuõng chaúng caùch nhau bao xa) ! Nhieàu taùc phaåm vaên hoïc vaø saân khaáu ñaõ toû ra pheâ phaùn heát söùc maïnh meõ, toû ra coâng baèng, toû ra nhaân baûn vaø coù haäu, tìm ñöôïc loái thoaùt, thoûa loøng moïi ngöôøi, coù khi laïi raát "hoaønh traùng" nöõa...nghóa laø khoâng cheâ vaøo ñaâu ñöôïc, vaäy maø ngöôøi tinh yù vaãn nhaän ra ñaáy laø"ñoà rôûm", chæ laø "ñieám" moät caùch raát coù ngheà chöù chaúng coù taàm voùc gì. Caùi löu manh hieän ñaïi vaø caùi nhaân caùch thaät daãu coù dieän maïo beân ngoaøi na naù gioáng nhau, thì vaãn coù caùi hoàn beân trong khaùc nhau moät trôøi moät vöïc ! Goác reã laø vì, con ñöôøng thoaùt cuûa nhaân caùch ñang bò moät böùc töôøng beâ toâng chaën laïi, baäc thang nhaân caùch khoâng ñöôïc traûi ra vaø phaân ñònh thuaän chieàu nhaân baûn vaø thuaän leõ töï nhieân. Theá laø ñöôøng taéc, moïi thöù uøn laïi vaø quay cuoàng, loän tuøng pheøo, thang giaù trò loän ngöôïc. Nhaân luùc nhaù nhem ngöôøi ta traø troän, chôi hoäi giaû trang vôùi nhau, ñeå vöøa mua vui vöøa tranh nhau kieám chaùc, ñeå tìm loái ñi cho mình vaø thöïc hieän "coâng vieäc" cuûa mình. Trong tình traïng aáy, nhieàu khi ta phaûi traùnh xa thoâi. "Taám loøng trinh baïch" maø coøn chöøa ñöôïc thì taám loøng giuùp nhau veà khoù khaên kinh teá cuõng taïm chöøa ñöôïc baùc aï...
Caùc baùc nghe toâi, haõy cöù taïm chöøa ñi caùi ñaõ, nhaát ñònh toát hôn !
— ñaây, toâi chöa muoán sa vaøo caùi lónh vöïc nhöùc nhoái quaù lôùn lao naøy, nhöng noùi ra nhö vaäy chæ ñeå baùc thaáy taâm söï thaät cuûa toâi, ñeå cuøng traùnh nhöõng phieàn toaùi coù theå traùnh ñöôïc.
Toâi chæ coù theå boäc loä taâm söï cuûa rieâng mình, khoâng theå noùi thay cho anh Quoác, anh Cöï, vì ñaõ laâu laém chuùng toâi khoâng theå gaëp nhau, ngay caû thöïc traïng ñôøi soáng cuûa nhau cuõng khoâng theå naém ñöôïc. Taát nhieân, thænh thoaûng caùc baùc göûi cho moät cuoán saùch caàn ñoïc (nhö cuoán Döï baùo TK21 baùc môùi göûi) thì toát quaù roài.
Hieän nay, ngöôøi caàm buùt coù nhaân caùch thì nhaát ñònh thaáy mình ñoùi töï do. Rieâng ba ngöôøi Ñaø Laït chuùng toâi thì söï "ñoùi" aáy laïi caøng coàn caøo laém, giöõa moät theá giôùi aêm aép nhöõng thoâng tin, aêm aép nhöõng "thöùc aên" tinh thaàn, theá maø caû chuùt töï do coøn raát "khieâm toán" cuõng bò caùi 31/CP veùt saïch. Naïn "ñoùi" naøy ñang laøm nhöõng ngöôøi nhö chuùng ta vaät vaõ, trong khi coù nhieàu keû ñang ñöôïc ban phaùt töï do moät caùch haøo phoùng ñeán boäi thöïc ! Ñuùng nhö coù laàn baùc noùi : ngöôøi trí thöùc bò maát töï do thì coi nhö cheát roài. Ngoaøi söï cöùu "ñoùi töï do" khaån thieát naøy, toâi thieát nghó chuùng ta khoâng thieáu gì caû !
Vieát thö cho baùc maø phaûi noùi veà moät vieäc rieâng cuûa mình, thaät laø cöïc chaúng ñaõ, nhöng ngoài thu lu trong nhaø moät mình vôùi taâm traïng baên khoaên nhö theá naøy, toâi chaúng bieát laøm theá naøo ñeå phoøng tröôùc nhöõng ñieàu phieàn toaùi. Vôùi taám loøng aân tình, toâi xin nhôø baùc chuyeån tôùi nhöõng ngöôøi anh, ngöôøi chò laõo thaønh, cuøng taát caû baïn beø thaân höõu lôøi traàn tình cuûa toâi ñeå moïi ngöôøi "nghieân cöùu" laïi.
Ñaø Laït thaùng 11 naêm 1998
Kính thö
Haø Só Phu

(1) Hoâm 31.10.98 vöøa qua gia ñình toâi vöøa bò moät cuoäc haønh hung voâ côù, nhöng do töï kieàm cheá vaø coù nhöõng ngöôøi toát chaën tay keû gaây roái, neân chæ nhaø toâi bò ñau, cöûa quaùn bò phaù vaø tuû kính bò ñaäp vôõ thoâi ! Trong khi caùc vò an ninh luùc naøo maø chaúng keø keø beân caïnh. Chuyeän voâ lyù nhö chuyeän treû ranh, vaø loän xoän nhö loaïn kieâu binh thôøi Leâ maït Nguyeãn sô vaäy !

Chia vui vôùi baùc Traàn Ñoä
Ñöôïc Ñaûng khai tröø , baùc noùi “khoâng ngaïc nhieân gì” , “raát bình thaûn “ vaø vaãn nhieàu hy voïng... Bình thaûn vaø hy voïng thì ñuùng laø chuyeän vui roài. Ñieàu aáy toâi thaät taâm ñaéc.Vì theá, muoán keå moät chuùt veà söï taâm ñaéc cuûa mình ñeå baùc nghe .
Cuoái naêm 95 , ñeâm ñaàu tieân bò khoùa trong phoøng giam. Ngöôøi quaûn giaùo khoùa cöûa saét ñeán xoaïch moät caùi roài ñi ra , toâi naém baøn tay vaøo chaán song tuø , ngôõ ngaøng nhö Löu-Nguyeãn chaïm vaøo ñaù , vaøo hoa cuûa ñoäng Thieân Thai, phì cöôøi tröôùc söï phi lyù nhöng laïi coù thaät , nhö töø duyeân nôï tieàn kieáp. Baát giaùc nhôù thô Nguyeãn Du : Ñeán baây giôø môùi thaáy ñaây ,
Maø loøng ñaõ chaéc nhöõng ngaøy moät hai !
Chaúng nhöõng “ khoâng ngaïc nhieân “ maø coøn nhö chôø ñôïi nhau ñaõ laâu.

Baùc khoâng aân haän gì veà chuyeän ra Ñaûng , ñieàu naøy deã hieåu, vì thaáy Ñaûng baây giôø khoâng coøn laø Ñaûng maø baùc töï nguyeän gia nhaäp. Nhöng baùc cuõng “ khoâng aân haän gì veà vieäc mình ñaõ laø ngöôøi Coäng saûn 58 naêm qua “ ! Vaø ngay baây giôø baùc cuõng khoâng choáng Ñaûng , traùi laïi chæ muoán Ñaûng toát hôn , xöùng ñaùng vôùi thôøi ñaïi hôn, xöùng ñaùng vôùi daân toäc hôn thoâi ! Ra Ñaûng roài vaãn muoán Ñaûng toát hôn vaø tin raèng nhaát ñònh roài Ñaûng seõ phaûi toát hôn !. AÂúy laø Taám loøng ta muoán nhö theá ! Ñeán ñieàu naøy thì chaéc nhieàu ngöôøi phaûi ñaùnh daáu hoûi , hoaëc laø khoâng hieåu, hoaëc laø khoâng thích, hoaëc laø khoâng tin. Bôûi ai chaúng bieát tröôùc ñaây hy voïng “ xaây döïng moät Chuû nghóa Coäng saûn coù dieän maïo Nhaân ñaïo” ôû Lieân xoâ cuõ chæ laø aûo voïng.
Song , ôû ñaây coù moät ñieàu teá nhò lieân quan ñeán ñieàu phöùc taïp nhaát ñoái vôùi nhaän thöùc thöïc tieãn Vieät nam laø quan heä giöõa hieän taïi vaø quaù khöù. Quaù khöù gaén vôùi “ Taám loøng “ , vaø Hieän taïi gaén vôùi Lyù trí , vôùi YÙ thöùc. Gôõ ñöôïc caùi nuùt naøy nhieàu ngöôøi seõ hieåu ñöôïc nhau.

Veà phaàn mình, trong phaïm vi lyù luaän khoa hoïc toâi ñaõ nhieàu laàn noùi veà tính aûo töôûng , cöïc ñoan, laïc haäu, giaû khoa hoïc vaø phi nhaân baûn, phaûn tieán hoùa cuûa heä lyù luaän Maùcxít , nhöng toâi laïi traân troïng nhöõng ‘Taám loøng Coäng saûn ‘! Vì ñoù laø taám loøng cuûa nhöõng ngöôøi chæ vì taän trung vôùi vôùi nöôùc, taän hieáu vôùi daân maø ñaõ choïn Ñaûng Coäng saûn laøm moät phöông tieän , maø trong hoaøn caûnh lòch söû cuï theå thôøi aáy , phöông tieän naøy toû ra höõu hieäu cho muïc ñích cöùu nöôùc cuûa mình (daãu chöa coù ñöôïc yù thöùc ñaày ñuû veà noù) ! Trong quan heä muïc ñích-phöông tieän thì Yeâu nöôùc laø muïc ñích, phong traøo Coäng saûn laø phöông tieän. Trong quan heä trao ñoåi naêng löôïng thì Chuû nghóa Maùc Leâ ñaõ kyù sinh treân nguoàn naêng löôïng voâ taän cuûa Chuû nghóa yeâu nöôùc.

Nhöng , phöông tieän laø caùi ñeå ta duøng , ta söûa chöõa, vaø khi thaáy khoâng neân duøng nöõa thì ta coù quyeàn caát noù ñi moät caùch deã daøng , ñeå khoâng cho keû khaùc tieáp tuïc duøng phöông tieän aáy cuûa ta maø laøm haïi ta ! Ngöôøi bieát duøng phöông tieän moät caùch trong saùng vaø thoâng minh khoâng bao giôø ñeå caùi phöông tieän giaûi phoùng mình bieán thaønh caùi goâng chuïp leân ñaàu mình, ñeø leân coå mình , bieán mình vaø ñoàng baøo ñoàng chí cuûa mình moät laàn nöõa thaønh noâ leä (vì nhö theá khaùc naøo traùnh voû döa ñeå chuoác laáy voû döøa ?). Toâi tin chaéc raèng , tröø moät thieåu soá voán coù möu ñoà baát chính ra, coøn taát caû nhöõng ngöôøi ñaõ moät loøng chieán ñaáu, hy sinh vì ñaát nöôùc naøy, döôùi ngoïn côø cuûa Ñaûng tröôùc ñaây, duø laø Ñaûng vieân Coäng saûn hay khoâng phaûi Ñaûng vieân ñeàu chung moät “Taám loøng Coäng saûn“ nhö theá. Bôûi vaäy, tuy ñöôïc goïi laø “ Taám loøng Coäng saûn” nhöng thöïc chaát ñaây laø saûn phaåm cuûa Chuû nghóa yeâu nöôùc Vieät nam trong moät giai ñoaïn lòch söû nhaát ñònh, chöù tuyeät ñoái khoâng theå coi ñaây laø ñaëc saûn cuûa Chuû nghóa Maùc Leâ ñöôïc! TAÁM LOØNG COÄNG SAÛN ñöôïc nhaän thöùc nhö vaäy hoaøn toaøn khaùc vôùi YÙ THÖÙC HEÄ COÄNG SAÛN ! Cho neân ngöôøi yeâu nöôùc chaân chính coù theå giöõ veïn “ Taám loøng Coäng saûn “ cuûa mình ngay caû khi YÙ thöùc heä Coäng saûn suïp ñoå maø khoâng coù gì töï maâu thuaãn caû. Ñieàu phaân bieät naøy theå hieän roõ ôû caùch haønh xöû cuûa ngöôøi Coäng saûn Traàn Ñoä, theå hieän roõ trong nhaân caùch Traàn Ñoä. Vì theá, toâi taâm ñaéc.
Trong khi ñoù coù nhieàu ngöôøi quyeát giöõ YÙÏ THÖÙC HEÄ COÄNG SAÛN (nhö quyeát giöõ moät thöù vuõ khí ñaáu tranh sinh toàn thoâi), nhöng TAÁM LOØNG COÄNG SAÛN thì cöù moãi ngaøy moät nhaäp nhoaïng ngaû maøu Ñoâ-la , khoâng kieåm chöùng noåi ! Xeùt trong muïc ñích thì söï ‘ kieân ñònh ‘ nhö theá laø kieân ñònh loän ngöôïc, ñaáy môùi laø söï phuû ñònh quaù khöù töø trong baûn chaát.
*
Khôûi thuûy ta töôûng “söï keát hôïp Chuû nghóa yeâu nöôùc Vieät nam
vôùi Chuû nghóa Xaõ hoäi ” laø moät phaùt kieán lôùn, laø ‘cöûa mô í’ ñöa daân toäc ta tôùi Thieân ñöôøng . ÔÛ giai ñoaïn ñaùnh ngoaïi xaâm (laø giai ñoaïn chöa coù lieân quan gì ñeán caùi loõi cuûa Chuû nghóa) thì moïi vieäc döôøng nhö suoân seû, döôøng nhö Daân toäc vaø Chuû nghóa taêng cöôøng söùc maïnh cho nhau. Nhöng roài baát kyø moät nöôùc Coäng saûn naøo khi baét ñaàu tieán haønh nhöõng coâng ñoaïn coát loõi cuûa Chuû nghóa thì ñeàu thaáy Chuû nghóa aáy va chaïm quyeát lieät vaøo nhöõng söùc maïnh neàn taûng cuûa Daân toäc mình. Chuû nghóa seõ phaù Daân toäc. Vì ñoái vôùi söï tieán hoùa chung thì hoïc thuyeát Ñaáu tranh giai caáp Maùc xít khoâng coù gì khaùc hôn laø “ moät phaàn töû ly khai “ cöïc ñoan, voâ cuøng hieáu ñoäng , kieâu ngaïo taùch mình ra khoûi nhaân quaàn töï nhieân.
Vôùi Daân toäc Vieät nam thì maâu thuaãn naøy laïi caøng ñoái khaùng. Lòch söû moät daân toäc ngheøo ñoùi , luoân phaûi hôïp quaàn ñeå ñaáu tranh vôùi Thieân nhieân vaø Ngoaïi xaâm ñeå toàn taïi , laøm cho ngöôøi Vieät nam coù moät “ Taám loøng “ bao dung tuyeät vôøi, laáy chaáp nhaän vaø dung hoøa laø chính,coi troïng con ngöôøi, heát söùc traùnh söï loaïi tröø. Caùi TÌNH , trong ñoù noåi baät laø tình yeâu thöông vaø khoan hoøa, laø moät ñaëc ñieåm cuûa truyeàn thoáng Vieät nam. Trong khi ñaëc ñieåm noåi baät trong öùng xöû cuûa Hoïc thuyeát Ñaáu tranh giai caáp Maùc xít laïi laø söï saéc saûo vaø chi li trong vieäc moå xeû vaø khai thaùc nhöõng dò bieät ñeå loaïi tröø , laø söï caûnh giaùc thöôøng tröïc, ñaáu tranh ñeán cuøng , khoâng khoan nhöôïng, coi troïng toå chöùc chöù khoâng troïng con ngöôøi, vaø luoân “ naém ñaèng chuoâi “ , luoân phuï ngöôøi tröôùc chöù khoâng ñeå ngöôøi phuï ta (ta ñaõ thaéng ñòch cuõng laø nhôø nhöõng ñieàu naøy).
Trong cuoäc coï xaùt giöõa hai ñaëc ñieåm ñoái khaùng cuûa Daân toäc vaø cuûa Chuû nghóa naøy, yeáu toá cöùng daén cuûa Chuû nghóa luoân naém vai troø truï coät , yeáu toá khoan hoøa cuûa Daân toäc neáu coù ñöôïc duøng thì duøng ôû caùi voû beà ngoaøi. Chuùng ta , ai cuõng bieát raèng trong quan heä ôû gia ñình cuõng nhö ôû cô quan khi boãng döng xöng hoâ vôùi nhau baèng chöõ “ ñoàng chí “ raát eâm aùi laø ñieàm gôû roài ! Toâi ñaõ gaëp nhieàu vò trong caùc Caáp uûy, khi giao tieáp bình thöôøng thì hoï cuõng yeâu thöông, nhaân aùi, cuõng bieát ‘theå taát ’. Vaäy maø trong Toå chöùc thì caùc vò aáy noùi moät tieáng noùi khaùc haún. Neáu noùi ñuùng tieáng noùi cuûa “ Taám loøng “ e seõ bò caùc ñoàng chí khaùc pheâ phaùn laø höõu khuynh, laø maát laäp tröôøng giai caáp, laø thieáu caûnh giaùc ... vaø khi baàu seõ bò caùc ñoái thuû gaït ra ngoaøi Caáp uûy. Quaù trình saøng loïc aáy cöù tieáp dieãn heát naêm naøy sang naêm khaùc, khieán caû nhöõng ngöôøi daân thöôøng nhieàu khi ñoái xöû vôùi nhau cuõng phaûi caûnh giaùc, hoï aên noùi vôùi nhau nhö caùc ñoàng chí Boân-seâ-vích , chöù khoâng nhö nhöõng con chaùu Tieân Roàng cuøng moät boïc traêm tröùng sinh ra. Trong moâi tröôøng Maùc xít nhaân caùch con ngöôøi bò ñònh höôùng döùt khoaùt nhö moät vectô, nhö moät muõi teân vaäy. Chaúng theá maø ngöôøi ta baûo Chuû nghóa laø cô sôû ñeå hình thaønh vaø xaùc ñònh nhaân caùch , khi chöa coù Chuû nghóa thì “ Nhaân loaïi chöa thaønh ngöôøi “! Haõy nhìn roäng ra nhaân loaïi ,seõ thaáy ngay ñaây laø moät naõo traïng ma tuùy, ñieân daïi. Loaïi tröø Chuû nghóa ñi chính laø ñeå traû laïi nhaân caùch, cho nhöõng Ñaûng vieân vaø cho taát caû moïi ngöôøi.
Neáu khoâng bò caùi “Chuû nghóa “ kyù sinh vaøo , thì sau cuoäc choáng ngoaïi xaâm cuûa Daân toäc, nhöõng ngöôøi nhö Vuõ Ñình Huyønh, Buøi Coâng Tröøng, Nguyeãn Hoä, Hoaøng Minh Chính, Traàn Ñoä .., nhö Traàn Ñöùc Thaûo, Vaên Cao , Traàn Daàn, Phuøng Quaùn.., nhö Hoaøng Tieán , Buøi Minh Quoác, Baûo Cöï, Döông Thu Höông.., nhö Phan ñình Dieäu, Nguyeãn Thanh Giang, Nguyeãn Kieán Giang ..vaân.. vaân.., nhö nhieàu nhaân só , Trí thöùc toân giaùo vaø voâ vaøn nhöõng ngöôøi Vieätnam yeâu nöôùc öu tuù khaùc maø Ñaûng khoâng baèng loøng , haún ñaõ ñöôïc soáng thaûnh thôi trong chan hoøa quyù troïng , chöù ñaâu phaûi soáng nhöõng naêm thaùng cöïc nhoïc cuûa nhöõng keû coù toäi “xeùt laïi choáng Ñaûng “, toäi “ Nhaân vaên Giai phaåm “, toäi “ Dieãn bieán hoøa bình “... Hoï bò löu ñaày giöõa caùi xaõ hoäi maø chính hoï goùp moà hoâi vaø xöông maùu taïo ra, ñeå roài khi ñaõ saép sang theá giôùi beân kia, khi bieát chaéc raèng khoâng coøn ngoï ngoaïy gì ñöôïc nöõa thì môùi ñöôïc tuyeån ra ñeå phaùt cho caùi huaân chöông , nhö moät saûn phaåm ñaõ ñöôïc ñoùng nhaõn “ Made in Coäng saûn “, ñeå giöõ baûn quyeàn cho Chuû nghóa. Khi soáng heát mình vì Daân toäc thì hoï bò Chuû nghóa ñaåy thaønh thuø ñòch, bò ruùt heát naêng löôïng. Khi cheát ñi hoï laïi bò thu hoài trôû veà thaønh taøi saûn thuoäc sôû höõu cuûa Chuû nghóa ! Vinh quang cuûa hoï laïi thuoäc veà Chuû nghóa ! Chuû nghóa nhö vaäy chaúng phaûi thöù kyù sinh vaøo Daân toäc, khoáng cheá Daân toäc ñeå boøn ruùt naêng löôïng cuûa Daân toäc laø gì ?
Quan heä kyù sinh cuûa Chuû nghóa vaøo Daân toäc vieát thaønh bao nhieâu cuoán saùch cuõng chöa ñuû. Con kyù sinh truøng aáy taøn phaù söùc maïnh tinh tuùy cuûa Daân toäc, nhö taøn phaù gan ruoät cuûa moät cô theå , nhöng cô theå khoâng taåy noù ra ñöôïc vì quaû thöïc noù ñang laøm cho moät vaøi boä phaän tieàn phöông cuûa cô theå maäp ra , hoàng haøo leân , höng phaán leân , ñaày khoaùi caûm ...
Roõ raøng raèng veà toaøn cuïc,veà hieäu quaû khaùch quan ,thì Chuû nghóa Ñaáu tranh Giai caáp taøn phaù Daân toäc, neân Ñaûng cuûa Chuû nghóa Giai caáp aáy nhaát ñònh seõ maát daàn söùc soáng. Nhöng maët khaùc, söï hình thaønh Ñaûng buoåi ñaàu ñaõ gaén lieàn vôùi Chuû nghóa Yeâu nöôùc , ñöôïc Daân toäc nuoâi naáng , maø söùc soáng cuûa Daân toäc thì khoâng ai dieät ñöôïc. Neân, noùi cho ñuùng ra , trong Ñaûng chæ caùi phaàn ñaëc tröng cuûa Chuû nghóa , töùc phaàn kyù sinh, laø yeáu daàn ñi thoâi (sau moät thôøi gian daøi baønh tröôùng ). Coøn phaàn chuû theå, töùc phaàn Daân toäc truyeàn thoáng trong Ñaûng vaø trong xaõ hoäi , seõ ngaøy caøng hoài phuïc (sau giai ñoaïn bò aùp cheá ) ! Maâu thuaãn naøy baáy laâu tieàm taøng beân trong nay ñaõ ñeán luùc boät phaùt, vaø ñaây môùi laø MAÂU THUAÃN TRUNG TAÂM cuûa thôøi kyø Ñoåi môùi!Tình hình bieán ñoäng treân theá giôùi chæ laø ñieàu kieän beân ngoaøi thuùc ñaåy maâu thuaãn chín muoài , khuûng hoaûng Kinh teá-Xaõ hoäi chæ laø hieän töôïng bieåu kieán..
Cuoäc ñaáu tranh giöõa hai caáu phaàn naøy dieãn ra tröôùc heát trong Ñaûng, trong moãi Ñaûng vieân. Neáu khoâng thay ñoåi theo quy luaät khaùch quan thì nhaát ñònh Ñaûng seõ bò Daân toäc vaø Thôøi ñaïi ñaøo thaûi . “ Ñoåi môùi , hay laø Cheát !” Khoâng coù caùch naøo khaùc. Nhöng chuyeän coát töû cuûa Ñoåi môùi laø ôû maâu thuaãn trung taâm nhö treân ñaõ phaân tích. Quyõ ñaïo baát khaû khaùng laø : Khôi daäy taát caû söùc maïnh TRUYEÀN THOÁNG cuûa DAÂN TOÄC vaø höôùng noù phaùt trieån theo nhöõng tieâu chí tieân tieán chung cuûa theá giôùi, töùc nhöõng TIEÂU CHÍ PHOÅ QUAÙT cuûa nhaân loaïi. Nhaân loaïi voán ‘ ñôn giaûn ‘ theá thoâi , nhöng moïi chuyeän treân ñôøi khoâng coù gì ra khoûi söï ñôn giaûn aáy.
Xin ñöøng phaùt kieán ra nhöõng ‘chuû nghóa vó ñaïi ’ laøm gì , con ngöôøi sôï söï vó ñaïi laém roài! Nhöõng thöù chuû nghóa aûo töôûng , nhöõng chuû nghóa quoác gia cuïc boä ñeàu laø nhöõng lyù thuyeát vôù vaån caû, cuoái cuøng ñeàu bieán thaønh nhöõng xaûo thuaät cuûa giôùi Cai trò trong buoåi daân trí coøn thaáp, ñeán moät luùc seõ töï nhieân bò ñaøo thaûi. Töùc laø phaûi taùi sinh laïi Ñaûng thaønh moät Ñaûng cuûa Daân toäc vaø Daân chuû, neáu Ñaûng muoán toàn taïi. Neáu cöù giöõ vöõng Chuû nghóa thì caøng hoâ haøo choáng bieán chaát, Ñaûng caøng thoaùi hoùa bieán chaát. Thöïc tieãn chaúng ñang dieãn ra nhö vaäy ñoù sao ? Neáu khoâng taùi sinh laïi Ñaûng thì giaû söû coù tìm ñöôïc moät moâ hình kinh teá toái öu, coù thu huùt ñöôïc toái ña voán ñaàu tö nöôùc ngoaøi, coù huy ñoäng ñöôïc toái ña voán trong nöôùc, coù baøy ra moät traêm caùi Leã hoäi truyeàn thoáng , coù baøy ra ñöôïc moät traêm Troø vui chaêng nöõa, maâu thuaãn trung taâm vaãn coøn nguyeân ! Neáu Ñaûng taùi sinh laïi ñöôïc theo yeâu caàu noùi treân thì moïi vieäc seõ oån , khi aáy chuyeän moät ñaûng hay nhieàu ñaûng seõ laø söï phaùt sinh do nhu caàu töï nhieân, chaúng coù gì quan troïng vaø chaúng caàn tranh luaän tröôùc laøm gì . Nhöng neáu Ñaûng khoâng laøm ñöôïc nhö theá thì laïi laø chuyeän khaùc.
Baùc Ñoä aï , aáy laø suy nghó cuûa toâi veà maët nguyeân lyù, nguyeân taéc. Neáu khoâng yù thöùc ñöôïc nhöõng ñieàu ñoù moät caùch heä thoáng vaø thay ñoåi moät caùch raønh maïch thì vieäc Ñoåi môùi seõ chæ laø moät chuoãi nhöõng thích nghi vaët töøng böôùc, maø böôùc naøo cuõng maäp môø, cuõng mieãn cöôõng caû. Cuoái cuøng vaãn laø xoùa boû Chuû nghóa nhöng vôùi söï traû giaù naëng neà hôn , ñaëc bieät laø traû giaù veà Vaên hoùa vaø Nhaân caùch. Ngay caû Kinh teá , Chính tri-Xaõ hoäi cuõng chaúng oån ñònh maõi ñöôïc. Vaø nhö vaäy , neáu khoâng xuaát hieän moät Ñaûng khaùc thì töï Ñaûng Coäng saûn cuõng cöù taùch thaønh hai , baát chaáp ñaøn aùp , vì söùc soáng cuûa phaàn Daân toäc trong Ñaûng laø baát dieät , khoâng beø phaùi naøo öùc cheá ñöôïc !. Daân toäc caàn ñöôïc töï chuû thaät söï , chöù khoâng cam chòu caûnh höõu danh voâ thöïc maõi ñöôïc. Noäi boä Daân toäc buoäc Ñaûng phaûi thay ñoåi , chaúng coù ñòch naøo vaøo ñaây caû !
Nhöng Ñaûng Coäng saûn voán laø baäc thaøy veà tính thöïc teá vaø veà khaû naêng thích nghi neân söï khö khö baûo thuû thöïc söï laø khoâng theå coù ñöôïc. Khaû naêng Ñaûng töï thay ñoåi ñeå ñaùp öùng nhöõng nhu caàu maø thöïc teá daïy cho , ñeå traùnh moät cuoäc phaân lieät saâu saéc cuõng laø moät khaû naêng hieän thöïc , moät khaû naêng maø nhieàu ngöôøi mong muoán. Trong tröôøng hôïp aáy khoâng phaûi Ñaûng Coäng saûn töï ñoåi môùi ñeå thaønh moät Ñaûng Coäng saûn toát hôn maø laø töï loät xaùc ñeå thaønh moät Ñaûng mang tính Daân toäc Daân chuû. Neáu Chuû nghóa Yeâu nöôùc maïnh hôn Chuû nghóa Giai caáp trong Ñaûng ( thöïc chaát laø Chuû nghóa Lôïi Quyeàn) thì khaû naêng naøy ôû Vieät nam coù theå xaûy ra. Ñieàu baùc hy voïng “ Ñaûng seõ phaûi bieán ñoåi ñeå trôû neân toát hôn” toâi hieåu theo yù aáy, thì khoâng phaûi laø moät lôøi xaõ giao maø laø moät lôøi tieân löôïng coù cô sôû ôû lyù luaän vaø thöïc tieãn. Vì theá, toâi taâm ñaéc.
Coù moät pheùp thöû raát maøu nhieäm : Haõy kheõ lay lay ñeå thöû thaùo caùi phöông tieän ra, neáu thaáy cöùng nhaéc khoâng thaùo noåi nöõa, caøng thaùo noù caøng quaëp chaët vaøo coå mình (coù khi quaëp baèng baøn tay nhung), thì haõy tænh ngoä ngay ñeå nhaän bieát raèng noù khoâng coøn laø phöông tieän nöõa maø thaønh con quaùi vaät ñeå haønh mình roài , mình hoaøn toaøn maát quyeàn laøm chuû noù roài , thaønh quoác naïn roài ! Theá thì duø coù toát ñeïp100% cuõng phaûi thaùo ngay ra caùi ñaõ , coù coøn duøng noù laøm phöông tieän cho mình nöõa hay khoâng thì haï hoài phaân giaûi !
Hoâm qua noù laø aân nhaân , phaûi quyù noù chöù ! Hoâm nay noù thaønh quaùi vaät , phaûi ruõ noù ra khoûi mình ngay laäp töùc chöù, trung thaønh vôùi noù laøm gì, vì theá môùi coù luaät cho pheùp Ly hoân ! Ñaõ ñaønh trong cuoäc Ly hoân lòch söû naøy cuõng coù toäi cuûa mình, nhöng chính laõo Lòch söû coøn bò ñaùnh löøa thì laøm sao coù theå baét con ngöôøi töø choái gioït maùu hoâm qua cuûa mình ? Lòch söû khoâng theå laøm laïi. Khoâng theå löïa choïn moät quaù khöù !Vaán ñeà coøn laïi laø thaùi ñoä trong hieän taïi thoâi. Vaû laïi,Quaù khöù khoâng phaûi laø moät caùi gì ñaõ troïn veïn xong roài,chính ñoäng thaùi trong hieän taïi ñang cho bieát chính xaùc theâm caùi gì ñaõ hình thaønh trong quaù khöùï ... Nhöõng ngöôøi Coäng saûn hoâm nay coù phaûn öùng khaùc nhau ñoái vôùi hieän taïi laø bôûi chaát löôïng quaù khöù cuûa hoï khaùc nhau, thaùi ñoä hoâm nay cuûa töøng ngöôøi seõ cho bieát söï Coäng saûn hoùa cuûa töøng ngöôøi aáy tröôùc ñaây chuû yeáu laø töø chuû nghóa Yeâu nöôùc hay chuû yeáu töø chuû nghóa Duy Quyeàn Lôïi.
Toân troïng quaù khöù, thaäm chí traân troïng quaù khöùï , nhöng toân troïng ñeå xöû lyù cho toát caùi hoâm nay, chöù khoâng laøm noâ leä cho quaù khöù .Toâi taâm ñaéc vôùi caùch öùng xöû cuûa baùc.
*
Vaãn chuyeän hoài toâi bò giam, nhöõng ngaøy khoâng bò hoûi cung , ngoài buoàn moät mình, toâi töï thoát ra lôøi caûm ôn : CAÛM ÔN
Ôn Ñaûng cho toâi moät cuoäc tuø
Töø nay keû ñòch heát ñöôøng vu
Raèng toâi vôùi Ñaûng chôi baøi giaû :
Noùi maïnh , vì treân ñaõ coù duø !
Caùi Hoïa coù khi laïi thaønh caùi Phuùc, thanh minh cho caû Ñaûng laãn caù nhaân mình. Vaäy neân, neáu chia buoàn vôùi baùc thì thaät voâ lyù.
Nhöng neáu vôùi caùi rieâng ta chaúng phaûi chia buoàn,thì vôùi caùi chung khoâng theå khoâng buoàn ñoâi chuùt tröôùc caûnh phaân kyø, Coäng Tröø luaån quaån , loøng ta khoâng muoán maø thöïc teá Ñaûng ñaõ chia hai :
Töôùng quaân Coäng... saûn ñöôïc Tröø ...khai
Gian khoù cuøng chia maáy daëm daøi ,
Giaän keû yeâu Quyeàn hôn yeâu Nöôùc,
Beân Quyeàn beân Nöôùc laïi chia hai !
58 thaâm nieân COÄNG SAÛN , laïi ñöôïc chính COÄNG ÑAÛNG cuûa mình cho höôûng caùi pheùp TRÖØ ! Kòch tính aáy gôïi yù toâi laøm Caâu ñoái. Laïi nöõa, caùi danh xöng Traàn Ñoä maø ñaõ coù laàn baùc nhaän laø ‘Voõ ‘ bieàn , nhöng toâi thaáy noù mang nhieàu chaát ’Vaên ‘: TRAÀN laø haït buïi hay buïi baëm , ÑOÄ laø beán ñoø , laø söï cöùu giuùp, laø ñöa qua soâng. Traàn Ñoä laø caùi beán ñoø traàn gian. Theá laø Chöõ vaø Nghóa ñaõ hieän ra ñaày ñuû, toâi chæ coøn vieäc gheùp laïi laø coù ngay 2 ñoâi Caâu ñoái ñeå möøng baùc ñaây:
Caâu ñoái thöù nhaát :
COÄNG saûn heát roài TRAÀN saïch buïi !
TRÖØ khai töø aáy ÑOÄ sang soâng !
Caâu thöù hai :
TRAÀN truùt buïi nhô, choáng gaäy truùc, cuøng Nöôùc nhaø, vöôït doác !
ÑOÄ laø bôø beán , môû taám loøng , vaãy Daân toäc, qua soâng !

Caùi chöõ nghóa maø cha oâng mình ñeå laïi noù kyø laï laém baùc aï , cöù nhö caåm nang Gia caùt , ñeán ñoaïn ñöôøng naøo xoán xang,laïi giôû caåm nang ra. Ñaõ ghi heát trong aáy roài !
Maáy doøng taâm söï rieâng giöõa anh trí thöùc queøn, khoâng coù gaäy ñeå choáng ,vôùi oâng töôùng giaø 76 tuoåi , ñi ñaâu cuõng phaûi choáng gaäy, nhö moät nhu caàu töï thaân, xin ñöøng ai phieàn loøng laøm gì .
HAØ SÓ PHU ( 1 - 1999 )

***

3- VUÏ AÙN “PHAÛN BOÄI TOÅ QUOÁC” naêm 2000

Coäng hoaø Xaõ hoäi chuû nghóa Vieät nam
Ñoäc laäp – Töï do – Haïnh phuùc
ÑÔN KHIEÁU NAÏI
(vì bò khôûi toá toäi “Phaûn boäi Toå Quoác” moät caùch phi lyù)
Kính göûi :
- OÂng Traàn Ñöùc Löông, chuû tòch nöôùc CHXHCN Vieät nam
- OÂng Noâng Ñöùc Maïnh, chuû tòch Quoác hoäi nöôùc CHXHCNVN
ñoàng kính göûi - oâng Vieän tröôûng Vieän Kieåm saùt nhaân daân tænh
Laâm ñoàng
- oâng Thuû tröôûng An ninh ñieàu tra, Coâng an tænh
Laâm ñoàng
Toâi laø Nguyeãn Xuaân Tuï (töùc Haø Só Phu), Tieán só Sinh hoïc, 61 tuoåi, caùn bo656 höu trí, hieän ôû 4E Buøi thò Xuaân, phöôøng 2, Ñaø laït.
Chieàu 28-4-2000, cô quan An ninh Laâm ñoàng ñaõ tôùi nhaø toâi, ñoïc leänh khaùm nhaø vaø thu ñi maùy vi tính caù nhaân vaø nhieàu saùch vôû taøi lieäu caù nhaân khaùc. Sau ñoù, chieàu 11-5-2000 toâi ñaõ ñöôïc toáng ñaït moät quyeát ñònh Khôûi toá bò can vì tôïi danh PHAÛN BOÄI TOÅ QUOÁC (ñieàu 72, Luaät hình söï) vaø moät leänh caám ñi khoûi nôi cö truù.
Sau nhöõng ngaøy laáy lôøi khai vaø hoûi cung (suoát töø 29-4-2000 vaø keùo daøi lieân tuïc chöa bieát ñeán khi naøo), nay toâi môùi bieát vieäc khaùm nhaø vaø khôûi toá laàn naøy laø do moät vieäc nhö sau : Coù hai ngöôøi cuûa hai tôø baùo cuûa ngöôøi Vieät ôû Phaùp, dòp Teát vöøa roài coù göûi thö cho toâi qua maùy vi tính cuûa moät ngöôøi baïn toâi laø oâng Mai Thaùi Lónh (nguyeân Phoù Chuû tòch Hoäi ñoàng nhaân daân thaønh phoá Ñaø laït), trong ñoù coù moät böùc thö môøi toâi tham gia vaøo môït vaên baûn leân tieáng chung veà daân chuû (maø ngöôøi vieát thö goïi laø Keát öôùc 20000).
Toâi ñaõ vieát hai böùc thö ñeå töø choái vaø giaûi thích vì sao toâi töø choái.
Ngay trong giaây phuùt ñoät ngoät bò toáng ñaït quyeát ñònh khôûi toá bò can vì moät toäi danh naëng nhaát laø toäi Phaûn boäi Toå quoác, toâi ñaõ bình tónh trình baøy tröôùc cô quan An ninh ñieàu tra nhö sau :
- Toâi laø moät caù nhaân coù tö duy ñoäc laäp. Toâi saün saøng trao ñoåi vôùi moïi ngöôøi veà tö töôûng vaø nhaän thöùc, nhöng toâi döùt khoaùt khoâng dính daùng ñeán baát kyø hoaït ñoäng chính trò naøo, khoâng dính daùng ñeán baát kyø toå chöùc chính trò naøo.
- Toâi vaãn quen coù thaùi ñoä trieät ñeå trong tö duy lyù luaän, nhöng luoân dung hoaø trong öùng xöû, traùnh söï caêng thaúng cöïc ñoan. Nhöõng baøi chính luaän veà Trieát hoïc vaø Xaõ hoäi hoïc cuûa toâi ñaõ xong, nay chæ muoàn yeân tónh, thænh thioa3ng laøm vaên chöông cho vui. Nhöng neáu caùc cô quan Nhaø nöôøc cöù doàn eùp toâi ñeán tình huoáng baét buoäc phaûi phaân ñònh phaûi traùi thì toâi quyeát choïn caùch öùng xöû cuûa ngöôøi Trí thöùc yeâu nöôùc, trung thöïc ñeán cuøng, vaø thanh thaûn.

Caûm xuùc cuûa toâi tröôùc quyeát ñònh khôûi toá noùi treân khoâng theå khoâng ngaïc nhieân vaø laáy laøm tieác.
Ñieàu 72 quy ñònh moät toäi phaïm naëng nhaát, hình phaït cao nhaát laø töû hình. Nhöng nghó veà ñieàu naøy toâi thaáy raát thanh thaûn. Toâi bieát ôn Nhaân daân ñaõ cho toâi ñöôïc hoïc haønh ñeå trôû thaønh ngöôøi bieát suy nghó. Nhöõng naêm qua toâi ñaõ vaét kieät söùc suy nghó coù haïn cuûa mình ñeå traû ôn Nhaân daân vaø Toå quoác Vieät nam, maëc duø bieát con ñöôøng traû ôn cuûa mình thaät quaù gian nan.
Nay ôû tuoåi 61, hoaëc laø chòu moät caùi aùn töû hình, hoaëc laø tieáp tuïc soáng nhö 5 naêm qua trong khoâng khí bao vaây giaùm saùt, heát tuø ñaày laïi baát thaàn khaùm nhaø (trong 5 naêm ñaõ khaùm nhaø 3 laàn, thu giöõ 3 maùy vi tính, vaø thu heát caùc saûn phaåm cuûa tö duy vaø nhieàu kyû nieäm), thì hai söï choïn löïa aáy coù khaùc nhau laø maáy? Nhöõng saûn phaåm suy nghó cuûa toâi seõ ôû laïi vôùi cuoäc ñôøi. Toâi laáy theá laøm ñuû.
Tuy vaäy, toâi nghó raèng oâng chöa ñöôïc caáp döôùi baùo caùo ñaày ñuû veà tröôøng hôïp cuûa toâi. Neân toâi laøm ñôn naøy göûi tôùi tay oâng, vaø mong sôùm nhaän ñöôïc söï traû lôøi cuûa oâng, vì oâng thay maët cho quyeàn löïc cao nhaát cuûa quoác gia maø Nhaân daân ñaõ kyù thaùc taát caû vaän meänh cuûa mình, trong ñoù nhöõng ngöôøi trí thöùc chuùng toâi cuõng laø moät thaønh phaàn “nhoû beù”!
Kính göûi oâng nhöõng lôøi traân troïng nhaát.
Ñaølaït ngaøy 19-5-2000
Ngöôøi vieát ñôn khieáu naïi

Tieán só Nguyeãn Xuaân Tuï (töùc Haø Só Phu)
4E Buøi thò Xuaân,P2, Ñaølaït

Hai Böùc Thö Cuûa Haø Syõ Phu
Noái keát Thöù Ba, 11/12/2001
Noái keát tieáp tay taùn phaùt cho tôùi khi naøo coù töï do daân chuû thaät söï treân ñaát nöôùc Vieät Nam
Hai BÖÙC THÖ CUÛA HAØ SYÕ PHU

*** Taïi sao Ñaûng laïi sôï vaø voäi vaøng keát aùn tieán só Haø Syõ Phu toäi “phaûn quoác” –cho duø sau ñoù Ñaûng thaáy hoá phaûi mieãn toá oâng? Coù phaûi vì oâng Haø Syõ Phu ñaõ phaân tích ñöôïc tim ñen cuûa boïn theû ñoû naøy hay khoâng? Noái keát xin göûi caùc baïn hai laù thö cuûa tieán só Haø Syõ Phu ñaõ bò loït vaøo tay coâng an vaø ñaõ khieán laõnh ñaïo Ñaûng bò chaïm noïc huøng hoå aâm möu ñònh keát toäi “phaûn quoác” oâng Haø Syõ Phu. Hai laù thö naøy ñöôïc ñaùnh maùy laïi, vôùi lôøi bình cuûa Thieän Taâm.
*** Ñaàu naêm 2000 caùc oâng Ñoã Maïnh Tri vaø Nguyeãn Gia Kieång coù vieát thö cho oâng Haø Syõ Phu nhôø oâng Mai thaùi Lónh chuyeån, oâng Phu ñaõ vieát hai böùc thö traû lôøi . Oâng Phu ñaõ vieát roõ ñaây laø thö rieâng khoâng ñeà teân thaät khi göûi (vì sôï maát !) , vaø khoâng neân ñaêng baùo, nhöng roài hai böùc thö naøy bò Cô quan An ninh Vieät nam thu giöõ vaø khôûi toá hai oâng Phu vaø Lónh toäi phaûn quoác. Baùo An ninh theá giôùi ñaõ trích ñaêng coâng khai moät soá caâu trong hai böùc thö neân raát nhieàu ngöôøi ñaõ bieát, nay trôû thaønh chuyeän ñaõ qua , khoâng coøn laø bí maät, cuõng khoâng coøn laø chuyeän rieâng. Toâi ñaõ ñöôïc ñoïc (coù leõ laø baûn chính) hai böùc thö vaø thaáy neân coâng khai haún chuyeän naøy ra cho ñôøi bình luaän vaø tham khaûo. Toâi maïn pheùp thay moät soá chöõ cho thích hôïp, theâm vaøi lôøi bình cuûa caù nhaân, vaø ghi trôû laïi teân thaät cuûa caùc oâng.
Thieän Taâm
- Thö thöù 1
Haø Syõ Phu (Thaùng 3/ 2000)
Thö göûi oâng Ñoã Maïnh Tri, baùo Tin Nhaø.

Ñaõ nhaän ñöôïc thö oâng do oâng Lónh chuyeån giuùp, trong ñoù oâng muoán bieát nhaän xeùt caù nhaân cuûa toâi veà tính chaát ñaëc thuø cuûa xaõ hoäi Vieät nam...Ñaây laø vaán ñeà hay nhöng raát roäng lôùn , toâi muoán suy nghó kyõ hôn neân chöa vieát thö ngay cho oâng ñöôïc. Nhöng thoâi, chaúng daùm caàu toaøn nöõa, ñaønh vieát nhoâm nham maáy doøng taûn maïn, chôït gaëp caùi gì thì vieát caùi naáy, nhö vieát nhaùp vaäy, ñeå oâng xem rieâng coù theå cuõng giaûi khuaây ñöôïc ñoâi chuùt.

… Moät khi ÑCS ñaõ naém troïn moïi quyeàn sinh quyeàn saùt, ñaõ thuaàn hoùa vaø söû duïng ñöôïc ñaùm coù hoïc laøm coâng cuï ngoan ngoaõn vaø chaên daét ñaùm daân ñen nhö ñaøn cöøu non thì nhöõng ai coøn chuùt nhaân caùch, chaïnh loøng nghó veà thaân phaän nhaân daân khoâng theå khoâng nghieàn ngaãm veà Ñaûng …
Ngöôøi CS coù ba taàng chieán tuyeán caàn baûo veä, theo thöù töï quan troïng taêng daàn töø ngoaøi vaøo trong.
-Taàng ngoaøi cuøng laø Chuû nghóa Maùc Leâ , ôû giai ñoaïn xaây döïng thì taàng naøy laø taàng neàn taûng nhöng sang giai ñoaïn thoaùi traøo thì taàng neàn taûng naøy seõ bò hy sinh tröôùc tieân (vì chæ laø phöông tieän, khoâng phaûi muïc ñích); treân phaïm vi quoác teá taàng naøy ñaõ bò phaù tan taønh, moät vaøi nôi coøn coá thuû nhöng chæ ôû ñòa baøn quoác gia vaø cuõng chæ giöõ ngoaøi voû , trí traù cho qua chuyeän, coát ñeå che cho söï loät xaùc ôû beân trong.
-Taàng thöù hai laø vai troø thoáng trò ñoäc toân cuûa Ñaûng Coäng saûn. Taàng naøy coù yù nghóa sinh töû , thaát thuû thì coi nhö tong. Ñeå giöõ ñöôïc chieán tuyeán naøy Ñaûng CS moät maët quyeát töû baèng moïi giaù , khi caáp thieát coù theå truùt boû maët naï lòch söï ñeå thaúng tay ñaøn aùp, moät maët nhanh choùng loät xaùc : thu xeáp noäi boä, mau choùng tö baûn hoùa vaø trôû veà hoøa nhaäp vaøo nhaân loaïi, kheùo leùo truùt boû toaøn boä nhöõng caåm nang dôû hôi cuûa Maùc Leâ. Neáu giai ñoïan naøy hoaøn thaønh thì coù nghóa laø xaây döïng ñöôïc moät xaõ hoäi Tö baûn do Ñaûng CS laõnh ñaïo, danh xöng duø laø moät thöù Chuû nghóa Xaõ hoäi mang maøu saéc Trung quoác hay maøu saéc Vieät nam Vieät nieác gì ñoù, thì thöïc chaát cuõng laø Xaõ hoäi Tö baûn ñoäc taøi (maø chuû nghóa Maùc laø baø ñôõ). Thöïc teá xaõ hoäi ñang ôû giai ñoaïn naøy.
-Nhöng neáu : Neáu baøi baûn tieáp tuïc löøa bòp daân vaø löøa bòp theá giôùi naøy khoâng troùt loït (laøm sao maø troùt loït maõi ñöôïc), thì ôû theá bí ngöôøi CS ñaønh boû phoøng tuyeán naøy vaø ruùt veà phoøng tuyeán cuoái cuøng , boû Ñaûng cöùu laáy taäp ñoaøn : töùc laø truùt noát caùi voû Ñaûng CS ñoäc quyeàn laõnh ñaïo , chaúng coøn Chuû nghóa gì raùo, chaáp nhaän daân chuû phaùp trò, chaáp nhaän ña nguyeân ña ñaûng , nhöng luùc aáy moïi yeát haàu kinh teá cuûa xaõ hoäi ñaõ ñöôïc con chaùu, beø caùnh cuûa taäp ñoaøn ñaàu xoû traán giöõ roài. Tieáng laø ña ñaûng nhöng Ñaûng cuûa hoï vaãn ôû theá thöôïng phong (coù theå hoï vaãn giöõ teân Ñaûng CS hoaëc chuyeån thaønh moät Ñaûng khaùc, tuøy thôøi theá).Neáu phong traøo daân chuû tieáp tuïc phaùt trieån thì trong töông lai khaû naêng naøy chaéc chaén thaønh hieän thöïc. Töø ñoù, neáu coù khaû naêng chuyeån bieán thaønh xaõ hoäi coù daân chuû, vaên minh thaät söï thì cuõng maát daêm baûy chuïc naêm nöõa , luùc aáy theá giôùi ñaõ tieán sang möùc ñoä vaên minh khaùc roài . Ñoái vôùi nhöõng keû chieám ñoaït lòch söû thì theá cuõng laø quaù ñuû, vô veùt ñeán côõ ñoù roài thì thoâi, tha cho nhaân daân, tha cho ñaát nöôùc ! Baét chaúng ñöôïc thì tha laøm phuùc, laøm phuùc ôû choã cuoäc tha toäi khi aáy laïi cuõng laø do ngöôøi CS "khôûi xöôùng vaø laõnh ñaïo" !

Nhöng "cuoäc tha" naøy cuõng coøn xa vôøi laém ( noù bòn ròn nhö thôøi kyø chuû noâ giaûi phoùng cho noâ leä vaäy thoâi).Vôùi moät nhaân daân nhö nhaân daân Vieät nam thì chæ coù nhöõng keû ngu môùi voäi vaøng tha sôùm nhö theá !. Moät baùc giaø coù ñaàu oùc caáp tieán nghe toâi noùi nhö vaäy beøn noåi xung leân : Voâ lyù, theá nhaân daân cheát caû roài hay sao ? Toâi noùi :" Cheát caû roài, bò tieâm thuoác cheát caû roài, baùc aï! Soá coøn ngaéc ngoaûi nhö chuùng ta ( vaø raát nhieàu ngöôøi khaùc nöõa ) trong quan nieäm cuûa nhieàu ngöôøi laõnh ñaïo thì khoâng phaûi laø nhaân daân (!), hay noùi cho coâng baèng thì ta bò xeáp vaøo nhaân daân loaïi hai , nhö theå moät daïng’daân toäc thieåu soá’! ".

Ñöøng thaáy ñaùm ñoâng ñang phoùng xe maùy, nghe maùy boä ñaøm, goõ maùy vi tính, haùt karaoke, baùo caùo treân Tivi veà thaønh tích bieát laøm giaàu, lónh giaûi naøy giaûi noï… maø töôûng laø nhaân daân ñang soáng maõnh lieät !
Vaãn coù côm aên, vaãn coù aùo maëc , vaãn ngaøy caøng bieát theâm nhöõng thöù vaên minh maø tröôùc ñaây chöa heà ñöôïc bieát tôùi, vaãn ñöôïc theá giôùi vieän trôï, vaãn coù khoái thöù ñeå töï haøo ,vaãn thaáy con "hôn" cha neân cöù töôûng nhaø mình coù phöôùc … Theá laø cuoäc ñôøi vaãn cöù ñi leân, chöù sao, tham nhuõng thì muoân ñôøi bao giôø chaúng coù, xaõ hoäi caøng baäy baï caøng deã laøm aên, quy cuû laøm gì cho meät , phaûi bieát queân ñi maø soáng, vaø bieát hy voïng vaøo töông lai !…
Moät moâi tröôøng nhaân daân nhö theá thaät laø moâi tröôøng lyù töôûng cho nhöõng keû thoáng trò. Thaät khoâng may cho nhöõng taàng lôùp khaùt khao thoáng trò khaùc treân theá giôùi ñaõ khoâng taïo ñöôïc moät nhaân daân nhö theá (neân hoï ñaønh phaûi tieán theo ñöôøng daân chuû !). Nhöng giöõa kyû nguyeân vaên minh hoâm nay, soáng nhö theá maø cuõng laø soáng ö ?
Baùc giaø aáy vaãn khoâng chòu : Cuoäc vaän ñoäng ñi leân naøo chaúng baét ñaàu töø soá ít ? Toâi noùi : Thöa baùc, ñuùng, nhöng vaán ñeà laø caùi soá ñoâng kia coù khaû naêng chuyeån hoùa hay khoâng. Trong cuoäc vaän ñoäng daân chuû hoùa ôû xöù An nam ngaøy nay caâu traû lôøi laø : KHOÂNG !…(Bao keû anh huøng ñaùnh giaëc ngoaïi xaâm laïi trôû neân heøn maït vaø voâ cuøng nhoû beù tröôùc Danh lôïi, hoaëc tröôùc Thaàn quyeàn vaø Theá quyeàn ! Maø tröôùc caùc thöû thaùch veà Daân chuû vaø Nhaân caùch naøy thì xöù mình coøn hieám anh huøng laém). (Keû coù duõng thì ngu doát, keû coù trí tueä thì heøn, keû coù trí coù duõng thì laùu caù vò kyû baát nhaân. Giöõa moät nhaân loaïi phôi phôùi daân chuû hoâm nay maø chæ bieát bieåu tình vì khoù khaên ñôøi soáng, hoïc haønh chæ coát ñeå laäp nghieäp caù nhaân, laøm trí thöùc maø cöù xun xoe khoâng daùm xa rôøi boång loäc! Maáy taám göông trí thöùc can ñaûm hieän nay môùi chæ nhö muoái boû beå. Vôùi keû thuø beân ngoaøi thì saün saøng lieàu cheát, vôùi keû beà treân beân trong thì saün saøng thoâng caûm vaø khuaát phuïc. Ñaûng tìm ñaâu treân theá gian naøy moät Nhaân daân “lyù töôûng” nhö theá ! Nhöng noùi cho coâng baèng thì Nhaân daân naøy do lòch söû ñeå laïi cuõng chæ moät phaàn, phaàn lôùn laø do coâng "toân taïo" cuûa Ñaûng, nhaân daân chæ laø saûn phaåm baát khaû khaùng, quy toäi cho daân laø voâ nghóa).
Lòch söû nöôùc mình laø nhö vaäy. Ñaõ ñaønh Lòch söû khoâng phaûi laø caùi ghi saün trong saùch trôøi , nhöng laø caùi ñöôøng ray ñaõ ñöôïc ñònh hình töø thöïc tieãn maáy nghìn naêm, muoán thay ñoåi quyõ ñaïo aáy chaéc khoâng theå ít hôn moät hai theá kyû. Moät daân toäc khoâng coù tö töôûng, khoâng coi troïng caùi "CHAÂN" , chæ oâm laáy caùi "THIEÄN" caùi "MYÕ" , thaáy lôïi thì thích, thaáy ñeïp thì meâ, khoâng caàn bieát thöïc chaát noù laø caùi gì , ñöôïc ñeán ñaâu hay ñeán ñoù… thì taát nhieân cöù ñi vaøo töông lai baèng con ñöôøng aáy thoâi. Hoï laø keû löõ haønh khoâng quen duøng baûn ñoà, cöù moãi laàn sa xuoáng hoá roài laïi leo leân, ñaùnh daáu theâm moät laàn anh huøng , cöù theá ñi töø "thaéng lôïi" naøy ñeán "thaéng lôïi" khaùc !
Chæ nhöõng ngöôøi bieát ñöùng töø ngoaøi nhìn vaøo môùi thaáy caùi daân toäc quaù tinh khoân naøy coù moät ñaëc ñieåm laø luùc naøo cuõng choïn nhaàm ñöôøng, vaø noù tieáp tuïc tieán hoùa theo caùch choïn nhaàm ñöôøng aáy. ÖØ, phi lyù. Nhöng sôû dó noù coù theå toàn taïi ñöôïc trong caùi quyõ ñaïo töôûng nhö PHI LYÙ aáy , chính laø vì toaøn theá giôùi coøn laïi ñaõ tieán theo quyõ ñaïo HÔÏP LYÙ roài , vaø loaøi ngöôøi chaúng boû rôi daân toäc naøo caû, loaøi ngöôøi ngaøy nay ñuû söùc cho nhöõng xaõ hoäi phi lyù kyù sinh vaøo .Trong noäi tình xaõ hoäi thì beân caïnh söï phi lyù ÑCS cuõng ñaõ taïo ñöôïc moät soá maët hôïp lyù, tích cöïc ñeå laøm choã döïa…Khoâng hieåu nhöõng ñieàu ñoù thì khoâng theå giaûi thích ñöôïc söï taïm thôøi caân baèng. Dôû hôi (kyø thöïc laø dôû hôi aên ngöôøi!) maø khoâng cheát thì cöù dôû hôi maõi thoâi. Cheát laøm sao ñöôïc , khi cöù aên caùi maø ngöôøi ta ñaõ thaûi cuõng ñuû no chaùn , vaø caùi ngöôøi ta thaûi ra döôøng nhö cuõng ñoåi môùi haøng ngaøy , cuõng khaùc xöa nhieàu laém , cöù saøo saùo laïi coù khi vaãn thaønh moùn ñaëc saûn cuõng neân. Neáu khoâng hieåu ñieàu naøy thì seõ nghó Vieät nam raát gioáng vôùi Trung quoác ; khoâng , chæ na naù gioáng nhau thoâi chöù khaùc nhau moät trôøi moät vöïc !

Ñaøi BBC moät hoâm noùi chuyeän tieáu laâm hieän ñaïi : Clintôn, Enxin vaø Giang Traïch Daân cuøng ñi ñeán moät ngaõ ba : moät beân coù bieån chæ sang Chuû nghóa Tö baûn, moät beân coù bieån chæ sang Chuû nghóa Coäng saûn. Clin tôn ñöông nhieân reõ sang ngaû thöù nhaát: TÖ BAÛN! Enxin ngaàn ngöø roài cuõng böôùc theo Clintôn. Ñeán löôït Giang Traïch Daân,Giang khoâng chuùt do döï, traùo taám bieån naøy caém thaúng sang ngaû kia, ñoåi taám bieån kia caém sang ngaû beân naøy, roài thaûn nhieân reõ vaøo ñöôøng coù taám bieån "COÄNG SAÛN" vöøa môùi traùo sang, nghóa laø vaãn "ñi ñuùng con ñöôøng ñaõ choïn" ! (Roát cuoäc laø caû ba ñeàu ñi vaøo cuøng moät con ñöôøng). Chæ coù Coäng saûn , maø phaûi laø Coäng saûn chaâu AÙ môùi keát tinh ñöôïc caùi Trí tueä sieâu vieät naøy. Theá laø Trung quoác ñaõ ngang nhieân "ñaùnh raém" vaøo Lòch söû, nöôùc Ñaïi Haùn maø, ai laøm gì ñöôïc. Coù leõ hoâm aáy ñi thaùp tuøng hoï Giang coøn coù moät anh heà ñoàng, ñi sau cuøng, hít laáy hít ñeå roài quay laïi veânh vang vôùi khaùn giaû raèng : caùi raém thôm maø thaøy toâi vöøa ñaùnh laø cuûa toâi ñaáy ! (Lôøi bình: Coù leõ HSP bò quy laø phaûn quoác chính vì caùi gioïng hay ví von naøy? –TT).

Loaøi ngöôøi khoâng theå hieåu ñöôïc loaøi boï hung. Ta thöông con boï hung phaûi chui ruùc khoå sôû ö ? Nhaàm ! Boï hung aên phaân coøn ngon hôn ta aên tieäc ! Vaø neáu chaúng may traùi ñaát naøy bò noå tung thì keû coøn laïi cuoái cuøng chaéc chaén seõ laø boï hung chöù khoâng phaûi laø ta! Toát nhaát laø loaøi naøo haõy soáng vôùi theá giôùi cuûa loaøi aáy, khoâng thích thì traùnh xa ra, töï buoäc chaët vaøo nhau laøm gì ? Trong quyeàn con ngöôøi coù caû quyeàn khöôùc töø vaên minh, khöôùc töø laøm ngöôøi ! Theá môùi ñau khoå , ngöôøi ta khöôùc töø laøm ngöôøi vaên minh, anh vaän ñoäng thì ngöôøi ta ñaùnh cho ! Maø ñaùnh laø phaûi, vì ngöôøi ta muoán laøm haïng ngöôøi gì laø quyeàn cuûa ngöôøi ta , baét ngöôøi ta phaûi vaên minh laø phaïm nhaân quyeàn ñaáy!Anh khoâng chòu ñöôïc thì anh ñi choã khaùc ! Anh ñöøng laáy neâ raèng anh laø anh em ruoät cuûa ngöôøi ta thì anh phaûi chia seû soá phaän vôùi ngöôøi ta! Raùc voâ sinh thì ta doïn ngay ñi ñöôïc, raùc nhaân sinh thì khoâng theå laøm nhö theá, khoâng nhöõng khoâng theå baén boû maø coù khi coøn phaûi baûo toàn nhö baûo toàn söï ña daïng cuûa töï nhieân (!)…

Kyû nguyeân vaên minh thöù 3 vöøa taïo ñieàu kieän cho söï HOÄI TUÏ vöøa taïo ñieàu kieän cho söï PHAÂN LY , ñoù laø söï 'Phaân ly sinh thaùi' hay 'Phaân ly veà vaên hoùa' . Nhöõng caùi baûn chaát gaàn nhau thì ngaøy caøng nhaäp laïi , nhöõng caùi baûn chaát voán ñaõ tieàm taøng söï phaân ly thì nay cuõng seõ coù ñieàu kieän ñeå PHAÂN LY!. Söï giaûi phoùng con ngöôøi ñöôïc xuùc tieán baèng caû hai phöông thöùc aáy. Hai doøng tieán hoùa töông phaûn seõ song song toàn taïi trong xa loä vaênminh.Coù quyeàn ñöôïc hoøa nhaäp thì cuõng coù quyeàn ñöôïc phaân ly !
Neáu chæ soáng trong theá giôùi nhöõng ngöôøi tieân tieán vôùi nhau ta seõ coù caùi nhìn khaùc haún (vaø coù leõ khoâng theå ñoàng yù vôùi yù kieán cuûa toâi), nhöng taát caû nhöõng caùi tieân tieán aáy khoâng phaûi laø Vieät nam, khoâng laøm neân moät Vieät nam ñöôïc. Vieät nam laø ñaïi dieän cho moät kieåu tieán hoùa rieâng : nöông theo theá giôùi HÔÏP LYÙ ñeå baûo toàn laùnh ñòa PHI LYÙ cuûa mình, tieán leân baèng caùch KYÙ SINH vaøo theá giôùi vaên minh, chæ caàn chaäm ñi moät nhòp vaø bieát laøm xieác, nhö moät con ve con beùt baùm vaøo coå cuûa chuùa sôn laâm. Con sö töû tieán ñöôïc ñeán ñaâu , con beùt cuõng tieán ñöôïc ñeán ñoù, naøo keùm chi nhau ? Chæ coù moät keû thuø duy nhaát coù theå chaën ñöùng höôùng "tieán hoùa" teä haïi naøy, laø NHAÂN CAÙCH. Nhöng moät khi ñaõ phaù huûy, cheá bieán ñöôïc nhaân caùch roài thì ñöôøng TA roäng theânh thang TA cöù böôùc thoâi, khoûi lo chi nöõa ! Coù moät danh ngoân : "Con ngöôøi duø hung haêng nhaãn taâm ñeán ñaâu cuõng phaûi bieát döøng laïi tröôùc nhaân caùch cuûa ngöôøi khaùc !" . Coøn TA, nhaân caùch naøo caûn ñöôøng TA , TA seõ boâi baån vaøo maø böôùc qua :TA khoâng bieát luøi! Keû naøo caûn ñöôøng TA, keû ñoù khoâng ñöôïc pheùp coù nhaân caùch.Theá giôùi vaên minh vaø nhaân haäu cuõng chæ laø caùi ñeå TA lôïi duïng. Khoâng caàn saûn xuaát ra nhöõng giaù trò cuûa vaên minh, chæ caàn ñeõo goït vaø thöøa höôûng.Chæ coù moät ngaønh coâng ngheä TA phaûi töï laøm laáy laø coâng ngheä thieát keá, laép raùp vaø ñaïi tu nhaân caùch, nhaân caùch cuûa TA, vieäc naøy TA phaûi tieân phong.
Khoâng bieát oâng coù nghó toâi laø bi quan khoâng ? Chaéc laø khoâng, thoùi ñôøi nhöõng lôøi ñaïo ñöùc coù haäu, tin ôû töông lai, tin ôû nhaân daân, tin ôû quy luaät, ñoäng vieân nhau "luùc naøy thuaän lôïi hôn luùc naøo heát" … thì tha hoà laïm phaùt. Noùi kieåu ñoù thì thuaän tai, thuaän loøng, nhöng roài cuõng voâ boå maø coøn coù haïi. Toâi thì toâi quyù söï thaät, hieåu ñöôïc moät söï thaät thì quyù hôn vaøng, ñoaùn ñöôïc söï thaät phuõ phaøng laïi caøng ñaùng quyù. Toâi laïc quan ñaáy, vì toâi nghó moïi thöù vaãn cöù tuùc taéc ñi leân, chaúng coù ai laøm sao caû. Moïi thöù roài seõ coù heát, xin ñöøng lo, thieáu chaêng chæ thieáu moät söï TÖÛ TEÁ .
Ngay nhö nhieàu ngöôøi CSVN cuõng lo raèng "Ñoåi môùi hay laø cheát", nhöng toâi nghó ñaây laø beänh "khieâm toán Coäng saûn" môùi xuaát hieän ñaáy thoâi. Xin cöù yeân taâm, Ñaûng CSVN ví duø coù khoâng ñoåi môùi thì cuõng chaúng cheát ñaâu (ôû nôi khaùc thì cheát ñöù ñöø nhöng ôû Vieät nam thì khoâng lo!). Daân naøy Ñaûng naøy ñaõ thích nghi vôùi nhau vaø coøn ôû vôùi nhau ñöôïc daøi daøi. Cöù anh daân naøo loän xoän thì Ñaûng loïc ra khoûi nhaân daân, ñaûng vieân naøo bò phaùt giaùc thì coi nhö keû thoaùi hoùa khoâng phaûi laø Ñaûng, theá thì luùc naøo Daân cuõng laø cuûa Ñaûng, Ñaûng cuõng laø cuûa Daân, hai beân ñeàu thuaàn khieát, ñeàu trong saïch caû. Trôøi ñaõ cho hai beân choïn ñöôïc nhau, seõ coøn laø cuûa nhau cho ñeán baùch nieân giai…laõo. Coù theå ví nhö moät caëp vôï choàng noï, daãu coù thöôøng xuyeân ñaùnh chöûi nhau thì cuõng chaúng beân naøo boû ñi laáy ai khaùc ñöôïc. Hai beân cuøng bieán ñoåi haøng ngaøy, cuøng coù nhu caàu thuû cöïu, roài laïi cuøng coù nhu caàu canh taân, cuøng coù nhu caàu nguïy trang vaø lôïi duïng, cuøng coù nhu caàu maäp môø, uø xoïe, thoûa thuaän ngaàm , nhôø vaû vaø khai thaùc nhau (nhöng trong cuoäc thoûa thuaän ngaàm naøy Daân toaøn ñöôïc caùi nhoû tröôùc maét maø maát nhöõng caùi raát heä troïng laâu daøi !). Khi caàn Ñaûng cuõng saün saøng maïnh tay,ñeå eùp daân vaøo theá kìm keïp chieán löôïc (tuy coù theå nhaát thôøi gaây xoác), nhöng nhöõng vieäc lôùn, vieäc chung aáy xong roài daân cuõng queân ngay (tröø nhöõng khoûan ñoùng goùp thì raát ñaày ñuû boån phaän !) , nhöôøng choã cho nhöõng nhöõng lo toan ñôøi soáng , nhöõng nieàm vui nho nhoû vaø caû nhöõng cuoäc vui ñaày thaùng traän cöôøi suoát ñeâm. Tình hình raát loän xoän maø vaãn tónh, tónh maø vaãn ñoäng, aâm döông vaãn ñuû buø tröø vaø caân baèng(Lôøi bình: Neân heä thoáng aáy vaãn khoâng bò phaù vôõ, vaãn coi nhö khoâng coù gì xaûy ra!-TT) .

Theá nhöõng coá gaéng daân chuû hoùa xaõ hoäi khoâng coù taùc duïng gì ö ? Sao laïi khoâng, chaúng nhöõng caàn maø traùi laïi neáu khoâng coù thì laäp töùc caân baèng seõ thay ñoåi vaø tình hình coøn xaáu hôn (vaø cuoäc "tha toäi" noùi treân seõ khoâng bao giôø tôùi caû), nhö hai aùp suaát ôû hai beân maët pít toâng, buoâng tay ra laø pít toâng seõ baät trôû laïi. Nhöng caùi maët pít toâng Vieät nam naøy laïi coù loã thuûng, khoâng khí hai beân chôi du kích vôùi nhau, neáu eùp maïnh thì khí beân naøy coù theå traøn sang beân kia, coù khi eùp ñöôïc ñeán taän cuøng maø cuõng chaúng neân côm chaùo gì, vì toaøn boä khí bò neùn ñaõ loït sang beân kia caû roài . Phì phoïp leân xuoáng voäi vaøng coù khi chæ maát söùc nhö ñaám bò boâng, chæ laø vieäc ñaùnh buøn sang ao. Noùi chung thì neáu coù nhieàu coá gaéng aét seõ coù nhieàu caûi thieän, seõ ñaåy nhanh ñöôïc toác ñoä dieãn bieán, nhöng ñöøng mong seõ coù thaéng thua gì raønh roït.
(Lôøi bình: Daân chuû vaø phaûn daân chuû vöøa vaät loän nhau vöøa troän vaøo nhau , vöøa chui vaøo nhau maø ñi, thaéng cuõng laø cuøng thaéng, thua cuõng laø cuøng thua, chaúng ai ñöôïc ñoäc quyeàn coù coâng hay bò ñoäc quyeàn coù toäi! Coù khi phaûi goïi ñaâyù laø bieän chöùng phaùp cuø nhaày!–TT) .
Nhö moät caùi chai ñöïng maém thoái ñaõ laâu ngaøy, coù ñoå ñi ñeå ñöïng röôïu ngon thì cuõng phaûi chaáp nhaän moät thöù röôïu coù muøi maém .Vì coù moät caùch giaûi quyeát coå truyeàn ñôn giaûn vaø hieäu quaû nhaát laø ñaäp boû thì ta ñaõ töï nguyeän khoâng laøm, nhaát chí khoâng laøm roài (khoâng nôõ laøm, maø cuõng khoâng laøm ñöôïc) ! Giaù nhö coøn ôû nhöõng theá kyû tröôùc ... Phong kieán thì coù caùch giaûi quyeát cuûa Phong kieán , Daân chuû thì coù caùch giaûi quyeát cuûa Daân chuû. Ñaèng naøy laïi muoán duøng phöông phaùp Daân chuû ñeå giaûi quyeát moät vaán ñeà Phong kieán trong moät Vöông quoác cuûa Phong kieán laïc haäu ñang thònh haønh (daãu cho ñaõ coù nhieàu neùt pha taïp) thì ñöông nhieân phaûi daãn ñeán CAÛI LÖÔNG chöù coù gì khaùc ñöôïc ? Caûi löông phöùc taïp vaø dai daúng hôn chính quy nhieàu. Tieäp khaéc duøng phöông phaùp cuûa Daân chuû maø giaûi quyeát ñöôïc vaán ñeà laø bôûi "maët baèng daân trí " cuûa hoï hôn haún mình. Cuï Phan Chu Trinh chuû tröông taän duïng chính thôøi gian taïm oån ñònh döôùi söï cai trò cuûa Phaùp (vaø taän duïng maët tích cöïc trong cheá ñoä thuoäc ñòa xaáu xa) laøm thôøi gian xaây döïng daân trí , daân löïc cuûa mình. Theá thì ñôõ toán söùc, khi ñuû löïc seõ chuyeån hoùa (taát nhieân trong thôøi gian naøy caû hai beân ñeàu thi ñua, ñeàu tính toaùn, ñeàu löøa nhau vaøo theá cuûa mình). Toâi nghó ñoù laø chieán löôïc thaùo goâng, chieán löôïc daân chuû hoùa cuûa Vieät nam mình ñaáy.
Toâi noùi vôùi oâng cuõng nhö noùi moät mình, ñeå loøng mình nghe thoâi, chaúng daùm khuyeân ai, chaúng daùm daïy ai. (nònh Daân ñeå sai khieán thì tha hoà, chöù khaûo saùt ñieåm yeáu cuûa Daân ñeå naâng Daân leân thì seõ bò kheùp vaøo toäi xuùc phaïm Nhaân daân , xuyeân taïc lòch söû chöù chaúng ñuøa ñaâu !). Ngöôøi ta noùi nhieàu ñeán söï ña daïng sinh hoïc, phaûi baûo toàn taát caû caùc loaøi, keå caû boïn saâu boï coù haïi (nhö nhöõng ngöôøi baûo veä moâi tröôøng, vaên minh thöù thieät!), vaäy maø veà tö töôûng laø saûn phaåm tinh hoa nhaát cuûa sinh giôùi thì laïi chæ ñöôïc pheùp coù moät daïng raêm raép nhö nhau, oâi mong sao cho tö töôûng ñöôïc bình ñaúng nhö con saâu con boï kia anh aï. Ngöôøi ta ngôïi ca nhöõng Nguyeãn Traõi, Chu vaên An, Nguyeãn Tröôøng Toä … nhöng toâi nghó may cho caùc cuï aáy ñaõ maát roài, chöù coøn soáng ñeán hoâm nay thì chaéc gì ñaõ thaønh ñöôïc Nguyeãn Traõi, Nguyeãn Tröôøng Toä, Chu vaên An ! (Lôøi bình: Nhìn vaøo nhöõng nhaân caùch cuûa ña soá caùc caây ña caây ñeà trong trí thöùc vaên ngheä só qua maáy cuoäc rung ñoäng xaõ hoäi vöøa qua thì quaû nhö vaäy thaät!- TT).
Vaán ñeà meânh mang quaù, maø nhöõng suy nghó naøy cuûa toâi cuõng chæ laø sô khôûi, töø moät goùc nhìn, ñöông nhieân coøn phieán dieän, maø cuõng chöa vieát heát ñöôïc yù mình, chaúng daùm keát luaän gì.
HSP (caùc baïn ñoùn xem tieáp laù thö thöù 2)

Noái Keát Thöù Ba , 11/12/2001
*** Oâng Haø Syõ Phu ñaõ khieâm nhöôøng nhoû nheï theá roài maø vaãn khoâng xong, bò Ñaûng noåi xung gaùn chuïp cho caùi muõ phaûn ñoäng! Nay thì trong nöôùc, nhieàu baøi ñaõ vaïch maët chæ teân 6 vò choùp bu trong Boä Chính trò laø phaûn quoác, hoaëc pheâ phaùn giôùi laõnh ñaïo ñaõ coù haønh ñoäng baùn nöôùc, hoaëc noùi thaúng neáu Ñaûng khoâng ñoåi môùi thì daân seõ noåi daäy laät ñoå Ñaûng nhö soùng laät thuyeàn…vaân..vaân…, vaø ñöôïc göûi coâng khai khaép nôi, theá maø cuõng chöa sao! Noái keát môøi caùc baïn xem tieáp laù thö thöù 2 cuûa tieán só Haø Syõ Phu ñeå cuøng bình luaän cuøng Thieän Taâm.
- Thö thöù 2
Haø Syõ Phu (Thaùng 3 / 2000)
Thö göûi oâng Nguyeãn Gia KIeång
Toâi raát vui nhaän ñöôïc thö oâng. Caûm ôn oâng ñaõ hoûi thaêm söùc khoûe chuùng toâi vaø gia ñình. Sau ñaây xin guûi tôùi oâng maáy doøng taâm söï :
Veà thöïc traïng xaõ hoäi VN:
Chuùng ta khoâng theå thoaùt ly moät thöïc teá laø caû ba maët Daân trí, Daân khí vaø Daân sinh ñeàu raát thaáp. Tuy chaúng coøn maáy ai tin ôû Chuû nghóa Coäng saûn Maùc-Leâ , nhöng caû xaõ hoäi thöïc chaát ñang ôû taàm YÙ thöùc heä phong kieán noâng nghieäp laïc haäu (töùc laø raát ñuùng vôùi taàm cuûa YÙ thöùc heä Coäng saûn!).

Ñieàu caên baûn naøy giaûi thích vì sao tuy beà ngoaøi thay ñoåi raát nhieàu maø veà caên baûn thì xaõ hoäi vaãn nhö daãm chaân taïi choã , daãm chaân taïi choã maø vaãn luïc ñuïc khoâng yeân , khoâng yeân maø vaãn khoâng theå böùt ra thaønh moät caùi gì khaùc veà chaát ñöôïc.Ñaõ vaäy, tính khoân vaët vaø nhöõng khaùt khao thöïc duïng cuûa”con ngöoøi VN sau chieán tranh” ñang cuøng vôùi söï chuyeân chính raát xaûo quyeät cuûa giôùi caàm quyeàn taïo ra moät traïng thaùi caân baèng buøng nhuøng khoâng deã gì phaù vôõ ñöôïc, vì nhöõng yeáu toá aáy quyeän vaøo nhau khaù khaêng khít.Trong ñaùm “buøn nhaõo” aáy moïi ngöôøi duø lem luoác nhöng vaãn kieám ñöôïc aên, vaãn coù khoâng ít söï beùo bôû thaät vaø beùo bôû aûo voïng , khoâng ít nhöõng höông hoûa phaûi coá giöõ laáy.Trong ñaùm “buøn nhaõo” aáy, (toâi duøng chöõ buøn nhaõo ñeå chæ moät traïng thaùi vaät lyù voâ ñònh hình),moïi maâu thuaãn ñeàu nhoøe nhoeït ñi , moïi aùp suaát ñeàu ñöôïc xì van, moïi söï coá neáu coù xaûy ra roài cuõng deã daøng taét ngaám. Ñaùm ñoâng töï soi vaøo nhau vaø thaáy maët muõi mình cuõng chaúng keùm ai (vaãn thaáy chaân dung mình laø : ruõ buøn ñöùng daïy saùng loøa!), neân chaúng thaáy coù gì lôùn caàn thay ñoåi caû ! Nhöõng lôøi caûnh baùo tænh taùo vaø trong saïch luùc naøy khoâng maáy ai ñeå vaøo tai . Ngöôøi thì meâ, ngöôøi thì say, ngöôøi thì ñieác, ngöôøi thì giaû ñieác.Ñaùm buøn nhaõo laø moät theå voâ ñònh hình neân ñöông nhieân khoâng theå ñoå, khoâng theå vôõ , nhöng cuõng ñöông nhieân khoâng theå töï ñöùng leân thaønh moät hình daïng naøo caû. YÙ ñònh muoán cho noù coù hình daùng ñaøng hoaøng ngay coù khi chæ laø aûo töôûng.

Quy luaät thích nghi ôû xaõ hoäi VN buoäc phaûi nhö vaäy. Trong moái caân baèng buøng nhuøng aáy neáu nhöõng nhaân toá tieán boä tích cöïc taùc ñoäng vaøo thì noù seõ toát hôn , neáu khoâng thì noù seõ toài teä hôn ; nhöng khoâng ai coù theå keùo noù ra khoûi caùi huõ ñònh meänh maø Taïo hoùa ñaõ nhoát ñaùm daân Laïc hoàng vaøo ñoù roài ñuùt nuùt laïi !
(Baây giôø ai thöïc hieän ñöôïc söï hoaø hôïp hoøa giaûi daân toäc thì ñaáy chính laø vò anh huøng vó ñaïi cuûa daân toäc. Nhöng khaùt khao deã hieåu naøy chæ laø söï ñaùnh ñoá. Ngöôøi CS nghó mình naém giöõ chaân lyù, naém giöõ chieán thaéng vaø ñang naém giöõ caû ñaát nöôùc caû nhaân daân thì chaúng phaûi hoøa giaûi vôùi ai, chaúng phaûi chia seû caùi gì vôùi ai caû !) (Lôøi bình: Neáu toâi nhôù khoâng laàm thì yù kieán naøy ñaõ boäc loä trong moät baøi cuûa baùo Nhaân daân caùch ñaây ñaõ maáy naêm. -TT).
Quy luaät ôû Vieät nam laø nhö vaäy. Nhö treân con ñöôøng heïp maø cöù phaûi ñi sau moät con traâu moäng ngheânh ngang vaäy. Phaûi coù meïo chöù böïc mình , noùng voäi cuõng voâ ích thoâi.

- Cuoäc vaän ñoäng cho daân chuû vaø vaên hoùa cuûa toaøn xaõ hoäi 10 naêm qua böôùc ñaàu ñaõ laøm ñöôïc moät soá vieäc raát toát , nhöng nay sang moät böôùc môùi thì boäc loä nhöõng baát caäp khoâng theå tha thöù ñöôïc (cuõng deã hieåu thoâi , vì nhöõng phaùt bieåu veà daân chuû, nhaát laø trong nöôùc, ñeàu laø töï phaùt cuûa caù nhaân chöù coù toå chöùc gì ñaâu!-TT): haàu heát nhöõng vieäc laøm ñöôïc tröôùc ñaây laø do nhaø caàm quyeàn bò baát ngôø, nay hoï ñaõ bieát roõ , hoï ñaõ ñöa moïi vaät nghi vaán leân kính hieån vi vaø ñaõ aùp duïng nhöõng caùch khoáng cheá raát tai quaùi, phi luaät phaùp, phi vaên baûn, phi tang chöùng…

Chính quyeàn khoâng ñaøn aùp traøn lan, maø loïc ra nhöõng ñieåm nuùt, phaân hoùa thaät chi ly, thu heïp ñoái töôïng caàn ñoái phoù (Ngay nhö vieäc phaù roái soùng phaùt thanh thì cuõng chæ choïn loïc phaù töøng baøi,thaäm chí töøng ñoaïn, phaù ôû töøng ñòa phöông troïng ñieåm thoâi). Maët khaùc ,veà coâng cuï ñaøn aùp thì laïi môû ra thaät roäng, quaàn chuùng hoùa vaø daân söï hoùa, duøng ñaùm ñoâng ñaùnh thieåu soá, duøng caùi khoâng bieát ñaùnh caùi bieát, duøng caùi thaáp ñeå trò caùi cao, duøng maët traùi cuûa con ngöôøi ñeå chieán thaéng maët phaûi cuûa con ngöôøi (ñaây laø ñieåm maïnh voâ ñòch cuûa Chuû nghóa CS). Quaûn cheá ngaàm khoâng vaên baûn coù khi laïi nghieâm troïng hôn coù vaên baûn , thaäm chí naëng hôn baét tuø.Moät quoác saùch haøng ñaàu laø duøng nhöõng ngöôøi xung quanh, ngöôøi thaân, beø baïn cuûa nhöõng ngöôøi daân chuû vaø chính nhöõng ngöôøi daân chuû hieáu ñoäng ñeå laøm tình baùo höõu yù hay voâ tình, coù coâng vaø khoâng coâng. Trong khi ñoù thì nhöõng anh chò em daân chuû laïi quaù tin ôû Vöông ñaïo cuûa trí tueä vaø löông tri neân trôû thaønh nhöõng con moài ngôø ngheäch heát choã noùi.
(Nhöng ngaãm laïi cho cuøng thì caùi Thieän bao giôø maø chaúng ngaây thô !).
Vì theá maø sinh aûo töôûng, maát caûnh giaùc, giao du voâ nguyeân taéc vaø noân noùng !.
Nhieàu ngöôøi vaøo cuoäc maø cöù ngheânh ngang ,ngheä só , töï do nhö ñi vaøo hoäi nhaåy ñaàm. Ngöôøi naøy coá giöõ kín thì ngöôøi kia phôi ra thoaûi maùi . ÔÛ moâi tröôøng nöôùc ngoaøi thì moät ngöôøi voâ tình cuõng coøn coù theå nghe ñöôïc moïi tin töùc huoáng chi nhöõng ngöôøi chuyeân vieäc doø la ! ÔÛ moâi tröôøng nöôùc ngoaøi , neáu coù ñöôïc caùi voû quen bieát vôùi anh em daân chuû trong nöôùc hay caùi voû tî naïn thì coù theå thaâm nhaäp vaøo baùo naøy baùo noï, ñaøi naøy ñaøi noï, vaøo baát cöù ñaâu. Cuoái cuøng anh em ôû nhaø seõ bò laõnh ñuû.

Moät nguyeân nhaân nöõa khieán cho xaõ hoäi coâng daân noùi chung vaø löïc löôïng daân chuû noùi rieâng khoâng theå hình thaønh vaø phaùt trieån ñöôïc laø : Trong moät xaõ hoäi ñoäc ñoaùn khe khaét nhö xaõ hoäi XHCN thì neáu anh boäc loä thaùi ñoä daân chuû anh seõ bò boä maùy chuyeân chính ñaåy vaøo theá bí trong ñoù chæ coù hai söï choïn löïa; hoaëc laø soáng nhö ngöôøi cheát roài , hoaëc phaûi soáng nhö moät phaàn töû tranh ñaáu chính trò chuyeân nghieäp . Trong khi ñoù thì ña soá ngöôøi ta chæ muoán boäc loä thaùi ñoä daân chuû ôû moät möùc ñoä thích hôïp vôùi naêng löïc cuûa mình nhöng vaãn coù theå soáng bình thöôøng ñeå coøn laøm ñöôïc nhöõng vieäc bình thöôøng cuûa mình nhö saûn xuaát , kinh doanh, vieát vaên, vieát baùo , nghieân cöùu, hoaït ñoäng ngheä thuaät ...nhö ôû caùc nöôùc khaùc. ÔÛ nöôùc ta thì chæ caàn boäc loä thaùi ñoä daân chuû moät caùch roõ raøng laø seõ bò bao vaây, khoáng cheá töù beà, noùi xaáu khaép nôi …cöù theá cho ñeán heát ñôøi! Chaúng nhöõng maát caû cuoäc ñôøi cuûa mình maø coøn khoå sôû caû gia ñình, con caùi nöõa ! Chæ laøm moät vieäc bình thöôøng theo löông taâm maø phaûi traû caùi giaù quaù ñaét nhö theá thì ñöông nhieân soá ñoâng ngöôøi ta khoâng ai muoán caû, chuyeän löông taâm ñaønh gaùc laïi thoâi! Theá laø ngöôøi caàm quyeàn ñöôïc yeân, hoï coù söûa ñoåi gì hay khoâng laø quyeàn cuûa hoï.

Hieän töôïng Ñaûng chuyeån ñaøn aùp baèng toaø aùn vaø baét bôù sang chính saùch coâ laäp, quaáy nhieãu voâ hieäu hoùa baèng moïi phöông tieän … neáu ñöôïc goïi laø " moät böôùc luøi" thì chæ ñuùng moät phaàn, vaø coù theå gaây ra söï ngoä nhaän. Ñaûng khoâng heà giaùo ñieàu, Ñaûng thay ñoåi haøng ngaøy.Nhöng Ñaûng cuõng khoâng heà luøi, traùi laïi, Ñaûng thay ñoåi taát caû nhöõng caùch laøm naøo coù theå thay ñoåi ñöôïc ñeå tieáp tuïc tieán leân thöïc hieän muïc ñích cuûa Ñaûng. Nhöõng phe phaùi khaùc nhau trong Ñaûng chæ khaùc nhau veà caùch laøm vaø söï phaân chia quyeàn lôïi , chöù khoâng coù phe baûo thuû vaø caáp tieán gì caû. Caáp tieán thaät thì Ñaûng ñaåy ra ngoaøi roài.

Toâi xin neâu vaøi nhaän xeùt thöïc teá nhö vaäy ñeå moïi ngöôøi cuøng suy nghó. Veà moät soá ñieàu ñang dieãn ra maø toâi nghe ñöôïc thì theo nhaän xeùt chuû quan cuûa toâi , toâi thaáy coù vieäc raát neân laøm nhöng cuõng coù vieäc khoâng neân laøm:
- Raát neân choáng chính saùch coâ laäp thoâng tin. Ñaõ ñaønh baûn thaân thaønh töïu thoâng tin töï noù ñaõ mang thuoäc tính ñaùnh baïi keû naøo choáng noù. Noù sinh ra moät ngaøn con ñöôøng phong phuù hôn ñaàu oùc böng bít cuûa nhöõng keû ñi ngöôïc thôøi ñaïi. Nhöng taát caû nhöõng con ñöôøng nhoû khoâng theå thay cho moät ñaïi loä. Cho neân beân caïnh vieäc caù nhaân töï tìm caùch ñeå thöïc hieän quyeàn thoâng tin (quyeàn naøy chính moät baøi treân baùo Nhaân daân ñaõ khaúng ñònh töø laâu) vaãn phaûi coù moät cuoäc vaän ñoäng quoác teá veà QUYEÀN THOÂNG TIN.Toâi nghó kyû nguyeân naøy laø kyû nguyeân thoâng tin thì quyeàn con ngöôøi ñaëc tröng nhaát trong thôøi ñaïi cuõng laø quyeàn thoâng tin. Ñieàu quy ñònh veà Quyeàn thoâng tin nhö ñaõ noùi trong Tuyeân ngoân Quoác teá nhaân quyeàn tröôùc ñaây nay caàn ñöôïc cuï theå vaø chi tieát theâm nhieàu. Toát nhaát laø taïo thaønh moät chöông rieâng veà Quyeàn thoâng tin vaø ñöôïc thoâng tin, vaø khoâng chæ döøng ôû vaên baûn maø phaûi thaønh nhöõng giaûi phaùp kinh teá vaø chính trò, nhöõng quy ñònh trong bang giao quoác teá haøng ngaøy. Khoâng coù cuoäc vaän ñoäng nhaân ñaïo quoác teá naøo thieát thöïc hôn cuoäc vaän ñoäng naøy. Trí tueä giaûi phoùng con ngöôøi, thoâng tin giaûi phoùng con ngöôøi. Khoâng theå giaûi phoùng con ngöôøi neáu khoâng coù luaät quoác teá veà quyeàn thoâng tin vaø nhaän thoâng tin. (Ví duï: Moät tyû leä cao veà soá ñieän thoaïi, soá maùy tính, soá ngöôøi duøng Internet treân ñaàu ngöôøi phoûng coù yù nghóa gì neáu nhö caû nhöõng thanh nieân leâu loång cuõng coù theå duøng nhöõng phöông tieän aáy ñeå giaûi trí suoát ngaøy, trong khi coù nhöõng giaùo sö, nhöõng trí thöùc thì laïi bò töôùc boû moïi phöông tieän phoå thoâng aáy chæ vì Ñaûng gheùt nhöõng ngöôøi naøy vaø khoâng muoán cho hoï ñöôïc chia seû thaønh töïu aáy cuûa trí tueä nhaân loaïi ?).

- Raát neân nghieân cöùu kyõ hieán phaùp vaø luaät Vieät nam, ñoàng thôøi ñoái chieáu vôùi thöïc teá ñeå taïo dö luaän quoác teá leân aùn neàn luaät phaùp giaû nhaân quyeàn vaø choáng nhaân quyeàn cuûa theå cheá XHCN ( sôû dó toâi noùi nhö vaäy vì ñaõ ñi vaøo quyõ ñaïo cuûa Chuû nghóa Coäng saûn Maùc-Leâ thì daãu thöïc taâm coù muoán xaây döïng moät xaõ hoäi Daân chuû cuõng khoâng coù caùch gì thoaùt ra khoûi nhöõng tieân ñeà phaûn quy luaät, duy yù chí vaø aùp ñaët vaø tröôùc sau gì cuõng buoäc phaûi ñoäc ñoaùn ! Thöïc tieãn taát caû caùc nöôùc XHCN ñaõ minh chöùng ñieàu ñoù) . Vaän ñoäng lieân hieäp quoác hình thaønh ñònh cheá baét buoäc ñoái vôùi moïi thaønh vieân veà vieäc thaønh laäp caùc toå chöùc ñoäc laäp, phi chính phuû theo roõi tình hình nhaân quyeàn ôû moãi nöôùc, döôùi söï baûo trôï cuûa LHQ. Nöôùc naøo cuõng ñöôïc pheùp tham gia kieåm tra nöôùc khaùc (ñeå traùnh söï aùp ñaët moät chieàu hoaëc tranh caõi tay ñoâi). (Lôøi baøn: Hay laém, chaúng haïn VN baûo Myõ khoâng coù Nhaân quyeàn , Myõ cuõng baûo VN khoâng coù Nhaân quyeàn thì phaûi coù moät toå chöùc quoác teá trong ñoù coù caû VN vaø Myõ kieåm tra laãn nhau xem sao… theá giôùi gaàn nhau laïi nhö moät nhaø laø nhö theá chöù coøn gì nöõa? –TT).

- Caùc nhoùm daân chuû chaân chính ôû ngoaøi nöôùc (toâi cuõng khoâng bieát coù nhöõng nhoùm naøo) neân coù söï lieân keát trong moät maët traän chung ( coù theå vaãn laø caùc nhoùm rieâng , nhöng phaûi coù tieáng noùi thoáng nhaát khi caàn thieát ).

- Caàn raø soaùt laïi moïi quan heä giao du, coù ngöôøi luùc tröôùc chôi ñöôïc nay khoâng chôi ñöôïc nöõa, coù ngöôøi cöù mang traùi tim hoà hôûi ñi khaép moïi nôi vaø trôû thaønh coäng taùc vieân tuyeät vôøi khoâng coâng cho An ninh ñeåø laàn löôït taøn phaù taän goác nhöõng tieáng noùi daân chuû.

- Ñeå ñoái phoù vôùi caùch tìm ñieåm nuùt ñeå trieät, thì nhöõng ngöôøi daân chuû caàn môû roäng ra raát nhieàu nhaùnh, nhieàu “keânh” thoâng tin (vì moïi maët cuûa ñôøi soáng ñeàu ñoøi hoûi thoâng tin vaø giao löu, thoâng tin vaø daân chuû laø vieäc töï nhieân cuûa toaøn daân, ñaâu chæ laø coâng cuï ñeå ñoøi daân chuû hay choáng daân chuû, ñaây chæ laø xu theá töï nhieân khoâng ai caûn noåi).
- Vieäc vaän ñoäng trao Nobel nhaân quyeàn cho hoøa thöôïng Quaûng Ñoä neáu thaønh coâng thì seõ coù taùc duïng raát toát, seõ laø moät thuaän lôïi lôùn …
...vaân vaân...

- Coøn veà ku+ (keát öôùc naêm 2000) toâi nghó khoâng neân laøm luùc naøy , vì :
Ai cuõng bieát nguyeân lyù sô ñaúng xöa nay laø trong khi moïi " keát caáu haï taèng " chöa coù maø ñaõ khoa tröông dieän maïo thì dieän maïo aáy deã bò xuïp ñoå , ñaäp naùt ngay maø khoâng coù gì ñeå baûo veä vaø nuoâi döôõng noù.Ñoù chính laø "doaï laøm nhöng thöïc teá chöa coù khaû naêng laøm", theá thì seõ bò ruùt pheùp thoâng coâng vaø vónh vieãn khoâng bao giôø laøm ñöôïc nöõa. Ñaùng leõ tieàn trong tuùi ñaõ coù nhieàu roài maø coøn phaûi laøm nhö chöa coù gì nöõa laø ! Khi mình chöa coù voán laø bao nhöng cöù ñaêng kyù laø mình coù voán lôùn ñeå taïo uy tín cho ngöôøi ta maïnh daïn huøn voán vaøo ñeå thaønh voán thaät, caùch naøy coù leõ neân aùp duïng cho phong traøo ngoaøi nöôùc nhöng khoâng neân duøng cho phong traøo trong nöôùc. Trong nöôùc,vieäc naøy vaãn bò xem laø vieäc huùy kî neân laø vieäc cuûa coâng ñoaïn gaàn nhö sau cuøng, nhaát laø trong ñieàu kieän ngaët ngheøo ôû moät nöôùc Coäng saûn toaøn trò ! Vieäc naøy chæ laøm khi coù tình huoáng, tình huoáng aáy nay chöa coù , neáu coù laøm ñöôïc chaêng nöõa thì cuõng chæ laø moät vieäc ñôn ñoäc thoâi , moâi tröôøng chöa coù gì ñeå tieáp noái noù caû. Tình huoáng laø khi xu theá daân chuû trong xaõ hoäi ñaõ maïnh hoaëc ngöôïc laïi, khi coù chieán dòch ñaøn aùp thoâ baïo (Lôøi baøn: Xem laïi phaàn ñaàu böùc thö, nhö nhaän ñònh cuûa oâng HSP veà ñaëc tính cuø nhaày cuûa moät theå voâ ñònh hình, veà daân trí thì thaáp maø meïo cuûa giôùi caàm quyeàn laïi quaù khoân ngoan thì hai “tình huoáng” lyù thuyeát naøy laøm sao maø xaûy ra ñöôïc ? -TT).

Maáy lôøi thaønh thaät töï ñaùy loøng ñau ñôùn. (Töï pheâ phaùn daân toäc mình cuõng laø töï nhieác moùc mình sao laïi khoâng ñau ñôùn). Vaán ñeà quaù lôùn maø khoâng theå vieát daøi neân chaéc chaén khoâng dieãn taû ñöôïc nhö yù , maø cuõng chæ laø nhaän thöùc rieâng cuûa toâi tröôùc nhöõng gì ñang dieãn ra vaø ñang toàn taïi , coù gì thaát thoá mong oâng hieåu loøng vaø thöù loãi cho. Thö naøy ñeå xem, oâng ñöøng cho ai coâng boá ôû ñaâu laøm gì, mong oâng caån thaän. (*)
Kính thö
HSP
( Ñaùnh maùy laïi vaø bình luaän: Thieän Taâm)
(*) Lôøi baøn: HSP ñaõ khieâm nhöôøng theá roài maø vaãn khoâng xong! Ñeán nay, chæ keå caùc baøi vieát trong nöôùc thoâi, thì nhieàu baøi ñaõ vaïch maët chæ teân 6 vò choùp bu trong Boä Chính trò laø phaûn quoác , hoaëc pheâ phaùn giôùi laõnh ñaïo ñaõ coù haønh ñoäng baùn nöôùc, hoaëc noùi thaúng neáu Ñaûng khoâng ñoåi môùi thì daân seõ noåi daäy laät ñoå Ñaûng nhö soùng laät thuyeàn ...vaân vaân…, (baøi göûi coâng khai khaép nôi) theá maø cuõng chöa sao. Ñaèng naøy Haø Só Phu chæ nhoû nheï, baát ngôø khaúng ñònh vò trí laâu daøi cuûa Ñaûng : giaû söû Ñaûng khoâng ñoåi môùi gì heát thì cuõng chaúng sao ñaâu, ñaát nöôùc vaãn caân baèng, khoâng coù gì phaûi lo caû; theá maø khi Ñaûng nghe leùn ñöôïc ñieàu khaúng ñònh naøy laø Ñaûng khoâng kieân nhaãn ñöôïc nöõa, phaûi noåi xung leân chuïp cho caùi muõ phaûn quoác ngay taép löï! Theá môùi raéc roái . Caâu chuyeän keå cuõng ñaùng bình luaän phaûi khoâng thöa quyù vò? –TT.

News-Info-Alerts
To: ALL
From: Andi Wolos & Bob Necci
(POW-MIA InterNetwork)
Re: Human Rights Watch on Vietnam
Date: June 01, 2000
Vietnam: Release Pro-Democracy Activist
(New York, May 31, 2000) -- Human Rights Watch today called for the immediate release of Vietnamese dissident Ha Sy Phu. Police in Lam Dong province put Mr. Ha under house arrest on May 12, 2000, and threatened to charge him with treason under Article 72 of Vietnam's Criminal Code. If put on trial and convicted, Mr. Ha could face a sentence from seven years imprisonment to the death penalty.

Vietnamese authorities apparently believe that Mr. Ha is connected to the drafters of an open appeal for greater democracy being prepared by some intellectual dissidents. Mr. Ha is a biologist and former vice-director of the Vietnamese Institute of Science in Dalat.

"Unless there is clear evidence that Mr. Ha committed criminal acts, he should be immediately released," said Mike Jendrzejczyk, Washington Director of the Asia Division of Human Rights Watch. "It is a violation of international law and the Vietnamese Constitution to detain anyone simply for the peaceful expression of his political views."

On April 28, police searched Mr. Ha's house in Dalat, Lam Dong province, and confiscated his work materials including computer, printer, and diskettes. On May 12 police returned to notify Mr. Ha of two written decisions, both signed on May 10 by Col. Nguyen Van Do, police chief of Lam Dong province. Decision 01/QD orders the house arrest of Mr. Ha and requires that he report to the Dalat police headquarters on a daily basis for interrogation. Decision 07/QD calls for Mr. Ha to be tried for treason against the nation under Article 72 of the Criminal Code. However, thus far no court has issued an arrest warrant and he has not been formally charged.

The police action took place after the authorities searched the house of another government critic, Mai Thai Linh, formerly a member of the Communist Party of Vietnam and People's Committee in Lam Dong province. In Linh's house, police found a letter from Mr. Ha and a copy of a dissent statement. Last year, when police searched the house of Hanoi dissident Nguyen Thanh Giang, they found a letter requesting Giang to gather signatures on the dissent statement, which led to Giang's arrest in March 1999.

Mr. Ha is a member of a group of intellectual dissidents in Dalat and author of various critiques of the Communist system. In December 1995 he was arrested and charged with "revealing state secrets" for being in possession of a letter from then-Prime Minister Vo Van Kiet to the Politburo, calling for political and economic reforms. Mr. Ha was imprisoned without trial until August 1996, when he was sentenced to one year in prison. After his release, he returned to his home in Dalat, where he has lived under unofficial house arrest ever since. His telephone line has been monitored and his home placed under surveillance. Security police have periodically searched his house and confiscated his computer and personal papers -- twice within the last twelve months alone.

"The Vietnamese government should release all political prisoners and stop persecuting individuals for peaceful political dissent," said Jendrzejczyk.
Peruse More InterNetwork Notices
DISCLAIMER: The content of this message is the sole responsibility of the originator. Posting of this message to the POW-MIA InterNetwork© list does not show AII POW-MIA endorsement. It is provided so you may make an informed decision. AIIPOWMIAI is not associated in any capacity with any United States Government agency or entity, nor with any non-governmental organization.
COPYRIGHT NOTICE: In accordance with Title 17 U. S. C. Section 107, any copyrighted work in this message is distributed under fair use without profit or payment to those who have expressed a prior interest in receiving the included information for nonprofit research and educational purposes only. [Ref. http://www.law.cornell.edu/uscode/17/107.shtml ]
AII POW-MIA does not endorse any offsite material, organization or individual. For information purposes only.
The opinions expressed on this site are those of
Advocacy and Intelligence Index for Prisoners of War - Missing in Action.
If you have any questions or comments, please e-mail us at the above address.
Archive ©AII POW-MIA All Rights Reserved

-----BEGIN PGP SIGNED MESSAGE-----
Date: 6/2/00
Country: Vietnam
Subject: Biologist Arrested
Case Numbers: VI0001.Phu (Ha Si Phu)
Type of Alert: ALERT, New Case

ISSUES: Right to liberty and security of the person; freedom from arbitrary arrest, detention, and exile; and freedom of expression.
FACTS OF THE CASE: Ha Si Phu was placed under house arrest on May 12,2000 with the possible charge of treason under Article 72 of Vietnam's Criminal Code. Authorities believe that Ha Si Phu may be
one of the authors of an open appeal for greater democracy in Vietnam.
After finding a letter from Ha Si Phu and a copy of a statement calling for greater democracy in Vietman in the house of another leading dissident, Mai Thai Linh, the police searched Ha Si Phu's
house on April 28 and confiscated his computer, printer and diskettes. On May 12, the police issued written statements that he was to be placed under house arrest and that he will be tried for
treason under Article 72 of the Vietnam Criminal Code, which carries a possible sentence ranging from seven-year imprisonment to the death
penalty. A condition of the house arrest is that Ha Si Phu is to report to police headquarters in Dalat, Lam Dong Province daily for interrogation.
Ha Si Phu is the pen name of Nguyen Xuan Tu. He is a biologist who completed his post-graduate work in Czechoslovakia. After completing his degree, he worked at the Vietnam Institute of Science, eventually holding the post of Vice-Director. However, when he refused to join the Communist Party, he was forced out of the Institute.
According to friends, he created a mini-laboratory in his small apartment. As his finances worsened, he turned his scientific knowledge into a small business of growing mushrooms for the market
and brewing homemade beer.
Ha Si Phu is a member of a group of intellectual dissidents in Dalat,Vietnam. In 1988, he wrote a document entitled, "Hand In Hand We Go Under the (Direction of) Intelligence" which criticized the communist state of Vietnam. The document was published internationally in 1993. He also wrote several other critiques in the subsequent years,
including his most well known, "Farewell to Ideology," which he wrote in 1995.
Ha Si Phu has been detained before for speaking out against the government. In 1995, he was charged with "stealing state secrets" for his possession of a copy of then-Prime Minster Vo Van Kiet's
letter to the Vietnamese Communist Party, a letter that was well known in Vietnam and widely published abroad. He was imprisoned without trial from December 1995 to August 1996. He was given a
brief, closed-door trial in August 1996, where he was sentenced to one year in prison. Amnesty International considered him a prisoner
of conscience. In response to the international pressure calling for his release, Vietnamese officials released him in December 1996.
After his release, he remained under unofficial house arrest with his telephone lines monitored and his house under security surveillance.
The arrest of Ha Si Phu constitutes a serious violation of international human rights standards, including basic protections listed in the Universal Declaration of Human Rights and the International Covenant on Civil and Political Rights (ratified by
Vietnam on 24 September 1982). They include:
Under the Universal Declaration of Human Rights:
· Everyone has the right to life, liberty, and security of person (Article 3);
· everyone has the right to freedom of expression (Article 19); and
· everyone has the right to freedom of association (Article 20).

Under the International Covenant on Civil and Political Rights:
· Everyone has the right to life, liberty, and security of person.
No one shall be subjected to arbitrary arrest or detention (Article
9);
· everyone has the right to freedom of expression (Article 19); and
· everyone has the right to freedom of association (Article 22).

(Sources for this alert include: Human Rights Watch, Amnesty International, Thong Luan Organization and the Free Vietnam Alliance)

RECOMMENDED ACTION: Please send Letter, fax or email messages:
· Calling on the government of Vietnam to release Ha Si Phu immediately and unconditionally on the grounds that he was arrested solely for exercising his right to freedom of expression.

APPEAL AND INQUIRY MESSAGES SHOULD BE SENT TO:
Phan Van Khai
Prime Minister
Hoang Hoa Tham
Ha Noi
Socialist Republic of Vietnam
(Salutation: Your Excellency)

Maj. Gen. Le Minh Huong
Minister of Public Security
Ministry of Public Security
Tran Binh Trong
Ha Noi
Socialist Republic of Vietnam
(Salutation: Dear Minister)

Nguyen Manh Cam
Minister of Foreign Affairs
Ministry of Foreign Affairs
1 Ton That Dam
Ha Noi
Socialist Republic of Vietnam
(Salutation: Dear Minister)

COPIES TO:

His Excellency Le Van Bang
Ambassador to the United States
Embassy of Vietnam
1233 20th St., NW, Suite 501
Washington, DC 20036
Fax: 202 861 0917
Salutation: Dear Mr. Ambassador

Ambassador Douglas B. Peterson
Ambassador to Vietnam
Embassy of the United States of America
PSC 461, Box 400
FPO AP 96521-0002
Fax: 011 84 4 835 0484
Salutation: Dear Mr. Ambassador

Please send copies of your appeals, and any responses you may receive, or direct any questions you may have to Victoria Baxter,AAAS Science and Human Rights Program, 1200 New York Ave, NW,
Washington, DC 20005; tel. 202-326-6797; email
vbaxter@aaas.org or fax 202-289-4950.

The keys to effective appeals are to be courteous and respectful,accurate and precise, impartial in approach, and as specific as possible regarding the alleged violation and the international human
rights standards and instruments that apply to the situation.
Reference to your scientific organization and professional affiliation is always helpful.

To ensure that appeals are current and credible, please do not continue to write appeals on this case after 90 days from the date of
the posting unless an update has been issued.

-----BEGIN PGP SIGNATURE-----
Version: PGPfreeware 6.5.1 for non-commercial use

-----END PGP SIGNATURE-----

‰Y nghïa c%ua 2.000 ch¨è kùy
Ph_am Ng_oc Lén
B%an L"n Ti°eng b%ao v_" Hâ Sï Phu fä nh_én fè_!c h!n 2.000 ch¨è kùy.
Féy lâ m_çt thânh qu%a to lù!n hay khi"m nhè^!ng? N°eu so vù!i con s°o h!n hai tri_"u ngè^!i Vi_"t s°ong r%ai rùac tr"n th°e giù!i thî 2.000 qu%a lâ khi"m nhè^!ng. Câng khi"m nhè^!ng h!n n¨èa khi chùung ta bi°et cùo g)an 20 ph)an tr&m ch¨è kùy lâ c%ua cùac b_an bê ngo_ai qu°oc.
Nhèng n°eu xùet qua m_çt vâi khùia c_anh khùac thî cùo lë chùung ta cüng cùo quy)en l_ac quan.

F)au ti"n lâ cùach kùy t"n. H!n 90 ph)an tr&m cùac ch¨è kùy fè_!c thu th_ép qua m_ang lèù!i Internet, b^&ng fè^!ng thè fi_"n t%è (emailà ho_&c website (fè_!c d_ich m_çt cùach ng_ç nghïnh lâ ''trang nhâ''à. Cùo nghïa lâ nh¨èng ngè^!i kùy t"n fä th_èc s_è lâm m_çt cçng vi_"c tùich c_èc: ph%ai m%! mùay fi_"n toùan ra, vâo h_çp thè fi_"n t%è c%ua mînh ho_&c vâo ''trang nhâ'', ph%ai f_oc fè_!c n_çi dung c%ua B%an L"n Ti°eng. Sau fùo mù!i ch%u f_çng ghi h_o t"n c%ua mînh, ghi ngh)e nghi_"p chùèc v_u c%ua mînh, ghi n!i cè trùu c%ua mînh vâ b°am vâo cùai nùut ''Send'' f%" g%èi ch¨è kùy fi. Ch¨è kùy dûng f%" lâm gî? F%" b%ao v_" m_çt ngè^!i mînh khçng quen bi°et, nhèng v¨én tin tè%!ng fùo lâ m_çt ngè^!i fùang fè_!c b%ao v_", vî ngè^!i fùo fang ph%ai ch°ong f¨! b_ç mùay cçng an kh%çng l)o, m_çt b_ç mùay k)em k_ep fang tîm m_oi cùach f%" nghi)en nùat ùy chùi c%ua nh¨èng ngè^!i f°au tranh cho dén ch%u trong nèù!c.

Nhè v_éy hânh f_çng kùy t"n mç t%a tr"n féy lâ m_çt hânh f_çng vù!i ùy thùèc cao, r°at khùac vù!i vi_"c kùy vâo m_çt v&n b%an fè_!c m_çt ngè^!i nâo fùo c)am m_çt t^! gi°ay vâ m_çt céy bùut fèa t_én tay cho mînh kùy. Do fùo cùo th%" nùoi con s°o 2.000 r°at fùang khùich l_".

M_çt khùia c_anh khùac cüng fùang cho chùung ta f_&c bi_"t chùu ùy. Fùo lâ khçng ai thù&c mù&c v)e xu°at xùè c%ua B%an L"n Ti°eng. Hînh nhè khçng ai f_&t céu h%oi B%an L"n Ti°eng nây do cùa nhén nâo, hay foân th%" nâo, hay t%ç chùèc chùinh tr_i nâo kh%!i xèù!ng... Cüng khçng ai thù&c mù&c v)e nh¨èng ngè^!i kùy f)au ti"n lâ ai, thu_çc khuynh hèù!ng nâo, cùo ti°eng t&m khçng, cùo chùèc v_u khçng, cùo b^&ng c°ap khçng... Dï nhi"n B%an L"n Ti°eng fä fè_!c m_çt nhùom ngè^!i lâm vi_"c chung vù!i nhau vi°et ra. Dï nhi"n B%an L"n Ti°eng cüng fä fè_!c ph%ç bi°en t^è m_çt nhùom nâo fùo. Nhèng nh¨èng ngè^!i th%ao ra nùo cüng nhè nh¨èng ngè^!i ph%ç bi°en nùo khçng lâm f%" géy thanh th°e cho mînh, mâ ch%i lâm vî ph%ai cùo ngè^!i kh%!i xèù!ng, lâm cùai cçng vi_"c t_am g_oi lâ ''thè kùy''. Sau fùo B%an L"n Ti°eng tr%! thânh s%! h¨èu c%ua m¨çi ngè^!i kùy t"n.

Féy lâ m_çt d°au hi_"u fùang m^èng. Nh¨èng ngè^!i kùy t"n fä l°ay quy°et f_inh d_èa tr"n n_çi dung c%ua v&n b%an, khçng d_èa tr"n c%am tînh y"u ghùet f°oi vù!i m_çt t%ç chùèc nâo, foân thù" nâo, hay cùa nhén nâo.
Nh¨èng ch¨è kùy f°en t^è khù&p n!i cùo c_çng f)ong Vi_"t Nam tr"n th°e giù!i, t^è cùac ti%"u bang c%ua ù‰Uc cho f°en cùac ti%"u bang c%ua Mÿ, t^è Fâi Loan, Nh_ét B%an cho f°en Canada. B"n tr^!i téy, nh¨èng ch¨è kùy xu°at phùat t^è cùac nèù!c ''phè!ng téy'' cüng nhè t^è nhi)eu nèù!c thu_çc kh°oi c_çng s%an cü nhè Ba Lan, Nga, Hungary, Ti_"p Khù&c... Thânh ph)an kùy t"n cüng vç cûng fa d_ang. Nh¨èng ch¨è kùy ghi ngh)e nghi_"p lâ ''n_çi tr_!'', ''cçng nhén'', ''sinh vi"n'', fùèng b"n c_anh nh¨èng v_i khoa b%ang. Ch¨è kùy c%ua nh¨èng t"n tu%çi quen thu_çc vù!i nh¨èng khuynh hèù!ng chùinh tr_i khùac nhau - t^è ''t%a'' sang ''h¨èu'' - cüng hi_"n di_"n b"n c_anh nhau.

M_çt y°eu t°o thânh cçng cùo lë lâ n_çi dung c%ua B%an L"n Ti°eng. Nùo r°at f!n gi%an, nhèng nùoi l"n fè_!c f)ay f%u nh¨èng gî c)an nùoi. ''Chùung tçi c_èc l_èc ph%an f°oi'' bi_"n phùap thç b_ao c%ua nhâ c)am quy)en c_çng s%an Vi_"t Nam. ''Chùung tçi bây t%o lông quÈ m°en'' vù!i nh¨èng ngè^!i fang lém nguy. ''Chùung tçi ngè¨!ng m_ç'' cùac çng Hoâng Minh ChÈnh, Nguy¨"n Thanh Giang, Ph_am Qu°e Dè!ng, Hoâng Ti°en vâ Tr)an Düng Ti°en fä b°at ch°ap m_oi fe d_oa cûng kùy t"n vâo m_çt ki°en ngh_i fôi chÈnh quy)en c_çng s%an ph%ai ng^èng tay fân ùap, th_èc hi_"n dén ch%u vâ ch°am dùèt f_çc quy)en chÈnh trº. ''Chùung tçi k"u g_oi'' th°e giù!i häy %ung h_ç nh¨èng ngè^!i dén ch%u Vi_"t Nam, vâ f)ong bâo Vi_"t Nam häy v_én d_ung m_oi sùang ki°en f%" b"nh v_èc vâ b%ao v_" anh em dén ch%u fang mù&c n_an. Vâ B%an L"n Ti°eng k°et thùuc b^&ng m_çt ni)em tin: ''Dén ch%u lâ gi%ai phùap bù&t bu_çc cho Vi_"t Nam''. ''F%ang C_çng S%an Vi_"t Nam cùo th%" géy th"m thi_"t h_ai cho dén t_çc nhèng khçng th%" ng&n ch_&n fè_!c ti°en trînh dén ch%u hùoa''.

Nhèng quan tr_ong nh°at v¨én lâ f°oi tè_!ng fè_!c b%ao v_". Ngè^!i fè_!c nhù&c tù!i trong B%an L"n Ti°eng lâ Hâ Sï Phu, m_çt ngè^!i khçng cûng phe ch°ong c_çng vù!i fa s°o ngè^!i t_i n_an trong c_çng f)ong chùung ta. Nguy¨"n Xuén T_u - t"n th_ét c%ua Hâ Sï Phu - n&m nay trôn 60 tu%çi, trè%!ng thânh dèù!i ch°e f_ç xä h_çi ch%u nghïa mi)en Bù&c, thu_çc thânh ph)an tr"n nguy"n tù&c lâ fè_!c ch°e f_ç èu fäi vî gia fînh fè_!c chia ru_çng ao trong c%ai cùach ru_çng f°at. Trong th_ép ni"n 60, çng fè_!c fi h_oc Ti_"p Khù&c f%" tr%! thânh phùo ti°en sï v)e sinh h_oc. Hâ Sï Phu khçng ph%ai lâ m_çt f%ang vi"n f%ang c_çng s%an, khçng ph%ai vî Hâ Sï Phu ''ch"'' khçng mu°on vâo f%ang (nhè m_çt s°o bâi bùao %! h%ai ngo_ai gùan cho çngà, th_èc ch°at lâ çng b_i f%ang ''ch"'' vî nh¨èng tè tè%!ng phùong khoùang c%ua çng, nh¨èng phùat bi%"u b_çc tr_èc c%ua con ngè^!i trùi thùèc trong çng. Nhè v_éy rö râng çng khçng ph%ai lâ ''phe ta'' r)oi. Th°e sao cüng cùo 2.000 ch¨è kùy l"n ti°eng b%ao v_" çng?

Vî m_çt l^&n ranh f°au tranh mù!i fang rö d)an trong tém tè%!ng c%ua r°at nhi)eu ngè^!i Vi_"t: l^&n ranh gi¨èa dén ch%u vâ f_çc tâi. Hâ Sï Phu lâ m_çt bi%"u tè_!ng c%ua ngè^!i chi°en sï dén ch%u trong tr_én tuy°en mù!i. F)ong th^!i cüng lâ bi%"u tè_!ng c%ua ngè^!i trùi thùèc trong th^!i f_ai mù!i, nh¨èng ngè^!i ''tén sï phu''. Bùut hi_"u c%ua çng ''Hâ Sï Phu, th°e nâo lâ sï phu?'' (chùè khçng ph%ai sï phu Bù&c Hâ, theo chùinh l^!i Hâ Sï Phu gi%ai thùichà nùoi l"n tùinh khi"m nhè^!ng (tçi ph%ai lâm gî f%" tr%! thânh sï phu?à f)ong th^!i n¨çi khù&c kho%ai c%ua ngè^!i trùi thùèc trèù!c th^!i cu_çc.

Bâi ''Dù&t tay nhau, fi dèù!i nh¨èng t°am bi%"n ch%i fè^!ng c%ua Trùi tu_"'' fè_!c ph%ç bi°en chuy)en tay nhau trong nèù!c t^è n&m 1988, nhèng mäi f°en 1993, bâi nây mù!i fè_!c bi°et f°en %! h%ai ngo_ai. T^è fùo Hâ Sï Phu n%çi ti°eng vù!i nh¨èng bâi vi°et khùac: ''Fçi fi)eu suy nghï c%ua m_çt cçng dén'', r)oi ''Chia tay ùy thùèc h_"''. T°at c%a f)eu f_&t l_ai v°an f)e f°oi vù!i n)en t%ang c%ua ch°e f_ç c_çng s%an lâ ch%u nghïa Mùac-L"nin. Hâ Sï Phu chùèng t%o lông can trè^!ng c%ua mînh khi m_çt thén m_çt mînh xçng pha vâo thânh trî ki"n c°o c%ua ch%u nghïa c_çng s%an. Vâ çng fä ph%ai tr%a giùa b^&ng m_çt n&m tû %! (1995-96à r)oi sau fùo ph%ai ch_iu qu%an ch°e vâ sùach nhi¨"u thè^!ng xuy"n b%!i cçng an thânh ph°o Fâ L_at lâ n!i çng fang cè ng_u vâ fang b_i fe d_oa.

Thùang 4 v^èa qua, cçng an Fâ L_at khùam nhâ Hâ Sï Phu vâ t_ich thu mùay vi tùinh c%ua çng. Cùach féy m_çt n&m, h_o cüng fä t_ich thu m_çt b_ç mùay vi tùinh khùac c%ua çng. F°oi vù!i Hâ Sï Phu, çng khçng th%" s°ong mâ khçng vi°et, vâ d_ung c_u lâm vi_"c c%ua çng t°at nhi"n lâ cùai mùay vi tùinh. Khi t_ich thu d_ung c_u lâm vi_"c c%ua ngè^!i c)am bùut, ch°e f_ç c_çng s%an Vi_"t Nam fang theo v°et xe f%ç c%ua T)an Th%uy Hoâng.
Cûng vù!i Hâ Sï Phu, t%ç chùèc qu°oc t°e b%ao v_" nhén quy)en Human Rights Watch côn ti°et l_ç t"n m_çt ngè^!i thùè hai cüng b_i cçng an t_ich thu mùay vi tùinh vâ kh%!i t°o v)e t_çi ''ph%an b_çi t%o qu°oc'' nhè Hâ Sï Phu, fùo lâ çng Mai Thùai Lïnh. T%ç chùèc côn cho bi°et hai ngè^!i b_i k°et t_çi cùo li"n h_" vù!i nh¨èng nhâ trùi thùèc khùac f%" ém mèu kùy t"n chung m_çt b%an l"n ti°eng. Kùy gi%a Ngç Nhén D_ung c%ua bùao Ngè^!i Vi_"t t_ai Nam Cali cùo nhù&c f°en b%an ''K°et èù!c 2000'' nhèng khçng rö n_çi dung nhè th°e nâo. Nhâ v&n Tè%!ng N&ng Ti°en fä cùo b%an k°et èù!c nây vâ trùich ra m_çt fo_an trong bâi vi°et ''T^è Nguy¨"n M_anh Tè^!ng f°en Mai Thùai Lïnh'' fè_!c ph%ç bi°en r_çng räi tr"n Internet g)an féy. Xin trùich l_ai féy m_çt fo_an:

''Chùung tçi lâ nh¨èng ngè^!i Vi_"t Nam cûng chia s%e m_çt lo éu trèù!c s_è t_ut h_éu c%ua f°at nèù!c, trèù!c s_è th^! ! c%ua qu)an chùung vâ trèù!c s_è thi°eu t)am nhîn c%ua nhi)eu ngè^!i länh f_ao f°at nèù!c. Chùung tçi tin lâ ph%ai tîm ra m_çt gi%ai fùap chung cho nh¨èng khùo kh&n c%ua f°at nèù!c; s_è ki_"n ngè^!i dén m°at lông tin vâ ùy thùèc c_çng f)ong, m¨çi ngè^!i t_è tîm m_çt gi%ai phùap cùa nhén lâ r°at nguy h_ai cho f°at nèù!c vâ cho m_oi ngè^!i. Chùung tçi mu°on gi¨è f°at nèù!c mâ çng cha fä f%ç m)o hçi vâ xè!ng mùau t_ao d_èng cho con chùau. Chùung tçi mu°on f%" l_ai cho cùac th°e h_" mai sau m_çt f°at nèù!c f_ep h!n, fùang y"u vâ fùang t_è hâo h!n.''

''Chùung tçi quan ni_"m f°at nèù!c c)an cho m_oi ngè^!i, vî fùo lâ m_çt tînh c%am vâ m_çt khçng gian tè!ng tr_! gi¨èa nh¨èng ngè^!i cûng m_çt ngçn ng¨è, lºch s%è vâ v&n hùoa. F°at nèù!c °ay nhîn nh_én vâ b%ao f%am ch¨ç fùèng vâ ti°eng nùoi ngang nhau cho m_oi ngè^!i. B_ao l_èc vâ fân ùap ph%ai fè_!c lo_ai b%o, thay vâo fùo, f°oi tho_ai, th%oa hi_"p vâ h_!p tùac ph%ai fè_!c tçn vinh nhè nh¨èng giùa trº n)en t%ang c%ua xä h_çi; m_oi ngè^!i Vi_"t Nam ph%ai quÈ m°en nhau trong s_è tçn tr_ong m_oi khùac bi_"t. Nhâ nèù!c ph%ai xu°at phùat t^è nhén dén qua m_çt ch_on l_èa th_èc s_è t_è do…''

Fùo lâ n_çi dung c%ua t_çi ''ph%an b_çi t%ç qu°oc'' mâ cçng an gùan cho Hâ Sï Phu vâ Mai Thùai Lïnh. Vâ cùo lë s_è vç lùy nây lâ f_çng c! chùinh c%ua 2.000 ch¨è kùy trong B%an L"n Ti°eng b%ao v_" Hâ Sï Phu.
Ph_am Ng_oc Lén

OÂng Hoaøng Minh Chính
toá caùo coâng an Haø Noäi taùi laäp hình thöùc ñaáu toá (trích)
Haø Noäi, 14/10/2001
Kính göûi: - OÂng Toång bí thö-Noâng Ñöùc Maïnh,
- OÂng Chuû tòch nöôùc-Traàn Ñöùc Löông,
- OÂng Thuû töôùng-Phan Vaên Khaûi,
- OÂng Chuû tòch QH-Nguyeãn Vaên An,
- OÂng Boä tröôûng Boä CA-Leâ Minh Höông,
- OÂng Vieän tröôûng Vieän kieåm saùt ND TC.
- OÂng Chaùnh aùn Toaø aùn NDTC,
- Ban CHTW Maët traän Toå quoác Vieät Nam vaø caùc Toå chöùc thaønh vieân Maët traän,
Ñoàng kính göûi: - OÂng Chuû tòch UBHC Haø Noâi,
- OÂng Vieän tröôûng Vieän kieåm saùt ND HN,
- OÂng Chaùnh aùn Toøa aùn NDHN,
- OÂng Gíam ñoác Sôû CA HN,
- Quaän CA Hoaøn Kieám vaø Ñoàn CA Haøng Baøi,
- Maët traän Toå quoác HN vaø caùc toå chöùc thaønh vieân,
- Ba Toå nhaân daân phöôøng Haøng Baøi, Haø Noäi ñaõ döï hoïp ban toái hoâm 9/10/2001 nghe CA thoâng baùo veâ vuï vieäc Hoaøng Minh Chính,
- Caùc cô quan truyeàn thoâng ñaïi chuùng,
- Caùc baïn höõu,
……
2.2- Veà vieäc ñoøi traû töï do cho Ts. Haø Só Phu.
Khoâng phaûi chæ coù moät mình toâi yeâu caàu, maø coù tôùi vaøi chuïc ngöôøi teân tuoåi laø nhöõng nhaø CM laõo thaønh, nhaø vaên, nhaø baùo, nhaø khoa hoïc, cöïu chieán binh, ñuû löùa tuoåi ñaõ leân tieáng nhieàu laàn ñoøi traû töï do cho Ts.Haø Só Phu voâ toäi bò quaûn cheá voâ caên cöù, phi phaùp, traùi ñaïo lyù nhieàu naêm bôûi nghò ñònh vi hieán 31/CP naêm 1997. Suoát 2 naêm trôøi, nhieàu ñôn khieáu toá cuûa taäp theå ñaõ göûi cho caáp cao Ñaûng-Nhaø nöôùc pheâ phaùn Nghò ñònh 31/CP laø choáng Hieán phaùp, traùi phaùp luaät, tuyø tieän cho UBHC tænh, thaäm chí tôùi quaän, huyeän, xaõ ñöôïc töï do quaûn cheá tôùi 2 naêm baát kyø ngöôøi daân naøo bò nghi ngôø veà an ninh quoác gia, maø chaúng caàn toaø aùn xeùt xöû, chaúng ñöôïc pheùp minh oan. Vuï Ts. HS Phu chæ laø moät thí duï ñieån hình.
Hieán phaùp, taïi caùc ñieàu 53 vaø 74 ñaõ ghi roõ : “Coâng daân coù quyeàn tham gia quaûn lyù Nhaø nöôùc vaø xaõ hoäi, tham gia thaûo luaän caùc vaán ñeà chung cuûa caû nöôùc vaø ñòa phöông, kieán nghò vôùi cô quan Nhaø nöôùc. Coâng daân coù quyeàn khieáu toá veà nhöõng vieäc laøm traùi phaùp luaät cuûa cô quan Nhaø nöôùc.” Tuy nhieân, caùc cô quan Nhaø nöôùc coù traùch nhieäm ñeàu im laëng laøm ngô, khoâng traû lôøi, cuõng chaúng giaûi quyeát theo Hieán phaùp vaø luaät phaùp ñaõ quy ñònh roõ raøng. Nhö vaäy, Hieán phaùp vaø luaät phaùp ñöôïc ban haønh ñeå laøm gì??? Vaø traùch nhieäm thuoäc veà ai???

Features Update on Human Rights
Violations in Vietnam
(INTERNATIONAL INSTITUTE FOR VIETNAM)
19 February 2001
by Dr. Lam thu Van

Introduction: On July 13rd, 2000, Vietnam signed the landmark Trade Agreement with U.SA. This event could be seen as a step toward the liberalization of the Vietnamese economy which may impact on the Vietnamese civil society. In reality, the Vietnam's human rights record remains appalling, and restrictions of freedom still prevents the country to comply with international standards.
Since 1975, the communist regime from North Vietnam has extended to the South , therefore placing the whole country under the control of the Vietnamese Communist Party. Vietnam's Constitution, which was revised in 1992, recognizes in principle its citizens' basic rights such as freedom of expression and opinion (article 69), freedom of worship (art. 70), freedom of association and assembly (art. 69)...... In reality, however, these freedoms have been repressed systematically for about 50 years, even though Vietnam is a signatory of the International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights as well as that on Civil and Political Rights. In October 1994, the U.N. Working Group on Arbitrary Detention visited Vietnam and made recommendations for amendements to the judicial system and for reforms to prisoners' detention conditions. But no implementation of these recommendations has been made. Instead, the situation of human rights abuses has got worse as shown by new decrees and directives issued by the Prime Minister of Vietnam to legalize arbitrary detention and the repression of religious groups. In October 1998, the UN Special Rapporteur, Mr. Abdelfattah Amor, visited Vietnam for 10 days. In his report, Mr. Amor confirmed the repression of religious freedom in Vietnam. In April 2000, the U.N. Commission on Human Rights stated that it would be examining complaints against Vietnam for human rights violations under the «1503 Procedure». In May 2000, Vietnam was elected to the U.N. Commission for three-year term. Therefore, Vietnam is expected to demonstrate better compliance to international standards of human rights. That expectation is far from being met in reality. Before providing details on rights abuses in Vietnam, we wish to emphasize that unrest has been growing from North to Central and South Vietnam for the last 4 months. At the beginning, the Vietnamese authorities tried to deny the serious conflict between government policy and the more aggressive demands for freedom from its citizens. As a result, pervasive unrest and manifestations have occurred and in turn prompted severe repression from the government, which prefers to maintain political and social stability through persecution, such as in the imprisonment of religious leaders and human rights advocates, the intimidation and humiliation of believers and supporters, the harassment of dissidents and their families. Overview of the human rights situation in Vietnam.
A - Workers have been denied the right to association; there is no independent trade union and the only workers' association in Vietnam is state controlled. For Vietnam, the state owned enterprises receive official support while condoning corruption and always report low profit.
B - Women's rights are not protected as shown in the blooming of sex exploitation and women trafficking from Vietnam into other Asian countries such as Cambodia, Thailand, Taiwan, China.... The "network of sex exploitation" cannot be eradicated because so many state officials reportedly are involved in the organization of prostitution and sex tourism.
C - The rights of the child are not of concern to the government. UNICEF's statistics revealed that 47% of children under 5 in rural areas are suffering from malnutrition. Most children in rural areas cannot go to school because their parents are not able to pay school fees, even for primary public schools. In the city, most teenagers have to contribute to the family income by working or begging in the street. According to a report from the anti-social evils ministry in Ho Chi Minh City, 30% of "sex workers" in Vietnam are under the age of 16.
D - Indigenous rights. The problem of indigenous rights in Vietnam includes 2 components : - Confiscation of ancestral lands of ethnic minorities by the communist authorities - Official policy to stop the spread of religion, particularly Christianity in highland provinces,through persecution of evangelist priests and believers. Since 1954, in North-Vietnam (Lao Cai province, Lai Chau province ), ethnic tribes Hmong, Koho, Jeh, Jerai.... have been suffering persecution from the communist Vietnamese authorities. After 1975, the ethnic minorities of Central highlands Jarai, Ede, Bahnar.... have been victim of the same abuses from the local authorities of Daklak province, Gia-lai province, Lam Dong province. From February 2-2001, the huge two-week manifestations of several thousand protesters in the provinces of Daklak, Gia-lai were the result of long standing abuses of indigenous rights in Southern-Vietnam. The vietnamese government has used its army and security police to control this biggest protest from ethnic minorities. Protesters were arrested, among them pastors of Evangelical church. Tourists and international press reporters were prevented from going to the area of unrest. Since November 2000, the accurate picture of repressing nature of current Vietnamese government policy has been disclosed by the Freedom House Report on Religion in Vietnam. This report provided the «top secret directives» from the Vietnamese authorities on how to arrest the spread of Christianity, specially Evangelism.
E - Judicial system and democratic development.
1 - The Vietnamese people has never enjoyed the right of self-determination. The Vietnamese Communist Party has imposed its rule by force over North-Vietnam in 1954 and South-Vietnam in 1975.
2 - Vietnam has never had free elections, because article 4 of the Constitution guarantees the VCP the leadership of the country. The high ranking Communist Party members (Politburo) are the decision makers for all domestic and external affairs.
3 - Candidates for members of the National Assembly have to be selected by the Fatherland Front prior to the general election. The Fatherland Front is an organization controlled by the VCP.
4 - The judiciary is not independent as it works under the directive of the Politburo. Sentences are dictated to judges by the VCP leaders and have to comply with political needs. Political prisoners have no right to choose private advocates. Usually trials are closed, the media is not admitted when the charge is "threatening national security". Arbitrary detention has been carried out in many forms to control dissidence. In particular, the 31/CP Administrative Preventive Detainment Directive issued on 14 April 1997 has legalized detention and surveillance by the police of individuals suspected of "threatening national security". The detention may be up to 2 years without trial. Prisoners released from jail are automatically submitted to that regime of surveillance withhouse arrest and police harassment. Court sentences are usually disproportionally severe because the ambiguity in the application of the Penal Code, particularly article 73 with regard to the offences to the national security. This article does not make a distinction betwen persons who use violence and those who are involved in peaceful activities in order to advocate fundamental human rights. The number of sentences and executions for death penalty disclosed by Amnesty International is growing every year in Vietnam (53 death sentences, 18 executions for year 1999).
F- Freedom of worship has been denied to Vietnamese citizens and repression does not spare any religious groups : buddhist, catholic, cao dai, hoa hao, evangelist.... Their churches have to submit themselves to the control of the state or disappear. Two documents issued by the governemnt showed the official policy of religious repression :
--The “Directions for stopping Religion” disclosed by Freedom House in November 2000, are the “top secret” governement’s guide for the remote provinces authorities on how to arrest the spread of Christianity in Vietnam (1998, 1999). Targets of persecution have been believers of Evangelist Religion, members of ethnic minorities.
--The decree 26/ND-CP for regulation of religious activities issued in April 1999 legalized the religious repression in a subtle way : authorization from the government is required for nomination of the cadres, education of adepts, organization of religious activities, social and humanitarian activities, administration of properties of the church. Religious leaders' mail, communications and religious sermons....are subjected to censure.
-- Imprisonment and harassment of religious leaders are well documented by international human rights organizations and by UN Special Rapporteur Abdelfattah Amor.(please find details in documents enclosed) Most of the time, they are charged with the crime of "threatening national security" and given lengthy sentences (20 years or life sentence), sent to hard labour camps together with common criminals, prevented from practicing religion, often forced to deny their religion. Because 80% of vietnamese people are buddhist, the vietnamese authorities focus their persecution on the leaders of Vietnamese Unified Buddhist Church. Just a few examples :
- Venerable Thich Quang Do, head of the Institute for the Propagation of the Dharma, under administrative detention in Thanh Minh Zen monastery, Ho Chi Minh City, since his release from hard labour camp in August 1998.
- Venerable Thich Tue Sy, Vietnamese Unified Buddhist Church secretary general, under administrative detention in Gia Lam pagoda, Ho Chi Minh city, since his release from prison in September 1998.
- Most Venerable Thich Huyen Quang, Patriarch of the V.U.B.C., has been in exile in Quang Ngai province for the last 18 years.

Other religious groups leaders are also the target of official persecution. It's worth noting the imprisonment of evangelist adepts in rural areas of North Vietnam (ethnic Hmong), as part of the official policy to stop religions, especially to arrest the spread of Christianity (top secret directives issuedby the Vietnamese communist government in 1998 and disclosed by Freedom House in November 2000.) The Hoa Hao religious faith, for the last 2 years, in South-Vietnam (Long Xuyen province) have been outlawed by the government. Hoa Hao adepts are prevented from celebrating religious commemoration activities. Imprisonment and harassment of Hoa Hao believers and church cadres in An Giang province have happened with every celebration of Hoa Hao religious events.
Interference of the state in catholic religious affairs has created conflicts between Vatican and the Vietnamese Communist government. Pope Jean Paul II has been denied the visa to go to Vietnam for the last 3 years. On November 24, 2000, the catholic priest Nguyen Van Ly in Hue city (Central Vietnam) issued a 10 point declaration to denounce the repressive policy towards the Catholic Congregation in Hue and demand religious freedom in Vietnam. At the same time, Father Nguyen Van Ly also supported the protest of catholic believers in Nguyet Bieu diocese (Hue) against the confiscation of farmland belonging to the Nguyet Bieu Catholic Church. In response to Father Nguyen Van Ly's appeal for religious freedom, clergies and lay people from other faiths have voiced their support and protest against the government's oppressive policy on religions. On December 27, 2000, a joint statement was signed by 4 religious leaders : Le Quang Liem (Hoa Hao), Nguyen Van Ly (Catholic), Thich thien Hanh (Unified Buddhist Church), Chan Tin ( Co-redemtrix Church). Since December 11, 2000, Father Nguyen Van Ly's email and telephone were cut. He was invited to speak at the U.S. Congress hearing on religous freedom on February 13, 2001, but the Vietnamese government refused the authorization for the trip and put him under police surveillance in his church. Please find in the enclosed documents the list of other victims of repression of religious freedom.
G- Freedom of Expression and Opinion has been systematically repressed in Vietnam. The government uses arbitrary detention as a tool to silence dissident voices. Four ways of repression have been used to keep the civil society away from participating in the decision making process :
1 - Imprisonment and harassment of individuals who defend human rights or advocate democracy, even peacefully, only with their writings.
2 - Tight control of the media. The ministry of Culture and Information amended Vietnamese press law in May 1999 : "The role of journalists is to propagate the official line of the Communist Party and government" (Reuters). There is no private newspaper in Vietnam.
3 - Impeding access to information for civil society. Television is state controlled; TV5 is subjected to censure. Foreign broacasting are scrambled ( BBC, VOA, RFI, Radio Free Asia). Access to internet is restricted by a government imposed "firewall" which prevents entry to "subversive" websites.
4 - Preventing the formation of NGO or private professional associations. For the government, human rights NGO are "a threat to national security". The number of human rights defenders detained in 150 prisons and hard labour camps cannot be known, as there is no transparency in official reports,and the vietnamese government always denies having any political or religious prisoners. After release from jail, human rights defenders are put under house arrest. We highlight the cases of intellectuals actually subjected to intensive harassment and daily threat for imprisonment. List of human rights defenders under house arrest and subject to harassment. The following list is not exhaustive, and individuals listed are but tips of the iceberg as victims of repression of freedom of expression in Vietnam.
1 - Professor Doan Viet Hoat, exiled after released from prison in September 1998. Ph.D. in education, journalist, writer, he was imprisoned, the first time, for 12 years without trial. He was arrested again the second time in 1990 when he founded the "Freedom Forum" which advocated democracy and respect for human rights. He was sentenced to 20 years imprisonment in 1993. He is recipient of many awards, among them 1998 Golden Pen of World Association of Newspaper, 1995 Human Rights Watch Award, 1995 Robert Kennedy H.R. Award, 1994 Pen Freedom to Write Award, 1993 Press Freedom Award and Honorary Member of Pen International, Poland, USA, Switzerland, France, Canada.
2 - Dr. Nguyen Dan Que, a medical doctor who had spent more than 18 years in vietnamese prisons for his demands for free election and multiparty rule. Founder of the Non Violent Human Rights Movement, Dr Que was arrested in 1990 and sentenced to 20 years imprisonment. Under international pressure, the vietnamese communist government released Dr Que from prison in August 1998, and put him under close police surveillance. On May 1999, Dr Que sent a communique calling for freedom, democracy and an end to human rights abuses in Vietnam. Since then his telephone has been cut, his mail intercepted and his family harassed by the police. But such tight control cannot keep Dr Que quiet and he has smuggled overseas his denounciation of human rights abuses in Vietnam, calling for liberalization of human rights defenders, his comments on the benefits that the US-Vietnam trade agreement may bring to the Vietnamese economic and social development.... On April 12, 2000, Ms Sylvaine Pasquier, a reporter to the french magazine L'Express, was arrested by the vietnamese authorities while she was trying to meet with Dr.Que for an interview at his house. Sylvaine Pasquier was expelled from Vietnam after 24 hours detention and interrogation at a police station in Ho Chi Minh city. Dr Que smuggled overseas a communique protesting this repression of press freedom. Since then, no commucation could be established with Dr Que, even by telephone, post or email. On November 13th 2000, prior to U.S. President Clinton's visit to Vietnam, Dr Que proclaimed the foundation of his new organization named "Get-together for Democracy" in order to "rally in a common front struggling for free and fair election, to set up democratic government". By the same time, Dr Que have issued a clandestine monthly magazine entitled "Tuong Lai" (The Future) to express his ideas on the future of Vietnam and campaign for democracy. On January 15th 2001, Dr Nguyen Dan Que and his wife were summoned to a "popular denunciation session" orchestrated by the Public Security in the 5th district of HochiMinh city. Because of health problems, Dr Que declined and did not attend this session, but his wife was subjected to 2 hours of public denunciation and condemnation by people gathered in a school yard, intimidation by Security officials (from 7pm to 9pm). Dr Que and his wife were apparently accused of treason. Dr Nguyen Dan Que is the only member in Vietnam of Amnesty International, and recipient of 1995 Robert Kennedy H.R.Award and 1994 Raoul Wallenberg H.R. Award.
3 - Venerable Thich Quang Do, 73 years old, buddhist monk, writer and scholar, head of the Institute for the Propagation of the Dharma, was released from prison on August 31, 1998. Thich Quang Do has spent most of the last 20 years in detention or under house arrest because of his campaign for religious freedom and freedom of opinion. First, he was imprisonned from April 1972 to December 1978. In 1992, he was arrested again for protesting against the ban of the Unified Buddhist Church by the government. From 1982 to 1992, he was detained under house arrest in Thai Binh province. In 1994, Thich Quang Do sent a 44 page document addressed to the Vietnamese Communist Party leaders, detailing all mistakes and crimes committed by the VCP's members and leaders. On January 4, 1995, he was arrested again and sentenced to 5 years imprisonment. Just 6 weeks before the visit of the UN Special Rapporteur A.Amor to Vietnam in October 1998, Thich Quang Do was released with other prisoners of conscience. Since then, he has been under house arrest in Ho Chi Minh city, but he has continued to smuggle overseas letters and documents asking for help and support for his campaign for Human Rights. Like other advocates for freedom of worship under house arrest (Thich Khong Tanh, Thich Tue Sy), Thich Quang Do has been subjected to harassment (night identity check, police interrogations, arrestation for travelling without police permission....) The most recent arrest happened while he was going to Quang Ngai for a Vietnamese New Year visit to the UBCV Patriarch Thich Huyen Quang on January 30, 2001. Thich Quang Do was adopted by Amnesty International as prisoner of conscience, and made honorary member of Pen Club in Germany, France, Sweden. Nominee for year 2000 and year 2001 Peace Nobel Prize, he is one of the renowned human rights defenders in Vietnam.
4 - Ha Sy Phu, biologist, journalist and poet of the group "Langbian Magazine" in Dalat, has been the target of persecution for the last 10 years, because in his essays, he showed the fundamental errors of the communist ideology and tried to convince the VCP leaders to deny communist ideology and build a democratic society. In 1995, Ha Sy Phu was imprisoned for 12 months and put under house arrest after released from prison. From April 1999 to April 2000, he has been repeatedly subjected to interrogations and search by security officials, his telephone cut, his mail censured, his computers confiscated. On May 12th 2000, Ha Sy Phu was required to report to the Dalat police headquarter on a daily basis for interrogations, and threatened to be imprisoned again. Human Rights Watch on May 31, 2000 issued an urgent appeal to the vietnamese government to stop persecuting Ha Sy Phu and other peaceful political dissidents. On June 20th 2000, the International for Human Rights and Democratic Development, represented by Mr. Warren Allmand, has sent a letter of protest to the Vietnamese government urging the President of the Republic of Vietnam to stop the persecution of Ha Sy Phu for expressing his peaceful political views. On November 29, 2000, Ha Sy Phu sent a letter of protest to the government asking for a fair trial or release him from the "preventive detention". On January 4, 2001, a official decree put an end to his house arrest, but soon, on February 12, 2001, the local Security office issued house arrest orders again Ha Sy Phu and his friend Mai Thai Linh, apparently for «making contact with reactionaries living abroad to sabotage Vietnam».
5 - Professor Nguyen Thanh Giang , biologist and writer, was arrested on March 4,1999 and imprisonned for 2 months for reportedly possessing "anti-socialist propaganda". Giang, 63 years old, has openly advocated human rights and multiparty democracy since 1989. Released after he went on hunger strike in prison, he has been victim of harassment with confiscation of his computer after 2 days of interrogations.
6 - Mr Nguyen Ngoc Tan, pen name Pham Thai, 79 years old, writer, journalist, vice chair of the Movement to Unite People and Build Democracy. His health has been deteriorating from poor nutrition and hard labour. Arrested in 1993, he was sentenced in 1995 to 11 years of imprisonment. He was serving his sentence in Xuan Loc detention camp when he was released on 30 April 2000 as part of a special amnesty. Honorary member of the Poland, England and Canada PEN centres.
7 - Thich Tue Sy, buddhist writer, monk, honorary member of Pen International and Pen Canada, was released in September 1998 after 17 years of imprisonment and hard labour. Since then, he was submitted to police surveillance, interrogations and threats. On September 14, 1999, Rev. Thich Tue Sy was interrogated at the local police station, his computer hard disk was confiscated for his alleged attempt to overthrow the government. His writings ask for freedom of belief and opinion.
8 - Bui Ngoc Tan, 67 years old, journalist, author of many books and novels in Hanoi, was forbidden to publish his recent book " Chuyen ke nam 2000" ( A tale of Year 2000). The Culture and Information Ministry issued an order on March16, 2000 to destroy his book and the local security subjected him to interrogation. All people implicated in the publication and distribution of the book have been heavily punished. In his 600 page book, Bui Ngoc Tan described the condition of vietnamese gulags and also the slavery in which vietnamese people have to live under the communist regime. Bui Ngoc Tan has been adopted by PEN Canada as honorary member since July 2000. His banned book “ A Tale of Year 2000” was published on internet in French and English language on February 2001 by Reporters sans Frontieres (website : www.rsf.fr).
9 - Former vietnamese communist army General Tran Do, writer, journalist, was expelled from VCP in 1999 because, in his writings, he has advocated democracy to eradicate corruption in the government. In July 1999, his application to publish a newspaper in Hanoi was rejected.
10 - Bui Minh Quoc, journalist and poet, has been subjected to house arrest, interrogations and strict surveillance by Lam Dong security officials since 1996 because he protested against the imprisonment of Ha Sy Phu (1996). He used to be a reporter for the "Langbian Magazine" in Dalat. Bui Minh Quoc, Tieu Dao Bao Cu and Ha Sy Phu have been called "Members of Dalat group", dissident writers, victim of harassment since 1996.
Human Rights Defenders still held in prison
1 - Professor Nguyen Dinh Huy, writer, arrested in 1993 for organizing an international conference on economic development in Ho Chi Minh city. In 1995, he was sentenced to 15 years of imprisonment and hard labour. Nguyen Dinh Huy is the founder of the Movement to Unite People and Build Democracy. Reportedly, he is suffering from Parkinson's disease, serving his sentence now in Z 30 Xuan Loc detention camp, Dong Nai province .
2 - Reverend Thich Hue Dang (other name Nguyen Ngoc Dai), buddhist intellectual, writer and humanist scholar, now held in Xuan Loc hard labour camp, Dong Nai province. Arrested for writing forbidden work as "Essay on Humanism" and sentenced on May 27, 1992 to 20 years imprisonment. Pen International in June 1999 appealed to the vietnamese authorities for the release of Rev. Thich Hue Dang, as his "crime" was just to peacefully exercise the right of freedom of expression. Please find in enclosed documents the list of other victims of repression of opinion in Vietnam.
Recommendations
In conclusion, in regard to the rule of law, democratic development and respect for human rights, Vietnam stays far behind other Asian countries. Actually its civil society has been kept in complete deprivation of fundamental conditions for a genuine and complete development. In this era of globalization, it is unfair to leave the Vietnamese people on the margin of civilization. The notions of national sovereignty and social stability invoked by dictatorial governments are not appropriate when they interfere with the duty of accountability of a government who kills, tortures and deprives its own citizens of their rights. The international community has been trying to help developing countries to eradicate poverty, achieve social justice and build up democracy. International pressure and support have been very helpful in the process of democratization for many countries in Asia such as Thailand and Indonesia.. But systematic freedom repression still prevents the development of democracy and an equal contribution of the civil society to economic, social and cultural development, as we can see in Vietnam. Vietnam's human rights violations are a huge challenge for human rights defenders because, the goal of the Vietnamese communist government is to maintain the monopoly of the Party, often at the expense of the nation. Therefore, to be effective, economic aid and humanitarian assistance have to be linked to support for human rights defenders and the creation of a network of NGO independent of the State's control. In their own country, International Human Rights organizations have an extremely important role to play, because they are able to give human rights defenders a forum to express opinions and ask for help when their voice is stifled. We believe that, with the informatiom update on Vietnam's human rights situation, international human rights organizations may consider ways to help the civil society in Vietnam to achieve genuine development. We would suggest that international human rights activists and organizations as well as democratic governments give support to human rights defenders in Vietnam. The campaign for religious freedom in Vietnam also needs strong support from the international community. We call upon the international community to make pressure on Vietnam for genuine respect of fundamental rights, particulary freedom of expression and opinion, freedom of worship, freedom of association. We call upon the United Nations Commission on Human Rights to examine complaints against Vietnam for human rights violations under «1503 Procedure» and ask Vietnam to be accountable. We would appreciate that the UN Commission oh Human Rights send Special Rapporteurs on Human Rights Defenders and Freedom of Expression and Opinion to Vietnam for an assessment of the human rights conditions, as soon as possible.
Montreal February 13, 2001.
Dr Lam Thu Van Democracy for Vietnam / Montreal Vietnamese Canadian Federation 6420, Victoria Ave., suite 4.Montreal, Quebec, Canada H3W 2S7 Tel, Fax : 514 - 343 4390 Email : thuvan@total.net
List of documents consulted : - Human Rights Watch 2001 report, website : www.hrw.org/wr2k/asia/vietnam2.html - Freedom House, website : www. freedomhouse.org/religion/vietnam - Administrative Detainment Policy 31/CP of the Socialist Republic of Vietnam - Decree No 26/1999/ND-CP on religions of the Socialist Republic of Vietnam - Report submitted by Mr Abdelfattah Amor, Special Rapporteur on Religions, to the Commission on Human Rights 55th session.
www.ThinkCentre.Org

Dissidents placed under house arrest after Vietnam drops
HANOI, Vietnam:
Vietnamese authorities ended an investigation into "treason" by a leading dissident, placing him and a colleague under formal house arrest, the official police newspaper reported Monday.
Biologist Ha Si Phu and former Communist Party official Mai Thai Linh have been under investigation since May on suspicion of collaborating with overseas groups calling for democracy and human rights in Vietnam.
The government dropped its probe of the two men, saying they confessed their crimes, Cong An Nhan Dan, or People's Police, newspaper reported.
Now Phu, 60, and Linh, who police say is in his 50s, are barred from leaving the central highland city of Dalat, in a formal order issued Friday.
International human rights groups say that Vietnam routinely clamps down on political and religious dissidents.
Phu, former vice director of the Vietnamese Institute of Science in Dalat, has penned numerous critiques against the government. Phu and Linh are part of a group of dissident intellectuals who are closely watched by the government.
" Due to their old age, their sincerity in reporting, their admission of guilt and their pleading for lesser punishment, the security investigation bureau of the Ministry of Public Security has suspended their investigation into the case," the paper said.
The police order formalizes the heavily restricted conditions the two men have been living under since the probe was launched, a move that triggered protests from human rights groups.
A treason conviction carries a penalty ranging from seven years' imprisonment to the death penalty
The newspaper World Security, run by the Ministry of Public Security, reprinted excerpts on Monday from a January interview in which it said Phu admitted he "made mistakes due to lack of understanding of politics" and said he did not want to be the "instrument" of extremist groups.
" I'm willing to exchange ideas with others on ideology, but I am not a fighter and never want to be used as another's symbol," he was quoted as saying. (AP)
(www.timesofindia.com)

Home >> Writers in Prison >> Honorary Members >> Nguyen Xuan Tu (Ha Sy Phu)Nguyen Xuan Tu (Ha Sy Phu) - VietnamHa Sy Phu is the author of several critiques of the Communist system, a biologist, former vice-director of the Vietnamese Institute of Science in Dalat, and member of a group of intellectual dissidents in Dalat. He has become well known at home and abroad for his political discourses analyzing the ideological impasses of the Vietnamese Communist Party and the country's need for democracy as the foundation for national development. In December, 1995, Ha Sy Phu was arrested and charged with "revealing state secrets" for being in possession of a letter from then-Prime Minister Vo Van Kiet to the Politburo calling for political and economic reforms. He was held without trial until August 1996, when he was sentenced to one year in prison and placed in isolation. Since his release, he has lived under unofficial house arrest. His house is under surveillance, and his family is continuously harassed, as are visitors. Ha Sy Phu is also subjected to monitoring of telephone calls, house searches, and confiscation of his working materials, including his computer. On January 4, 2001 it was reported that the house arrest was over, but on Feb 9, 2001, police in Dalat issued a two-year house arrest order against him for "making contact with reactionaries living abroad to sabotage Vietnam, and demanding the overthrow of the socialist regime and the leadership of the Communist Party."The government's campaign culminated in Decision 07/QD, delivered on May 12, 2000, accusing him of treason according to Article 72 of Vietnam's Criminal Code. Thus far no court has issued an arrest warrant and he has not been formally charged. If tried and convicted, he could face a sentence ranging from seven years' imprisonment to the death penalty. Ha Sy Phu is said to be in poor health and suffer from "hand trembling".PEN Canada is deeply concerned about the accusation of treason towards Ha Sy Phu. We are also concerned about reports of continual harassment of Ha Sy Phu and his family. We call on the authorities to reverse Decision 07/QD and to ensure that harassment towards Ha Sy Phu and his family is ceased. http://www.pencanada.ca

Vietnam
Deux dissidents assignés à résidence dans une province du centre
PARIS, 12 fév (UPF) - Deux dissidents, Ha Si Phu et Mai Thai Linh, ont été placés en résidence surveillée à Da Lat, capitale de la province de Lam Dong, proche des régions du centre actuellement troublées par les revendication des minorités ethniques, a rapporté l'AFP. Ha Si Phu, académicien et écrivain, et Mai Thai Linh, ancien vice-président du conseil populaire (législatif) de Da Lat, ont été soumis en mai dernier à des enquêtes policières pour "trahison" après la circulation d'une "Déclaration de l'an 2000" favorable à la démocratie et aux droits de l'Homme, lancée par un Vietnamien exilé en France. Ils ont été placés en résidence surveillée pour hostilité au régime communiste, en "contact avec des réactionnaires vietnamiens exilés à l'étranger ", selon le journal officiel de la police. M. Ha Si Phu, 61 ans, docteur en biologie et ancien directeur adjoint du Centre des recherches scientifiques du Vietnam avait été condamné en 1996 à un an de prison ferme pour "avoir révélé des secrets d'Etat".
(www.presse-francophone.org)

Human Rights Watch Urges Immediate Release of Ha Si Phu For Immediate release
May 31, 2000
New York (May 31, 2000) - Human Rights Watch today called for the immediate release of Vietnamese dissident Ha Sy Phu. Police in Lam Dong province put Mr. Ha under house arrest on May 12, 2000, and threatened to charge him with treason under Article 72 of Vietnam's Criminal Code. If put on trial and convicted, Mr. Ha could face a sentence from seven years' imprisonment to the death penalty.
Vietnamese authorities apparently believe that Mr. Ha is connected to the drafters of an open appeal for greater democracy being prepared by some intellectual dissidents. Mr. Ha is a biologist and former vice-director of the Vietnamese Institute of Science in Dalat.
" Unless there is clear evidence that Mr. Ha committed criminal acts, he should be immediately released," said Mike Jendrzejczyk, Washington Director of the Asia Division of Human Rights Watch. "It is a violation of international law and the Vietnamese Constitution to detain anyone simply for the peaceful expression of his political views."
On April 28, police searched Mr. Ha's house in Dalat, Lam Dong province, and confiscated his work materials including computer, printer, and diskettes. On May 12 police returned to notify Mr. Ha of two written decisions, both signed on May 10 by Col. Nguyen Van Do, police chief of Lam Dong province. Decision 01/QD orders the house arrest of Mr. Ha and requires that he report to the Dalat police headquarters on a daily basis for interrogation. Decision 07/QD calls for Mr. Ha to be tried for treason against the nation under Article 72 of the Criminal Code. However, thus far no court has issued an arrest warrant and he has not been formally charged.
The police action took place after the authorities searched the house of another government critic, Mai Thai Linh, formerly a member of the Communist Party of Vietnam and People's Committee in Lam Dong province. In Linh's house, police found a letter from Mr. Ha and a copy of a dissent statement. Last year, when police searched the house of Hanoi dissident Nguyen Thanh Giang, they found a letter requesting Giang to gather signatures on the dissent statement, which led to Giang's arrest in March 1999.
Mr. Ha is a member of a group of intellectual dissidents in Dalat and author of various critiques of the Communist system. In December 1995 he was arrested and charged with "revealing state secrets" for being in possession of a letter from then-Prime Minister Vo Van Kiet to the Politburo, calling for political and economic reforms. Mr. Ha was imprisoned without trial until August 1996, when he was sentenced to one year in prison. After his release, he returned to his home in Dalat, where he has lived under unofficial house arrest ever since. His telephone line has been monitored and his home placed under surveillance. Security police have periodically searched his house and confiscated his computer and personal papers - twice within the last twelve months alone.
" The Vietnamese government should release all political prisoners and stop persecuting individuals for peaceful political dissent," said Jendrzejczyk.
For more information contact:
Mike Jendrzejczyk (Washington, DC):(o)+1 202-612-4341; (h)+1 301-585-5824
Jean-Paul Marthoz (Brussels): (o)+32 2-732-2009
(www.fva.org)

Media group calls for release of dissidents in Vietnam
Reuters
Web-posted: 11:04 a.m. Mar. 9, 2001
HANOI -- A Paris-based press freedom group on Friday called on communist Vietnam to release Ha Sy Phu, a writer placed under formal house arrest last month, and jailed journalist Nguyen Dinh Huy.
Reporters Sans Frontieres (Reporters Without Borders) said in a statement the harassment of dissidents and journalists contradicted Hanoi's commitments to freedom of expression, especially the International Covenant on Civil and Political Rights it ratified in 1982.
Huy was jailed for 15 years in 1995 for trying to set up an illegal opposition party to rival the ruling communists.
Phu, 61, a writer and a retired biologist who set up a magazine which was banned, was placed under house arrest in the town of Dalat in the central highlands last month, along with fellow dissident Mai Thai Linh.
Their detention came within days of widespread anti-government protests in the highlands by ethnic minority hill farmers.
Phu and Linh had faced restrictions since May 2000, when authorities accused them of making contact with overseas groups with the aim of overthrowing the communist system.
Phu was accused of betraying the country by becoming the head of an anti-government movement to which Linh, a former official of the Dalat's People's Council, was the adviser.
State-run media said the investigation against them was subsequently suspended in view of their age and because they had confessed, but it gave no reason for the formalisation of the house arrest order.
Phu spent most of 1996 in detention, including more than four months in jail, accused of revealing state secrets.
An overseas Vietnamese rights group said Phu and three other men had been found in possession of a report by then Prime Minister Vo Van Kiet outlining preparations for the key five-yearly Communist Party congress.
The next Party congress is expected in April.
(south-florida.sun-sentinel.com)

Danh sách ch» kš tham gia chi‰n
dÎch Bäo VŒ Hà Sï Phu (qua ML Lên ñÜ©ng)
1.La^m Bi'ch Huye^`n - BS Chiropractic. Sydney,
Australia - 03/06/2000 at 07:29:13 CDT
2.Dan Tran - Tho. ðiên. Toronto, Canada -
03/06/2000 at 07:49:03 CDT
3.Le van An - Chuyen vien vi tinh. Toronto,
Canada - 03/06/2000 at 08:28:51 CDT
4.Chau tran - student. Dallas, Texas - 03/06/2000
at 11:35:0
5.Nguye^~n Hoa`ng-Thanh Ta^m - Multimedia.
Melbourne, Australia - 03/06/2000 at 15:27:20 CDT
6.Tha'i Tra^`n Ngo.c Ha^n - Building Admin.
Melbourne, Australia - 03/06/2000 at 15:29:12 CDT
7.Nguye^~n Nhu+ Nguye^.n - Mechanic
Supervisor. Melbourne, Australia - 03/06/2000 at 15:30:12 CDT
8.Nguye^~n Gia Ta^'n Hu+ng - Arts Director.
Melbourne, Australia - 03/06/2000 at 15:30:39 CDT
9.Huy`nh Thi. Nga - Graphics Designer.
Melbourne, Australia - 03/06/2000 at 15:31:05 CDT
10.Bu`i Chi' Ho^`ng Sa^m - 3D Animation Artist.
Melbourne, Australia - 03/06/2000 at 15:32:23 CDT
11.Nguye^~n Thanh So'n - Nhan vien tin hoc.
Warsaw - Poland - 03/06/2000 at 16:01:03 CDT
12.Mai Nguyen - BA in economics, REALTOR.
Mississauga,Ont - 03/06/2000 at 17:28:58 CDT
13.Pha.m nam Ha` - STUDENT. Denmark -
03/06/2000 at 17:56:47 CDT
14.Dino Nguyen - student. Santa Clara , California ,
USA - 03/06/2000 at 19:05:19 CDT
15.PhamNgocThaoSuong - Graphic Design /
Student. Palo Alto , California , USA - 03/06/2000
at 19:08:40 CDT
16.Tiffany Nguyen - Student. San Francisco ,
California , USA - 03/06/2000 at 19:58:13 CDT
17.Nguye^~n Tro.ng Chi'nh - Gia'o chu+'c. New
Jersey, USA - 03/06/2000 at 21:42:23 CDT
18.Tra^`n Phu' - Ky~ su+ -die^.n. San Diego, CA,
USA - 03/06/2000 at 23:12:48 CDT
19.Tra^`n, Ti' - Software Engineer. San Diego, CA,
USA - 03/06/2000 at 23:18:41 CDT
20.Nguye^~n Thi. Bi'ch Ha(`ng - Occupational
Therapy. Melbourne, Australia - 03/06/2000 at 23:26:35 CDT
21.Tra^`n Hu+~u Ho^.i - Industrial Management.
Frankfurt am Main, Germany - 04/06/2000 at 05:54:52 CDT
22.Tra^`n Thu`y An - Nga^n ha`ng. Frankfurt am
Main - Germany - 04/06/2000 at 06:01:41 CDT
23.Ngo^ Va(n Minh - Industriekaufmann. Frankfurt
am Main - Germany - 04/06/2000 at 06:03:20 CDT
24.Tra^`n H. Ha?i - Gia'o Su+. Bruxelles - Belgium -
04/06/2000 at 06:05:46 CDT
25.Le^ Nha^'t Hie^`n - Pharmacist. Frankfurt am
Main - Germany - 04/06/2000 at 06:07:49 CDT
26.Nguye^~n Co^ng Thanh - Ky~ su+ d-ie^.n.
Sydney, Australia - 04/06/2000 at 07:13:29 CDT
27.Le^ Tro.ng Vie^.t - Kinh Te^'. Boston,
Massachusetts, Hoa Ky` - 04/06/2000 at 08:07:45 CDT
28.Nguye^~n Phu'o'ng - Công nhân. Dallas,
Texas, Hoa Ky` - 04/06/2000 at 09:28:05 CDT
29.Tra^`n Tha`nh - Tho^ng Di.ch Vie^n To`a A'n.
Toronto,Ontario.Canada - 04/06/2000 at 10:12:10 CDT
30.Tra^`n Nha^.t Nam - Sinh Vie^n DDa.i Ho.c
Montreal. Montreal,Canada - 04/06/2000 at 10:14:55 CDT
31.Nguye^~n Ngo.c Ba?o - ky~su+ die^.n toa'n.
Paris - 04/06/2000 at 10:57:49 CDT
32.Ta^'n Le^ - Sinh Vie^n. Melbourne Australia
04/06/2000 at 11:35:39 CDT
33.Thu?y Tra^`n - Tiler. Melbourne Australia -
04/06/2000 at 11:38:15 CDT
34.Tua^'n Le^ - Ho.c Sinh. Melbourne Australia
04/06/2000 at 11:41:34 CDT
35.Caroline Le - Hoc Sinh. Melbourne Australia -
04/06/2000 at 11:42:54 CDT
36.Thuy Bui - Uni student. Melbourne, Australia -
04/06/2000 at 11:43:12 CDT
37.Bao Le - Sinh Vie^n. Melbourne Australia -
04/06/2000 at 11:44:52 CDT
38.Lam Tra^`n - Sinh Vie^n. Melbourne Australia -
04/06/2000 at 11:47:07 CDT
39.Anh-Mau Tran - Hoc Sinh. Melbourne, Australia
- 04/06/2000 at 11:52:23 CDT
40.Ho Le - Student. Melbourne, Australia -
04/06/2000 at 11:57:03 CDT
41.Nguyen Thu Va^n - Management. Hoofddorp,
The Netherlands - 04/06/2000 at 14:34:50 CDT
42.Nguye^~n D-u*'c Chung - Electronics
Engineer. Birmingham, UK - 04/06/2000 at 14:36:47 CDT
43.D-inh Ngo.c Hie^?n - Group-leader.
Hoofddorp,The Netherlands - 04/06/2000 at 14:36:47 CDT
44.Nguye^~n Thi. Bi'ch Tra^m - Teaching
student in United Kingdom. Birmingham UK -
04/06/2000 at 14:39:45 CDT
45.Nguyen Vu Thuy My - Computing student @
The University of Birmingham, UK. Birmingham UK
- 04/06/2000 at 14:43:23 CDT
46.Nguye^~n The^' Anh - Software engineer.
Birmingham UK - 04/06/2000 at 14:45:06 CDT
47.Nguye^~n-tie^'n-I'ch - Naval Construction,
Ph.D., MIT, Anaheim, California, USA -
04/06/2000 at 16:36:21 CDT
48.Vu Thuy - Electronics Eng. Westminster, CA, US -
04/06/2000 at 18:07:05 CDT
49.Nguye^~n T.T. Ly - Sinh vie^n . Oslo, Na uy -
04/06/2000 at 18:11:13 CDT
50.Anthony Nguyen - Net-Work Engineer.
Cupertino , California , USA - 04/06/2000 at
18:23:17 CDT
51.Nhat Tien Do - Software Engineer. Sydney,
Australia - 04/06/2000 at 18:23:35 CDT
52.Marry Nguyen - Pharmacist. sydney, Australia -
04/06/2000 at 18:27:13 CDT
53.Lu+~ Huy`nh Lua^.n - Database Administrator.
Mississauga, ON, Gia Na~ DDa.i - 04/06/2000 at
18:41:08 CDT
54.Nguyen Khanh Katie - Student. Oklahoma-USA
- 04/06/2000 at 19:24:57 CDT
55.Tran Matthew Hien - Student. Missouri, USA -
04/06/2000 at 19:28:11 CDT
56.Kim Nguyen - Investigation Officer.
Toronto,Ontario.Canada - 04/06/2000 at 21:31:31
CDT
57.Nguyen Thanh Nhan - Accountant. Melbourne
Victoria, Australia - 04/06/2000 at 22:10:31 CDT
58.Huy`nh Ngo.c Phu+o+'c - Engineer. Houston,
TX, USA - 04/06/2000 at 22:26:26 CDT
59.Dang Nguyen - realtor. Toronto, CANADA -
04/06/2000 at 22:48:56 CDT
60.Le^ Pha.m Ma.nh Huy - Ke^/ toan/ & Nga^n
Ha`ng. Melbourne, Australia - 05/06/2000 at
00:06:20 CDT
61.Tri.nh Tu' Anh - Chemical Technician.
Vancouver, BC, Canada - 05/06/2000 at 02:09:26
CDT
62.Nguyen Thi xuan Hoa - nhà giáo.
Munich/Germany - 05/06/2000 at 02:33:50 CDT
63.Nguyen Dinh Nam - hoc sinh. Munich/Germany
- 05/06/2000 at 02:34:58 CDT
64.Nguye^~n Thanh Nguye^.t - Sinh vie^n
DDie^.n Na(ng, Thu.y DDie^?n. Thu.y DDie^?n -
05/06/2000 at 02:57:15 CDT
65.DAM NGOC VAN CHUONG - language.
Blindern university. Oslo Norway - 05/06/2000 at
03:02:17 CDT
66.Pha.m Quo^'c Hie^.p - Computer Science,
Curtin University. Perth, Australia - 05/06/2000 at
03:48:01 CDT
67.Vie^t Ha?i Nguye^~n - Engineering tech.
Beaverton, Oregon, USA - 05/06/2000 at 04:48:02
CDT
68.SHON NGUYEN - Engineering Tech, Intel Corp..
Aloha, Oregon , USA - 05/06/2000 at 04:52:40
CDT
69.N.A. Tua^'n - Ky~ Su+. Shiga Japan -
05/06/2000 at 05:09:26 CDT
70.N.A. Kiet - Ky~ Su+. Fukui Japan - 05/06/2000 at
05:12:34 CDT
71.N.V. Van - Cong Nhan. Shiga Japan - 05/06/2000
at 05:14:48 CDT
72.N.V. Non - Cong Nhan. Shiga Japan -
05/06/2000 at 05:16:51 CDT
73.N.V. Tham - Cong Nhan. Shiga Japan -
05/06/2000 at 05:18:00 CDT
74.D.B. Dai - Cong Nhan. Japan - 05/06/2000 at
05:20:25 CDT
75.N.T. Tu+ - No^.i Tro+.. Japan - 05/06/2000 at
05:24:27 CDT
76.N.T. A. D-a`o - Sinh Vie^n Nha na(m thu+'
nha^'t. Japan - 05/06/2000 at 05:27:56 CDT
77.N. A. Minh - Student. Japan - 05/06/2000 at
05:29:19 CDT
78.N. A. Quang - Student. Japan - 05/06/2000 at
05:30:31 CDT
79.N.T. Khoa - Student. Japan - 05/06/2000 at
05:31:56 CDT
80.N.T. Ho^`ng - Cong Nhan. Japan - 05/06/2000
at 05:32:48 CDT
81.H.N. Va^n - No^.i Tro+.. Japan - 05/06/2000 at
05:34:05 CDT
82.H.T.T. Va^n - No^.i Tro+.. Japan - 05/06/2000
at 05:35:02 CDT
83.N.L. So+n - Co^ng Nha^n. Japan - 05/06/2000 at
05:36:08 CDT
84.N.T. Huy - Ky~ Su+. Osaka Japan - 05/06/2000 at
05:38:00 CDT
85.N. Kho^i - Ky~ Su+. Osaka Japan - 05/06/2000 at
05:43:59 CDT
86.D.V. Tha`nh - Co^ng Nha^n. Japan -
05/06/2000 at 05:46:50 CDT
87.Nguye^~n Thi. Ngo.c Hu+o+ng - Business
Administration- Bergen- Norway - 05/06/2000 at
06:16:03 CDT
88.PHAM Duy Khanh - Ingénieur d'Informatique.
Paris - 05/06/2000 at 06:46:30 CDT
89.Dinh Ca^n - Mechanical Engineer. Mississauga,
Canada - 05/06/2000 at 06:51:40 CDT
90.Huy`nh Cu'c - Realtor. Mississauga, Canada -
05/06/2000 at 06:53:39 CDT
91.Ha` Ngo.c DDa(ng - Computer Science. Quebec
- Canada - 05/06/2000 at 06:59:54 CDT
92.Nguye^~n Vu~ To^' Uye^n - Sinh vie^n,
Medical Laboratory. Melbourne, A - 05/06/2000 at
07:06:42 CDT
93.Vu~ Tra^`n Cung - Sinh Vien Commerce ta.i
Monash University, Melbourne, Australia -
05/06/2000 at 07:20:36 CDT
94.Nguye^~n D-u+'c Thua^.n - Farmasistudent.
Oslo, Norway - 05/06/2000 at 07:39:28 CDT
95.Erik Dan Nguyen - Sinh Vie^n. Oslo- Nauy -
05/06/2000 at 07:59:15 CDT
96.Nguye^~n Vie^.t Nhie^.m - Ca'n su+. ve^\
Ho'a Cha^'t. Bergen- Nauy - 05/06/2000 at
08:01:25 CDT
97.Bu\i Vie^.t Nhie^.m - Ernæringsteknikk.
Gaustad-Nauy - 05/06/2000 at 08:03:43 CDT
98.Nguye^~n Va(n Tha`nh - Electronic
Technician. Salt Lake City, Utah, USA - 05/06/2000
at 08:32:57 CDT
99.Le^ So+n - Community worker. Toronto, Canada -
05/06/2000 at 08:34:26 CDT
100.Nguye^~n Kim Loan - Housewife. Mississauga,
Canada - 05/06/2000 at 08:37:21 CDT
101.Nguye^~n Minh Tri' - nha^n vie^n nga^n
ha`ng. Munich, Germany - 05/06/2000 at 08:37:57
CDT
102.Le^ Thi. Huye^`n - Ba'c Si~ Nha~n Khoa.
Houston, TX - USA - 05/06/2000 at 08:50:51 CDT
103.Nguye^~n Le^ Phu+o+ng Uye^n - sociology.
Oslo, Norway - 05/06/2000 at 08:56:21 CDT
104.Nguye^~n Anh Tua^'n - Mechanical Engineer.
Houston, Texas, USA - 05/06/2000 at 08:58:49
CDT
105.D-o^~ Minh D-u+'c - Gia'o du.c. Houston, TX,
USA - 05/06/2000 at 09:33:52 CDT
106.Tran CL - Accountant. Sydney, Australia -
05/06/2000 at 09:35:45 CDT
107.Nguye^~n thi. Mai - Y Khoa. Houston,TX, USA
- 05/06/2000 at 09:39:44 CDT
108.Pham Huy Han - Student. Sydney, Australia -
05/06/2000 at 09:43:22 CDT
109.Tra^`n Quang Ti'ch - D-ie^.n La.nh.
Houston,TX,USA - 05/06/2000 at 09:54:34 CDT
110.Nguye^~n D-a.i Ha?i - Ba'c Si~ Y Khoa.
Houston,TX, USA - 05/06/2000 at 09:59:31 CDT
111.Ho Khoa - Sinh Vie^n . MA, US - 05/06/2000 at
10:30:30 CDT
112.Le^ Thi. Ha?o - Sinh vie^n EE-CE, Marquette
Uni. Milwaukee, WI-US - 05/06/2000 at 11:00:50
CDT
113.Tony Nguyen - Laws Student,York Univerity.
Mississauga, Canada - 05/06/2000 at 11:07:34
CDT
114.Ngo^ Gia Kho^i - Technician. Houston, Texas -
05/06/2000 at 11:09:49 CDT
115.Pha.m Tru'o'ng Long - Nghien cuu chinh tri.
Frankfurt - Germany - 05/06/2000 at 11:15:12 CDT
116.DDinh Tie^'n Du~ng - Accountant. Houston,
Texas - USA - 05/06/2000 at 11:16:16 CDT
117.Nguye^~n DDo^~ Hoa`ng - software engineer
- Ottawa, ti?nh Ontario, Canada - 05/06/2000 at
11:47:43 CDT
118.Pha.m Si~ Vie^.t - Tru+o+?ng ban Pha't thanh
D-a`i "Tie^'ng Nu+o+'c To^i" ta.i Thu? d-o^ Oslo ,
Vu+o+ng quo^'c Na Uy. Oslo - Na Uy -
05/06/2000 at 12:18:22 CDT
119.Pha.m Si~ Uye^n Ha` - Ho.c Sinh. Oslo - Na
Uy - 05/06/2000 at 12:21:59 CDT
120.Joe Trung Vo - Process Engineer, Alcon Labs..
Tustin, California - 05/06/2000 at 13:08:24 CDT
121.Nguyen Phuoc Duy - Transportation. San
Diego, California - 05/06/2000 at 13:09:24 CDT
122.Jason C. Piecuch - Development Engineer. San
Jose, California USA - 05/06/2000 at 14:02:45
CDT
123.Andy Trinh - Welder. Burnaby, BC, Canada -
05/06/2000 at 14:19:11 CDT
124.Nguye^~n Ngo.c Can - informaticien. Paris
FRANCE - 05/06/2000 at 14:52:33 CDT
125.Tru*o*ng Minh Lua^.n - Computer Science.
Seattle, WA, USA - 05/06/2000 at 15:07:30 CDT
126.Le^ Quang Hie^?n - Engineer. Houston, Tx.
USA - 05/06/2000 at 15:39:19 CDT
127.Maria Nguyen - Software Engineer. Miami,
Florida - 05/06/2000 at 16:16:56 CDT
128.Truong M. Hu`ng - SSI-Facilitator. Seattle, WA -
05/06/2000 at 16:31:42 CDT
129.Vu The Hung - Financial Advisor. San Jose, CA.,
USA - 05/06/2000 at 16:48:56 CDT
130.Hoa`ng D-u+'c Phu+o+ng - Khoa ho.c gia ve^`
Va^.t Ly',Gia'o su+ho^'i hu+u. 92110 CLICHY
(FRANCE) - 05/06/2000 at 16:50:25 CDT
131.Vu~ Phu+o+ng Ha` - Software Engineer.
Ventura, CA USA - 05/06/2000 at 19:08:50 CDT
132.Huy Nguyen - Sinh Vien DDai Hoc. St. Paul,
MN, USA - 05/06/2000 at 19:29:55 CDT
133.Viet Le - Marketing. Santa Ana - 05/06/2000 at
19:48:39 CDT
134.Nguye^~n DDa(ng Tua^'n - Computer
Consultant. Palmer, Pennsylvania, USA -
05/06/2000 at 20:07:53 CDT
135.Nguyen Do The Huy - Mechanical Engineering.
Franklin, OH USA - 05/06/2000 at 20:41:20 CDT
136.Dana Pham - Student . Sunnyvale , CA . - U.S.A -
05/06/2000 at 20:48:32 CDT
137.Crystal Phi - Dentist. Houston, Texas, USA -
05/06/2000 at 21:13:59 CDT
138.Nguye^~n Va(n Lu - Computer System.
Adelaide Australia - 05/06/2000 at 21:24:26 CDT
139.Jimmy Le - Sinh Vie^n. Adelaide Australia -
05/06/2000 at 21:25:36 CDT
140.KimThoa Nguyen - Manufacturing
Engineer/Planner. 1112 S. Meade Ave, Fullerton,
CA 92833 USA - 05/06/2000 at 21:36:40 CDT
141.Pha.m Huy Cu+o+`ng - Chemical Engineer.
Houston, Texas, USA - 05/06/2000 at 21:54:39
CDT
142.D-a`m Cha^u Ha` - Env. Specialist. Houston,
Texas, USA - 05/06/2000 at 21:59:51 CDT
143.Hai Lu'a - Political Science. Canberra - Australia -
05/06/2000 at 22:37:44 CDT
144.DDa(.ng Tie^'n Du~ng - Co^ng Chu+'c.
Tha`nh pho^' Bergen, NORWAY - 05/06/2000 at
22:42:04 CDT
145.Nguye^~n Thu.y Vy - Sinh vie^n. Krefeld,
Germany - 05/06/2000 at 23:27:15 CDT
146.Nguyen Thanh Van - co^ng nha^n. Krefeld,
Germany - 05/06/2000 at 23:29:36 CDT
147.Kha Y Xe - Executive Director, VAT Toronto,
Canada. Toronto, Canada - 06/06/2000 at
00:15:19 CDT
148.Nguye^?n Thi. Xuye^'n Trinh - Accountant,
Jones New York, Toronto. Brampton, Ontario,
Canada - 06/06/2000 at 00:26:22 CDT
149.Nguye^~n D-i`nh Phu+o+ng - Sinh vie^n
Toa'n. Melbourne, Australia - 06/06/2000 at
01:42:19 CDT
150.Tru+o+ng Minh D-u+'c - LMVNTD. Brisbane,
Australia - 06/06/2000 at 02:36:35 CDT
151.Ngo Van Tuan - Tien si Chinh tri hoc, Vien Bang
Giao Quoc Te Hoa Lan . Geerestein 84, 2403 PD
Alphen a/d Rijn, Nederland - 06/06/2000 at
02:56:30 CDT
152.Nguye^~n Le^ Phu*o*ng Tha?o - Ly' ho'a.
Oslo, NORWAY - 06/06/2000 at 03:03:24 CDT
153.Bu`i DDu+'c Ma^~n - software designer.
Vancouver Canada - 06/06/2000 at 10:16:36 CDT
154.Pham Bach Lan - Homeworker. Vancouver
Canada - 06/06/2000 at 10:58:12 CDT
155.Allen Trinh - Sr. Staff Engineer. San Diego,
California, USA - 06/06/2000 at 11:12:03 CDT
156.Chu Chi'nh D-a.o - Printing production
manager. melbourne, Australia - 06/06/2000 at
11:22:38 CDT
157.Pha.m Quang Tuye^'n - Programer. Renton,
Washington - 06/06/2000 at 11:28:46 CDT
158.Nguyen H. T. DDoan - programmer. Toronto,
Canada - 06/06/2000 at 12:26:07 CDT
159.Thuy Nguyen - Sinh vie^n. Springfield, VA -
06/06/2000 at 13:16:59 CDT
160.Nguyen Anh - software programmer. springfield,
va - 06/06/2000 at 13:21:23 CDT
161.Hu`ng Cao - System Admin.. Falls Church,
Virginia, USA - 06/06/2000 at 13:36:07 CDT
162.Vu~- ngo.c - Linh - Senior Database
Administrator. Redwood Shores California USA -
06/06/2000 at 14:08:42 CDT
163.truong van hanh - retraité. Evry France -
06/06/2000 at 14:13:15 CDT
164.nguyen manh hung - electricien maintenance.
Evry France - 06/06/2000 at 14:14:51 CDT
165.Le thanh tu - cong nhan. Evry France -
06/06/2000 at 14:16:41 CDT
166.Le^ Thu Ha(ng` - Database, Computer. Virginia -
U.S.A. - 06/06/2000 at 14:39:40 CDT
167.Chu That - Ky~ Su+. Virginia, USA - 06/06/2000
at 14:43:27 CDT
168.Hoang Dinh Tien - Network Administrator.
Austin, TX - USA - 06/06/2000 at 14:45:09 CDT
169.Pha.m Ngo.c Ta^m - Unix System adminitrator.
Houston, Texas - USA - 06/06/2000 at 15:11:06
CDT
170.Nguyen Thanh Truc' - Programmer. Seattle, WA
- 06/06/2000 at 15:23:38 CDT
171.Linda Tran - Student. Santa Clara , CA . U-S-A -
06/06/2000 at 15:36:22 CDT
172.P-T-Thuy-Linh - cong nhan. denmark -
06/06/2000 at 16:10:57 CDT
173.Huynh Thi. Thanh Nhan - du+o+.c sy~.
Gelsenkirchen-Germany - 06/06/2000 at 16:19:32
CDT
174.Nguyen Thua Tin - tho+. ddie .n.
Gelsenkirchen- Germany - 06/06/2000 at 16:22:32
CDT
175.Tua^'n Hoa`ng - Network Engineer, BART.
Oakland, California USA - 06/06/2000 at 16:55:21
CDT
176.Nguye^~n Ngo.c Anh - electronic. Germany
06/06/2000 at 16:56:47 CDT
177.Tra^`n Xua^n Nhu*.t - Database Administrator.
San Francisco, CA - 06/06/2000 at 17:00:42 CDT
178.Ngo Xuan Hung - Engineer. San Jose, California -
06/06/2000 at 17:15:39 CDT
179.Nguye^~n Hoa`ng - SW Engineer, San Jose, CA
95121 - 06/06/2000 at 17:31:51 CDT
180.To^n Tha^'t Dzie^n - Gia'o su), . Garden
Grove, Calif., US - 06/06/2000 at 17:34:55 CDT
181.Nguye^~n Hu+~u - Principal Engineer. San Jose,
California, USA - 06/06/2000 at 18:25:00 CDT
182.Nguyen Quang Dong - Soft. Engineer.
Westminster,CA - 06/06/2000 at 19:00:25 CDT
183.Nguyen ddai quan - IS. Poertland,Oregon -
06/06/2000 at 19:30:00 CDT
184.Cao Bi'ch Giang - DDie^.n Toa'n, Hoa Ky`.
Clearwater, Florida - 07/06/2000 at 01:30:32 CDT
185.Tra^`n Ngo.c Die^.u Thanh - Ba'c Si~ Nha~n
Khoa. San Jose, CA - USA - 07/06/2000 at
01:37:41 CDT
186.Son Le - Network Admin. Fort Wayne, Indiana,
U.S.A - 07/06/2000 at 01:49:08 CDT
187.Lu+~ Huy`nh Long - Hu+u Tri'. Totonto ON,
Gia Na~ DDa.i - 07/06/2000 at 02:12:19 CDT
188.Nguyen Thanh Du~ng - Quality Management.
Epinay sur orge/France - 07/06/2000 at 02:12:57
CDT
189.Nguyen Phi Hung - Huu Tri. Evry/france -
07/06/2000 at 02:15:04 CDT
190.Nguye^~n Thi. M. Hoa - Accounting analyst.
Mississauga ON, Canada - 07/06/2000 at 02:21:30
CDT
191.Nguye^~n Va(n DDie^.u -
Painting/Decorating. Philadelphia USA -
07/06/2000 at 04:51:38 CDT
192.Nguye^~n T. Tu+ - No^.i tro+.. Philadelphia
-USA - 07/06/2000 at 04:57:43 CDT
193.Nguye^~n Ngo.c My~ Danh - Event
Coordinator. Virginia USA - 07/06/2000 at
05:02:34 CDT
194.NGYUE^~N THANH TU`NG - kinh danh (nha`
ha`ng ) ta.i Svendborg . DANMARK - 07/06/2000 at
06:17:52 CDT
195.nguyen,minh - System Admin. Germany -
07/06/2000 at 06:20:17 CDT
196.Tra^`n T. Hoa - Telecommunication Engineer.
California, USA - 07/06/2000 at 07:14:56 CDT
197.Le^ Y. N. Phu+o+ng - University Student.
Houston, Texas. USA - 07/06/2000 at 07:21:12
CDT
198.Nguye^~n Tha`nh Danh - Software Engineer.
Ottawa, Ontario, Canada - 07/06/2000 at 09:20:18
CDT
199.Bui Quang Huy - Chuyen vien co+ -die^.n.
Midway City CA. USA - 07/06/2000 at 09:25:01
CDT
200.Nguye^~n Va(n Lo^.c - Doanh Nha^n. San
Diego, California, USA - 07/06/2000 at 09:26:31
CDT
201.Le^ Thi. Ba?y - Thu+o+ng Ma.i. San Diego, CA,
USA - 07/06/2000 at 09:28:47 CDT
202.Phan To^' Quye^n - Y Ta' (RN) ta.i The Ottawa
Hospital. tha`nh pho^' Ottawa, ti?nh Ontario,
Canada - 07/06/2000 at 09:43:41 CDT
203.Pha.m Long - System Engineer. San Jose -
07/06/2000 at 10:09:55 CDT
204.Nguye^~n Mai - Electronic QA. San Jose -
07/06/2000 at 10:13:02 CDT
205.Trinh Vinh - Businees . Toronto, Ont. Canada -
07/06/2000 at 10:13:27 CDT
206.Nguye^~n Thuy Loan - Accounting. Redwood
City - 07/06/2000 at 10:16:53 CDT
207.Nguye^~n The^' -Da.t - Process Designer,
Texas Instruments. Chicago, IL USA - 07/06/2000 at
10:18:55 CDT
208.Nguye^~n H. Nguye^n - Chu? bu't ba'o
Nha^n Ba?n, Houston, Texas, Hoa Ky`. Houston,
Texas, Hoa Ky` - 07/06/2000 at 10:27:16 CDT
209.Le^Thie^.u Lu+o+ng - ky~ su+. Walldorf,
Germany - 07/06/2000 at 10:30:04 CDT
210.Tuan Do - Hardware Quality Engineer. Boston,
Mass. USA - 07/06/2000 at 10:38:12 CDT
211.John C. Nguye^~n, Ph. D. - Qua?n Tri. Kinh
Doanh. Stockton, CA, USA - 07/06/2000 at
10:56:19 CDT
212.Anna C. Nguye^~n - Student, UCLA. Stockton,
CA, USA - 07/06/2000 at 11:06:27 CDT
213.Mary Q. Nguye^~n - Student, San Diego
University. Stockton, CA, USA - 07/06/2000 at
11:06:57 CDT
214.TRAN Francois - A'i Hu+~u Ngu+o+`i Viê.t
vu`ng Limousin. Limoges -(Pha'p) - 07/06/2000 at
11:10:44 CDT
215.Trâ`n Thi. Lan - .. St. Yrieix-la-Perche , Haute
Vienne ( Pha'p ) - 07/06/2000 at 11:11:22 CDT
216.Trâ`n Thi. Hô`ng - .. St. Yrieix-la-Perche , Haute
Vienne ( Pha'p ) - 07/06/2000 at 11:12:09 CDT
217.TRAN Pierre-Marie - Ky~ su+ d-iê.n toa'n.
Grenoble ( Phap) - 07/06/2000 at 11:13:11 CDT
218.TRAN Jean-Paul - Ky~ su+ ho'a ho.c. Poitiers (
Pha'p) - 07/06/2000 at 11:13:45 CDT
219.TRAN Anne - Ky~ su+ ky? thuâ.t kinh doanh my~
phâ?m. Paris (Pha'p) - 07/06/2000 at 11:14:16
CDT
220.Ta. Trung Hie^'u (Ho^.i Chuye^n Gia
Vie^.t Nam - Pha^n ho^.i Ho`a Lan) - Ky~
Su+ ho'a (ing). Spijkenisse, Netherlands -
07/06/2000 at 11:15:15 CDT
221.Vu~ Minh Ngo.c - Administrator. Vancouver
Canada - 07/06/2000 at 11:27:37 CDT
222.Ngo^ Tro.ng DDu+'c - Ky~ Su+, Qua?n Ly' Ky~
Thua^.t. San Jose, CA - USA - 07/06/2000 at
11:38:21 CDT
223.Duong Thi Duyen - Accountant. San Jose,
California, USA - 07/06/2000 at 11:44:40 CDT
224.Tra^`n Hu+~u Nha^n - Software Engineer. San
Jose, California, USA - 07/06/2000 at 11:51:41
CDT
225.Nguye^n Ho^-ng - babysitting. sandiego/ca -
07/06/2000 at 12:11:26 CDT
226.Le An Son - Network Administrator. Fort Wayne,
Indiana, U.S.A - 07/06/2000 at 12:21:56 CDT
227.Nguye^~n Ngo.c Tru+o+`ng - Pressman.
Elizabethtown , PA , 17022 , USA - 07/06/2000 at
12:38:05 CDT
228.Dda(.ng t. Ngo.c Ha^n - Medical Specialist.
Houston, Texas, USA - 07/06/2000 at 13:14:59
CDT
229.Tra^`n DDi`nh So+n - Nghie^n Cu+'u Toa'n
Ho.c ta.i UCL London. London - Anh Quo^'c -
07/06/2000 at 13:29:19 CDT
230.Tra^`n Va(n DDo+n - Hu+u Tri'. Manchester -
Anh Quo^'c - 07/06/2000 at 13:31:17 CDT
231.Maria Tu - Engineer. USA - 07/06/2000 at
13:37:52 CDT
232.Denise Nguyen - Software Engineer. San Jose,
California - 07/06/2000 at 14:11:27 CDT
233.Tra^`n Va(n Vinh - Lie^n Minh Vie^.t Nam
Tu+. Do/Ho`a Lan. Lisse The Netherlands -
07/06/2000 at 14:35:17 CDT
234.Nguye^~n D-u+'c Tho. - co^ng nha^n.
Oslo,Nauy - 07/06/2000 at 15:30:05 CDT
235.Trinh Van Tu - Driver instructor. Toronto , Ont.
Canada - 07/06/2000 at 15:36:49 CDT
236.Nguye^~n thi. thanh Va^n - Tin ho.c. Paris -
Pha'p - 07/06/2000 at 16:10:07 CDT
237.Nguye^~n DDu+'c Lie^.u - Elektrotechnik
Ing.. Uetersen-Germany - 07/06/2000 at 16:15:41
CDT
238.Tony Nguyen - Computer Network, California,
USA. California, USA - 07/06/2000 at 16:34:33
CDT
239.Du+o+ng Quy' Thu+o+?ng - Software
Designer. Kanata ON Canada - 07/06/2000 at
17:06:15 CDT
240.Nguye^~n Tie^'ng - Byggeteniker. Copenhagen,
Danmark - 07/06/2000 at 17:06:46 CDT
241.Du+o+ng Minh Lan - Electronic Process
Planner. Kanata, ON, Canada - 07/06/2000 at
17:14:57 CDT
242.Nguye^~n Trung Giang - Civil Service. Leeds,
United Kingdom - 07/06/2000 at 17:23:45 CDT
243.Nguye^~n Cha^u Tu`ng - Co^ng Nha^n.
Ulsholtvn.14 1053 Oslo - Norway - 07/06/2000 at
17:24:51 CDT
244.Nguye^~n Ma.nh Phu' - Thu+ ky'. 3087
Woodmont dr San Jose CA95118 USA -
07/06/2000 at 17:32:33 CDT
245.Le^ Thie^.n - Sinh Vien. Chicago ,USA -
07/06/2000 at 17:58:54 CDT
246.Pha.m Mai Hu+o+ng - Xa~ ho^.i va` kha?o
co^? ho.c, hie^.n d-ang theo nga`nh ke^' toa'n.
1809 Lake bend Dr, Sugarland Tx 77478 USA -
07/06/2000 at 18:17:24 CDT
247.Nguyen va(n Loi - Bachelor of Math,UNF.
Jax,Florida, USA - 07/06/2000 at 18:39:23 CDT
248.Nguye^~n va(n Lo+.i - Bachelor of Math, UNF.
Jax, Florida, USA - 07/06/2000 at 18:44:28 CDT
249.Ho Ngoc Bao - Building Constructor, CA, USA.
Westminster, Ca, USA - 07/06/2000 at 19:21:20
CDT
250.Ho T Kim Phuong - Noi Tro. Westminster, Ca,
USA - 07/06/2000 at 19:22:49 CDT
251.Vu Ha - Electronics Engineer. Westminster, Ca,
USA - 07/06/2000 at 19:23:48 CDT
252.Hung V Tran - Electonics Eng.. Westminster. Ca,
USA - 07/06/2000 at 19:24:34 CDT
253.Ngo^ Hoa`ng Ngo.c - Field Operation Manager
Plumbing Inc. San Jose, California, U.S.A -
07/06/2000 at 19:35:47 CDT
254.Nguye^~n La('m - RN-BSN Clinical Nurse. San
Jose, California, U.S.A - 07/06/2000 at 19:40:07
CDT
255.Tra^`n Bu+?u Ha.nh - nha` tho+. Denver
Colorado USA - 07/06/2000 at 20:08:25 CDT
256.Nguye^~n Du~ng - Technician. San Jose,
California, U.S.A - 07/06/2000 at 20:14:11 CDT
257.Tam Nguyen, RPH - Pharmacist. San Jose,
California, U.S.A - 07/06/2000 at 20:16:54 CDT
258.Diane Do - Packaging Engineer. San Jose,
California, U.S.A - 07/06/2000 at 20:23:58 CDT
259.Tran Dinh Van Anh - Bussiness.
Sacramento,California, USA - 07/06/2000 at
21:05:23 CDT
260.Hong D. Nguyen - Data Mgnt. Coordinator. San
Jose, California, USA - 07/06/2000 at 21:10:30
CDT
261.D-o^? Phu+o+'c Ta`i - Technician Engineer.
San Jose, California, U.S.A - 07/06/2000 at
21:14:25 CDT
262.DIE^.P KIM LO*.I - SENIOR LAB TECHICIAN /
SHELL CHEMICAL / CALIFORNIA / USA.
MARTINEZ-CA-USA - 07/06/2000 at 21:14:57 CDT
263.Tran DDi`nh DDa.i - Software Engineer. Dallas,
Taxas, USA - 07/06/2000 at 21:17:31 CDT
264.Ddo^~ Thi. Va^n Anh - Education - Uni.
Student. Houston, Texas - USA - 07/06/2000 at
21:23:40 CDT
265.Nguyen Thi Huu - No^.i Tro+.. San Jose, CA,
USA - 07/06/2000 at 21:23:47 CDT
266.Thanh Xua^n Nguye^~n - Business. San Jose,
California, U.S.A - 07/06/2000 at 21:26:49 CDT
267.Tra^`n Va(n Qua^n - LMVNTD - Sacramento -
USA. Sacramento - USA - 07/06/2000 at 21:30:58
CDT
268.Nguyen Phuong - Electronics. Syracuse, New
York, USA - 07/06/2000 at 21:39:58 CDT
269.Van Duong - Mail Deliver. Springfield, Virginia,
USA - 07/06/2000 at 21:44:39 CDT
270.TRAN VAN PHUOC - BUSSINESS. Dallas/
Taxas, U.S.A. - 07/06/2000 at 21:48:29 CDT
271.Phaïm Höõu Theá - Mechanical Design
Engineer. Houston, Texas - 07/06/2000 at 22:03:14
CDT
272.PHA.M HOA`NG SO+N - ELECTRONIC. SAN
JOSE , CALIFORNIA USA . - 07/06/2000 at
22:40:20 CDT
273.DDo^~ DDa(ng Giao - Ky~ su+ co+ khi'.
Houston, Texas USA - 07/06/2000 at 22:47:18
CDT
274.Nguye^~n X. Tru+o+`ng - Business. San Jose,
CA/ U.S.A - 07/06/2000 at 22:47:49 CDT
275.Truong Thi Oanh - Nurse. Springfield, VA/
U.S.A. - 07/06/2000 at 22:55:45 CDT
276.BUU NGUYEN - Ky~ Su+ Ho'a Ho.c. Santa
Clara, CA //// USA - 07/06/2000 at 22:58:56 CDT
277.Tra^`n Duy Chi'nh - Software Developer.
Toronto, Canada - 07/06/2000 at 23:35:28 CDT
278.Vo Ngoc Thanh - Computer Science. Atlanta -
Georgia - 07/06/2000 at 23:36:22 CDT
279.Lu+o+ng Tha`nh - Supervisor. San Diego, CA.
USA - 08/06/2000 at 00:03:05 CDT
280.Nguye^~n thi Thua^.t - Hu+u
Tri'.Toronto.Canada. Toronto.Canada - 08/06/2000
at 01:43:05 CDT
281.Lu+u duc Tie^'n - Ba'n Ha`ng A(n. -
08/06/2000 at 01:45:36 CDT
282.Lu+u Tie^'n - Ba'n Ha`ng . Toronto .Canada -
08/06/2000 at 01:47:07 CDT
283.Ta My - Co^ng Nha^n. Toronto .Canada -
08/06/2000 at 01:49:03 CDT
284.LUU LOC - electronics tech.. sandiego,CA.92115
- 08/06/2000 at 01:58:58 CDT
285.Nguye^~n Ngo.c Danh - Ky~ su+. Paris, France
- 08/06/2000 at 03:54:41 CDT
286.Le^Thi. Lan Hu+o+ng - Du+o+.c Si~. Paris -
France - 08/06/2000 at 03:57:01 CDT
287.Tra^`n Thu Dung - Commercial Information
Technology & Ngân Hàng UBS, Thu.y Si~. Bad
Bellingen, Ddu*'c Quô'c - 08/06/2000 at 04:21:03
CDT
288.Nguye^~n D-o^~ Thanh Quang - Mechanical
Engineer. Brisbane, Australia - 08/06/2000 at
04:54:47 CDT
289.Tru´c Huy`nh - M.Sc., Ph.d.-stud. Aalborg
University, Denmark - 08/06/2000 at 05:12:09
CDT
290.Mai Ly - Realtor. Mississauga, Canada -
08/06/2000 at 05:44:39 CDT
291.Binh Nguuyen - Engineering. Orange, Florida,
USA - 08/06/2000 at 06:06:59 CDT
292.Tra^`n Cao Hoa`i - Business. Perth, WA,
AUSTRALIA - 08/06/2000 at 07:35:54 CDT
293.Tra^`n My~ D-ie^.p - Shop Owner. Perth,WA,
AUSTRALIA - 08/06/2000 at 07:37:43 CDT
294.Nguye^~n Hoa`i Thu - Barber. Falls Church,
Virginia - 08/06/2000 at 07:42:22 CDT
295.Phan Thi. Thu Huong, - International Studies,
Stringer of SBS radio. Adelaide, Australia -
08/06/2000 at 07:43:07 CDT
296.Phan Va(n Hu+ng - Project Manager. Adelaide,
Australia - 08/06/2000 at 07:47:01 CDT
297.Phan Va(n Nha^n - Ho.c sinh. Adelaide,
Australia - 08/06/2000 at 07:50:05 CDT
298.Phan Va(n Trang - student. adelaide, Australia -
08/06/2000 at 07:51:33 CDT
299.Nguye^~n Thi. Hie^.p - Retired. Adelaide,
Australia - 08/06/2000 at 07:54:28 CDT
300.Nguyen thi Tran Chau - programmer. Ottawa,
Canada - 08/06/2000 at 08:50:25 CDT
301.Nguye^~n Thanh Ha` - Accounting.
Melbourne, Australia - 08/06/2000 at 08:55:36
CDT
302.Vo~ Ho^`ng - Community Worker. Australia -
08/06/2000 at 09:39:44 CDT
303.Vo~ Thanh Minh - Student. Melbourne,
Australia - 08/06/2000 at 09:41:07 CDT
304.Lu'u Phu'/'oc Thie^.n - Ky? Su) nhu lie6.u.
Tracy, California - 08/06/2000 at 09:42:16 CDT
305.Tra^`n Trung Hie^'u - Engineering. Western
Australia - 08/06/2000 at 10:04:06 CDT
306.Nguyen thanh - cong nhan. Evry /france -
08/06/2000 at 10:04:20 CDT
307.Ta. Hoa`ng Quo^'c Hu+ng - Nhu lie^.u
Vie^~n tho^ng. Seattle, WA USA - 08/06/2000 at
10:10:55 CDT
308.Nguye^~n Doa~n Thanh -
LMVNTD/Queensland. Queensland - AUS -
08/06/2000 at 10:21:24 CDT
309.Nguye^~n Bi`nh - Student/Brisbane.
Queensland-AUS - 08/06/2000 at 10:28:45 CDT
310.Tru+o+ng Quang Ho`a - Copier Technician.
Westminster, CA. USA - 08/06/2000 at 10:57:45
CDT
311.Nguye^~n Vu~ - student. Melbourne, Australia -
08/06/2000 at 11:01:22 CDT
312.Tran Bao Ngoc - Business. Santa Ana, California,
USA - 08/06/2000 at 11:01:29 CDT
313.Thu?y Q. Le^, B. S. - Computer Technician. Elk
Grove, Ca, USA - 08/06/2000 at 11:10:53 CDT
314.Victor C. Tra^`n, B. S. - Owner, Nails Salon.
Sacramento, Ca., USA - 08/06/2000 at 11:14:22
CDT
315.Le^ Kha? Toa`n - Student. Melbourne -
08/06/2000 at 11:23:15 CDT
316.Tua^'n Nguye^~n - Co^ng Nha^n. Melbourne
-Australia - 08/06/2000 at 11:26:07 CDT
317.Nguye^~n Tha'i Ho+.p - Ky~ Su+ Ddie^.n
Tu+?. Austin, Texas, USA - 08/06/2000 at 11:29:37
CDT
318.Nguye^~n Thanh So+n - Student in Political
sience. Melbourne, Australia - 08/06/2000 at
11:34:40 CDT
319.Huy`nh Quo^'c Bi`nh - Mechanical Designer-
Fab Design Engineering, Hewlett-Packard. Oregon,
USA - 08/06/2000 at 11:39:24 CDT
320.DOAN VAN KHANH - Nha` gia'o. Houston, TX.
USA - 08/06/2000 at 11:47:22 CDT
321.Pha.m A'nh Linh - Nha^n Vie^n Xa~ Ho^.i.
Sydney, Australia - 08/06/2000 at 11:49:47 CDT
322.Nguye^~n va(n Cu+. - .. Liège. Belgique -
08/06/2000 at 11:51:45 CDT
323.Tony nguye^~n - computer science. san jose,
california, usa - 08/06/2000 at 12:32:54 CDT
324.Pha.m Va(n Tha`nh - Mechanical Engineer.
Houston, TX , USA - 08/06/2000 at 13:25:31 CDT
325.thong Pham - computer engineer. 9050 Cade Ter
, San Diego, CA 92126 - 08/06/2000 at 13:32:22
CDT
326.Cha^u Kim Kha'nh - Software Engineer. Austin,
TX, USA - 08/06/2000 at 13:33:17 CDT
327.Le^ Thi. Phu+o+ng Chi - Software Engineer.
Ottawa, Ontario, Canada - 08/06/2000 at 13:36:11
CDT
328.Nguye^~n Phu+o+ng Y' - Sinh vie^n. Ottawa,
Canada - 08/06/2000 at 13:48:25 CDT
329.Phan Bi'ch Ha` - Cu+? Nha^n Va(n Khoa. San
Jose', Ca. USA - 08/06/2000 at 14:16:34 CDT
330.Le Quang Toan - Ky~ Su+.
Copenhagen,Denmark - 08/06/2000 at 14:18:22
CDT
331.Le^ Hoa`ng Ha` - Co^ng Nha^n. Boston,
Massachusetts USA - 08/06/2000 at 14:18:38 CDT
332.Pham Hue Anh - No^.i Tro+.. Copenhagen,
Denmark - 08/06/2000 at 14:31:08 CDT
333.Ngo^ T. Tuye^'t Hoa - Thu+ ky'. Antony -
FRANCE - 08/06/2000 at 14:35:36 CDT
334.Lam Sivan - Biochemist. Massachusetts, USA -
08/06/2000 at 14:39:37 CDT
335.Le Ngoc Han - Student. Denmark - 08/06/2000
at 14:56:25 CDT
336.Nguye^~n Ta^'n Lo^.c - GUI Progr. -
Forschung zentrum informatik . Karlsruhe - Germany
- 08/06/2000 at 15:11:24 CDT
337.Le Van Thanh - Software Engineer. San Jose, CA,
USA - 08/06/2000 at 16:00:54 CDT
338.Pham Ngoc Hong Dao - Duoc Si. San Jose, CA,
USA - 08/06/2000 at 16:02:15 CDT
339.Nguye^~n va(n Lo+.i - BA Mathematics.
Jacksonville ,Florida, USA - 08/06/2000 at
16:12:36 CDT
340.Minh Nguyen - Student. Jacksonville, FL. USA -
08/06/2000 at 16:17:40 CDT
341.DDa`m Trung Thao - hu+u tr'i. Dallas, TX, USA
- 08/06/2000 at 16:25:35 CDT
342.Maria Kim Thuy - Thuong Gia. Hermanngt. 12
0190 Oslo Norway - 08/06/2000 at 16:47:04 CDT
343.Nguyen Thi My Thanh - Hos Sinh. Ulsholtvn.
14 1053 Oslo - Norway - 08/06/2000 at 16:49:35
CDT
344.Hoa`ng Kim Dung - Hu+u Tri'. Falls Church,
Virginia - 08/06/2000 at 17:12:31 CDT
345.Pha.m Vie^.t Cu+o+`ng - Business IT.
Birmingham, England - 08/06/2000 at 17:13:54
CDT
346.Tai Nguyen - Eletronics. San Jose, CA, U.S.A. -
08/06/2000 at 18:00:20 CDT
347.Nguye^~n Thi, Phu+o+'c - Business Owner.
Dallas, Taxas, U.S.A. - 08/06/2000 at 18:03:42
CDT
348.KIM DUNG TRAN - Fashion Designer. Atlanta,
Georgia, USA - 08/06/2000 at 18:05:57 CDT
349.Le6 Thanh Tu2ng - Publisher. 14541
Brookhurst st., c8 Westminster, California, USA -
08/06/2000 at 19:04:30 CDT
350.D-oa`n Tu' Duy - Physician Assistant Student.
Long Beach, California, USA - 08/06/2000 at
19:13:38 CDT
351.Ngo^ DDu+'c Tha('ng - Electrical Engineer. Il,
Hoa ky` - 08/06/2000 at 19:17:07 CDT
352.Tri.nh D-o^~ To^n Vinh - Dipl. Soz.päd. .
Neustadt, Germany - 08/06/2000 at 19:43:29 CDT
353.Tru+o+ng Thi. Ngo.c Ho`a - Dipl. Soz.päd. .
Neustadt, Germany - 08/06/2000 at 19:43:43 CDT
354.Tri.nh D-o^~ Quy`nh Tra^m - Thu+ ky' A^u
Cha^u. Speyer, Germany - 08/06/2000 at 19:44:12
CDT
355.Tri.nh Dzuy Linh - ho.c sinh. Speyer, Germany -
08/06/2000 at 19:44:28 CDT
356.D-o^~ Thi. Lan - gia'o vie^n. Speyer, Germany -
08/06/2000 at 19:44:44 CDT
357.Tri.nh D-o^ng Pha - .. Speyer, Germany -
08/06/2000 at 19:45:01 CDT
358.Tri.nh D-o^~ To^n Va(n - tho+. tie^.n. Speyer,
Germany - 08/06/2000 at 19:45:19 CDT
359.Tri.nh D-o^~ Tu' Uye^n - y ta'. Speyer,
Germany - 08/06/2000 at 19:45:37 CDT
360.Le^ Thanh Nha`n - ky~ su+ d-ie^.n. Speyer,
Germany - 08/06/2000 at 19:45:53 CDT
361.Tra^`n va(n Ca'c - Lie^n Minh Vie^.t Nam Tu+.
Do. D-u+'c Quo^'c - 08/06/2000 at 19:46:42 CDT
362.Hoa`ng Thu'y Phu+o+.ng - .. Pha'p -
08/06/2000 at 19:47:09 CDT
363.Nguye^~n Cao Phu+o+ng - .. Limay, France -
08/06/2000 at 19:47:43 CDT
364.Ho^.i Phu. Nu+~ Vie^.t Nam Tu+. Do ta.i
DDu+'c - .. Gelsenkirchen - Germany -
08/06/2000 at 19:48:15 CDT
365.Nguye^~n Thu+`a Ti'n - tho+. ddie^.n.
Gelsenkirchen - Germany - 08/06/2000 at 19:49:22
CDT
366.Nguye^~n Huy`nh Thanh Giang - sinh vie^n
dda.i ho.c UCLA . LA, CA, USA - 08/06/2000 at
19:50:05 CDT
367.Nguye^~n Tri' Minh - sinh vie^n dda.i ho.c
Berkeley. CA, USA - 08/06/2000 at 19:50:24 CDT
368.Ma^y Lan - Truye^`n Tho^ng. 1370 Tully Rd.
#508 San Jose, California - 08/06/2000 at 19:52:08
CDT
369.huynh thanh - cong nhan. brooklyn, Ny, 11226
- 08/06/2000 at 19:58:13 CDT
370.hien nguyen - lam cho welfare. brooklyn, ny -
08/06/2000 at 19:59:56 CDT
371.NEILSON NGUYEN - Science Student U of T.
Canada - 08/06/2000 at 20:00:54 CDT
372.hien nguyen - lam cho welfare. brooklyn, ny -
08/06/2000 at 20:01:03 CDT
373.nguyen thanh phong - cong nhan. brooklyn, ny
11226 - 08/06/2000 at 20:02:14 CDT
374.duong thanh - no job available. brooklyn, ny -
08/06/2000 at 20:03:38 CDT
375.Ly Dieu - cong nhan. brooklyn, NY - 08/06/2000
at 20:06:07 CDT
376.Vu~ Nguye^~n - Software developer. Houston
TX USA - 08/06/2000 at 20:11:18 CDT
377.Nguyên xuân Ngât - electronic Tech/Illinois
U.S.A. Mt.Prospect, Illinois, U.S.A - 08/06/2000 at
20:31:43 CDT
378.Tin Cao - Networking. San jose, CA- UAS -
08/06/2000 at 20:56:44 CDT
379.LE^ HA` CHU+~ - Cu+.u Qua^n Nha^n
QLVNCH. Adelaide Australia - 08/06/2000 at
21:12:37 CDT
380.CAU LAC BO SINH VIEN SAI GON - SINH
VIEN THANH NIEN VIET NAM. SAIGON CITY -
08/06/2000 at 21:23:16 CDT
381.Phan Xua^n Cha^u - Software Engineer. Red
Deer, Alberta, Canada - 08/06/2000 at 21:28:05
CDT
382.Phan Tro.ng Ha^n - Engineer. Houston, Texas -
USA - 08/06/2000 at 21:42:33 CDT
383.Dinh Toan Trung - Tong Vu Truong Tong Vu
Hai Ngoai, tong Hoi Vuot Song, Thuoc Lien Doan
Thanh Nien Sinh Vien Hoc Sinh Quang Nam Da
Nang.. Orlando, USA - 08/06/2000 at 21:52:11
CDT
384.Le^ Hoa`ng Tu`ng - Thu+o+ng gia. 118
Chatham st Branford,Ont,N3T2P5 - 08/06/2000 at
22:02:45 CDT
385.Phan Thanh Hu+o+ng - Ke^' Toa'n. Houston,
Texas - North America - 08/06/2000 at 22:14:39
CDT
386.Nguye^~n Huy Ta^m - Structural Engineer.
Toronto, Canada - 08/06/2000 at 22:40:21 CDT
387.DDa(.ng Vu~ Cha^'n - Ba'c si~ Y Khoa.
Virginia, USA - 08/06/2000 at 23:09:17 CDT
388.Tra^`n hu+?u Tha`nh - Co^ng chu+'c. Berkeley
, California ,USA - 08/06/2000 at 23:16:19 CDT
389.michael chun - student. New York, US -
08/06/2000 at 23:20:20 CDT
390.Le^ vi. Thuy? - Tie^.m hi`nh 1 hr. Photo.
Oakland, California , USA. - 08/06/2000 at
23:24:38 CDT
391.Vo~ An Bi`nh - Software Engineer. San Jose, CA,
USA - 08/06/2000 at 23:32:29 CDT
392.nguyen sang - noi cho. portland, Oregon -
08/06/2000 at 23:43:05 CDT
393.Le^ T M Lan - Student. MO, USA - 09/06/2000
at 00:05:00 CDT
394.Pha.m Huy Chi - Mechanical Engineer. Houston,
Texas USA - 09/06/2000 at 00:06:43 CDT
395.Chau Duong - Tho+. may. San Jose, Cali. / USA -
09/06/2000 at 00:07:16 CDT
396.Hoa`ng Hua^n D-oan Hoa` - Sinh vie^n Cao
ho.c. Berkeley, Ca. USA - 09/06/2000 at 00:08:27
CDT
397.CHAU DUONG - Tho+. May. San Jose, Cali.
/USA - 09/06/2000 at 00:11:27 CDT
398.Nguyen thi Muoi - job consoultant. .
Melbourne. Australia - 09/06/2000 at 00:58:50
CDT
399.Huynh van Minh - Forman. Melbourne.
Australia - 09/06/2000 at 01:00:26 CDT
400.Nguyen thi Bo - Cong nhan. Melbourne.
Australia - 09/06/2000 at 01:05:05 CDT
401.An Doan - MC Safety Specialist. Portland, OR.
USA - 09/06/2000 at 01:32:22 CDT
402.huynh luong dinh - loan officer. kent ,wa usa -
09/06/2000 at 01:35:33 CDT
403.Nguye^~n Thi. My~ Nhung - Thu+o+ng Gia.
Lake Grove, Oregon - 09/06/2000 at 02:31:32 CDT
404.Huy`nh Thi. Anh Thu+ - Student, Keizer,
Oregon. Keizer, Oregon, USA - 09/06/2000 at
02:40:18 CDT
405.Huy`nh Thi. Bi'ch Tuye^`n - Sinh Vie^n, Salt
Lake City. Holladay, Utah, USA - 09/06/2000 at
02:44:34 CDT
406.Tra^`n minh Nhu+.t - Ho^.i Chuyen Gia VN.
Sanjose, CA. USA - 09/06/2000 at 03:03:17 CDT
407.Nguye^~n Mai Giang Va^n - Business
Analyst, Crawley. London, UK - 09/06/2000 at
03:05:59 CDT
408.Victor Ly' - IT Consultant, London. London, UK -
09/06/2000 at 03:06:50 CDT
409.Nguye^~n Ta^'n Co^ng - Co^ng Nha^n.
Sydney - Australia - 09/06/2000 at 04:17:10 CDT
410.Trang Thanh Nguyen - Registered Nurse.
Yagoona NSW 2199 Australia - 09/06/2000 at
04:33:38 CDT
411.Huy Nguyen - Psychology StudentYagoona NSW
2199 Australia - 09/06/2000 at 04:37:28 CDT
412.Cha^u Kim Ha?i - Co^ng Nha^n. Melbourne,
Australia - 09/06/2000 at 04:54:52 CDT
413.Nguye^~n Ly' Tha?o Nguye^n - Education.
Melbourne, Australia - 09/06/2000 at 04:55:32
CDT
414.Nguye^~n Khanh - Banking Finance and
Accounting. Melbourne, Australia - 09/06/2000 at
04:56:41 CDT
415.Vu~ Thi. Bi'ch Tra^m - Senior Laboratory
Technician. Adelaide-Australia - 09/06/2000 at
05:14:26 CDT
416.DDoan`n DDa('c Khoa - Software Engineering.
Germantown, Maryland, USA - 09/06/2000 at
06:03:28 CDT
417.Le^ Thu.y Hoa`i Tra^n - Pharmacist.
Germantown, Maryland, USA - 09/06/2000 at
06:05:48 CDT
418.Phan Thi. L. Cha^u - sinh vie^n. Oslo, Na Uy -
09/06/2000 at 06:36:53 CDT
419.Le^ Vi~nh - Ky' gia?. Vancouver, Canada -
09/06/2000 at 08:06:22 CDT
420.Thao Le - Student. Houston, Texas. U.S.A. -
09/06/2000 at 08:22:01 CDT
421.Le^ Phu+o+ng Tha?o - Software Designer.
Ottawa, Canada - 09/06/2000 at 08:23:00 CDT
422.Trinh gia My - Lam tho, viet van. Stanton,
California - 09/06/2000 at 09:08:03 CDT
423.Xuyen Dong-Matsuda - psychotherapist.
Anaheim, CA 92802 - 09/06/2000 at 09:22:23
CDT
424.Michael Matsuda - Teacher. Anaheim, CA
92802 - 09/06/2000 at 09:24:11 CDT
425.Tra^`n Tu' - Chemistry. Jacksonville, Florida, USA
- 09/06/2000 at 09:24:24 CDT
426.Nguye^~n V. Ho`a - Hu+u tri'. Huntington
Beach, CA, USA - 09/06/2000 at 09:29:54 CDT
427.HAI TRAN - N/V thu vien Boston. T/P Boston
Hoa Ky - 09/06/2000 at 09:45:25 CDT
428.Pham, Tho - I'm signing up this sheet to protect
Mr. Phu from the communist party.. Aloha -
09/06/2000 at 09:58:36 CDT
429.Pham, Duyen - Software Engineer. Aloha -
09/06/2000 at 09:59:22 CDT
430.Du+o+ng Thi. Hoa - Housewife. San Jose,
California, U.S.A - 09/06/2000 at 09:59:50 CDT
431.Doan, Mua - I would like to sign up to encourage
Mr. Phu's activities against the communist.. Aloha -
09/06/2000 at 10:01:01 CDT
432.Pham, Giang - Automatic Technician. Beaverton
- 09/06/2000 at 10:01:36 CDT
433.Nguye^~n Thi. Ye^n Trang - Technician. San
Jose, California, U.S.A - 09/06/2000 at 10:02:57
CDT
434.vo mai - cong nhan. portland - 09/06/2000 at
10:09:34 CDT
435.Nguye^~n Tha'i La^.p - Mechanical Engineer.
Vancouver, WA, USA - 09/06/2000 at 10:12:05
CDT
436.Paul Christian Le - Senior System Analyst.
Austin, Texas, USA - 09/06/2000 at 10:14:11 CDT
437.nguyen-truong-sinh - cong nhan. denmark -
09/06/2000 at 10:15:40 CDT
438.pham-cam - sinh-vien. denmark - 09/06/2000 at
10:16:53 CDT
439.Cu` Nha^.t Thie^n Hu+o+ng - Pre Pharmacy.
Houston, TX - USA - 09/06/2000 at 10:22:20 CDT
440.theresa nguyen - hoc sinh. portland oregon u.s.a
- 09/06/2000 at 10:26:36 CDT
441.vo ha - sinh vien. portland u.s.a - 09/06/2000 at
10:31:13 CDT
442.BUI HUNG - President of Wave dies.
Oregon,USA - 09/06/2000 at 11:01:51 CDT
443.Pham Huy Chi - Mechanical Engineer. Houston,
TX US - 09/06/2000 at 11:04:12 CDT
444.Alice Nguyen - MS Microbiology. Los Angeles,
California, USA - 09/06/2000 at 11:38:22 CDT
445.Nguye^~n Thanh To^' Quye^n - Legal
Secretary. San Jose, United States - 09/06/2000 at
11:54:31 CDT
446.Lu+ u Thi. Xua^n Huong - Noi tro. Toronto .
Ont . Canada - 09/06/2000 at 12:08:09 CDT
447.Nguye^~n D-i`nh Ta^m - Lie^n Minh Vie^.t
Nam Tu+. Do Du+´c Quo^´c. Sybelstr.13, 10629
Berlin Germany - 09/06/2000 at 12:11:52 CDT
448.Le^ Nguye^~n Phu*o*ng Tha?o - Sinh Vien.
Baltimore, Maryland, USA - 09/06/2000 at
12:16:09 CDT
449.Tra^`n Hu`ng - Truye^`n tho^ng. Nam California
- 09/06/2000 at 12:29:46 CDT
450.Nguye^~n va(n Muo^.n - co^ng nha^n .
Berlin, Germany - 09/06/2000 at 12:36:29 CDT
451.Nguye^~n ba?o Cu+o+ng - Pho' tien si~ .
Schönburg , Germany - 09/06/2000 at 12:36:50
CDT
452.Vu+o+ng dda.i Kim - co^ng nha^n .
Neuruppin, Germany - 09/06/2000 at 12:37:17
CDT
453.Tra^`n Kha'nh - Gia'o su. Berlin, Germany -
09/06/2000 at 12:37:53 CDT
454.Tra^`n va(n Thua^'n - co^ng nha^n .
Kunerdorf, Germany - 09/06/2000 at 12:38:15 CDT
455.Nguye^~n thi. Thanh Mai - trung ho.c co+
ddie^.n . Kunerdorf, Germany - 09/06/2000 at
12:38:30 CDT
456.Le^ Tha('ng Lo+.i - dda.i ho.c pha'p ly' .
Berlin, Germany - 09/06/2000 at 12:38:53 CDT
457.Dinh anh Du~ng - co^ng nha^n . Berlin,
Germany - 09/06/2000 at 12:39:10 CDT
458.Pha.m thi. Toan - co^ng nha^n . Bahnsdorf,
Germany - 09/06/2000 at 12:39:38 CDT
459.DDoa`n Kim du~ng - tho+. ba.c . Helbigdorf,
Germany - 09/06/2000 at 12:39:58 CDT
460.Nguye^~ Tru+o+ng Huy Long - Data Analyst
II, Cambridge Hospital, Cambridge, MASS. Boston
MA, USA - 09/06/2000 at 12:55:12 CDT
461.Tra^\n Nguye^n Bi\nh - Electronics tecniquer.
Rygge, Na Uy - 09/06/2000 at 13:23:58 CDT
462.Pha.m Minh Ta^'n - Biochemist, Australia.
Victoria, Australia - 09/06/2000 at 13:28:09 CDT
463.Nguye^~n Hu+ng - Gia'm ddo^'c Vietnam
News Network (VNN), California -USA. California -
USA - 09/06/2000 at 13:39:09 CDT
464.Nguye^~n Anh-Du~ng - Ky~ Su+ Co+ Khi',
River Bend Nuclear Power Station. St. Francisville,
LA, USA.. Baton Rouge, Louisiana. USA -
09/06/2000 at 13:39:25 CDT
465.Pha.m Tro.ng Thu - Thu+o+ng Gia. Portland,
Oregon, USA - 09/06/2000 at 13:45:29 CDT
466.La^m Thuy` Trang - Ba'c Si~ Cu+o+'c Khoa.
Portland, Oregon, USA - 09/06/2000 at 13:49:04
CDT
467.Bu+?u Uy - Chuye^n Vie^n D-ie^.n Tu+?.
Portland, Oregon, USA - 09/06/2000 at 13:50:06
CDT
468.Bu`i Va(n Chu'c - Thu+o+ng Gia. Portland,
Oregon, USA - 09/06/2000 at 13:51:13 CDT
469.Tra^`n Thi. Ho^.i - Gia'o Chu+'c. Portland,
Oregon - 09/06/2000 at 13:52:36 CDT
470.Binh Quoc Huynh - President. Vietnamese
Community of Oregon, USA - 09/06/2000 at
14:04:21 CDT
471.Hong Truc - Electonics Engineer. Milpitas,
California USA - 09/06/2000 at 14:24:50 CDT
472.Thuy Anh Nguyen - Software Engineer. Phoenix,
AZ. USA - 09/06/2000 at 14:25:30 CDT
473.Ngo^ Chi' Thie^-ng - Sr. Civil & Structural
Designer, LongBeach, CA. USA. Orange, California,
USA - 09/06/2000 at 14:25:43 CDT
474.Ngo^ Christina Bi'ch - Du'o'.c Si~ ta.i Univ. of
Irvine, CA, USA. Orange, California, USA -
09/06/2000 at 14:28:18 CDT
475.Ngo^ Chi' Ziang - Student at Stanford Univ. CA,
USA. Stanford, California, USA - 09/06/2000 at
14:31:21 CDT
476.Ngo^ Chi' Minh - Student at Berkeley,
California, USA. Berkeley, California, USA -
09/06/2000 at 14:34:02 CDT
477.Khai Nguyen - Computer Networking. California
in San Jose - 09/06/2000 at 14:35:40 CDT
478.Jacklyn Tran - Software Engineer. California in
San Jose - 09/06/2000 at 14:37:39 CDT
479.Trung Nguyen - High school Student. San Jose -
09/06/2000 at 14:46:28 CDT
480.Eric Nguyen - High school Student. San Jose CA -
09/06/2000 at 14:47:09 CDT
481.Pham Thu'y Oanh - Admin. Sec./Marquette
University. Milwaukee, WI 53211 - USA -
09/06/2000 at 14:49:23 CDT
482.Nguye^~n Huy`nh Cu'c Ali - student/Sale
Associate. Milwaukee, WI - U.S.A. - 09/06/2000 at
14:53:42 CDT
483.Thai Doan - Computer Technology. Houston.Tx -
09/06/2000 at 14:57:08 CDT
484.Pham dinh Khuong - Tool maker.
Anaheim,California,USA - 09/06/2000 at 15:12:39
CDT
485.Cu\ Minh Kha'nh - Bisiness, Houston.
Houston, Texas, USA - 09/06/2000 at 15:22:34
CDT
486.Pham Hoa - Specialist. Long Beach, CA USA -
09/06/2000 at 15:30:52 CDT
487.Hanh Pham - System Analyst. Torrance, CA
90504 - 09/06/2000 at 15:33:35 CDT
488.Nhâ.t Ha.nh - Ca si~. Houston, Texas, USA -
09/06/2000 at 15:37:10 CDT
489.Tony Truong - Software Engineer. San Jose CA -
09/06/2000 at 15:39:48 CDT
490.Kim Loan Nguye^~n - cosmetologist. Toronto,
Ontario - 09/06/2000 at 15:46:37 CDT
491.Tom Pham - Social Worker. Toronto, Ontario,
Canada - 09/06/2000 at 15:50:31 CDT
492.Vu~ Ba?o Ky` - investment research analyst, A.
Montag & Associates, Secretary,
Vietnamese-American Public Affairs Committee.
atlanta, georgia, u.s.a. - 09/06/2000 at 15:59:58
CDT
493.Christine Pham - Computer specialist. Cupertino
Calofirnia - 09/06/2000 at 16:01:25 CDT
494.Mai Hu*~u Tho*`i - `Tha^'t nghie^.p. Pha'p -
09/06/2000 at 16:24:09 CDT
495.Nguye^~n Nhu* Phu*o*.ng - sinh vie^n
du*o*.c. New Orleans, LA. USA - 09/06/2000 at
16:26:41 CDT
496.Vu~ Thu-Va^n - UT Arlington, Texas - BS
Math/Computer Science. Middleton, WI - USA -
09/06/2000 at 16:36:43 CDT
497.Nguye^~n Anh Du~ng - MD. NewPort Beach,
CA - 09/06/2000 at 16:47:41 CDT
498.Tran Qui - Hardware engineer, Quantum Corp.
Milpitas, CA 95035. San Jose, CA, USA -
09/06/2000 at 16:48:48 CDT
499.Hoa`ng The^' Da^n - Qua?n Tri. Gia Ky~
Nghe^.. Santa Clara, California, USA - 09/06/2000
at 17:02:58 CDT
500.Danny Nguye^~n - Computer Science. Chicago,
Il - 09/06/2000 at 17:10:44 CDT
501.Nguye^~n Thi. Phu+o+ng Tha?o - Software
Designer. Montreal - Quecbec - Canada -
09/06/2000 at 17:13:06 CDT
502.VU DUC CHUNG - Sinh vien DHBK Ha Noi. 48
Pho^' Sinh Tu+`, Hanoi - 09/06/2000 at 17:13:06
CDT
503.Tha^n Phi Tom - CIS Student. Portland, Oregon
USA - 09/06/2000 at 17:15:37 CDT
504.DDo^~ DDa(ng Lie^u - Rehabilitation
Consultant. Hectorville, South Australia -
09/06/2000 at 17:17:24 CDT
505.DDo^~ Thi. Va^n Khu+o+ng - DDie^.n Tu+?.
Hectorville, South Australia - 09/06/2000 at
17:22:27 CDT
506.Nguye^~n Chi - Infomation System Garden
Grove Unified School District. Westminster, CA
USA - 09/06/2000 at 17:32:49 CDT
507.ally chau - student. 208 cedar el monte ca 01783
- 09/06/2000 at 17:35:50 CDT
508.Dang Duc Quynh - Retiree. Westminster,
California - 09/06/2000 at 17:38:53 CDT
509.Nguye^~n Nha Que - Medical. USA -
09/06/2000 at 17:44:50 CDT
510.NGUYEN DAT - Student - Brisbane. Queensland
AUS - 09/06/2000 at 17:50:50 CDT
511.Nguye^~n Ba'c A'i - US Marine Corp. Portland,
Oregon - 09/06/2000 at 18:03:01 CDT
512.Ho^.i Thanh Nie^n Sinh Vie^n Vie^.t
Nam BC/Vietnamese Student Society of
B.C. - Chu'ng to^i ddo^`ng y' ky' te^n u?ng ho^.
o^ng Ha Si Phu. . Vancouver - 09/06/2000 at
18:13:55 CDT
513.Nguye^~n Phuc. Hung - Mold Maker.
Orange,CA USA - 09/06/2000 at 18:16:40 CDT
514.Pha.m Thanh Va^n - Ta^m Ly' Tri. Lie^.u.
westminster Ca USA - 09/06/2000 at 18:25:14 CDT
515.Pha.m Quo^'c Ha?i - Ky~ Su+ -die^.n tu+?ta.i
Boeing . Gardengrove Ca. USA - 09/06/2000 at
18:28:46 CDT
516.Pha.m Cao Long Huy - Sinh Vie^n tru+o+`ng
UCLA. Garden Grove Ca. USA - 09/06/2000 at
18:31:56 CDT
517.Le^ Die^.p Da. Thao? - Ke^' Toa'n Cho -da.i
ho.c UCI. Midway City Ca. USA - 09/06/2000 at
18:42:17 CDT
518.NGUYEN DAT - Student/West Side Brisbane.
Queensland, AUS - 09/06/2000 at 19:15:37 CDT
519.Phan Ly' Phu+o+.ng - Thu+o+ng Gia. Brisbane-
AUS - 09/06/2000 at 19:24:49 CDT
520.Pha.m Quo^'c Tha'i - va^.n d-o^.ng vie^n
bo+i lo^.i. Inala, QLD-AUS - 09/06/2000 at
19:29:42 CDT
521.Tra^`n Die^.u Cha^n - Editor of Vietnam
Insight. San Jose, California, USA - 09/06/2000 at
19:43:29 CDT
522.Tra^`n TT Thanh - Senior Accountant. San Jose,
California, USA - 09/06/2000 at 19:43:56 CDT
523.Nguye^~n Anh Thu+ - Senior Accountant. San
Jose, California, USA - 09/06/2000 at 19:44:11
CDT
524.Nguye^~n V Tu`ng - Economist. San Jose,
California, USA - 09/06/2000 at 19:44:33 CDT
525.Phu`ng Huy`nh Lie^n - Equipment Specialist.
Holladay, Utah, USA - 09/06/2000 at 20:29:58
CDT
526.Nguye^~n Bi'ch An - Tru+o+`ng Vie^.t Ngu+~
Ta^y So+n. Ottawa, Ontario, Canada - 09/06/2000
at 22:07:06 CDT
527.Pha.m Lu+u Giang - Student @ DeBakey HSHP.
Houston, Texas - 09/06/2000 at 22:25:17 CDT
528.Lu+u Ngo.c DDi'nh - Medicaid Specialist @
M.D. Anderson Cancer Center. Houston, Texas -
09/06/2000 at 22:29:44 CDT
529.Pha.m Thu+o+`ng - Petroleum Oil Field Service.
Houston, Texas - 09/06/2000 at 22:34:17 CDT
530.Pha.m Ngo.c Tha'i - Printing & Signs. Surrey,
Canada - 09/06/2000 at 22:43:14 CDT
531.DDo^~ Thie^n Thanh - Window Covering.
Surrey, Canada - 09/06/2000 at 22:49:14 CDT
532.Nguye^~ Chi'nh Nghi~a - Sinh Vie^n -Da.i
Ho.c. - 09/06/2000 at 22:55:34 CDT
533.-Da.o Nguye^~n - Sinh Vie^n -Da.i Ho.c. Perth,
Australia - 09/06/2000 at 23:04:58 CDT
534.Nguyen Tran Kim Thuy - Ke^' Toa'n Nga^n
Ha`ng . Toronto,Ontario.Canada - 09/06/2000 at
23:09:42 CDT
535.Tra^`n Thie^n Ma^y - Ho.c Sinh.
Toronto,Ontario.Canada - 09/06/2000 at 23:12:12
CDT
536.Tra^`n Nam An - Ho.c Sinh.
Toronto,Ontario.Canada - 09/06/2000 at 23:14:12
CDT
537.Kim T. Huy`nh - Owner, Tailoring & Alteration.
Sacramento, Ca., USA - 09/06/2000 at 23:40:39
CDT
538.PHAN D. CHIM - Tho+. Ha`n. San Jose, CA,
USA - 09/06/2000 at 23:52:45 CDT
539.haiduong le - production manager. toronto,
canada - 10/06/2000 at 00:01:18 CDT
540.haiduong le - production manager. toronto,
canada - 10/06/2000 at 00:01:25 CDT
541.binh lam - assembler. toronto, canada -
10/06/2000 at 00:05:38 CDT
542.lewis le - student. toronto, canada - 10/06/2000
at 00:07:11 CDT
543.Tran Thu Suong - Seamdress. - 10/06/2000 at
00:09:45 CDT
544.David Thompson - Acountant. - 10/06/2000 at
00:11:24 CDT
545.Ted Rehner - Retired. New York, USA -
10/06/2000 at 00:13:01 CDT
546.Lydia Rehner - Retired. New York, USA -
10/06/2000 at 00:14:33 CDT
547.Tran Le Trung - Assembler. Brampton, Ontario,
Canada - 10/06/2000 at 00:16:48 CDT
548.Ngyen Ba loan - Home maker. Brampton, Ont,
Canada - 10/06/2000 at 00:18:15 CDT
549.Le^ Thi. Ta'm - Mechanical Assembler. San Jose,
CA, USA - 10/06/2000 at 00:18:58 CDT
550.Tran Thi Bay - Retired. Tornoto, Ontario, Canada
- 10/06/2000 at 00:19:28 CDT
551.Pham Ngoc Hoang - Assembler. Burlington,
Ont., Canada - 10/06/2000 at 00:20:45 CDT
552.Tina Pham - Student. Toronto, Ont., Canada -
10/06/2000 at 00:22:50 CDT
553.Nguye^~n Thanh Ta^m - Ho.c sinh.
Mississauga, Ont., Canada - 10/06/2000 at
00:25:45 CDT
554.PHAN NGHIE^M HUA^'N - BUSINESS
OWNER. DALLAS, TX, USA - 10/06/2000 at
00:26:44 CDT
555.Le^ Ha?i Ba(`ng - Assembler. Mississauga, Ont.,
Canda - 10/06/2000 at 00:27:02 CDT
556.Le^ Thi. Phu+o+ng Tha?o - Assembler.
Missisauga, Ont, Canada - 10/06/2000 at 00:28:03
CDT
557.Le^ Thi. Phu+o+ng Ta^m - Assembler.
Mississauga, Ont, Canada - 10/06/2000 at
00:29:21 CDT
558.Le^ Thi. Phu+o+ng Nga - Assembler.
Cambridge, Ont., Canada - 10/06/2000 at 00:30:36
CDT
559.Mai Hu*u Tho*'i - Co^ng nha^n. Bordeaux.
France - 10/06/2000 at 01:46:46 CDT
560.HOANG DAT - SINH VIEN THUOC CAU LAC
BO SINH VIEN VIET NAM. SAIGON - 10/06/2000
at 02:45:36 CDT
561.Vo~ H Nghi~a - Co^ng Nha^n.
Melbourne,Australia - 10/06/2000 at 04:16:15
CDT
562.Tra^`n D-i`nh Tho. - Gia'o Su+. Adelaide -
Australia - 10/06/2000 at 04:56:57 CDT
563.Tri.nh Quang Hie^'u - CDNVQG Fort Worth,
TX, USA. Irving, TX, USA - 10/06/2000 at 05:37:09
CDT
564.Lu+o+ng DDi`nh So+n - Sinh Vien. Irving, TX,
USA - 10/06/2000 at 05:49:36 CDT
565.Le^ A'nh - Sales Advertiser. Sydney, Australia -
10/06/2000 at 05:54:39 CDT
566.Le^ Thi. Thu Hu+o+ng - Dress Maker. Sydney,
Australia - 10/06/2000 at 05:56:19 CDT
567.Le^ Chi' Trung - Student. Sydney, Australia -
10/06/2000 at 05:57:39 CDT
568.Nguye^~n Va(n Phu+o+ng - Stone Mason.
Sydney, Australia - 10/06/2000 at 06:03:25 CDT
569.Nguye^~n Va(n Tho^ng - Stone Mason.
Sydney, Autralia - 10/06/2000 at 06:04:54 CDT
570.Tra^`n Va(n Thinh - Stone Mason. Sydney,
Australia - 10/06/2000 at 06:05:42 CDT
571.Le^ Huy`nh - System network. Aarhus - Denmark
- 10/06/2000 at 07:14:40 CDT
572.Do^~ Ca?nh Minh, MD, JD - Physician.
Garden Grove, California - USA - 10/06/2000 at
08:54:14 CDT
573.Nguye^~n Va(n Hu+u - Avionics Systems
Engineer. - 10/06/2000 at 08:57:27 CDT
574.Hoa`ng Kim The^' - Thu+o+ng Gia. Houston,
Texas, USA - 10/06/2000 at 08:59:50 CDT
575.Nguye^~n Kim Thoa - Thu+o+ng Gia.
Houston, Texas, USA - 10/06/2000 at 09:02:54
CDT
576.Le^ Thi. Ho`a - Nha` Gia'o Ho^`i Hu+u. San
Jose, CA USA - 10/06/2000 at 09:04:35 CDT
577.Cao Duye^n - Ha`ng ha?i . San
Bernardino,California - 10/06/2000 at 09:13:14
CDT
578.Phan,thu Thuy - tho May. Germany -
10/06/2000 at 10:30:31 CDT
579.Pha.m Huy Chung - Business Consultant.
Houston, Texas, USA - 10/06/2000 at 10:31:57
CDT
580.Mike Pham, PE - Engineer. Houston, TX USA -
10/06/2000 at 10:34:10 CDT
581.Pha.m Thi. Son - Factory worker.
Elizabethtown,PA,17022 - 10/06/2000 at 10:39:34
CDT
582.PHAN;THY THUY - Tho May. - 10/06/2000 at
10:40:19 CDT
583.Phan,ngoc Tam - tho sua he thong Ga va Nuoc.
Germany - 10/06/2000 at 10:45:16 CDT
584.Nguye^~n Ddu+'c Khoa't - Sr Design
Engineer. California, USA - 10/06/2000 at 11:10:04
CDT
585.Le^ Thi. Quang - no^.i tro+.. - 10/06/2000 at
11:41:18 CDT
586.Nguye^~n Van Phu'c - Co^ng nha^n. Moelv,
Norway - 10/06/2000 at 11:43:34 CDT
587.Nguye^~n Le^ Vinh - Sinh vie^n. Trondheim,
Norway - 10/06/2000 at 11:45:06 CDT
588.Nguye^~n Ngo.c Tra` My - Sinh Vie^n,
pharmacy. Oslo, Norway - 10/06/2000 at 12:06:07
CDT
589.Celine Nguye^~n - sinh vie^n. Norway -
10/06/2000 at 12:09:17 CDT
590.Nguye^~n Ma.nh Kha? - sinh vien, University
of Dallas. Irving, Texas, USA - 10/06/2000 at
12:55:07 CDT
591.Tran thi Diem Kieu - Luat. Oslo, Norway -
10/06/2000 at 14:59:12 CDT
592.Nguye^~n Thi. Trang - Homemaking. San
Bernardino, California - 10/06/2000 at 16:04:58
CDT
593.Nguyê~n T. H. Phu+o+ng - Student.
Trondheim, Norway - 10/06/2000 at 16:14:47 CDT
594.Nguyên~ N. Hu\ng - Tho+. may'. Brumunddal,
Norway - 10/06/2000 at 16:18:53 CDT
595.Trân\ N. Hoa - Nhân viên vu+o+\n tre?.
Brumunddal, Norway - 10/06/2000 at 16:22:43
CDT
596.Phan-Van-Thanh - cong nhan.
hjaerring.denmark - 10/06/2000 at 17:27:29 CDT
597.P-T-Thuy-Trinh - sinh vien. denmark -
10/06/2000 at 17:30:31 CDT
598.Tra^`n Xua^n Ninh - Ba'c Si~ Y Khoa. Chicago,
Il. USA - 10/06/2000 at 18:01:02 CDT
599.vu hoang - sinh vien baylor medicine. houston, tx
- 10/06/2000 at 18:31:15 CDT
600.tuyen hoang - sinh vien MBA-Rice university.
houston, tx - 10/06/2000 at 18:32:15 CDT
601.viet nguyen - sinh vien University of Huston.
houston, tx - 10/06/2000 at 18:32:59 CDT
602.Pham cong Hanh - Studen. Bern - Switzerland -
10/06/2000 at 18:46:07 CDT
603.Gia Pham - hay len an CSVN muon nam.
Switzerland - 10/06/2000 at 18:51:59 CDT
604.Truong Huy Thai Hoa - Computer.
Westminster, California USA - 10/06/2000 at
19:17:31 CDT
605.DDo^~ Thu'c Tuye^'n - Xa~ Ho^.i Ho.c.
Vancouver, BC Canada - 10/06/2000 at 19:42:52
CDT
606.Anna Truong - manicurist. Los Angeles, A, USA -
10/06/2000 at 19:49:59 CDT
607.Phu+o+ng Ngue^~n - Clothes Designer.
Vancouver, BC Canada - 10/06/2000 at 19:56:04
CDT
608.Co^.ng DDo^`ng Ngu+o+`i Vie^.t Quo^'c
Gia BC Canada - CDNVQG. Vancouver, BC
Canada - 10/06/2000 at 19:59:13 CDT
609.Pham D Dao - Mail Carrier. Marion,IN,USA -
10/06/2000 at 20:38:47 CDT
610.Ho^` Va(n So+n - Thu+o+ng Ma.i. Salem,
Oregon, USA - 10/06/2000 at 21:15:18 CDT
611.Ngo^ Thi. Su+o+ng - Beauty Tech.. Salem,
Oregon, USA - 10/06/2000 at 21:16:34 CDT
612.Ho^` Duy Sang - Sinh Vie^n D-a.i Ho.c.
Richmond, California, USA - 10/06/2000 at
21:18:28 CDT
613.Ho^` Tuye^'t Nga - Sinh Vie^n D-a.i Ho.c. San
Francisco, CA, USA - 10/06/2000 at 21:19:44 CDT
614.Ho^` Tuye^'t Chi - Sinh Vie^n D-a.i Ho.c.
Salem, Oregon, USA - 10/06/2000 at 21:20:41
CDT
615.Tra^`n Le^ Kie^n - Ho.c Sinh Trung Ho.c.
Salem, Oregon, USA - 10/06/2000 at 21:22:18
CDT
616.PHA.M THU.Y NAM - nha^n vie^n an ninh.
Melbourne- Australia - 10/06/2000 at 21:32:32
CDT
617.Tra^`n trung Dung~ - Nha^n vie^n Bu'u
Die^n. Melbourne- Australia - 10/06/2000 at
21:49:36 CDT
618.Melrose Tran - Sinh vie^n Da.i Ho.c.
Melbourne-Australia - 10/06/2000 at 21:56:14
CDT
619.Ivy Vo - MS Microbiology. Westminster, CA, USA
- 10/06/2000 at 22:00:18 CDT
620.Tam Vo - Electronic Engineer. Thousand Oaks,
CA, USA - 10/06/2000 at 22:03:34 CDT
621.Nguye^~n Ta(ng Thanh - Retired. San
Francisco, USA - 10/06/2000 at 23:05:06 CDT
622.Nguyen Thu Huong - E.E.. Beverly Hills, CA,
USA - 10/06/2000 at 23:47:01 CDT
623.Nguyen Thom - Computer Science. Panorama
City, California, U.S.A. - 11/06/2000 at 00:32:18
CDT
624.D-a(.ng Phu' Phong - nha` ba'o. garden grove
California - 11/06/2000 at 02:03:07 CDT
625.Le^ Anh Du~ng - nha` ba'o. westminster
california - 11/06/2000 at 02:09:19 CDT
626.Ngo^ Ti'n - Nhaïc só. canoga park California
USA - 11/06/2000 at 02:21:03 CDT
627.Nguye^~n Hu+~u Kie^.t - machine operator.
Noble Park VIC Australia - 11/06/2000 at 05:18:58
CDT
628.-Doa`n Thi. Thu?y - machinist. Noble Park VIC
Australia - 11/06/2000 at 05:20:09 CDT
629.Nguye^~n -Da(ng Lo+.i - Computer
Programmer. Altona Meadows VIC Australia -
11/06/2000 at 05:21:47 CDT
630.Nguye^~n Tuye^'t Nhung - Economics.
Sydney, Australia - 11/06/2000 at 06:28:05 CDT
631.Khanh Nguyen - cong Nhan. Illinois,usa -
11/06/2000 at 06:46:19 CDT
632.Linda Nguye^~n - student. Sydney, Australia -
11/06/2000 at 06:52:58 CDT
633.Pha.m Xua^n Ha?i - mechaniker. unna .
Germany - 11/06/2000 at 07:15:14 CDT
634.Nguye^~n Ba?o Cha^u - da.y ho.c,
arlington,tx.. - 11/06/2000 at 08:50:10 CDT
635.Thu Ha Nguyen - P.O. Clerk. Garden Grove, CA,
USA - 11/06/2000 at 10:14:54 CDT
636.Le^ Va(n Ho^`ng - T¿ do. Westminster,
California, USA. - 11/06/2000 at 10:39:11 CDT
637.Huynh,Thanh Yen - Insurance Claim Officer.
Toronto,Ontario.Canada - 11/06/2000 at 10:48:48
CDT
638.Huynh,Thanh Ngoc - Tool Maker.
Toronto,Ontario.Canada - 11/06/2000 at 10:50:17
CDT
639.Huynh,Anthony - Student.
Toronto,Ontario.Canada - 11/06/2000 at 10:55:53
CDT
640.Chinh Vu - QC Inspector. San Jose, Cali., USA -
11/06/2000 at 11:48:14 CDT
641.Nguye^~n Nhu+ Hoa`ng - IT, Melbourne, Vic.
Melbourne, Australia - 11/06/2000 at 11:51:42
CDT
642.Nguye^~n Tua^'n Huy - student. Sydney
Australia - 11/06/2000 at 12:40:22 CDT
643.Nguye^~n D-o^ng A' - Tru+o+?ng Nho'm, Ti'n
Hu+~u Tin La`nh VN Salem. Salem, Oregon, USA -
11/06/2000 at 12:41:13 CDT
644.Van Nguyen - Electronics. Westminster, CA, USA
- 11/06/2000 at 12:54:17 CDT
645.Pham Cam Ly - Electronics Assembler. Renton,
Washington, USA - 11/06/2000 at 13:28:49 CDT
646.DOAN NGOC LIEM - Compass Aerospace
Corp.. California, CA - 11/06/2000 at 14:04:07
CDT
647.Do^~ Minh D-u+'c - Gia'o Su+ Trung Ho.c.
7314 San Lucas Dr. Houston, TX 77083-2721 USA
- 11/06/2000 at 14:09:46 CDT
648.Pham thi Ba?y - Tha^?m My~. 7314 San Lucas
Dr Houston, TX 77083-2721 USA - 11/06/2000 at
14:24:59 CDT
649.Tuyet Phuong - Hoc Sinh. Illinois Nguye^~n
Va(n Ba' - Kho^ng. Salem, OR - 11/06/2000 at
16:00:24 CDT
650.Tuyet Phuong - Hoc Sinh. Illinois >US -
11/06/2000 at 16:02:47 CDT
651.Pha.m Minh Doa~n - maketing. Wesminster-CA
- 11/06/2000 at 16:50:39 CDT
652.Nguye^~n Bi - Failure Verification Technician.
Concord, California, U.S.A - 11/06/2000 at
17:27:32 CDT
653.Tri.nh thanh Bi`nh - Graduate Gemologist (G
G). Texas USA - 11/06/2000 at 17:44:23 CDT
654.Pham gia Co^n - Bac si~ Y Khoa,UCLA. Los
Angeles, California,U.S.A. - 11/06/2000 at
18:43:44 CDT
655.Nguye^~n Ngo.c Nam - Sinh vie^n.
Elizabethtown.PA.17022 USA - 11/06/2000 at
20:27:53 CDT
656.Hung Tran - Elec. Tech.. N. Andover, MA -
11/06/2000 at 21:07:04 CDT
657.Nguye^~n Nha^.t Ta?o - MTQGTNGPVN
Dallas. Arlington, Texas - 11/06/2000 at 22:00:29
CDT
658.Nguye^~n Long - Chiro. Office Manager. Garden
Grove, Calif, USA - 11/06/2000 at 22:01:58 CDT
659.Marilyn Nguye^~n - Co^ng Nha^n D-ie^.n
tu+?. Arlington, Texas USA - 11/06/2000 at
22:02:23 CDT
660.Nguye^~n Phan My~ Anh - Ho.c Sinh.
Arlington, Texas USA - 11/06/2000 at 22:03:48
CDT
661.Tra^`n Thuy? Tie^n - Sinh vie^n. Arlington,
Texas USA - 11/06/2000 at 22:09:33 CDT
662.Lan Tran - Dien Tu. Hawthorne. CA - 11/06/2000
at 22:18:04 CDT
663.Nguye^~n Thi. Gia'ng Lie^n - Accounting.
Victoria, Australia - 11/06/2000 at 22:44:08 CDT
664.Nguye^~n Thi. Quy`nh Lie^n -
Pharmacist,du+o+.t su+. Victoria, Australia -
11/06/2000 at 22:46:15 CDT
665.Nguye^~n The^' Long - Staff. San Jose State
University. Milpitas, USA - 11/06/2000 at 23:11:49
CDT
666.Khiem Viet Ngo - Mechanical Engineer.
Ridgecrest, CA 93555, USA - 12/06/2000 at
00:21:21 CDT
667.Le^ Lan Khanh - I.T.. Melbourne, Australia -
12/06/2000 at 01:32:50 CDT
668.To^n Nu+~ Ba?o Quye^n - Geomatics
Information System. Melbourne, Australia -
12/06/2000 at 01:33:54 CDT
669.Nguye^~n Sy~ Hu+ng - Ky' gia?. Santa Ana, Ca
lifornia - 12/06/2000 at 02:38:33 CDT
670.Son Nguyen - Manufacture. Sacramento, CA,
USA - 12/06/2000 at 02:46:38 CDT
671.Vu~ Quang Tri' - student@UTS .
Sydney-Australia - 12/06/2000 at 04:22:58 CDT
672.Nguye^ ~n Le^ Hu+~u Tha'i - Business @
University of Technology, Sydney. Australia -
12/06/2000 at 06:36:20 CDT
673.Loretta Sanchez - Member of the US House of
Representatives . 1529 LHOB Washington, DC
20515 - 12/06/2000 at 09:04:28 CDT
674.To^n Anh Tua^'n - Nhan vien Olympus.
Hamburg ; Germany - 12/06/2000 at 09:23:34 CDT
675.Nguyen T. Truc - Professor, Department of
Mathematics and Statistics, Bowling Green State
University, Bowling Green, OH 43403-0221 USA. -
12/06/2000 at 09:24:43 CDT
676.D-o^~ Quang Tru*o*`ng - Sinh Vie^n . Sydney,
Australia - 12/06/2000 at 09:41:41 CDT
677.Vu~ Hoa`ng Nam - B. Nursing at University of
Sydney. Sydney, Australia - 12/06/2000 at
10:28:04 CDT
678.Nguye^~n K.Q. Chi - Sinh vie^n . D-a.i ho.c
Queensland. U'c Cha^u - 12/06/2000 at 10:28:31
CDT
679.Nguye^~n K.T.Quye^n - Sinh vie^n Lua^.t .
D-a.i Ho.c Queensland.. U'c Cha^u - 12/06/2000
at 10:29:38 CDT
680.Tu Duc Nguyen - Mechanical Engineer.
Houston, TX - 12/06/2000 at 11:03:18 CDT
681.Le^ Thu+o+ng - Aerospace Engineer. San Diego,
CA, USA - 12/06/2000 at 11:06:34 CDT
682.Nguye^~n Va(n Du~ng - Ddie^.n-tu?. SanJose,
CA USA - 12/06/2000 at 11:32:35 CDT
683.Pha.m Pha't - Computer Network Engineer. NY,
USA - 12/06/2000 at 12:06:43 CDT
684.Hoa`ng Phi Lo^.c - Student. Roanoke, Virginia,
USA - 12/06/2000 at 12:30:06 CDT
685.Minh Nguyen - MIS. 515 Sieber Pl - 12/06/2000
at 12:59:35 CDT
686.Nguye^~n Minh Thanh - Franchisee Of
Mmmuffins Canada Corporation .
Calgary,Alberta.Canada - 12/06/2000 at 14:08:59
CDT
687.Lu+.c D-inh - Ba'o Vie^.t Nam Da^n Chu?.
Minnesota, USA - 12/06/2000 at 15:12:27 CDT
688.Dang Van Kim - Technician. Boston,
Massachusetts - 12/06/2000 at 15:26:49 CDT
689.Kim Van Dang - I signed this letter to support for
the release of Mr.PHU SI HA from the prison of the
communist of Vietnam.. Boston - 12/06/2000 at
15:35:12 CDT
690.Nam Quang Tran - Teacher. San JOSE California
- 12/06/2000 at 15:38:53 CDT
691.Tran The Ky - Med. Doctor. Sweden -
12/06/2000 at 16:18:46 CDT
692.Ngo hong Phuong - Med. Doctor. Norway -
12/06/2000 at 16:22:14 CDT
693.Pham Gia Sithien - dentist. Oslo Norway -
12/06/2000 at 16:27:18 CDT
694.Tra^`n Vie^.t Ba?o - Software developer.
Copenhagen, Denmark - 12/06/2000 at 16:41:44
CDT
695.D-a*.ng Mo^.ng Quy`nh - Du+.o+.c Si~.
Dallas-Fort Worth, USA - 12/06/2000 at 17:15:25
CDT
696.Son Trinh - engineer. Garden Grove, CA -
12/06/2000 at 18:01:46 CDT
697.Huy`nh Yolande - Computer Technician.
Torrance -CA, USA - 12/06/2000 at 18:06:43 CDT
698.Nguyen Paulina - Computer Technician. Carson,
CA 90745 - 12/06/2000 at 18:09:37 CDT
699.Lang Nguyen - Programmer. Orange, Orange -
12/06/2000 at 18:21:11 CDT
700.Kim Nguyen - Software Engineer. Santa Ana, CA -
12/06/2000 at 18:37:55 CDT
701.VietNgo - Student. Dorchester, USA - 12/06/2000
at 19:23:58 CDT
702.Huan Le - Quan Nhiem Dai Truyen Hinh
VietNam C-31. Sydney, Australia - 12/06/2000 at
19:52:05 CDT
703.Anh Pham - Engineering. 2742 Penn Mar Ave El
Monte CA 91732 United States - 12/06/2000 at
19:57:26 CDT
704.Tran thi Linh - Student . Chicago, USA -
12/06/2000 at 20:07:01 CDT
705.U'C VAN NGUYE^~N - MFG ENGINEER.
TUSTIN, USA - 12/06/2000 at 20:44:48 CDT
706.Hoa`ng To^n Hu`ng - Thuong gia hoi huu.
Arlington,VA.USA - 12/06/2000 at 20:55:12 CDT
707.Truong dinh Nam - Nghien cuu Chinh tri.
Arlington,VA.USA - 12/06/2000 at 21:03:25 CDT
708.Thanh nguyen - webmaster. CA - 12/06/2000 at
21:18:23 CDT
709.CAO TRUNG TA^M - Business owner. Boston,
Mass USA - 12/06/2000 at 21:20:47 CDT
710.Nguye^~n Lu+o+ng Tuye^`n - MD. Montreal,
Canada - 12/06/2000 at 21:53:36 CDT
711.Tha^n Trong An - MD. Montreal, Canada -
12/06/2000 at 21:55:27 CDT
712.Tra^`n Mo^.ng La^m - MD. Montreal, Canada -
12/06/2000 at 21:56:28 CDT
713.Nguye^~n ta^'n Ha?i - Business man.
Jax,Florida, USA - 12/06/2000 at 21:56:33 CDT
714.Nguyen Ba Dinh - Economist. Montreal, Canada
- 12/06/2000 at 21:57:55 CDT
715.Phu`ng Va(n Nguye^n - Accountant. Virginia,
USA - 12/06/2000 at 21:59:24 CDT
716.Va(n Tha`nh Trung - Welder. Hamilton,
Ontario, Canada - 12/06/2000 at 22:14:37 CDT
717.lan Pha.m - ho.c sinh. san jose , california USA -
12/06/2000 at 22:21:18 CDT
718.Hoang Doan Tran - Engineer. Dallas, USA -
12/06/2000 at 22:23:54 CDT
719.Sonny Pha.m - ho.c sinh. San jose , California
,USA - 12/06/2000 at 22:26:33 CDT
720.Hiep Thai - Director of Premier Financial of
America, L.L.C.. 414 Cora st #106 Arlington TX
76011 - 12/06/2000 at 22:34:03 CDT
721.Nho'm Tre? So'ng Vie^.t - Sinh Vie^n D-a.i
ho.c ta.i NSW. Sydney NSW Australia - 13/06/2000
at 01:34:16 CDT
722.Thang Nguyen - Student of NSW Uni.. Sydney
Australia - 13/06/2000 at 01:43:33 CDT
723.Ha` Thanh Nha~ - Vocational Assessment
Counselor. Sacramento, CA, USA - 13/06/2000 at
02:19:28 CDT
724.Pha.m Quo^'c Tua^'n - leader. San Jose -
California - USA - 13/06/2000 at 02:36:27 CDT
725.Tru+o+`ng Vie^.t Ngu+~ La.c Ho^`ng -
Gia'o Chu+'c. Sacramento, CA, USA - 13/06/2000
at 02:37:15 CDT
726.pha.m quo^'c tua^'n - leader. san jose -
california - usa - 13/06/2000 at 02:41:23 CDT
727.Kho^i Ta`o - Engineer. Paris, France - 13/06/2000
at 04:14:43 CDT
728.Felix Ginet - chuye^n vie^n ky? thua^.t d-ie^.n
toa'n, Pha'p. Cergy, Pha'p - 13/06/2000 at
04:53:35 CDT
729.Ho^.i sinh vie^n ho.c sinh vu`ng Kansai -
D-a.i die^.n ho^.i. Osaka, Japan - 13/06/2000 at
05:20:55 CDT
730.Nguye^~n Va(n Pha?y - System Engineer.
Egelsbach, Germany - 13/06/2000 at 05:35:10 CDT
731.Binh Tran - Student UTS. Sydney Australia -
13/06/2000 at 06:19:27 CDT
732.Duong Minh Nguyet - sinh vien,
Informationmanagement. Darmstadt, Germany -
13/06/2000 at 06:19:46 CDT
733.Nguye^~n Kha'nh An - sinh vie^n psychology.
Sydney, Australia - 13/06/2000 at 07:14:49 CDT
734.Le^ Ho^`ng Du+´c - SSW-Engineer. Munich -
Germany - 13/06/2000 at 07:20:02 CDT
735.DDo^~ Thi. Kim Nga - Ke^' Toa'n. Sydney,
Australia - 13/06/2000 at 08:07:22 CDT
736.Nguye^n~ Ngo.c So'n - Computer Engineer.
12004 Ashton Road, Huntsville, Alabama, USA -
13/06/2000 at 09:19:58 CDT
737.Tua^'n Nguye^~n - Health care worker. Sydney,
Australia - 13/06/2000 at 09:55:45 CDT
738.le^ co^ng Nghe^% - HO. 330 Fairgrounds Dr.
Sacramento CA. 95817 - 13/06/2000 at 09:58:56
CDT
739.Pham Nguye^~n Ho^`ng - Programmer Analyst.
Beaverton, OR - 13/06/2000 at 10:47:28 CDT
740.Le^ Vie^.t DDie^?u - Nha` gia'o/Nha` Va(n.
Campbell, California, USA - 13/06/2000 at
10:49:19 CDT
741.Thomas Phung - Automotive Tecnical Staff @
Toyota Motor Sales U.S.A. orrance CA, U.S.A -
13/06/2000 at 11:12:35 CDT
742.Cong, Thomas - Software Engineer. Virginia, USA
- 13/06/2000 at 11:42:27 CDT
743.Khanh Nguyen - asemely. milford Ohio Usa -
13/06/2000 at 11:42:45 CDT
744.Nguye^~n Matthew - Marketing at Portland
State University. Portland, Oregon - 13/06/2000 at
11:48:08 CDT
745.DDa(.ng Tu*o*`ng Huy - Programmer
Contractor. Orange County, USA - 13/06/2000 at
13:01:37 CDT
746.Tan Hoang - Engineer. Palo Alto,CA , USA -
13/06/2000 at 15:18:15 CDT
747.Huy`nh Di`nh Winston - Chemical Engineer,
California, USA. Orange City, California, USA -
13/06/2000 at 16:32:17 CDT
748.Khuat Duy Giang Ha - Sales Administrator.
Houston , TX - 13/06/2000 at 16:51:46 CDT
749.nguye^~n hoa`ng hu`ng - Mechanical
Engineering. Toronto, Canada - 13/06/2000 at
17:14:50 CDT
750.Le Hong Truc - Mechanical Engineer. Houston,
TX, USA - 13/06/2000 at 18:23:40 CDT
751.Bui Trung Truc - doctor. St-Yrieix,France -
13/06/2000 at 18:25:23 CDT
752.PHAN HUNG TIEN - Architectural designer.
WESTMINSTER CA USA - 13/06/2000 at 20:32:20
CDT
753.LISA BARRON - GRAPHIC ARTIST. Melbourne,
Australia - 13/06/2000 at 21:56:43 CDT
754.Fa Leong - GRAPHIC ARTIST. Melbourne,
Australia - 13/06/2000 at 22:03:06 CDT
755.Vince Amenta - Graphic Artist. Victoria Australia
- 13/06/2000 at 22:27:15 CDT
756.Trinh Hoang Quyen - Anatomy. Sydney,
Australia - 13/06/2000 at 22:27:48 CDT
757.Le Thuy To Quyen - Dental Hygienist.
Vancouver, Canada - 14/06/2000 at 01:51:39 CDT
758.Le Khoi - highschool student. Vancouver, Canada
- 14/06/2000 at 01:53:33 CDT
759.Jimmy Nguyen - Structural Steel Detailing.
Vancouver, Canada - 14/06/2000 at 01:54:30 CDT
760.Kevin Lau - Computer System Engineering @
University of Technology, Sydney. Sydney,
Australia - 14/06/2000 at 03:55:57 CDT
761.Ivy Nguyen - M.D. Internalgastrologist. Bervely
Hills, CA, USA - 14/06/2000 at 05:17:02 CDT
762.hong tien le - student. Sydney, Australia -
14/06/2000 at 05:40:53 CDT
763.nhan vu - student. Australia - 14/06/2000 at
05:44:40 CDT
764.Tra^`n Xua^n Huy - Pharmacist. Sydney,
Australia - 14/06/2000 at 06:22:25 CDT
765.Pha.m Thi. Phu' Ye^n - Master 0f Computer
Science, Australia Post. Melbourne, Australia -
14/06/2000 at 06:37:42 CDT
766.Vu Anh Bich Thuy - Student. australia -
14/06/2000 at 07:16:10 CDT
767.Hoa`ng Hu`ng - Technician. Sydney- Australia -
14/06/2000 at 07:31:26 CDT
768.Trung Tran - Computer. Toronto. Canada -
14/06/2000 at 08:56:22 CDT
769.Nguye^~n Xua^n Thie^.n - machine operator.
Melbourne, Australia - 14/06/2000 at 10:06:04
CDT
770.Du Ho^` - production co ordinator. Melbourne,
Australia - 14/06/2000 at 10:08:06 CDT
771.Tra^`n Ha?i Ho^` - Tobaco Shop Owner.
Melbourne, Australia - 14/06/2000 at 10:11:41
CDT
772.Tra^`n Anh Thu* - Hair dresser. Melbourne,
Autralia - 14/06/2000 at 10:13:39 CDT
773.Nguye^~n Ngo.c Hie^?n - Specialist Doctor.
Melbourne, Australia - 14/06/2000 at 10:16:31
CDT
774.Le^ Thanh Tu`ng - Sinh vie^n Thu.y Ddie^?n
ngu+~, Dda.i ho.c to^?ng ho+.p Örebro. Örebro,
Thu.y Ddie^?n - 14/06/2000 at 10:19:58 CDT
775.DDo^~ Thu`y Trang - Beaty salon. Boston, MA.
USA - 14/06/2000 at 11:01:05 CDT
776.Tra^`n Quang Thi - Ky~ su+ co+ khi´. Arhus,
Denmark - 14/06/2000 at 11:04:05 CDT
777.Pham Thanh Linh - U?y vie^n, Nghi. Ho^.i
Ngu'o'`i Ngoa.i Quo^'c Tha`nh Pho^' Tokyo .
Tokyo, Japan - 14/06/2000 at 11:17:12 CDT
778.Nguyet Le - chemical engineer. san jose ca -
14/06/2000 at 11:59:34 CDT
779.Gregory Nguyen D. Nghia - HOI
AH-CTNCT-VN-PA. Philadelphia, Pennsylvania -
14/06/2000 at 12:43:49 CDT
780.La^m Phu+o+ng Lam - Sinh Vien
Biomed/Comp.Science. Melbourne AUS -
14/06/2000 at 13:04:05 CDT
781.Nguyen Thanh Ut - MTQGTNGPVN.
Portland,USA - 14/06/2000 at 15:28:25 CDT
782.Pham Hung - Cong Nhan. Portland,USA -
14/06/2000 at 15:33:07 CDT
783.Bui Dan - Cong Nhan. Portland,USA -
14/06/2000 at 15:34:49 CDT
784.Pham Duy - Sinh Vien. Portland,USA -
14/06/2000 at 15:36:20 CDT
785.Nguyen Cuong - Software Developer. Ottawa,
ONT, Canada - 14/06/2000 at 15:43:04 CDT
786.Kieu-Oanh Luong - Gia'o vie^n Vie^.t ngu+~
TTVN Va(n Lang, SJ, CA, USA. San Jose, CA, USA -
14/06/2000 at 16:30:45 CDT
787.Karen Le - Media Planner. Costa Mesa, CA, U.S. -
14/06/2000 at 17:27:58 CDT
788.Diep Ngoc Tran - Student/International Studies.
Santa Ana, USA - 14/06/2000 at 18:24:49 CDT
789.Kim Chi Tran - Sewing Contractor. Santa Ana,
USA - 14/06/2000 at 18:28:21 CDT
790.Huy Nguyen - Computer Information System.
Portland, OR/USA - 14/06/2000 at 19:19:51 CDT
791.Nguyen Xuan Hung - Cong Nhan. USA -
14/06/2000 at 19:48:06 CDT
792.Nguyen Hoang Bich - Thuong gia. USA -
14/06/2000 at 19:50:03 CDT
793.Nguyen Quoc Viet - Sinh vien. USA -
14/06/2000 at 19:53:15 CDT
794.Nguyen Hoang Hoai Huong - Nu tu. USA -
14/06/2000 at 19:56:38 CDT
795.Nguyen Hoang Viet Chau - Sinh Vien. USA -
14/06/2000 at 19:58:09 CDT
796.Peter Ho^. Nguye^~n - Builder. Beaverton,
Oregon, USA - 14/06/2000 at 22:06:48 CDT
797.Tina Tran - Waitress. Beaverton, Oregon, -
14/06/2000 at 22:12:02 CDT
798.Peter Ho Nguyen - builder. Beaverton, Oregon -
14/06/2000 at 22:15:30 CDT
799.Rebecca Phuong Nguyen - student. Beaverton,
Oregon - 14/06/2000 at 22:17:04 CDT
800.MinChao Ren - student. Beaverton, Oregon -
14/06/2000 at 22:20:42 CDT
801.David Anthony Walsh - A/Prof . Sydney,
Australia - 14/06/2000 at 22:21:17 CDT
802.Dimitra Psihramis - Student. Sydney, Australia -
14/06/2000 at 22:24:20 CDT
803.Jonah p. nguyen - Student. Beaverton, Oregon -
14/06/2000 at 22:28:04 CDT
804.Kayla Coplen - student. Beaverton, Oregon -
14/06/2000 at 22:30:11 CDT
805.Hoang Phuc - Teacher. Portland, Oregon -
14/06/2000 at 22:31:49 CDT
806.Yang Yang - student. Corvallis, Oregon -
14/06/2000 at 22:33:08 CDT
807.David Stockman - Executive Director, Texas
Friends For A Free Vietnam Committee. Houston,
Texas, USA - 14/06/2000 at 22:34:39 CDT
808.Jonah p. Nguye^~n - Student. Beaverton,
Oregon - 14/06/2000 at 22:43:05 CDT
809.D-a(.ng T.T. Chi - Civil Servant. Toronto -
14/06/2000 at 22:54:04 CDT
810.Cuc Dang - Social Worker. Toronto, Canada -
14/06/2000 at 22:55:27 CDT
811.D-a(.ng Phu' Cu+o+`ng - Electrical Engineer.
Ottawa, Canada - 14/06/2000 at 22:56:36 CDT
812.D-a(.ng Giang Nam - Retired. Toronto, Canada -
14/06/2000 at 22:58:16 CDT
813.Nguye^~n Kim Lang - House wife. Toronto,
Canada - 14/06/2000 at 22:59:15 CDT
814.Nguyen Xuan Thin, M.D. - Bac Si Y Khoa.
Tacoma, Washington USA - 14/06/2000 at
23:25:38 CDT
815.Nguyen Duc Huy - Student. 214 Old Kent Road,
Greenacre 2190 NSW Australia - 15/06/2000 at
00:05:55 CDT
816.Nguyen Hong - housewife. Portland, Oregon -
15/06/2000 at 00:18:47 CDT
817.Ninh Ngoc Dzung - CNC Operator & Programer.
Wichita, Kansas USA - 15/06/2000 at 02:03:33
CDT
818.Phan La(ng - Lie^n Minh Vie^.t Nam Tu+. Do/
Ba('c California-USA. San Jose, CA, USA. -
15/06/2000 at 03:30:22 CDT
819.NGON TRAN - Business owner.
Sacramento/California/U.S.A. - 15/06/2000 at
03:36:57 CDT
820.Nguyen Thi To-Vong - Student. Montpellier,
France - 15/06/2000 at 07:19:42 CDT
821.Nguye^~n Thi. Ho^`ng Ye^'n - Ho.c Sinh.
Sydney Australia - 15/06/2000 at 07:59:20 CDT
822.TIEN DO MANH - P/T thanh nien sinh vien Viet
nam tu do tai new zealand,INC.. 104/131
brougham St, WELLINGTON,NEW ZEALAND. -
15/06/2000 at 08:00:28 CDT
823.Oanh Nguyen - Software Consultant. USA -
15/06/2000 at 09:41:25 CDT
824.Nguyen Thu Nga - Software Developer. Atlanta,
GA USA - 15/06/2000 at 10:51:22 CDT
825.Le Mai Linh - Writer. Hardford, CT - 15/06/2000
at 12:15:50 CDT
826.Nguyen Van Huong - Quality Inspector.
Montreal Canada - 15/06/2000 at 12:16:51 CDT
827.Nguyen Phan Du-Tram - Juriste. Montreal
Canada - 15/06/2000 at 12:19:07 CDT
828.Nguyen Phan Nha~-Thi - MD. Montreal
Canada - 15/06/2000 at 12:20:03 CDT
829.Nguyen Phan Kho^i-Vie^.t - Computer Tech.
Laval Canada - 15/06/2000 at 12:22:58 CDT
830.Nguyen Phan Phu.c-Vie^.t - Student.
Montreal Canada - 15/06/2000 at 12:23:50 CDT
831.Nguyen Va(n Gia'p - Dentist. Montreal Canada
- 15/06/2000 at 12:24:28 CDT
832.Tru+o+ng Quo^'c Tho^ng - Co-ordinateur
communautaire. Anjou Canada - 15/06/2000 at
12:25:48 CDT
833.Jenny Phan - UCLA student. West Covina, USA -
15/06/2000 at 13:10:16 CDT
834.Ho Thuy - housewife. La Puente, USA -
15/06/2000 at 13:15:23 CDT
835.Khang Nguyen - computer analyst. Los Angeles,
USA - 15/06/2000 at 13:29:25 CDT
836.Do^~ Minh - Programmer Analyst, UCLA.
Westminster, California, USA - 15/06/2000 at
14:33:07 CDT
837.Vu~ Huy Khanh - Piano Teacher. Dallas, Tx,
USA - 15/06/2000 at 15:03:31 CDT
838.Ta(ng Quye^`n Vinh - Nuclear Safety. Ottawa,
Canada - 15/06/2000 at 15:14:29 CDT
839.Nguye~n Cu? - Thong tin ddie.n tu??.
Erlangen-Germany - 15/06/2000 at 15:14:56 CDT
840.Nguye^~n Thi. Va^n Quye^n - Travel
Consultant. Orleans, Ontario, Canada - 15/06/2000
at 15:29:21 CDT
841.Le Truong - Dentist. Gary - 15/06/2000 at
15:48:48 CDT
842.May Thien Tran - school. Toronto, Canada -
15/06/2000 at 15:49:23 CDT
843.Le Truong - Dentist. Gary, Indiana, U.S -
15/06/2000 at 15:49:50 CDT
844.Nguyen Dinh Toan - Master homebuilder.
Lauredel, PA, USA - 15/06/2000 at 17:18:27 CDT
845.>Le^ Qua?ng Tri. - Chuye^n Vie^n . 12
Brookhaven Crt NepCad - 15/06/2000 at 18:33:11
CDT
846.John Doan - PC Technician. El Monte, CA. USA -
15/06/2000 at 18:50:37 CDT
847.Khanh duy Lai - Store man. NSW Australia -
15/06/2000 at 21:30:56 CDT
848.Ly Ba Huan (Tom Ly) - electrical engineer,
California. USA - 15/06/2000 at 22:11:25 CDT
849.Ly Ba Nhue (Don Lee) - Ca si co nhac. USA -
15/06/2000 at 22:19:49 CDT
850.Ly Phuong Mai - Nail designer.
Anaheim@California, USA - 15/06/2000 at
22:27:03 CDT
851.Nguyen Nhu Ha - CAD Designer. Toronto,
Canada - 15/06/2000 at 22:54:18 CDT
852.Duong Quang Bo^?n - Ky~ Su . Mississauga,
Ontario, Canada - 15/06/2000 at 23:00:53 CDT
853.Le, Vanson - Engineer- Telstra. Melbourne,
Australia - 15/06/2000 at 23:15:58 CDT
854.Tri.nh Hoang Chi'nh - student. Sydney,
Australia - 15/06/2000 at 23:37:49 CDT
855.Tra^`n Ha?i Ta^n - Research Scientist, Adelaide.
Australia. Adelaide, Australia - 16/06/2000 at
00:29:50 CDT
856.Thang Nguyen - Pharmacist. San Diego, CA USA
- 16/06/2000 at 02:04:39 CDT
857.Luat Phung - Engineering. Bethesda, Maryland,
USA - 16/06/2000 at 02:28:13 CDT
858.Thi Vo - Fatigue & Damage Tolerance Specialist.
Montreal, Canada - 16/06/2000 at 05:21:52 CDT
859.Nguye^~n Kha('c Phu' - Engineer. Dallas,TX
USA - 16/06/2000 at 06:35:23 CDT
860.Va(n Co^ng Chie^u - Chuye^n vie^n ddie^.n
toa'n. Mississauga, Ont. Canada - 16/06/2000 at
08:10:53 CDT
861.Thanh cong Huynh - Operator. Portland.Or -
16/06/2000 at 11:01:18 CDT
862.Dina Vo - Financial Analyst. Toronto -
16/06/2000 at 17:02:29 CDT
863.Nguye^~n Lu+u - Carpenter. Portland, OR - USA
- 16/06/2000 at 17:13:15 CDT
864.Bang Nguyen - Computer Science. Fremont, CA,
USA - 16/06/2000 at 18:21:58 CDT
865.Long Nguye^~n - aircraft mechanics. 6841 SE
Lexington ct. Portland, OR 97206 - 16/06/2000 at
19:38:10 CDT
866.Huy`nh Nha^.t Phu+o+.ng - University
Student. Adelaide, Australia - 16/06/2000 at
19:43:55 CDT
867.Huy`nh Hoa`i Ba?o Cha^u - Du+o+.c Si~.
Adelaide, Australia - 16/06/2000 at 20:11:41 CDT
868.Vo~ Tie^'n So+n - Community Development.
Adelaide, Australia - 16/06/2000 at 20:18:58 CDT
869.Sammy Nguye^~n - Network Engineer. San Jose,
CA 95123 - 16/06/2000 at 22:21:18 CDT
870.Winnie Ha - Nurse. San Jose, CA 95123 -
16/06/2000 at 22:22:20 CDT
871.nguyen^~ so*n - cong^ nhan^. OKLAHOMA
USA - 17/06/2000 at 00:10:53 CDT
872.Nguye^~n Hoa`ng Vu~ - Co^ng Nha^n.
Petterweiler Holzweg 2a 61381 Friedrichsdorf
Germany - 17/06/2000 at 04:15:21 CDT
873.Pham Van Thanh - Cong nhan. Adelaide.
Australia - 17/06/2000 at 04:56:51 CDT
874.Pham Thi Uoc - Noi tro. Adelaide, Australia -
17/06/2000 at 05:03:39 CDT
875.Javier Tran - Marketingchief. Copenhagen -
17/06/2000 at 07:12:46 CDT
876.Arlene Petersen - Bank official. 180 Stradellvej
CoPenHagen DanMark - 17/06/2000 at 07:15:36
CDT
877.Ngo Anh Tuan - student. Chicago, USA -
17/06/2000 at 11:56:31 CDT
878.Cao Thu Nga - Student. Falls Church, Virginia -
17/06/2000 at 12:04:46 CDT
879.Jack Pham - Software Support Enginner. One
Microsoftway Redmond WA - 17/06/2000 at
14:46:17 CDT
880.Nguyen Xuan Thin, M.D. - Bac Si Y khoa.
Seattle, Washington , USA - 17/06/2000 at
15:52:42 CDT
881.Nguyen Van Son - Pensioner. Adelaide,australia
- 17/06/2000 at 22:16:12 CDT
882.Oma Hai - Electrical Engineering. Pasco -
18/06/2000 at 01:52:06 CDT
883.Vo Dung - Qua?n thu? thu* vie^.n. Oslo, Norway
- 18/06/2000 at 03:12:31 CDT
884.Ho^` ha}ng Vo~ - CNC programmer & operator.
Houston , Texas USA - 18/06/2000 at 09:23:33
CDT
885.Tham Nguyen - Carpenter.Melbourne..
Fitzroy.Vic.3065.Australia. - 18/06/2000 at
11:00:18 CDT
886.Vo~ T. Tu*' Anh - Student. Boston, MA, USA -
18/06/2000 at 13:34:03 CDT
887.Ho Ly - General Worker. Ontario/Canada -
18/06/2000 at 15:25:20 CDT
888.Van T Ly - General Worker. Ontario/Canada -
18/06/2000 at 15:31:47 CDT
889.Tra^`n Tuye^'t - no^.i tr?o. Ontario, Canada -
18/06/2000 at 17:41:16 CDT
890.Thi.nh Le^ - ho.c sinh. Ontaio, Canada -
18/06/2000 at 17:50:33 CDT
891.Trang Le^ - co^ng nha^n. Ontario, Canada -
18/06/2000 at 17:52:25 CDT
892.richard le tran - student. cobourg,Canada -
18/06/2000 at 18:08:24 CDT
893.sandy tran - computer. lawndale, CA -
19/06/2000 at 00:32:16 CDT
894.Le^ Co^ng Lua^n - Programmer. Canberra,
Australia - 19/06/2000 at 01:23:24 CDT
895.P/T THANH NIEN SINH VIEN VIET NAM
TU DO , NEW ZEALAND,INC. - BAN CHAP
HANH P/T.. 104/131 BROUGHAM St,Mt
Victoria,Wellington, New Zealand. - 19/06/2000 at
07:22:07 CDT
896.Thi Tran - University of Toronto student. Ontario,
Canada - 19/06/2000 at 07:56:54 CDT
897.Do^~ Ky` Anh - Chartered Accountant.
Mississauga, Canada - 19/06/2000 at 10:07:25
CDT
898.Tran Le Julia - hoc sinh. Cobourg,Canada -
19/06/2000 at 11:01:50 CDT
899.Meng Chang - Printer. Tulsa, OK - U.S.A. -
19/06/2000 at 15:23:28 CDT
900.Nguyên Nguyêt - Tho May. Tulsa, OK U.S. A. -
19/06/2000 at 15:36:02 CDT
901.Thomas Tan Dang - Engineer. Lawrence, MA,
USA - 19/06/2000 at 16:15:53 CDT
902.LA ANH - Engineer. Sacramento, CA USA -
19/06/2000 at 16:45:18 CDT
903.Vinh Nguyên - Mechanic. Tulsa, OK - U.S.A. -
19/06/2000 at 16:54:03 CDT
904.Ngoc Paul Nguyen - Electronic. Hamburg,
Germany - 19/06/2000 at 17:16:07 CDT
905.Huyønh Quang Vaên Lang - Hoc sinh.
Wichita.Kansas.USA - 19/06/2000 at 19:28:07
CDT
906.Ton That Hang - Assembler. Portland, OR, USA -
19/06/2000 at 21:07:11 CDT
907.Ba?o La^m - Data Analyst. Chicago, Illinois -
19/06/2000 at 22:28:11 CDT
908.To^n Tha^'t Bu*?u - Database Administrator.
Fort Wayne, Indiana, U.S.A - 19/06/2000 at
22:31:18 CDT
909.To^n Nu*? Diem Thoa - Student. Chicago,
Illinois U.S - 19/06/2000 at 22:33:22 CDT
910.Phong Tra`o Thanh Nie^n Vie^.t Nam
Tu+. Do - Toronto. Ontario,Canada - 19/06/2000
at 22:46:35 CDT
911.Trinh T D Trinh - Housing Officer. West End,
Qld, Australia - 20/06/2000 at 02:25:06 CDT
912.NEILSON NGUYEN - TUDENT. Canada -
20/06/2000 at 08:27:20 CDT
913.Le Quoc - cong nhan. Toronto - Canada -
20/06/2000 at 10:43:06 CDT
914.Julie Tran - Programmer. Melbourne, Australia -
20/06/2000 at 19:07:45 CDT
915.Tang H. Hanh - Cong Nhan. Springfield, VA -
USA - 20/06/2000 at 19:31:06 CDT
916.Terrence Tran - Software Engineer. Australia -
21/06/2000 at 00:37:49 CDT
917.Ter\ - Software Engineer. Australia - 21/06/2000 at
00:38:40 CDT
918.Hu`ynh Tha'i Thu - Self Employed. Perth,
Australia - 21/06/2000 at 09:36:04 CDT
919.Hu`ynh Tha'i Thu - Self Employed. Perth,
Australia - 21/06/2000 at 09:37:26 CDT
920.Bu`i Quang Nghia~ - Thuong ma~i. Nutley,NJ ,
U.S.A - 21/06/2000 at 12:38:17 CDT
921.Hua Le^ Quan - Noi tro. Jersey City ,NJ ,U.S.A -
21/06/2000 at 12:41:16 CDT
922.Le^ Thu.y Hoa-i Tra^n - Pharmacist, MD
(USA). Germantown, MD (USA) - 21/06/2000 at
12:45:29 CDT
923.Ta(ng Ha.nh - Co^ng Nha^n. Springfield, VA -
USA - 21/06/2000 at 19:25:16 CDT
924.D-a`o Va(n Le^~ - Thu+o+ng Gia. Spring, TX
77373 - 21/06/2000 at 22:09:55 CDT
925.Nguye^~n V. Nhu+ - Hu+u Tri'. Houston, TX
77060 - 21/06/2000 at 22:12:24 CDT
926.Ho Thi Thu - assembler. Portland, OR 97220 -
22/06/2000 at 01:47:05 CDT
927.Ton That Cam Thanh - student. Portland, OR
USA - 22/06/2000 at 01:49:55 CDT
928.Ton Nu Kieumy - Student. Porlland, OR USA -
22/06/2000 at 01:51:08 CDT
929.Ton Nu Quynh My - Student. Portland, OR USA
- 22/06/2000 at 01:52:08 CDT
930.Ton Nu Diemmy - student. Portland, OR USA -
22/06/2000 at 01:54:03 CDT
931.Nguyen quoc Hoang - ENGRINEERING. 3718
Heron sw, Wyoming , MI 49509 - 22/06/2000 at
14:08:21 CDT
932.V P R AUSTIN USA - T LE. AUS,TX.USA -
22/06/2000 at 17:13:25 CDT
933.Bruce Vu - System Intergration Engineer. Fountain
Valley, California, USA - 22/06/2000 at 18:45:59
CDT
934.Hoi Nguyen - Sr. Network Engineer. San Jose, CA
USA - 22/06/2000 at 20:52:25 CDT
935.Vu~ Ba(`ng - Pensioner. Perth, Australia -
22/06/2000 at 20:59:03 CDT
936.Hoa`ng Va(n Nam - Webdesigner. Melbourne,
U'c - 22/06/2000 at 21:20:12 CDT
937.Nguye^~n Vu~ - Ho.c sinh. Melbourne U'c -
22/06/2000 at 21:20:57 CDT
938.Nguye^~n Hoa`ng - Ho.c sinh. Melbourne U'c -
22/06/2000 at 21:21:24 CDT
939.NGUYEN TUYEN - Computer.
WESTMINSTER,CA, USA - 22/06/2000 at 21:33:32
CDT
940.John Hoang - Student. Toronto, Canada -
22/06/2000 at 21:50:44 CDT
941.Tro.ng Huy`nh - Computer Programmer. Ottawa,
Canada - 22/06/2000 at 22:04:59 CDT
942.Hai Phong - Software Engineer. HANOI -
VIETNAM - 22/06/2000 at 22:35:03 CDT
943.Nguyen Hung - Reverend. Sydney, Australia -
22/06/2000 at 23:22:06 CDT
944.Minh Nguye^~n - College Teacher in Laney
College Oakland California. Oakland California -
23/06/2000 at 00:21:12 CDT
945.Nguye^~n Da9.ng Thanh Ho^` - Ngoa.i
Thu+o+ng. Saigon, VN - 23/06/2000 at 01:01:17
CDT
946.Nguye^~n A^n Bi`nh - QTKD (Buainsess
Admin Mgt). Saigon, Vietnam - 23/06/2000 at
01:02:43 CDT
947.Ha. Long - Mechanical Engineer.. Övertornea -
Norrbotten - Sweden. - 23/06/2000 at 07:17:27
CDT
948.Bu`i N. Hie^.p - DDie^.n Toa'n. Maryland, MD.
USA - 23/06/2000 at 08:32:43 CDT
949.Le^ Va(n Tha('ng - Computer Programmer.
Perth, Australia - 23/06/2000 at 12:11:12 CDT
950.Tung T. Nguyen - Economics Student. New
York, USA - 23/06/2000 at 14:30:31 CDT
951.Nguye^~n thi. Ye^'n - self employed. 76
wivenhoe Cct Forest Lake Qld 4078 Australia -
23/06/2000 at 18:25:07 CDT
952.Tru+o+ng Ha?i D-a` - Ho.c sinh. 76 wivenhoe
Cct Forest Lake Q 4078 Australia - 23/06/2000 at
18:26:32 CDT
953.phu n do - disability case consultant.
annandale,virginia - 23/06/2000 at 18:27:56 CDT
954.Nguye^~n C. Du~ng Tie^'n - Auto
Technician. Vancouver, BC, Canada - 23/06/2000
at 22:23:20 CDT
955.hu`ynh Tha'i Thu - Co^ng nha^n.
W.A,Australia - 23/06/2000 at 23:14:42 CDT
956.Ton Nu Diem Hang - Application Architect .
Student. Chicago, Illinois U.S - 24/06/2000 at
00:13:41 CDT
957.tra^`n tu`ng giang - tho'. tie^.n.
4818N.Centralpark.Chicago.IL usa - 24/06/2000 at
04:07:14 CDT
958.Pham Thai Duong - PC Technician. Houston,
TX - 24/06/2000 at 05:37:25 CDT
959.Pham binh Thong - artist. australia - 24/06/2000
at 08:01:25 CDT
960.Hong Duc Vu - Manager. California , U.S.A -
24/06/2000 at 13:46:45 CDT
961.Nguyen Son - hoc sinh. San Diego, CA USA -
25/06/2000 at 20:10:29 CDT
962.Nhu+.t Do - University student. Houston, Texas -
25/06/2000 at 21:41:51 CDT
963.Bay thi Pham - Businesswoman. Houston,TX -
25/06/2000 at 21:43:41 CDT
964.Trung Tong - Civil Engineer. San Luis Obispo
USA - 25/06/2000 at 23:44:19 CDT
965.Ly Phong - Nguoi Hoc Sinh Trung hoc Yeu Nuoc.
5332 Navarro St. Los Angeles, CA 90032 -
26/06/2000 at 00:44:47 CDT
966.Nguye^~n Va(n Nhu+o+ng - Tho+. May. St
Albans, VIC. Australia - 26/06/2000 at 09:19:33
CDT
967.Vu~ Thi. Thoa - No^.i Tro+.. St Albans, VIC.
Australia - 26/06/2000 at 09:21:01 CDT
968.Nguye^~n Thi. Bi'ch Huye^`n - Accountant.
Melbourne, Australia - 26/06/2000 at 09:22:16
CDT
969.Hanh Nguyen - Police Officer. Melbourne,
Australia - 26/06/2000 at 09:23:06 CDT
970.Jack Pham - Computer Software. Renton, WA
98032 - 26/06/2000 at 09:51:42 CDT
971.Nguyen trac viet - ddie^.n to'an. Paris, FRANCE
- 26/06/2000 at 17:03:00 CDT
972.Pha.m Duy Tu`ng - Hu+u Tri'. Houston, Texas,
USA - 26/06/2000 at 22:38:30 CDT
973.Trinh Lan Thanh - Electrical Engineering. St.
Louis, MO, USA - 27/06/2000 at 13:29:57 CDT
974.Nguyen Ngoc Lam - cong nhan. Bergen- Norway
- 27/06/2000 at 15:31:07 CDT
975.Lê Công - computer MIS. Houston/ USA -
27/06/2000 at 16:05:13 CDT
976.Nguye^~n Henry - sale. Modesto,Cali -
27/06/2000 at 20:08:17 CDT
977.Cu` Vivian - Sinh Vie^n. Houston, Tx, USA -
28/06/2000 at 09:45:51 CDT
978.Nguye^~n va(n Tua^'n - construction
management, university of Technology,Sydney.
Australia - 28/06/2000 at 11:27:02 CDT
979.pham kim toa`n - chuyen vien ky? thuât.
peschelanger10.munich81735.GERMANY -
28/06/2000 at 15:04:36 CDT
980.Tra^`n Vu~ Minh Trung - Sinh Vie^n / MBA.
Tustin, USA - 28/06/2000 at 18:09:48 CDT
981.Vince Le - Software Engineer. Irvine, California -
28/06/2000 at 18:14:19 CDT
982.Minh Pham - Software Engineer. Irvine, California
USA - 28/06/2000 at 20:36:10 CDT
983.Tri`nh Tra^`n - Computer Engineer. Boston, MA,
USA - 29/06/2000 at 12:02:51 CDT
984.Quang Pham - Ky Su. Blacksburg, VA -
29/06/2000 at 21:55:50 CDT
985.Tran Ngan Ha - QA. Irvine, California, USA -
30/06/2000 at 02:38:28 CDT
986.Daniel Tran - Hoc Sinh. Irvine, California, USA -
30/06/2000 at 02:41:43 CDT
987.Pham X Hoa - Medical. California, US -
30/06/2000 at 02:49:25 CDT
988.Pham D Dung - Computing. California, US -
30/06/2000 at 02:50:22 CDT
989.Pham Q Tuan - Computing. California, US -
30/06/2000 at 02:50:41 CDT
990.huynh viet giao - may tien . dan mark -
30/06/2000 at 05:32:12 CDT
991.Hao Quy Vu - Engineer. Houston Texas -
30/06/2000 at 10:20:25 CDT
992.To^n Nu+~ Kha'nh An - Accounting. Cali, US
- 30/06/2000 at 10:23:59 CDT
993.Nguye^~n Thi. Nu. - No^.i tro+.. Sydney, U'c -
30/06/2000 at 10:26:52 CDT
994.Nguye^~n V. Phu+o+ng - Stock broker.
Sydney, U'c - 30/06/2000 at 10:27:46 CDT
995.Tina Nguye^~n - real estate agent. Costamesa,
CA, USA - 30/06/2000 at 11:50:43 CDT
996.Tony Bu`i - Engineer. Santa Ana, CA, USA -
30/06/2000 at 11:53:36 CDT
997.John Truong - Science. London, UK -
30/06/2000 at 11:56:56 CDT
998.Truong Thi Va - Computer Science. London, UK
- 30/06/2000 at 11:57:39 CDT
999.Nguyen Hoang Anh - Student. London, UK -
30/06/2000 at 11:58:14 CDT
1000.Nguyen Phan Tuan - Student. London, UK -
30/06/2000 at 11:58:55 CDT
1001.Tran Dieu Anh Khanh - Programer. Sydney, Úc
Châu - 30/06/2000 at 11:59:31 CDT
1002.Tran Hoang Dieu Khuong - Sinh Viên. Sydney
- 30/06/2000 at 12:00:29 CDT
1003.Emily Dang - Accountant. Houston, USA -
30/06/2000 at 13:13:24 CDT
1004.Nguye^~n Huye^`n - Accountant - San Diego.
San Diego - USA - 30/06/2000 at 14:09:51 CDT
1005.Tran Raymond - Medical Student. Westminster,
CA USA - 30/06/2000 at 14:14:09 CDT
1006.Bui Phuong Thanh - Accounting. San Di